National Park Academy

13/05/2026

Цахим өргөдөл хаагдахад 5 хоног үлдлээ.

09/05/2026

🇲🇳 Яагаад бид газар нутгаа тусгай хамгаалалтад авдаг вэ? Яагаад бид эх нутаг, газар шороогоо хайрлан хамгаалдаг вэ? гэх асуултын хариултыг олохоор бид Монгол орныхоо баруун болон зүүн хязгаарт ажиллаж амьдарч буй National Park Academy хөтөлбөрийн 2025 оны шилдэг хоёр байгаль хамгаалагч дээрээ очсон юм.

Амьдралынхаа хийж бүтээх эд залуу насаа эх нутгийнхаа газар шороог хайрлан хамгаалах үйлсэд зориулж байгаа байгаль хамгаалагч Майдараа, Алтантуяа нарын жирийн ажлын нэг өдөртэй танилцацгаая.

"Тусгай Хамгаалалттай Газар - Үндэсний бахархал"



#МонголЭкологиТөв

08/05/2026

Намайг Г.Майдараа гэдэг. Уул усны диваажин, Увсын цэнхэр хязгаар дахь Сагил сумын хүү. Манайх хилийн цэргийн заставд нутаглан 25 жил болж байна. Дунд ангиасаа ургамал судлаач болохыг мөрөөддөг байлаа. Гэвч хүссэн мэргэжлээ авч чадалгүй МУБИС-д нийгмийн ухааны багшийн мэргэжил эзэмшсэн. Төгсөөд нутагтаа багшлах хүсэлтэй ч ажлын байр хомс тул нийслэл хотдоо 5 жил багшилж, үрсээс минь үл дутах зуу зуун шавьтай болсон доо. Хүүхэд байгаль хоёрыг адил гэж би боддог. Хүүхэд бол дөнгөж соёолж буй цэцэг лугаа. Аль алийг нь услах тусам дэлбээлж, сайхан ургадаг шүү дээ. Аав минь Увс нуурын Ай Савын УТХГ-д энэ насаа зориулсан байгаль хамгаалагч. Хүнд зовлон хэлж биш хийсэж ирдгийн адил нэг л өдөр тэр минь хорвоог орхисон. Би дутууг нь гүйцээж, хүсэл зорилгыг нь биелүүлэхээр байгаль хамгаалагч болж, гурван хаврыг үдэж байна. Мөрөөдлөө дагахад оройтдоггүй гэж юутай үнэн. Нэгэн өдөр эргүүл хийгээд буцаж явтал шовгор хадны орчимд үл мэдэгдэх зүйл шатаж буй мэт харагдлаа. Салхи ихтэй, утаа нь баагиад л. Очиж хартал айлын өвөлжөө шатаж байх нь тэр. Малчин айлд малын хэвтэр, өвөлжөө нэн чухал шүү дээ. Цагтай уралдан нутгийн иргэдийг дуудаж, 6 цаг орчим тасралтгүй унтраасан. Хэрэв тэр үед галыг унтраагаагүй бол өвөлжөө шатаж, хэрхэхийг таашгүй. Удалгүй айлын эзэд надад баярласнаа илэрхийлсэн постыг хараад өөрөөрөө бяцхан бахархаж билээ. Эхнэр маань Төв аймгийн бүсгүй ч намайг даган Увс аймагт амьдарч, хамтдаа хамжаад энэ амьдралыг туулж явна даа. Одоогоор нутагтаа ээж бид хоёр амьдарч байна. Ээж маань цаг уурын станцад ажиглагчаар ажилладаг тул гэр бүлээрээ байгаль хамгаалагч гэхэд буруудахгүй байх. Байгаль хамгаалагч бидний хамгийн том саад бэрхшээл нь байгальтай буруу харьцдаг хүмүүс юм даа. Хүн төрөлхтөн яаж ч хөгжсөн бидний эцсийн цэг байгаль эх шүү дээ. Бидний сонор, мэлмий, сэтгэлийг мялаадаг дэлхий маань лааз, шил, цаасаар дүүрчихвэл юутай гунигтай вэ. Бид хандлагаасаа эхэлж, шувууны үүрэнд сүүдрээ үл тусгах, гол усыг бохирдуулахгүй гэх мэт уламжлалт байгаль хамгааллын ухаанаа сэргээх нь зүйтэй гэж би боддог. Монголчууд бид байгалиа хамгааллын ухаанаараа дэлхийд ондоошиж, үлгэрлэхийг хэн ч үгүйсгэхгүй биз ээ.

