06/05/2026
Dit is waarom wij het doen, werken vanuit de bedoeling!
Niet uitbehandeld
De vrouw op kamer 3 wilde geen gesprek meer over uitslagen, behandelopties of prognoses. Ze wilde van de verpleegkundige en mij vooral weten of iemand haar nagels nog rood kon lakken.
“Niet dat matte,” zei ze. “Echt rood. Alsof ik nog een avondje ergens heen ga.”
Dat zinnetje bleef de hele dag bij me hangen, omdat het zo belangrijk was.
Want natuurlijk ging ze nog ergens heen. Niet meer naar genezing, dat wisten we allemaal. Zij ook. Maar wel naar de middag waarop haar kleinzoon zou langskomen om afscheid te nemen. Naar het kopje thee dat ze nog zelf wilde vasthouden.
Naar het moment waarop ze, met rode nagels en een glimlach, weer even leek op de vrouw die ze altijd was geweest.
Goed verzorgd. Warm. Zichzelf.
Palliatieve zorg wordt vaak verward met opgeven. Alsof er een deur dichtgaat. Alsof iemand zegt: nu kunnen we niets meer voor u doen.
Ik ben allergisch voor dat soort zinnen.
Ik doe dit vak nu twintig jaar en ik weet zo goed dat er juist nog zoveel te doen is. Alleen verandert de vraag. Niet meer: hoe bestrijden we de ziekte? Maar: hoe beschermen we de mens? Hoe zorgen we dat pijn niet alles overneemt? Hoe maken we ruimte voor angst, voor stilte, voor afscheid, voor gewone dingen die ineens kostbaar zijn?
Een bed bij het raam. Een mond die niet droog is. Een hand op een schouder. Een arts die eerlijk is zonder hard te worden. Een verpleegkundige die ziet dat niet de patiënt, maar de partner op instorten staat. Een gesprek waarin iemand eindelijk durft te zeggen: “Ik ben bang.”
Palliatieve zorg gaat niet alleen over sterven. Het gaat over leven, juist als dat leven kwetsbaar wordt. Over iemand blijven aanspreken (ook tijdens een overdracht) als vader, vriendin, buurman, geliefde. Niet als ziektebeeld. Niet als kamer 3. Niet als “uitbehandeld”.
Dat woord moeten we al helemaal wantrouwen. Uitbehandeld klinkt alsof iemand buiten de zorg valt. Alsof het werk erop zit. Alsof er niets meer overblijft dan wachten.
Niemand is ooit uitverzorgd.
Dat is de kern. Als beter worden niet meer kan, kan goed zorgen altijd. Goed luisteren ook. Goed kijken. Dichtbij blijven.
Dat betekent soms: alles laten vallen om ergens felrode nagellak vandaan te plukken.
Waardigheid is een groot goed, maar je vindt haar vaak in details.
In dat kleine flesje bij voorbeeld, daar op dat nachtkastje, naast een half kopje thee.
Het is er neergezet door een verpleegkundige die na ons gesprek inderdaad alles liet vallen. En het na een ware speurtocht eindelijk vond bij een collega aan de andere kant van het ziekenhuis.
Tekst is van Sander de Hosson.
Wij zijn aangesloten bij VPTZ Nederland
