Оюуны Бэрхшээлтэй Хайрын бурхад ТББ

Оюуны Бэрхшээлтэй Хайрын бурхад ТББ Хүн бүрийн онцлогийг хүндэтгэж, хайр, итгэлээр гэрэлтсэн ирээдүйг хамтдаа бүтээцгээе.

Оношилгоо ба үнэлгээОюуны бэрхшээлийг зөвхөн IQ буюу оюуны чадамжийн нэг сорилоор тогтоох нь хангалтгүй. Оношилгоонд оюу...
31/07/2026

Оношилгоо ба үнэлгээ

Оюуны бэрхшээлийг зөвхөн IQ буюу оюуны чадамжийн нэг сорилоор тогтоох нь хангалтгүй. Оношилгоонд оюун ухааны үйл ажиллагаа, дасан зохицох чадвар, хөгжлийн түүх, эрүүл мэнд болон тухайн хүний амьдарч буй орчны нөхцөлийг хамтад нь үнэлнэ. [1][2][7]

Үнэлгээг:

- хүүхдийн эмч;
- сэтгэцийн эрүүл мэндийн эмч;
- сэтгэл зүйч;
- хөгжлийн эмч;
- хэл засалч;
- хөдөлгөөн болон хөдөлмөр заслын мэргэжилтэн;
- тусгай болон ерөнхий боловсролын багш;
- нийгмийн ажилтан;
- эцэг эх, асран хамгаалагчийн оролцоотой олон мэргэжлийн баг хийх нь зүйтэй.

Үнэлгээний гол зорилго нь хүүхдэд нэр, шошго өгөх бус, түүний давуу тал, дэмжлэгийн хэрэгцээ, суралцах арга барил, цаашид авах үйлчилгээ болон хөгжлийн зорилгыг тодорхойлох явдал юм.

Илэрч болох шинж тэмдэгХүүхэд бүрд илрэх шинж, хөгжлийн хурд харилцан адилгүй. Илүү их дэмжлэг шаардлагатай хүүхдийн хөг...
31/07/2026

Илэрч болох шинж тэмдэг

Хүүхэд бүрд илрэх шинж, хөгжлийн хурд харилцан адилгүй. Илүү их дэмжлэг шаардлагатай хүүхдийн хөгжлийн ялгаа бага насанд эрт ажиглагдаж болох бол хөнгөн хэлбэрийн бэрхшээл сургуульд орсны дараа тодорхой болох тохиолдол бий. [6]

Дараах шинжүүд ажиглагдаж болно:

- суух, мөлхөх, алхах зэрэг хөдөлгөөний чадвар удаан хөгжих;
- хэлд орох, үг өгүүлбэрээр харилцах нь хожуу байх;
- заавар ойлгох болон биелүүлэхэд хүндрэлтэй байх;
- шинэ зүйл сурахад илүү их хугацаа шаардах;
- сурсан зүйлээ шинэ нөхцөлд хэрэглэхэд хүндрэлтэй байх;
- мэдээллийг тогтоох, эргэн санахад хүндрэлтэй байх;
- өдөр тутмын үйлдлийг бие даан хийхэд дэмжлэг шаардах;
- насандаа тохирсон нийгмийн дүрэм, аюулгүй байдлыг ойлгоход хүндрэлтэй байх;
- асуудлыг шийдвэрлэх, шийдвэр гаргахад туслалцаа шаардах. [6]

Эдгээрээс нэг эсвэл хэд хэдэн шинж илэрсэн нь хүүхдийг шууд оюуны бэрхшээлтэй гэж тодорхойлох үндэслэл болохгүй. Хүүхдийн сонсгол, хараа, хэл яриа, хөдөлгөөн, эрүүл мэнд, гэр бүлийн орчин болон боловсролын боломжийг хамтад нь үнэлэх шаардлагатай.