06/05/2026

Хамгаалалтын захиргаадыг бэхжүүлэх “ТУСГАЙ ХАМГААЛАЛТТАЙ ГАЗАР-ҮНДЭСНИЙ БАХАРХАЛ” Хуралдай 2026-д оролцохыг урьж байна. 🇲🇳🇲🇳🇲🇳

Хэзээ: 2026.05.29-30
Хаана: Улаанбаатар хот
Хэн: МУТХГ-ын ХЗ-даас шалгарсан мэргэжилтэн, байгаль хамгаалагчид

Тавигдах шаардлага:
☑️ МУТХГ-ын ХЗ-ны хэдэн ч байгаль хамгаалагч, мэргэжилтэн тус тусдаа материалаа илгээх боломжтой.
☑️ Оролцогч нь 2024, 2025 онуудад “Тусгай Хамгаалалттай Газар - Үндэсний Бахархал” хуралдайд оролцоогүй байх.
☑️ Оролцогч нь Улаанбаатар хотод хуваарьт өдрүүдэд Хуралдайд оролцох боломжтой байх.
☑️ Зааврын дагуу видео бичлэгээ хийн, цахим өргөдлөө хугацаанаас өмнө илгээсэн байх.
☑️ Хуралдайгаар олж авсан мэдлэг мэдээллээ бусдадаа хуваалцаж, түгээн дэлгэрүүлэх, суралцах чин хүсэл эрмэлзэлтэй байх.

Өргөдөлд хувийн мэдээллээ бөглөж, зааврын дагуу видео бичлэг хийж цахим өргөдөлд байршуулан 2026.05.18-ны 23:59-с өмнө илгээнэ.

Цахим өргөдөл бөглөх:
https://forms.gle/RHVSTFvWyWMfbLex8

Шалгарсан ажилтны ХЗ-д National Park Academy Passport 2026-г гардуулж 1 тамга дарах бөгөөд Хуралдайн үеэр нэмэлт тамга цуглуулах боломжийг олгоно.

Хуралдай 2025-ын бичлэг үзэх:
https://www.youtube.com/watch?v=E0f5CR6V9Vo

📞 7010-0826 | 📧 [email protected]

01/05/2026

2026.05.01 - National Park Academy хөтөлбөрийн 2025 оны Шилдэг байгаль хамгаалагч Дашнямын Алтантуяагийн ажлын нэг өдрийг харуулсан видео контент тун удахгүй…

ДЦГ-уудын Дорнод ХЗ

29/04/2026

28/04/2026

2026.04.20 - National Park Academy хөтөлбөрийн 2025 оны Шилдэг байгаль хамгаалагч Гансүхийн Майдараагийн ажлын нэг өдрийг харуулсан видео контент тун удахгүй…

Увс нуурын ай савын УТХГ-ын ХЗ

26/04/2026

🚨Орон нутгийн иргэдийн анхааралд: ✋✋✋

🦢 Хурх-Хүйтэний БНГ-т 2026 оны 4 сарын 18-ны өдөр хамгаалалтын захиргааны байгаль хамгаалагчид Биндэр сумын нутаг Хоёр Хайрханы арын нуур ойролцоо Гангар хун руу гэрийн нохой дайрч байхтай таарч, нохойноос холдуулан буцааж нууранд нь хүргэлээ.
Нохой дайрсан хунгийн биеийн байдал харьцангуй гайгүй харагдаж байгаа боловч нуруун хэсгийн өдийг хэсэгт газар зулгаасан мөн 1 хөлийг хазсан байдалтай байсан.

🦆 Хаврын улиралд шувуудын нүүдэл эхэлж, шувуу нүүдэл хийх замдаа маш их ядарч туйлддаг тул гэрийн нохой болон бусад махчин амьтдад баригдах эрсдэлтэй байдаг. Иймээс гэрийн нохойг тодорхой хугацаанд уях, зэрлэг амьтдаа хамгаалж, байгальдаа ээлтэй байхыг хүсэж байна.

