Voedselbossen Magazine

29/04/2026

17/04/2026

Druk bezig met ons zomernummer. Leuk om rond te lopen in de eetbare tuin van Tasty Biotope!

17/04/2026

Bestel het zomernummer alvast op www.winkelgroener.nl

10/04/2026

Meerjarenplan

Het begint met koffie. Slappe koffie, alsof iemand al bij voorbaat rekening houdt met compromissen.

‘U begrijpt toch wel,’ zegt Caroline van der Plas, terwijl ze haar kopje neerzet zonder te drinken, ‘dat dit niet kan.’
De directeur van het Voedingscentrum knikt langzaam. ‘Wat kan er niet?’
‘Die Schijf. Minder vlees. Meer planten. U zet zo een hele sector buitenspel.’
De directeur schuift een papier naar voren. Een cirkel, keurig ingedeeld. Groenten, granen, peulvruchten. ‘We hebben gekeken naar wat gezond is.’
‘Voor wie?’ vraagt Caroline.
‘Voor mensen.’

Er valt een korte stilte. Buiten fietst iemand langs, een tas vol boodschappen aan het stuur. Niemand die het gesprek hoort.

‘Maar boeren dan?’ zegt ze. ‘Die kunnen hier toch niet zomaar in mee?’
De directeur denkt even na. ‘Dus u stelt voor dat we het advies aanpassen?’
‘Nou ja,’ zegt ze, ‘iets minder streng misschien. Iets meer ruimte voor vlees. Gewoon, realistisch.’
‘Realistisch,’ herhaalt hij. ‘Dus als iets ongezond is, maken we het minder ongezond op papier?’
‘Voor de balans,’ zegt Caroline.

De directeur leunt achterover. ‘Dat is interessant. Doen we dat ook met roken? Of met drugs? Dat we zeggen: een beetje minder slecht, want anders is het zo lastig voor de handel?’
Ze kijkt hem aan. Even maar. Alsof ze twijfelt of dit een grap is.
‘Dat is iets anders,’ zegt ze dan.
‘Waarom?’

Geen antwoord. Alleen het geluid van een lepeltje dat tegen porselein tikt.

‘Wij worden betaald,’ zegt de directeur rustig, ‘om te zeggen wat goed is voor het lichaam. Niet om systemen in stand te houden.’
Caroline schuift haar stoel iets naar achteren. ‘U maakt het wel heel zwart wit.’
‘Nee,’ zegt hij. ‘Juist niet. Ik probeer het helder te houden.’
Weer stilte. De koffie is inmiddels koud.
‘Dus u gaat niets aanpassen?’ vraagt ze.

De directeur schudt zijn hoofd. ‘Nee. Maar misschien moeten we iets anders aanpassen.’
‘Wat dan?’
Hij kijkt naar de cirkel op tafel. Naar de verdeling, de eenvoud ervan. ‘De wereld eromheen.’
Caroline staat op. Ze pakt haar tas, aarzelt nog even. ‘Dat klinkt mooi,’ zegt ze. ‘Maar daar win je geen verkiezingen mee.’
‘Misschien niet,’ zegt de directeur. ‘Maar wel jaren.’
Ze loopt weg zonder haar koffie op te drinken. De directeur blijft zitten. Hij draait het papier een kwartslag, alsof het dan iets nieuws zegt.
Maar het blijft hetzelfde. Gewoon gezond verstand.

02/04/2026

Bij de cover – Krentenboompje

Het krentenboompje is een boom van het tussenmoment. Hij bloeit wanneer de winter nog net niet verdwenen is en de lente zich voorzichtig aandient.
Witte bloesems lichten op tegen een nog kale achtergrond, alsof iemand even het licht aandoet. Niet uitbundig, maar precies genoeg om gezien te worden. Wie goed kijkt, ziet hoe het krentenboompje ruimte maakt voor insecten die vroeg op pad zijn en voor de vogels die later komen.

In een voedselbos past hij moeiteloos. Hij vraagt weinig, geeft veel en dringt zich nergens op. Eerst bloesem, dan blad met later wat bescheiden vruchten die zoet en voedzaam zijn, en in de herfst een kleurenspel dat het seizoen afrondt. Het krentenboompje laat zien dat opbrengst gelaagd is. Dat schoonheid, voedsel en ecologie elkaar niet uitsluiten, maar versterken.

Deze cover nodigt uit tot vertragen. Tot kijken naar wat zich aandient vóór het volle seizoen losbarst. Het krentenboompje herinnert ons eraan dat groei vaak begint in stilte en dat juist daarin zijn kracht schuilt.

