NGV Afdeling Zeeland

28/10/2026

Hoe gebruik je AI bij archiefonderzoek?

𝐆𝐞𝐛𝐫𝐮𝐢𝐤 𝐣𝐞 𝐀𝐈 𝐛𝐢𝐣 𝐚𝐫𝐜𝐡𝐢𝐞𝐟𝐨𝐧𝐝𝐞𝐫𝐳𝐨𝐞𝐤?
AI-tools zoals ChatGPT, Gemini en Copilot kunnen je goed op weg helpen bij historisch onderzoek. Maar let op: niet alles wat AI je vertelt, klopt. Soms verwijst AI zelfs naar archiefstukken die helemaal niet bestaan.

Ook Stadsarchief Rotterdam krijgt regelmatig vragen met onjuiste informatie of verwijzingen naar niet-bestaande bronnen. Onze medewerkers zijn daardoor soms veel tijd kwijt aan het controleren van informatie en het uitzoeken van onjuiste verwijzingen.

Controleer daarom altijd de informatie die AI je geeft. En neem je contact met ons op over je onderzoek? Vertel ons dan ook of je AI hebt gebruikt en welke informatie je daarmee hebt gevonden. Zo kunnen we je sneller en beter helpen.

Hoe voorkom je dat je op het verkeerde spoor belandt? En waar kun je AI juist wél goed voor gebruiken?

Lees onze praktische tips voor archiefonderzoek met AI op onze website: https://stadsarchief.rotterdam.nl/archiefonderzoek-doen-met-ai-let-hierop

28/10/2026

22/10/2026

Zeeland - Nieuw-Zeeland, ontdekt in 1642 door Abel Tasman.

New Zealand is named after a Dutch province that most Kiwis have never seen: Zeeland. 🇳🇿

In December 1642, Dutch explorer Abel Tasman became the first European to sight and record the islands.

But he did not call them New Zealand. Tasman named the land "Staten Landt", because he believed it was connected to another Staten Landt that Jacob le Maire had seen near the southern tip of South America.

Only a year later, in 1643, Dutch captain Hendrik Brouwer proved that the South American Staten Landt was just a small island.

So Dutch mapmakers needed a new name. They chose "Nova Zeelandia", Latin for New Zeeland, after the Dutch province of Zeeland, the "sea land".

The map in the image, by Johannes Janssonius, shows exactly that: the name NOVA ZEELANDIA next to the small piece of coastline Tasman had charted, with "detect 1642" written below it.

When the British explorer James Cook mapped the islands in 1769, the Dutch name stayed, in its English form.

So every time you say "New Zealand", you are speaking a little bit of Dutch.

Have you ever been to Zeeland, or to New Zealand? 👇

22/10/2026

St.Elisabeth Vloed in 1421 waarbij ook veel Zeeuwse dorpen verdronken.

It began with a storm — and ended with the birth of a nation. 🌊⚰️

On the night of November 18, 1421, the St. Elizabeth’s Flood struck the Low Countries with terrifying force. A violent North Sea storm smashed through the dikes of Holland and Zeeland, drowning entire towns and turning farmland into open water. Over 2,000 people were killed, and 72 villages vanished beneath the waves. Only rooftops and church towers remained — ghostly islands in a new inland sea. 🇳🇱💧

Among the drowned lands was the Groote Waard, once a fertile region of farms and trade. When the waters finally calmed, much of it was gone forever — transformed into a vast estuary that would later become the Biesbosch wetlands. Yet out of this devastation came something extraordinary: the Dutch realization that survival would depend not on faith or fortune, but on engineering.

The flood became a turning point in Dutch history — the moment the people decided to take control of their water rather than fear it. Communities rebuilt, joining together to raise stronger dikes, manage rivers, and form the first water boards (waterschappen) — the democratic institutions still responsible today for keeping the Netherlands dry.

From tragedy rose innovation, unity, and a national identity forged in water and resilience. The Dutch learned that their greatest enemy could also be their greatest teacher.

The St. Elizabeth’s Flood didn’t just reshape the land — it shaped the Dutch spirit itself. 🇳🇱🌊

21/10/2026

Video over onderzoek in Duitsland.

In de database van WieWasWie kun je snel en gemakkelijk je Nederlandse voorouders terugvinden. Maar veel mensen komen tijdens hun onderzoek ook voorouders uit het buitenland tegen. Hoe ga je dan verder?
In de nieuwe explainer video ‘Onderzoek in Duitsland’ van het CBG wordt de basis uitgelegd. Zo kun jij je onderzoek snel vervolgen en vind je de juiste aanknopingspunten in het land van herkomst van je voorouders.
Bekijk de video op YouTube: https://www.youtube.com/watch?v=l0f-oqFc--I
Veel plezier met je vervolgonderzoek en abonneer je op de CBG-YouTube om direct nieuwe explainers in je aangeraden video’s terug te zien!



Afb: Screenshot uit de video, onderzoek in Duitsland, van het CBG.

21/10/2026

𝐏𝐫𝐞𝐬𝐞𝐧𝐭𝐚𝐭𝐢𝐞 | 𝐒𝐭𝐫𝐚𝐟𝐯𝐨𝐧𝐧𝐢𝐬𝐬𝐞𝐧 𝐨𝐧𝐥𝐢𝐧𝐞
Tijdens de open dag van het Zeeuws Archief op 7 november ontdek je alles over misdaad en straf in Zeeland. Volg bijvoorbeeld de presentatie ‘Strafvonnissen online’.

