15/09/2026
๐๐๐ก๐๐๐๐๐ ๐ก๐ ๐ก๐๐ ๐๐ก, ๐ฃ๐๐จ๐๐๐ง-๐จ๐๐๐ง ๐ก๐๐๐๐ก๐! ๐๐๐๐๐ก๐ ๐๐จ๐๐๐ฌ ๐ก๐ ๐๐ ๐ก๐๐ง๐๐ก๐ ๐๐๐๐๐ฌ๐๐๐ก ๐๐ก๐ ๐ ๐๐ ๐ก๐๐ฆ๐ ๐๐ง๐๐๐ฆ ๐ก๐ ๐๐๐๐๐ฆ๐จ๐๐๐ฆ๐๐ก ๐๐ง ๐๐จ๐ช๐๐ ๐ฃ๐๐ก๐ฆ๐๐ก๐๐ก ๐๐ก๐ ๐๐๐ก๐๐๐๐ก๐ ๐๐๐ฃ๐ช๐ ๐ฃ๐๐๐๐ฃ๐๐ก๐ข?
Kasabay ng pagpasok ng mga estudyante sa panibagong akademikong taon ay ang muling pagpasok ng Pilipinas sa panahon ng tag-ulan. Katulad ng mga estudyanteng muling haharap sa mga problemang matagal nang dinadaing, ganoon din haharap ang sambayanang Pilipino sa mga suliraning taon-taon nilang dala dulot ng tag-ulan at habagat.
Mahigit isang dekada na ang lumipas mula nang harapin ng Pilipinas ang matitinding kalamidad dulot ng mga bagyong Ondoy, Yolanda, Lando, Kristine, at iba pa, ngunit hanggang ngayon ay pareho pa rin ang mga panganib na kinakaharap ng mga Pilipino. Kinakailangan pa ring lumusong sa baha ng mga estudyante at manggagawa upang makapasok sa paaralan o trabaho. Patuloy na nagkakaroon ng mga tahanang nalulubog sa tubig at mga pamayanang nalilibing sa lupa. Ilang indibidwal at pamilya na ang nawalan ng buhay, tahanan, at kabuhayan, ngunit nananatili pa rin ang mga problemang naglalagay sa kanila sa panganib.
๐ก๐ฎ๐ด๐ฏ๐ฎ๐ฏ๐ฎ๐ด๐ผ ๐ฎ๐ป๐ด ๐๐ฎ๐ผ๐ป. ๐ก๐ฎ๐ด-๐ถ๐ถ๐ฏ๐ฎ ๐ฎ๐ป๐ด ๐ฝ๐ฎ๐ป๐ด๐ฎ๐น๐ฎ๐ป ๐ป๐ด ๐ฏ๐ฎ๐ด๐๐ผ. ๐ก๐ด๐๐ป๐ถ๐ ๐ป๐ฎ๐ป๐ฎ๐ป๐ฎ๐๐ถ๐น๐ถ ๐ฎ๐ป๐ด ๐ฝ๐ฎ๐ฟ๐ฒ๐ต๐ผ๐ป๐ด ๐ฑ๐ฎ๐ป๐ฎ๐ ๐ป๐ด ๐บ๐ด๐ฎ ๐ฃ๐ถ๐น๐ถ๐ฝ๐ถ๐ป๐ผ.
Ilang linggo na ang lumipas mula nang magsimula ang klase, ngunit sunod-sunod na naman ang mga suspensyon sa klase at trabaho. Sa ilang pagkakataon, huli nang naipatutupad ang mga ito, nasa lansangan na ang mga Pilipino, nagtatampisaw sa baha at sinasalubong ang malakas na ulan bago pa man maideklara ang suspensyon. May mga araw namang isinuspinde ang klase at trabaho ngunit hindi naman naranasan ang inaasahang pag-ulan. Sa ganitong mga pagkakataon, makikita ang kakulangan ng malinaw, maagap, at siyentipikong batayan sa mga desisyong mula sa gobyerno.
Mahigit isang taon na rin ang lumipas mula nang pumutok ang isyu ng mga flood control project, ngunit hanggang ngayon ay hindi pa rin napapanagot ang mga pangunahing sangkot dito.
Habang may mga Pilipinong araw-araw na humaharap sa baha at panganib, may mga opisyal at indibidwal na patuloy na nakapuwesto at namumuhay nang komportable sa kabila ng mga katiwalian nila.
Mas lalong nagiging kapansin-pansin ang ganitong kalagayan kapag tiningnan ang paglalaan ng pondo para sa climate-related programs. Sa 2026 General Appropriations Act, malaking bahagi ng climate spending ay napupunta sa Department of Public Works and Highways (DPWH), habang ang mga ahensya na may mahalagang papel sa climate monitoring, forecasting, at policy tulad ng PAG-ASA at Climate Change Commission ay humaharap sa malalaking pagbawas sa kanilang pondo. Dagdag pa rito ang mga pagbawas sa badyet ng sektor ng edukasyon, isang sektor na direktang nakararanas ng epekto ng mga bagyo at pagbaha.
Hindi maihihiwalay ang lumalalang epekto ng mga kalamidad sa paraan ng pamamahala at paglalaan ng yaman ng bayan. Habang patuloy na nalalagay sa panganib ang mga komunidad dahil sa baha, bagyo, at krisis sa klima, kinakailangan nating ipaglaban ang sapat na pondo para sa maagap na disaster preparedness at pangmatagalang climate adaptation. Hindi rin sapat ang pagkakaroon ng pondo kung hindi ito maayos na naipatutupad, nasusubaybayan, at napapanagot ang mga responsable sa maling paggamit. Sa huli, ang climate justice ay usapin din ng pananagutan, wastong paggamit ng pondo, at pagtiyak na ang mga pinakaapektadong komunidad ang unang napoprotektahan.
LANTARANG PANUNUPIL, HARAP HARAPANG MISUSE NG FUNDS, NGAYON PA BA TAYO IIWAS NG TINGIN? HALINAโT SAMAHAN ANG UPLB STPB SA MAKATARUNGAN AT MAKAMASANG PANAWAGAN UPANG BIGYANG PANSIN ANG CLIMATE JUSTICE.
