Mariniers in Hellevoetsluis

18/10/2026

15 oktober 1797 ~ Vier dagen ná de Zeeslag bij Kamperduin:
LINIESCHIP "DELFT" ZINKT IN ZWAAR WEER MET DE LAATSTE MANNEN DER EQUIPAGE

's-Lands Schip van Oorlog "Delft" verkeert in een hachelijke situatie. Door de zeeslag is de "Delft" zwaar beschadigd geraakt en door de storm op de Noordzee heeft zij inmiddels al haar masten verloren.
Een deel van de uit 374 koppen bestaande equipage (bemanning) is al van boord gehaald, maar een honderdtal, veelal gewond, is nog aan boord van het zinkende schip.

MASTEN EN RA'S OVERBOORD!
Op sleep achter het Britse linieschip H.M.S. "Veteran" lukt het niet meer om de "Delft" boven water te houden. Vanaf de zeeslag op 11 oktober wordt er onophoudelijk gepompt, maar nu begeven deze het. De twee laatste sloepen van de "Delft" worden met moeite overboord gezet (het schip heeft geen ra's en masten meer, waarmee dat normaalgesproken zou gebeuren), waarbij één van deze sloepen door de woeste zee direct kapotslaat. Gelukkig stuurt de kapitein van de "Veteran" sloepen, maar helaas kunnen niet alle resterende bemanningsleden van de "Delft" worden gered.

EERSTE OFFICIER HEIBERG BLIJFT BIJ ZIJN LAATSTE MANNEN
Als de Britse 'prijsofficier' Lieutenant C. Bullen (1769-1853) aan de hoogste Nederlandse zee-officier aan boord, Capitein-Lieutenant ter Zee I.F. Heiberg (1773-1797), aangeeft dat zij samen nu met de laatste sloep moeten vertrekken, weigert Heiberg dit te doen.
De laatste 35 bemanningsleden van de "Delft" kunnen niet mee - daar is geen plaats meer voor in de sloep - en de Eerste Officier Heiberg, 24 jaar oud, besluit bij zijn mannen te blijven met de woorden "En ik zou deze ongelukkigen verlaten ..... ?" Hij had de kans om zijn leven te redden, maar bleef bij zijn mannen!

GEZONKEN BIJ SCHEVENINGEN
Die nacht zinkt de "Delft" met de laatste 36 bemanningsleden, en Capitein-Lieutenant ter Zee Heiberg samen met hen in de Noordzee, zo'n 27 km uit de kust nabij Scheveningen.

VEEL DODEN EN GEWONDEN
Het aantal doden dat is gevallen aan boord van 's-Lands Schip van Oorlog "Delft" is groot. Tijdens de zeeslag vier dagen geleden bedroeg het aantal zwaargewonden en doden al 110 mannen en jongens. In de tussenliggende dagen zijn er gewonden bezweken aan hun verwondingen en uiteindelijk verdrinken de laatste 36 mannen in de onstuimige nachtelijke Noordzee.

VERHAAL
Bekijk en beluister het beknopte verhaal van het Linieschip Delft via deze link: https://equipage-dedelft.nl/wp/?p=1487

Afbeelding:
Originele medaillon met het portret van Capitein-Lieutenant ter Zee I.F. Heiberg (1773-1797) - in bezit van Vereniging Equipage de Delft - en de gravure van de hierboven beschreven gebeurtenis uit 'Herinneringen uit het gebied der geschiedenis betrekkelijk De Nederlanden' door A.J. van der Aa, 1835 (tot deze afbeelding samengevoegd met behulp van AI).



~ * ~

⚓ Equipage De Delft beeldt, ondermeer, de bemanning uit van ’s‑Lands Schip van Oorlog “Delft” (1782‑1797), dat Hellevoetsluis als thuishaven had.

⚓ De vereniging is gevestigd in het Bomvrij Logies, gebouwd in 1857 als buskruitmagazijn, in de Marine‑Vesting Hellevoetsluis.

11/10/2026

11/10/2026

11 oktober 1797, 13.30 uur ~ Zeeslag bij Kamperduin ~ 229 jaar geleden:
LINIESCHIP "DELFT" WEERT ZICH MOEDIG, MAAR DE OVERMACHT IS TE STERK .....

De commandant van 's-Lands Schip van Oorlog "Delft", Kapitein ter Zee Gerrit Verdooren vecht tezamen met zijn equipage (374 mannen en jongens) tegen de aanstormende Britse schepen.

Verscheidene Bataafsche schepen kampen met het probleem dat door de stormachtige wind de onderste geschutspoorten niet geopend kunnen worden omdat anders het Noordzee-water het schip in slaat. Hierdoor kunnen deze lichte linieschepen vaak slechts de helft van hun geschut gebruiken. Zo ook de "Delft", zij kan slechts 30 van haar 60 kanons afvuren en is daarmee een groot gedeelte van haar vuurkracht kwijt.

De Britten melden dat de eerste 'broadsides' van de 'Dutch' verschrikkelijk zijn en aan boord van hun schepen vele doden en gewonden veroorzaken. Maar de Bataven lijden ook enorm onder het Britse vuur.

De "Delft" krijgt het, als achterste schip van de Bataafsche 'Linie van Bataille' enorm te verduren als de Britse "H.M.S. Montagu" (74 kanons) en "H.M.S. Russel" (74) gezamenlijk en later "H.M.S. Powerfull" (74) haar bestoken. Vervolgens komt "H.M.S. Monmouth" (64) aanzeilen en bezegelt dit Britse schip het lot van 's-Lands Schip van Oorlog "Delft".
Vooral de Britse 'carronades' (zwaar vlakbaangeschut) richten veel schade aan; de Bataven hebben niet de beschikking over dit moderne geschut.

