04/05/2026
चन्द्रकोट गाउँपालिका नेपालको लुम्बिनी प्रदेश अन्तर्गत गुल्मी जिल्लाको उत्तर-पूर्वी भागमा अवस्थित एक सुन्दर स्थानीय तह हो। सन् २०१७ (वि.सं. २०७३) मा साविकका आठवटा गाविसहरू (दिर्बुङ, बिसुखर्क, हर्राचौर, शान्तिपुर, ग्वाघा, हरेवा, रुपाकोट र तुराङ) लाई समेटेर यो गाउँपालिका निर्माण गरिएको हो। विविधतापूर्ण भूगोल, कृषि र सांस्कृतिक सम्पदा यस क्षेत्रका मुख्य विशेषता हुन्।चन्द्रकोटका प्रमुख पक्षहरू यस प्रकार छन्:१. भूगोल र जलवायुअवस्थिति: यो गुल्मीको उत्तर-पूर्वी क्षेत्रमा १०५.७३ वर्ग किलोमिटर क्षेत्रफलमा फैलिएको छ।धरातल: पहाडी र बेंसी क्षेत्रहरू मिलेर बनेको यस ठाउँबाट प्राकृतिक दृश्यहरू अत्यन्त मनमोहक देखिन्छन्।जलवायु: यहाँको मौसम विविध छ; उत्तरतर्फ हिमाली प्रभावले चिसो र दक्षिणतर्फ तुलनात्मक रूपमा न्यानो मौसम पाइन्छ।२. प्रशासन र जनसङ्ख्याप्रशासकीय केन्द्र: यसको केन्द्र वडा नं. ४ मा रहेको शान्तिपुर बजारमा छ।संरचना: यस गाउँपालिकालाई ८ वटा वडाहरूमा विभाजन गरिएको छ।जनसङ्ख्या: २०७८ सालको जनगणना अनुसार यहाँको जनसङ्ख्या १८,६६२ रहेको छ।जनजीवन: यहाँ ब्राह्मण, क्षेत्री, मगर, नेवार, गुरुङ र दलित समुदायको मिश्रित बसोबास छ।३. अर्थतन्त्र र कृषिमुख्य पेसा: यहाँका अधिकांश मानिसहरूको मुख्य पेसा कृषि हो। धान, मकै, गहुँ र कोदो यहाँका मुख्य बाली हुन्।विशिष्टीकरण: यो क्षेत्र व्यावसायिक सुन्तला खेती र तरकारी खेतीका लागि प्रख्यात छ।पशुपालन: यहाँका घरधुरीहरूले गाई, भैंसी, बाख्रा र बंगुर पालन गर्ने गर्दछन्।वैदेशिक रोजगार: कृषिका अतिरिक्त वैदेशिक रोजगारी र स्थानीय व्यापार पनि अर्थतन्त्रको महत्त्वपूर्ण हिस्सा हो।४. सांस्कृतिक तथा पर्यटकीय महत्त्वप्रख्यात चन्द्रकोट मन्दिरको नामबाट यसको नामकरण गरिएको हो। यहाँ थुप्रै धार्मिक तथा ऐतिहासिक स्थलहरू छन्:मन्दिरहरू: चन्द्रकोट मन्दिर, दिर्बुङ मन्दिर, चक्रेश्वर मन्दिर र सिद्धबाबा मन्दिर।प्राकृतिक स्थल: तिमुरे ताल, दह ताल र अर्जेवा झरना यहाँका आकर्षक गन्तव्य हुन्।घुमघाम: पाटेचौर र रुमाले डाँडा पिकनिक र मनोरञ्जनका लागि लोकप्रिय छन्।५. शिक्षा र पूर्वाधारशिक्षा: यहाँ धेरै सरकारी विद्यालयहरूका साथै उच्च शिक्षाका लागि त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट सम्बन्धन प्राप्त चन्द्रकोट क्याम्पस रहेको छ।विकास: गाउँपालिकाले सडक विस्तार, खानेपानी र विद्युतीकरण जस्ता पूर्वाधार विकासमा जोड दिँदै आएको छ।स्थानीय संस्कृति (जस्तै: पञ्चेबाजा) को संरक्षण र परम्परागत कृषिलाई आधुनिकीकरण गर्ने तर्फ चन्द्रकोट गाउँपालिका निरन्तर अगाडि बढिरहेको छ।के तपाईं चन्द्रकोटका कुनै विशेष पर्यटकीय स्थल वा स्थानीय योजनाहरूका बारेमा थप जान्न चाहनुहुन्छ?
