Gilde Sint Sebastiaan en Barbara
DE GULD·MAANDAG 17 JUNI 2019·
Gilde Sint-Sebastiaan en Barbara uit Moergestel
Het Gilde Sint Sebastiaan en Barbara is een Brabants gilde. De gildebroeders en -zusters zijn bekwaam in het schieten met de handboog op doel en wip (is staande boom). Patroonheilige
De twee patroonheiligen van dit gilde vinden hun oorsprong in een eerdere afsplitsing. Het gilde Sint-Se
bastiaan bracht een groep voort die de voorkeur gaf aan schieten met het geweer boven de handboog. Deze groep splitste zich af onder de naam van de patroonheilige Sint-Agnes. In het begin van de jaren ’30 van de vorige eeuw ontstond er een afsplitsing in een nieuw gilde, te weten Sint-Barbara, welk gilde een voortzetting vormde van voornoemd gilde Sint-Agnes. In 1954 werden de meningsverschillen bijgelegd en dankzij de grote inspanningen van Jantje van Elderen (overleden op 04-12-1994) heeft een hereniging plaatsgevonden, welke resulteerde in de nieuwe naam: gilde Sint-Sebastiaan en Barbara. Oorsprong
Vanuit de ontstaansgeschiedenis is men niet altijd even zorgvuldig omgegaan met oude papieren en perkamenten. De tand des tijds en vooral het vocht hebben hun uitwerking niet gemist. Zo is het oudste nog aanwezige bericht over deze broederschap van 1501, geschreven op folio papier in ruim de helft van een slap perkamenten kaft: ‘Previlegie van den Edelen hantboog … 1501’, waarbij de laatste 1 bijgewerkt is, zodat de juiste datering onzeker is. Interessant is tegelijkertijd een raadselachtig gedicht, dat luidt: ‘Eertijds ick levend was…. Ja ick loop vertigh al ben ick sonder voet… Van wie het leeven heeft en nog swijgen moet…’
Toen in 1504 de Vrouwe van Moergestel, Johanna van Boussies (1501-1507), het gilde erkende ― in 1433 was het gilde al door de kerk erkend als broederschap ― werden ook de rechten en plichten van het gilde Sint-Sebastiaan vastgelegd in de oude kaart. Floris van Bousies (1511-1531), heer van Moergestel, bevestigde op 4 december 1511 het Sint-Sebastiaangilde. Op 22 januari 1979 zijn de statuten van het gilde notarieel verleden, waarmee de vereniging rechtspersoonlijkheid bezit. Wapen
Het gilde heeft als hoofdwapen de handboog. Hoofdzakelijk neemt men deel aan de wedstrijden op doel, maar de trend is dat men meer op de wip gaat schieten. Het koningsschieten vindt plaats op de wip. Hierop wordt dan een vogel geplaatst. Het bijzondere bij deze verschieting is dat men niet om de b***t schiet, maar met alle potentiële koningen tegelijk. Het is een enerverende geb***tenis. Niet alleen vraagt het uiterste concentratie en beheersing van de zenuwen, maar het is daarenboven een strategisch spel. Het is in feite wachten op het ‘moment suprême’: de vogel staat los en wie dan zo alert is geweest om de pijl in de aanslag te hebben en deze te richten op de beste plaats en op het juiste moment, die heeft een gerede kans om de koning van het gilde te worden. Gildelokaal
Het gilde heeft zijn ‘thuishaven’ bij ’t Stokske in de Zandstraat 1A, Moergestel. Bij deze locatie is door het gilde een schietbaan gebouwd. Deze is weliswaar geen eigendom van het gilde, maar wordt gebruikt als gildehuis. Het interieur is verfraaid met schilderingen van de portretten van de gildebroeders en hun patroonheilige.