Als rond 13.30 uur de "Delft" op vele plaatsen is doorschoten, het water het schip in gutst, de bezaansroede is kapotgeschoten en de bezaansmast op vallen staat, de top van de fokkemast naar beneden is gekomen en bijna 110 van haar bemanningsleden gedood of gewond zijn, verzoekt een delegatie van de equipage aan Kapitein ter Zee Gerrit Verdooren om 'de vlag te strijken', zich over te geven aan de Britten.

Om 13.45 uur laat KtZ Gerrit Verdooren de Bataafsche Marinevlag strijken. Na een moedige strijd geeft 's-Lands Schip van Oorlog "Delft" zich gewonnen ......

Nadat de Engelsen het schip hebben prijsgenomen wordt het aan KtZ Gerrit Verdooren, in gevangenschap, vergund om zijn sabel te blijven dragen wegens het moedig optreden van zijn equipage tijdens de zeeslag.

Afbeelding: Zeeslag bij Kamperduin, v.l.n.r.: 's-Lands Schip van Oorlog "Alkmaar", 's-Lands Schip van Oorlog "Delft" en H.M.S. "Monmouth", geschilderd door A. Lourens, 1990 (Marinemuseum Den Helder).



~ * ~

⚓ Equipage De Delft beeldt, ondermeer, de bemanning uit van ’s‑Lands Schip van Oorlog “Delft” (1782‑1797), dat Hellevoetsluis als thuishaven had.
⚓ De vereniging is gevestigd in het Bomvrij Logies, gebouwd in 1857 als buskruitmagazijn, in de Marine‑Vesting Hellevoetsluis.

06/09/2026

'Bomvrij Logies' in de Marine-Vesting Hellevoetsluis:
KOM KIJKEN TIJDENS OPEN MONUMENTENDAG
Zaterdag 12 september 2026

Op zaterdag 12 september is het 'Bomvrij Logies' geopend tijdens Open Monumentendag, van 11.00 tot 17.00 uur. Een unieke kans om dit bijzondere gemeentelijk monument te bezoeken.

BUSKRUIT
Het 'Bomvrij Logies' werd in 1857 in gebruik genomen als Bomvrij Buskruitmagazijn en in 1884 verbouwd tot onderkomen voor soldaten. In Hellevoetsluis staat het gebouw ook bekend onder de officieuze naam 'Bomvrij Hospitaal'. In 2023-2024 is het monument grotendeels gerestaureerd naar de situatie van 1884.

SCHEEPSAMBACHTEN & RONDLEIDING
Tijdens Open Monumentendag komt de geschiedenis tot leven bij Equipage De Delft. Bezoekers ontdekken hoe het leven aan boord van een historisch eikenhouten oorlogsschip eruitzag, zien demonstraties van oude scheepsambachten, luisteren naar verhalen uit vervlogen tijden en kunnen deelnemen aan rondleidingen door het gebouw en de maritieme historie.

Locatie: Opzoomerlaan – 'Bomvrij Logies' op het Unie-Bolwerk (achter Theater Twee Hondjes/Bibliotheek, Opzoomerlaan 106). Geopend van 11.00 tot 17.00 uur.

Kom kijken, beleven en ontmoet de bemanning van Equipage De Delft.

Bezoek Hellevoetsluis Open Monumentendag

~ * ~

⚓ Equipage De Delft beeldt, ondermeer, de bemanning uit van ’s‑Lands Schip van Oorlog “Delft” (1782‑1797), dat Hellevoetsluis als thuishaven had.

⚓ De vereniging is gevestigd in het Bomvrij Logies, gebouwd in 1857 als buskruitmagazijn, in de Marine‑Vesting Hellevoetsluis

11/08/2026

VESTINGDAGEN HELLEVOETSLUIS
Zaterdag 15 en zondag 16 augustus 2026

⚓ REIS TERUG IN DE TIJD MET EQUIPAGE DE DELFT! ⚓
Tijdens de Vestingdagen Hellevoetsluis komt de geschiedenis tot leven bij Equipage De Delft! Stap binnen in de wereld van vroeger en ontdek hoe het leven aan boord van een historisch eikenhouten oorlogsschip eruit zag. ⚓
🔨 Bekijk bijzondere demonstraties en scheepsambachten
📖 Luister naar verhalen uit vervlogen tijden
🚶‍♂️ Volg een rondleiding en ontdek de maritieme historie
Een unieke belevenis voor jong en oud op een bijzondere historische locatie!
📍 Locatie: Opzoomerlaan – Bomvrij Logies (gelegen ACHTER Theater Twee Hondjes/Bibliotheek op het Unie-Bolwerk, Opzoomerlaan 106), geopend van 10.00 tot 17.00 uur.
⚔️ Kom kijken, beleven en ontmoet de bemanning van Equipage De Delft!
! Meer informatie: https://vestingdagen.nl/

Vestingdagen Hellevoetsluis Bezoek Hellevoetsluis

~ * ~

⚓ Equipage De Delft beeldt, ondermeer, de bemanning uit van ’s‑Lands Schip van Oorlog “Delft” (1782‑1797), dat Hellevoetsluis als thuishaven had.

⚓ De vereniging is gevestigd in het Bomvrij Logies, gebouwd in 1857 als buskruitmagazijn, in de Marine‑Vesting Hellevoetsluis