Оюуны бэрхшээлийн шалтгаанОюуны бэрхшээл нь хүүхэд төрөхөөс өмнө, төрөх үед эсвэл хөгжлийн хугацаанд үүссэн олон төрлийн...
31/07/2026

Оюуны бэрхшээлийн шалтгаан

Оюуны бэрхшээл нь хүүхэд төрөхөөс өмнө, төрөх үед эсвэл хөгжлийн хугацаанд үүссэн олон төрлийн хүчин зүйлтэй холбоотой байж болно. Зарим тохиолдолд тодорхой шалтгааныг тогтоох боломжгүй байдаг. [4][5]

Түгээмэл шалтгаан, эрсдэлт хүчин зүйлд:

- Дауны хам шинж зэрэг хромосомын өөрчлөлт;
- хэврэг X хромосомын хам шинж зэрэг удамшлын нөхцөл;
- жирэмсэн үед үүссэн зарим халдвар;
- ураг архи болон бусад хорт бодист өртөх;
- жирэмслэлт, төрөлтийн зарим хүндрэл;
- дутуу төрөлт;
- хүүхдийн тархи гэмтэх;
- тархины зарим халдвар;
- хүнд хэлбэрийн хоол тэжээлийн дутагдал;
- хүрээлэн буй орчны зарим сөрөг нөлөө хамаарч болно. [4][5]

Дасан зохицох чадварын үндсэн чиглэлОйлголтын чадварҮүнд:- хэл яриа;- унших, бичих;- тоо бодох;- мөнгө, цаг хугацааг ойл...
31/07/2026

Дасан зохицох чадварын үндсэн чиглэл

Ойлголтын чадвар

Үүнд:

- хэл яриа;
- унших, бичих;
- тоо бодох;
- мөнгө, цаг хугацааг ойлгох;
- мэдээлэл тогтоох;
- өөрийн үйл ажиллагааг төлөвлөх чадвар хамаарна. [2][3]

Нийгмийн чадвар

Үүнд:

- бусадтай харилцах;
- нийгмийн дүрэм, хэм хэмжээг ойлгох;
- хариуцлага хүлээх;
- тусламж хүсэх;
- эрсдэлтэй нөхцөл байдлыг таних;
- бусдын санаа бодол, сэтгэл хөдлөлийг ойлгох чадвар хамаарна. [2][3]

Практик чадвар

Үүнд:

- хувцаслах;
- хооллох;
- ариун цэврээ сахих;
- гэрийн ажил хийх;
- тээврийн хэрэгслээр зорчих;
- мөнгө хэрэглэх;
- эрүүл мэнд, аюулгүй байдлаа хамгаалах;
- сургууль, ажил болон олон нийтийн амьдралд оролцох чадвар хамаарна. [2][3]

Оюуны бэрхшээл гэж юу вэ?Оюуны бэрхшээл гэдэг нь хүний оюун ухааны үйл ажиллагаа болон өдөр тутмын амьдралд дасан зохицо...
31/07/2026

Оюуны бэрхшээл гэж юу вэ?

Оюуны бэрхшээл гэдэг нь хүний оюун ухааны үйл ажиллагаа болон өдөр тутмын амьдралд дасан зохицон ажиллах чадварт мэдэгдэхүйц хязгаарлалт илэрдэг хөгжлийн онцлог юм. [1][2]

Оюун ухааны үйл ажиллагаанд:
Суралцах; ойлгох; аливаа асуудлыг шийдвэрлэх; шалтгаан, үр дагаврыг танин мэдэх; төлөвлөх; шинэ мэдээллийг ашиглах; шийдвэр гаргах чадварууд хамаарна. [1][2]

Дасан зохицох чадвар гэдэг нь хүн өдөр тутмын амьдралдаа ашигладаг ойлголтын, нийгмийн болон практик ур чадваруудын нийлбэр юм. [2]
Оюуны бэрхшээл нь өвчин биш бөгөөд бусдад халдварлахгүй.