30/03/2026

Bouwen aan een gezond ecosysteem

Soms denk je dat je het ecosysteem moet sturen. In werkelijkheid vraagt het iets anders: aandacht.
In dit lentenummer bouwt -Hoogewijs aan een voedselbos dat niet draait om controle, maar om vertrouwen. Gezondheid begint in de bodem, groeit via biodiversiteit en laat zich niet afdwingen. Wanneer appelbloedluizen opduiken, lijkt ingrijpen nodig. Maar nog voor de oplossing echt vorm krijgt, heeft de natuur zelf al gehandeld. Lieveheersbeestjeslarven doen het werk.

De les is eenvoudig en ongemakkelijk tegelijk: een gezond ecosysteem ontstaat niet door alles te willen oplossen, maar door ruimte te geven. Observeren. Meebewegen. En accepteren dat je niet de regisseur bent, maar onderdeel van het geheel.

begint niet met een plan, maar met kijken.

16/03/2026

Een boom opzetten

Het RIVM adviseert gemeenten dat ieder huis uitzicht zou moeten hebben op een boom. Ik moest het twee keer lezen. Niet omdat het ingewikkeld is, maar omdat het zo vanzelfsprekend klinkt. Een boom voor je raam. Schaduw, vogels en seizoenen.
En toch moet er blijkbaar een beleidsadvies voor komen.
Dat zegt eigenlijk alles. We hebben wijken gebouwd waar mensen uitkijken op steen, asfalt en parkeerplaatsen. Waar een boom geen uitgangspunt meer is, maar iets wat je later nog probeert toe te voegen als er ruimte overblijft.
Dus ja, het RIVM heeft gelijk. Groen is gezond. Bomen koelen, verminderen stress en maken een buurt leefbaar.
Maar misschien is de echte vraag een andere: hoe zijn we in een land beland waar een boom voor je raam een beleidsadvies moet worden?

Het instituut hoopt dat gemeenten met de adviezen wijken gezonder en groener maken.

10/03/2026

Twaalf magazines gemaakt en het dertiende nummer is onderweg

Drie jaar geleden begonnen we aan iets waarvan we vooral voelden dat het nodig was. Het maken van het . Omdat we overtuigd waren van de noodzaak van voedselbossen. Aandacht voor herstel van bodem, biodiversiteit en gezond eten. En een andere manier van kijken naar landbouw en landschap.

We waren enthousiast. Maar eerlijk is eerlijk; we wisten er ook nog lang niet alles van.

Dus gingen we op zoek naar mensen die dat wél wisten. Pioniers, boeren, onderzoekers, ontwerpers, doeners. Mensen met modder aan hun laarzen en kennis in hun hoofd. Zij schreven, vertelden en deelden. En langzaam groeide daaruit iets moois.

Nu, drie jaargangen later, ligt op steeds meer plekken. In kantines, op bureaus, in wachtruimtes, bij boeren, beleidsmakers en liefhebbers van een levende aarde. Een blad dat steeds meer mensen weten te vinden.

We pretenderen niet dat we alle antwoorden hebben. En al helemaal niet dat wij het enige antwoord zijn. Maar we dragen wel bij. Aan kennis en inspiratie.

Aan een beweging die groeit.

Voor iedereen die ziet en voelt dat het anders kan. Dank aan iedereen die meeschrijft, meedenkt, leest en deelt!

www.voedselbossenmagazine.nl

www.winkelgroener.nl

www.groener.org

04/03/2026

Waarom vraagt de kieswijzer niet naar ons eten?

Ik vulde laatst een kieswijzer in voor de komende gemeenteraadsverkiezingen. Zoals altijd een lange lijst met stellingen. Over woningbouw, parkeren, vluchtelingen en veiligheid. Allemaal onderwerpen waar gemeenten inderdaad iets over te zeggen hebben. Maar géén vraag over hoe ons voedsel wordt geproduceerd. Niets over wat dat betekent voor natuur en gezondheid. Niets over hoe we omgaan met bestrijdingsmiddelen. Alsof het onderwerp eenvoudigweg niet bestaat.

Dat is opmerkelijk. Want gemeenten gaan wel degelijk over het landschap waarin voedsel wordt geproduceerd. Ze beslissen over pachtvoorwaarden, over het gebruik van landbouwgrond, over de inrichting van het buitengebied en over ruimte voor initiatieven zoals voedselbossen en lokale voedselprojecten. En toch komt voeding vrijwel nooit terug in de politieke discussie. Zelfs in kieswijzers blijft het stil.

Dat is vreemd, want juist rond voedsel en landbouw spelen grote vragen. Bijvoorbeeld over het gebruik van bestrijdingsmiddelen. In diverse publicaties van de afgelopen jaren wordt steeds duidelijker dat blootstelling aan pesticiden mogelijk gezondheidsrisico’s met zich meebrengt.
Het RIVM-rapport Bestrijdingsmiddelen en omwonenden liet bijvoorbeeld zien dat resten van pesticiden worden teruggevonden in lucht, huisstof en zelfs in urine van mensen die in landbouwgebieden wonen. De concentraties blijven meestal onder de wettelijke normen, maar onderzoekers geven aan dat langetermijneffecten nog onvoldoende bekend zijn.