Een voorouder die met de rechter in aanraking kwam, is voor familieonderzoek een geschenk uit de hemel. De registratie van de gang naar de rechter, ongeacht de oorzaak, geeft inzicht in de levens van (verre) voorouders. De strafvonnissen van de arrondissementsrechtbank Middelburg uit 1838-1926 zijn gedigitaliseerd en online in te zien.

Archivaris Leo Hollestelle en senior specialist e-Depot Dennis Eggenbeen laten zien hoe moderne digitale technieken en datavisualisatie verrassende nieuwe inzichten bieden in misdaad en straf in Zeeland in de negentiende en vroege twintigste eeuw. Wie kwamen er voor de rechter? Hoe oud waren zij? Waar kwamen zij vandaan? Voor welke misdrijven werden zij veroordeeld en welke straffen kregen zij opgelegd? Aan de hand van historische data geven de sprekers antwoord op deze en andere vragen.

📍 De Punt, studiezaal
⏰ 10.30 - 11.30 uur

Lees meer over de open dag op onze website: https://www.zeeuwsarchief.nl/open-dag-2026-voor-de-rechter-misdaad-en-straf/

𝘉𝘦𝘦𝘭𝘥: 𝘙𝘦𝘤𝘩𝘵𝘦𝘳𝘴, 𝘰𝘧𝘧𝘪𝘤𝘪𝘦𝘳 𝘷𝘢𝘯 𝘫𝘶𝘴𝘵𝘪𝘵𝘪𝘦 𝘦𝘯 𝘨𝘳𝘪𝘧𝘧𝘪𝘦𝘳𝘴 𝘷𝘢𝘯 𝘥𝘦 𝘈𝘳𝘳𝘰𝘯𝘥𝘪𝘴𝘴𝘦𝘮𝘦𝘯𝘵𝘴𝘳𝘦𝘤𝘩𝘵𝘣𝘢𝘯𝘬 𝘔𝘪𝘥𝘥𝘦𝘭𝘣𝘶𝘳𝘨, 𝟤𝟣 𝘴𝘦𝘱𝘵𝘦𝘮𝘣𝘦𝘳 𝟣𝟫𝟢𝟫

20/10/2026

De verdronken stad Reimerswaal, vanaf ca. 1630 helemaal verlaten.

20/10/2026

Aanrader: veel kamers met interieur en meubelstukken van 200 jaar of langer geleden.

𝐁𝐞𝐳𝐢𝐜𝐡𝐭𝐢𝐠𝐢𝐧𝐠 | 𝐕𝐚𝐧 𝐝𝐞 𝐏𝐞𝐫𝐫𝐞𝐡𝐮𝐢𝐬 𝐚𝐥𝐬 𝐫𝐞𝐜𝐡𝐭𝐛𝐚𝐧𝐤
Tijdens de open dag van het Zeeuws Archief op 7 november ontdek je alles over misdaad en straf in Zeeland.

Het Van de Perrehuis, huisvesting van het Zeeuws Archief, functioneerde van 1838 tot 1995 als zetel van de rechterlijke macht in Zeeland. Reis terug in de tijd en bezichtig de kamer van de rechters en de kleine zittingzaal. Met prenten en foto’s uit de tijd van het gerechtshof en de arrondissementsrechtbank.

📍 Van de Perrehuis
⏰ 10.15, 11.00, 14.15 en 15.00 uur
🎟️ Gratis deelnamebewijs bij de balie, beperkte beschikbaarheid

Lees meer over de open dag op onze website: https://www.zeeuwsarchief.nl/open-dag-2026-voor-de-rechter-misdaad-en-straf/

𝘉𝘦𝘦𝘭𝘥: 𝘈𝘳𝘳𝘰𝘯𝘥𝘪𝘴𝘴𝘦𝘮𝘦𝘯𝘵𝘴𝘳𝘦𝘤𝘩𝘵𝘣𝘢𝘯𝘬 (𝘝𝘢𝘯 𝘥𝘦 𝘗𝘦𝘳𝘳𝘦𝘩𝘶𝘪𝘴) 𝘢𝘢𝘯 𝘩𝘦𝘵 𝘏𝘰𝘧𝘱𝘭𝘦𝘪𝘯 𝘵𝘦 𝘔𝘪𝘥𝘥𝘦𝘭𝘣𝘶𝘳𝘨. 𝘛𝘦𝘬𝘦𝘯𝘪𝘯𝘨 𝘥𝘰𝘰𝘳 𝘑𝘢𝘯 𝘍𝘳𝘦𝘥𝘦𝘳𝘪𝘬 𝘚𝘤𝘩𝘶̈𝘵𝘻 (𝟣𝟪𝟣𝟩-𝟣𝟪𝟪𝟪), 𝟣𝟩𝘹𝟤𝟤 𝘤𝘮, 𝟣𝟪𝟧𝟢. 𝘡𝘦𝘦𝘶𝘸𝘴 𝘈𝘳𝘤𝘩𝘪𝘦𝘧, 𝘡𝘦𝘦𝘶𝘸𝘴 𝘎𝘦𝘯𝘰𝘰𝘵𝘴𝘤𝘩𝘢𝘱, 𝘡𝘦𝘭𝘢𝘯𝘥𝘪𝘢 𝘐𝘭𝘭𝘶𝘴𝘵𝘳𝘢𝘵𝘢, 𝘥𝘦𝘦𝘭 𝘐𝘐, 𝘯𝘳 𝟦𝟦𝟩.