24/02/2026
W najnowszym numerze międzynarodowego czasopisma „Deviant Behavior” ukazał się artykuł pt. „Radzenie sobie z aplikacjami: zarządzanie dostępem i ryzykiem na hybrydowych rynkach narkotyków”, którego jednym z autorów jest dr Robert Rejniak – przewodniczący PTZN w Bydgoszczy. Kierownikiem projektu badawczego jest dr hab. Piotr Siuda z UKW w Bydgoszczy.
Artykuł analizuje, w jaki sposób media społecznościowe i aplikacje do przesyłania wiadomości pośredniczą w codziennym dostępie do nielegalnych substancji psychoaktywnych w Polsce. Choć badanie obejmuje szeroką infrastrukturę cyfrową, to właśnie Telegram stał się głównym punktem, w którym koncentrują się praktyki związane z handlem narkotykami.
Na podstawie wywiadów z 19 młodymi osobami – funkcjonującymi w głównym nurcie społeczno-ekonomicznym – autorzy pokazują, jak użytkownicy poruszają się między wygodą a ryzykiem w środowisku prohibicyjnym i stygmatyzowanym.
Wyniki wskazują, że cyfrowe rynki narkotyków działają w ekosystemach polimedialnych – kupujący przemieszczają się między Telegramem, Messengerem, Snapchatem oraz spotkaniami offline, korzystając z różnych form dostawy (np. paczkomatów czy kurierów współdzielonych przejazdów).
Powstaje zjawisko hiperdostępności – dostęp „na żądanie”, który normalizuje zakupy i buduje poczucie komfortu. Jednocześnie bezpieczeństwo konstruowane jest zarówno przez funkcje techniczne (znikające wiadomości, tajne czaty), jak i mechanizmy społeczne (polecenia, recenzje, selekcja kontaktów). Badani często jednak przeceniają poziom ochrony, zakładając, że indywidualni nabywcy pozostają poza zainteresowaniem organów ścigania.
Autorzy podkreślają hybrydowy charakter współczesnych rynków – przenikanie świata cyfrowego i fizycznego – oraz pokazują, jak codzienne technologie zmieniają dostęp, kształtują zaufanie i zacierają granice między legalnością a dewiacją.
🔎 Zachęcamy do zapoznania się z artykułem.
„Deviant Behavior” to międzynarodowe, interdyscyplinarne czasopismo naukowe poświęcone wyłącznie problematyce dewiacji społecznej. Publikuje recenzowane artykuły teoretyczne, metodologiczne i aplikacyjne dotyczące m.in. przestępczości, przestępczości nieletnich, nadużywania alkoholu i narkotyków, dewiacji seksualnych, reakcji społecznych na niepełnosprawność i choroby psychiczne oraz innych zachowań uznawanych za społecznie nieakceptowane.
https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/01639625.2026.2628314