❤️Зэрлэг амьтдаа хайрлаж, зэрэгцэн оршъё🙏🏻

17/04/2026

🌱🐴🤍

17/04/2026

Манай нутагт хууль бус ан шүдний өвчин л гэсэн үг. Өнгөрсөн намар шөнийн эргүүлдээ гарч байлаа. Говьд шөнийн тэнгэрт од, сар гээд бүхий л зүйлс тодхон харагдана. Эргэн тойрныг анзаарвал хар сүүлт нутагладаг хэсэг газарт сайтар тоноглосон машины дуу хэнгэнэж, гэрэл гялайгаад ирэх нь тэр. Мэдээж хууль бус ан байж болзошгүй тул хамгаалалтын захиргаанаас нэмэлт хүч дуудав. 4 өөр цэгээс ажиглан гэтэж байтал буун дуу тас хийтэл хангиналаа. Үүнтэй зэрэгцэн сумын төвөөс нэмэлт хүч ирж, нөгөөх машиныг бүсэлж авахаар хөөцгөөв. Нэлээд удаан хөөцөлдөж, арай хийн барьж аван шалгатал эр, эм, төл гээд бүхэл бүтэн гурван хар сүүлт агнасан байхтай тааралдсан юм даа. Хэргийг экологийн цагдаагийн албад хүлээлгэн өгч, зохих шийтгэлийг нь өгсөн ч үр хүүхдээсээ дутахааргүй хайрладаг амьтдыг маань энэрэх сэтгэлгүй агнасныг нүдээр харахын аргагүй байсан даа. Намайг Б.Болд-Эрдэнэ гэдэг. Би Дорноговь аймгийн Айраг сумын унаган хүү. Сумын сургуулиа төгсөж, Орос улсад 2 жил суралцан монголдоо амьдрахаар буцаж ирсэн юм. Ирээд хилийн цэргийн ангид олон аавын хүүтэй мөр зэрэгцэн цэргийн албаа хааж билээ. Балчир наснаасаа адуунд хайртай, морь унаж өссөн болохоор нутагтаа ирж, адуу малтайгаа ноцолдож эхэлсэн дээ. Би багадаа манайхтай тун ойрхон байх Монголын хамгийн урт агуйнуудын нэг Цагаан дэлийн агуйд хар багаасаа л тоглож, наадан өссөн юм. Гэтэл агуй маань 2019 он хавьцаа уул уурхайгаас үүдэж, нурах аюулд өртөөд байсан тул тусгай хамгаалалтад авахад Их нартын БНГ-ын Хамгаалалтын захиргаа надад нутаг усаа сайн мэддэг болохоор ч тэр үү Цагаан дэлийн агуй хариуцсан байгаль хамгаалагчаар ажиллах санал тавьсан юм. Би ч ихэд олзуурхан атгаад авсан даа. Үүнээс хойш 6 дахь жилдээ ажиллаж байна. Хариуцсан нутагтаа ховор амьтдыг дурандахад үр төлтэйгөө амар жимэр, эрхлэлдэн байхыг нь харах үгээр хэлэмгүй сайхан. Ажлын минь үр шим шүү дээ. Хэдий хууль бус антай нүүр тулан, тэмцэх бэрхшээл бий ч бид иргэддээ мэдлэг, мэдээлэл олгож, орон нутгийн хүүхдүүдээ байгальдаа хайртай болгохын тулд хичээж л явна даа. Та бүхэн байгалиа хайрлан хамгаалдаг иргэн байгаарай. Үр хойчдоо эх орныг нь бүрэн бүтэн үлдээхээс илүү бахархал хаана байх вэ.

14/04/2026

Биологич мэргэжил эзэмшээгүй ч амьдралынхаа гуч гаруй жилийг байгаль хамгааллын ажилд зориулжээ. Намайг Янош Тар гэдэг. 1993 оноос хойш Унгар улсын Хортобаги Тусгай Хамгаалалттай Газарт 40,000 гаруй га газар нутгийг хариуцан байгаль хамгаалагчаар ажиллаж байна. Хортобаги бол Европын түүх соёл, байгаль гээд сайхан бүхнийг шингээсэн газар. Жил бүр мянга мянган тогоруу, галууны нүүдлийг дурандах шиг өөр сайхан зүйл хаана байхав. Бараг 400 орчим зүйлийн шувуу энд нутагладгаас Хархираа тогоруунд би хамгийн их хайртай. Нэгэн удаа хууль бусаар мод огтолж байсан танихгүй хүнтэй тааралдсан юм. Мод огтлохыг нь зогсоон хууль бус үйлдэл хийж буйг хэлтэл тоосон шинжгүй, өөртөө итгэлтэй Янош Тар гэх байгаль хамгаалагчаас зөвшөөрөл авчихсан гэж надад огт мэдэгдээгүй хэрнээ миний нэрийг хэлэх нь тэр. Гэтэл гадны хүн хууль бусаар тусгай хамгаалалттай газарт нэвтэрч, нутгийн иргэдээс мэдээлэл авсан байв. Энэ мэт амьдралын шаардлагаар иргэд байгальдаа сөрөг зүйлс хийх нь олонтой ч нутгийн иргэдтэйгээ хамтарч, ойлголцож ажиллах нь хамгийн чухал гэдгийг өнгөрсөн хугацаанд маш сайн ойлгосон доо. Байгаль хамгаалагч байх нь хууль, дүрэм сахиулахаас илүүтэй тэсвэр тэвчээр, дасан зохицох чадвар, бүхнийг хайрлах чин сэтгэл, алсын хараа шаарддаг ажил гэж би боддог. Бидний ажил зөвхөн өнөө маргаашийг бус ирээдүйн 20, 30 жилийн холыг хамаарч, өөрчилж чадах тийм л хүчтэй. Дэлхийн өнцөг булан бүрд буй байгаль хамгаалагчид бидний хамгаалж буй газар нутаг, амьтан ургамал бүгд өөр байж болох ч бидний зүрх сэтгэл байгаль хамгааллын төлөө нэгэн зэрэг цохилдог билээ. Монгол болон дэлхийн байгаль хамгаалагчид та бүхэн нутгийн иргэдтэйгээ хамтран, мэддэг бүхнээ хуваалцаж, хүн байгаль хоорондын нандин холбоог бүтээх болтугай.