23/08/2026
انجمن دارلکفالہ تنظیم کے زیر اتمام انجمن کی تین بانی شخصیات فیاض قادری، میاں معراجدین اور حاجی عبدالغنی کی یاد میں تعزیتی ریفرنس منعقد ہوا تقریب کی صدارت صدر انجمن محمد ظفر اقبال نے کی جبکہ تقریب کے چیف گیسٹ صدر لیگل کونسل ہیومن رائٹس سوسائٹی آف پاکستان اشتیاق چوہدری تھے۔اشتیاق چوہدری نے پنجابی میں گفتگو فرمائی انکی کئ گئ گفتگو کا خلاصہ درج ذیل ہے"
اج دی ایہہ مجلس میرے لئی صرف تین بزرگاں دی برسی دی تقریب نئیں، بلکہ تین پیارے دوستاں نوں یاد کرن دا موقع اے۔۔فیاض قادری صاحب عمر وچ میرے توں وڈے سن، لگ بھگ اسی سال توں وی زیادہ عمر پائی، پر ساڈا رشتہ صرف عمر دا نئیں سی، اوہ میرے دوست سن، میرے بزرگ سن تے میرے لئی بہت عزت تے محبت والی شخصیت سن۔۔مینوں ایس گل دا ہمیشہ فخر رہے گا کہ میں اوہناں دی کتاب دی اشاعت " میں اور میرا پنڈ " دا اہتمام کیتا۔ میرے لئی اوہ کتاب صرف کاغذ تے چھپے ہوئے لفظ نئیں، بلکہ فیاض صاحب دی سوچ، اوہناں دی شخصیت تے اوہناں دی یاد نوں زندہ رکھن دا اک ذریعہ اے۔۔بندہ چلا جاندا اے، پر جے اوہ اپنی سوچ تے اپنے کردار نال لوکاں دے دلاں وچ جگہ بنا جائے، تے اوہ کدے نئیں مردا۔
میاں معراج دین ایڈووکیٹ صاحب وی ساڈے لئی اک یادگار شخصیت سن۔ اوہ وی اسی سال دے لگ بھگ عمر دے سن، پر اوہناں دی شخصیت دا اک بہت سوہنا پاسا ایہہ سی کہ اوہ مزاح نوں گل بات دا ہنر بنا کے رکھدے سن۔۔اوہناں دے نال بیٹھ کے بندہ صرف گل نئیں سن سکدا سی، ہس وی پیندا سی۔
مینوں اج وی اوہناں دی اک گل یاد اے۔ میں اوہناں نوں چائے پیش کیتی تے اوہ کہن لگے:
"اک چمچی چینی میری، تے اک چمچی میری مرحومہ بیوی دی۔"۔ہن ایہہ گل سن کے بندہ پہلے تے حیران ہووے کہ ایہہ کیہہ فرما رہے نیں، فیر سمجھ آوے کہ میاں صاحب اپنی بیگم نوں وی چائے وچ نال لے کے بیٹھے نیں!۔ایہہ اوہناں دے مزاح دا انداز سی—سادہ، بے تکلف تے دل نوں خوش کر دین والا۔۔حاجی غنی صاحب نال وی میرا گوڑا تعلق سی۔میں اوناں نوں جپھی پا کے ملدا ساں تہ مینوں اپنے پیو دی یاد أجاندی سی۔۔اصل وچ ایہہ لوک ساڈی زندگی دے اوہ کردار نیں، جنہاں دی موجودگی دا احساس اوہناں دے چلے جان توں بعد ہور وی بوہتا ہوندا اے۔۔اج اوہ ساڈے وچ موجود نیں، پر اوہناں دیاں گلاں، اوہناں دیاں یاداں تے اوہناں دی محبت ساڈے کول موجود اے۔۔اللہ تعالیٰ فیاض قادری صاحب تے میاں معراج دین ایڈووکیٹ صاحب،حاجی غنی صاحب تیناں دی مغفرت فرمائے، اوہناں دے درجات بلند کرے تے اوہناں دے خاندان نوں صبر عطا فرمائے۔۔تے ساڈی ایہہ ذمہ داری اے کہ جیہڑے لوگ ساڈے توں محبت کرکے گئے نیں، اسی اوہناں نوں صرف برسی دے دن یاد نہ کریے، بلکہ اوہناں دی چنگی سوچ، چنگی صحبت تے چنگیاں روایتاں نوں اپنی زندگی دا حصہ بنائیے۔۔ایہو اوہناں۔لئی سب توں وڈی خراجِ عقیدت ہووے گی۔
اللہ اوہناں نوں اپنے جوارِ رحمت وچ جگہ دے۔
آمین۔
ایہہ دنیا مثل سراں دی اے،
ایتھے مسافراں بیٹھ، کھلو جانا۔
وارو واری اے ساریاں کوچ کرنا،
آئی وار نہ کسے اٹکو جانا
ساڈے ویندیاں ویندیاں کئ ہوگئے
تہ اسیں کیاں دے ویندیاں ہوجانا