Мөн тухайн хүн юу ч сурч чадахгүй гэсэн үг биш. Хүн бүрийн суралцах хурд, дэмжлэгийн хэрэгцээ, давуу тал болон бие даан амьдрах чадвар харилцан адилгүй байдаг. [1][2]

"Гэдэсний микробиом нь дархлааны тогтолцооны хэвийн үйл ажиллагааг дэмжиж, үрэвслийн зохицуулалтад оролцдог. Микробиомын...
10/06/2026

"Гэдэсний микробиом нь дархлааны тогтолцооны хэвийн үйл ажиллагааг дэмжиж, үрэвслийн зохицуулалтад оролцдог. Микробиомын тэнцвэр алдагдах нь таргалалт, чихрийн шижин, зүрх судасны өвчин зэрэг архаг өвчин үүсэх эрсдэлийг нэмэгдүүлж болзошгүй."

Архаг өвчинтэй холбооГэдэсний микробиомын тэнцвэр алдагдах (дисбиоз) нь дараах эрсдэлийг нэмэгдүүлж болзошгүй:Таргалалт2...
10/06/2026

Архаг өвчинтэй холбоо
Гэдэсний микробиомын тэнцвэр алдагдах (дисбиоз) нь дараах эрсдэлийг нэмэгдүүлж болзошгүй:

Таргалалт

2-р хэлбэрийн чихрийн шижин

Зүрх судасны өвчин

Харшил болон астма

Гэдэсний үрэвсэлт өвчин

Зарим аутоиммун эмгэгүүд

Дархлаанд нөлөөлөх ньХүний дархлааны эсүүдийн ихэнх нь гэдэс орчимд байрладаг.Ашигтай бичил биетүүд хортой нян, вирусээс...
10/06/2026

Дархлаанд нөлөөлөх нь

Хүний дархлааны эсүүдийн ихэнх нь гэдэс орчимд байрладаг.

Ашигтай бичил биетүүд хортой нян, вирусээс хамгаалахад тусалдаг.

Дархлааны хариу урвалыг тэнцвэржүүлж, хэт үрэвсэл үүсэхээс сэргийлдэг.

Гэдэсний ханын хамгаалалтын үүргийг дэмжиж, өвчин үүсгэгч бодис цусанд нэвтрэхээс хамгаалдаг.

"Гэдэсний микробиом нь гэдэс-тархины тэнхлэгээр дамжин когнитив үйл ажиллагаа (анхаарал, төвлөрөл, ой тогтоолт) болон ст...
10/06/2026

"Гэдэсний микробиом нь гэдэс-тархины тэнхлэгээр дамжин когнитив үйл ажиллагаа (анхаарал, төвлөрөл, ой тогтоолт) болон стрессийг даван туулах чадварт нөлөөлж болзошгүй бөгөөд сэтгэл санаа, нойр, ерөнхий эрүүл мэндийг дэмжихэд чухал үүрэгтэй."

Гэдэсний микробиомд нөлөөлдөг хүчин зүйлс✅ Эслэг ихтэй хоол хүнс (жимс, ногоо, бүхэл үр)✅ Исгэсэн хүнс (тараг, айраг, ки...
10/06/2026

Гэдэсний микробиомд нөлөөлдөг хүчин зүйлс
✅ Эслэг ихтэй хоол хүнс (жимс, ногоо, бүхэл үр)

✅ Исгэсэн хүнс (тараг, айраг, кимчи гэх мэт)

✅ Тогтмол хөдөлгөөн

✅ Чанартай нойр
❌ Хэт боловсруулсан хүнс

❌ Илүүдэл сахар

❌ Архаг стресс

❌ Шаардлагагүй антибиотик хэрэглээ

Address

Sukhbaatrar
Ulan Bator
18418

Website

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Оюуны Бэрхшээлтэй Хайрын бурхад ТББ posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Organization

Send a message to Оюуны Бэрхшээлтэй Хайрын бурхад ТББ:

Shortcuts

Share