13/01/2026
آل سنڌ مھر فاؤنڊيشن جي اڳواڻ ظفر علي مھر پنھنجي ھڪ بيان ۾ چيو آھي ته قبيلائي جھيڙن ۾ قيمت هميشه غريب ماڻھو , لاچار ۽ ڪمزور خاندان ڇو ادا ڪن ٿا ؟
قبيلائي جھيڙا اسان جي سماج جو هڪ سنگين ۽ پراڻو مسئلو آهي اهي جھيڙا اڪثر اثر رسوخ، انا , ضد ۽ ذاتي مفادن سبب جنم وٺن ٿا، پر انهن جو سڀ کان وڏو ۽ ڏکوئيندڙ اثر انهن غريب ۽ بيگناھ ماڻهن تي پوي ٿو، جن جو انهن جھيڙن سان ڪو به سڌو تعلق نه هوندو آهي انھن صرف قصور اھو آھي ته اھي باشعور لکيل پڙھيل آھي صرف پنھنجي ڪم سان ڪم رکن ٿا شرافت سان رھي ڪري جھيڙن کان پاسيرا رھن ٿا صرف ان قبيلي سان تعلق ھجڻ ڪري انھن کي ٻي جي باھ ۾ پاڻ سڙڻڻو پوي ٿو۔
انهن جھيڙن جي نتيجي ۾ غريبن جا گهر اجڙي وڃن ٿا، فصل سڙي وڃن ٿا، روزگار ختم ٿي وڃي ٿو ۽ بي قصور ماڻهو پنهنجون جانيون وڃائي ويهن ٿا. عورتون، ٻار ۽ پوڙها سڀ کان وڌيڪ متاثر ٿين ٿا، ڇو ته انهن وٽ نه هٿيار هوندا آهن، نه اثر رسوخ ۽ نه ئي ڪا آواز ٻڌڻ وارو ادارو۔
سوال اهو آهي ته جڏهن جھيڙا ڪجھ طاقتور ماڻهن جي فيصلي جو نتيجو هوندا آهن، ته پوءِ سزا غريب ڇو ڀوڳين؟
ڇا انصاف جو مطلب اهو ئي آهي ته بي وس ماڻهو هميشه قرباني بڻجن؟
ضرورت ان ڳالهه جي آهي ته رياست، سماج ۽ ذميوار ادارا گڏجي قبيلائي جھيڙن جي روڪٿام لاءِ سنجيده قدم کڻن. قانون جي بالادستي، جرڳائي نظام جي سڌاري، ۽ تڪڙي انصاف بنا ڪنهن فرق جي لاڳو ٿيڻ گهرجي. ساڳئي وقت، سماجي شعور پيدا ڪرڻ، تعليم کي هٿي ڏيڻ ۽ مفاهمت جي رستي کي فروغ ڏيڻ به انتهائي ضروري آهي.
جيستائين اسان قبيلائي نفرتن بدران انسانيت کي اوليت نه ڏينداسين، تيستائين غريب ماڻهو اهڙن جھيڙن جي باھ ۾ سڙندا رهندا. امن، انصاف ۽ برابري ئي انهن جھيڙن جو واحد حل آهن۔