Ook op Europees niveau blijkt hoe alomtegenwoordig deze middelen zijn. De Europese voedselautoriteit EFSA rapporteert jaarlijks dat residuen van pesticiden regelmatig worden aangetroffen in voedselmonsters binnen Europa. Dat gebeurt binnen de toegestane grenzen, maar het bevestigt wel hoe wijdverbreid deze middelen in ons voedselsysteem zijn.

De echte vraag is dus niet alleen of pesticiden veilig genoeg zijn volgens de regels. De vraag is waarom we ze zo nodig hebben. Het antwoord is eenvoudig. Ze maken landbouw voorspelbaar en efficiënt. Onkruid wordt snel bestreden, plagen worden onder controle gehouden en opbrengsten per hectare blijven hoog.

Zonder pesticiden verandert die rekensom. Boeren krijgen te maken met meer arbeid, meer onzekerheid en vaak ook een lagere opbrengst per hectare. Dat is precies de reden dat het huidige landbouwsysteem er zo afhankelijk van is geworden. Wie echt minder bestrijdingsmiddelen wil, moet dus verder kijken dan alleen het middel zelf. Het gaat over het hele landbouwmodel.

Dat betekent dat we drie dingen onder ogen moeten zien:
• mogelijk lagere opbrengst per hectare
• een andere manier van telen
• een andere manier van consumeren

Andere teeltsystemen bestaan al. Agro-ecologie, strokenteelt, regeneratieve landbouw en voedselbossen laten zien dat landbouw ook kan functioneren met biodiversiteit, bodemleven en meerjarige gewassen. Die systemen zijn vaak complexer, maar ook veerkrachtiger. Diversiteit maakt het systeem minder kwetsbaar voor plagen en ziekten.

Voedselbossen laten dat misschien wel het duidelijkst zien. In plaats van één gewas op een kale akker ontstaat een gelaagd ecosysteem van bomen, struiken, kruiden en bodemplanten. Voedselproductie en natuur versterken elkaar. Dat betekent niet dat voedselbossen morgen alle landbouw vervangen, maar ze laten wel zien dat er andere richtingen mogelijk zijn. Een richting waarin landbouw samenwerkt met de natuur in plaats van haar voortdurend te corrigeren met chemie.

En daarmee komen we weer terug bij de lokale verkiezingen. Zolang voedsel geen onderwerp is in kieswijzers, blijft het ook buiten het politieke gesprek. Misschien moeten we daarom zelf beginnen met de vragen. Wat wil jouw partij doen met landbouwgrond van de gemeente? Krijgen voedselbossen en agro-ecologische initiatieven ruimte? Hoe kijkt de partij naar het gebruik van bestrijdingsmiddelen in het landschap rondom onze dorpen en steden?
Als een partij daar geen antwoord op heeft, zegt dat misschien meer dan een hele kieswijzer. En misschien hoort voeding, gezondheid en landbouw dan eindelijk thuis waar het hoort: in het hart van de lokale politiek.

02/03/2026

Wat valt er bij jou te lezen?

Voedselbossen Magazine hoort op jouw kantoor, in jouw kantine, op de tafel van de receptie of in de leeszaal te liggen.

We leven in een tijd waarin besluiten over onze grond, ons voedsel en onze toekomst in vergaderkamers worden genomen. Juist daar hoort een ander verhaal te liggen. Een verhaal over bodem die herstelt. Over bomen die voedsel dragen. Over mensen die verantwoordelijkheid nemen voor hun omgeving.

Voedselbossen Magazine is meer dan inspiratie. Het is kennis, praktijkervaring en visie. Verhalen van pioniers die laten zien dat landbouw en natuur samen kunnen gaan. Reportages die je meenemen naar plekken waar diversiteit groeit, waar gemeenschappen ontstaan rond eetbare landschappen. Inzichten die bestuurders, ondernemers en medewerkers voeden met nieuwe perspectieven.

Leg het op tafel. Maak het zichtbaar. Laat collega’s bladeren tussen afspraken door. Zet het in de wachtruimte waar gesprekken beginnen. Geef het een plek waar ideeën mogen landen.

De wereld vraagt om mensen die meedoen. Jij bent onderdeel van de oplossing. Door te kiezen voor verdieping. Door ruimte te maken voor verhalen die richting geven. Door vandaag een los exemplaar te kopen of je te abonneren.

Voedselbossen Magazine hoort daar waar beslissingen worden genomen. Dat kan ook bij jou.

https://www.winkelgroener.nl