20/11/2025
---zie ook onze oproep onderaan dit bericht---
Een volle DoRe-kerk gisteravond, bij de dubbel-lezing door onze bestuursleden Nico Douma en Louwrens Hacquebord voor Stichting Oud Dockum. Thema van de avond: de relatie van Dokkum en de Dokkumers met het water.
Douma vertelde aan de hand van oude kaarten, prenten, tekeningen en vele unieke en schitterende (hele) oude foto's hoe Dokkum van een zeestad een landstad werd, maar hoe het water toch van groot belang bleef.
Het ging over scheepswerven in de stad, over beurtvaarders, trekschuiten en stoombootdiensten, en natuurlijk over de skûtsjes en andere vrachtschepen waar de stad vroeger vol mee lag.
Hacquebord deed het bijzondere verhaal uit de doeken van de Dokkumer Zeilclub De Watergeus. Die werd in 1941 opgericht door een groepje water-enthousiastelingen van rond de 20.
Het was een stel 'jonge honden' die in 1943 de eerste Nationale Princenhoftocht organiseerden in de wateren rond Eernewoude, een wedstrijd voor verschillende zeilklassen, en een toertocht. Hun doortastende en vernieuwende aanpak resulteerde direct in een evenement van nationale allure. In de jaren daarna volgden er nóg 4 Princenhoftochten, de laatste in 1949.
In 1944 was er geen Princenhoftocht, maar organiseerde De Watergeus wél, voor het eerst in 12 jaar, een wedstrijd voor skûtsjes. Dat was de opmaat voor de oprichting van de SKS, waarvan de wieg dus feitelijk in Dokkum stond. Uit het digitale archief van Beeld en Geluid in Hilversum vertoonde Hacquebord unieke filmbeelden van de skûtsewedstrijd in 1944 (hier te zien: https://zoeken.beeldengeluid.nl/program/urn:vme:default:program:2101608140120107431 )
De Watergeus fungeerde ook als 'dekmantel' voor het onderhouden van contact met de Dokkumer onderduikers die zich schuilhielden in de slecht toegankelijke Oude Venen. Dát aspect verdient nog wat nader 'sneupwerk', en zal in een volgende lezing nog eens aan bod komen.
Het verhaal over De Watergeus leverde direct ook nieuw materiaal op. En op zolders en in kelders in Dokkum en elders liggen ongetwijfeld nog veel meer Watergeus-spullen.
BIJ DEZE EEN OPROEP AAN IEDEREEN DIE DERGELIJKE SPULLEN HEEFT LIGGEN (OF VERMOED DAT ER WEL EENS IETS VAN DE WATERGEUS IN EEN NOOIT GEOPENDE DOOS ZOU KUNNEN ZITTEN): WIJ ZIJN DAAR ZEER IN GEÏNTERESSEERD, WANT DAARMEE KUNNEN WE HET VERHAAL VAN DEZE BIJZONDERE CLUB EEN VERVOLG GEVEN!