Environment, Health and Safety Myanmar - EHS Myanmar

Environment, Health and Safety Myanmar - EHS Myanmar Self-funded, Youth-led, Registered Non-profit Organization

"ကမ္ဘာ့ခြင်များနေ့ (World Mosquito Day)" | 20 August 2026 🦟နှစ်စဉ် ဩဂုတ်လ ၂၀ ရက်နေ့မှာ ကျင်းပလေ့ရှိတဲ့ World Mosquito D...
20/08/2026

"ကမ္ဘာ့ခြင်များနေ့ (World Mosquito Day)" | 20 August 2026 🦟

နှစ်စဉ် ဩဂုတ်လ ၂၀ ရက်နေ့မှာ ကျင်းပလေ့ရှိတဲ့ World Mosquito Day ဟာ ခြင်မှတစ်ဆင့် ကူးစက်ပျံ့နှံ့နိုင်တဲ့ ရောဂါများနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ပြည်သူတွေအကြား အသိပညာနဲ့ ဗဟုသုတတွေ ပိုမိုမြင့်တက်လာစေဖို့ ရည်ရွယ်တဲ့နေ့တစ်နေ့ ဖြစ်ပါတယ်။

နှစ်စဉ် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းမှာ လူပေါင်း သန်း ၇၀၀ ခန့်ဟာ ငှက်ဖျားရောဂါ၊ သွေးလွန်တုပ်ကွေးရောဂါ၊ ဆင်တုပ်ကွေးရောဂါ (Chikungunya) နဲ့ ဇီကာရောဂါတို့အပါအဝင် ခြင်မှတစ်ဆင့် ကူးစက်နိုင်တဲ့ ရောဂါများကို ခံစားနေကြရပြီး လူပေါင်း တစ်သန်းကျော်ဟာလည်း အဆိုပါရောဂါများကြောင့် အသက်ဆုံးရှုံးနေရပါတယ်။

တစ်ဖက်မှာလည်း ကမ္ဘာ့အပူချိန် မြင့်တက်လာခြင်းနဲ့ ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုတို့ကြောင့် ခြင်တွေ ပေါက်ဖွားရှင်သန်နိုင်တဲ့ကာလ (mosquito season) ပိုမိုရှည်လျားလာသလို ခြင်တွေဟာ ယခင်က မတွေ့ရလေ့ရှိတဲ့ နေရာဒေသအသစ်တွေဆီကိုပါ ပျံ့နှံ့လာနိုင်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ဆယ်စုနှစ်များစွာအတွင်း ခြင်အရေအတွက် လျော့နည်းကျဆင်းခဲ့ဖူးတဲ့ ဒေသတွေမှာပါ ခြင်တွေ ပြန်လည်ပေါ်ပေါက်လာနိုင်တဲ့ အခြေအနေတွေ ရှိလာပါတယ်။

မိုးခေါင်ရေရှားခြင်း၊ အပူလှိုင်းဖြတ်ခြင်းနဲ့ ရေကြီးရေလျှံခြင်းတို့လို ပြင်းထန်တဲ့ ရာသီဥတုဖြစ်စဉ်တွေဟာ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းမှာ ပိုမိုပြင်းထန်လာသလို ပိုမိုမကြာခဏလည်း ဖြစ်ပွားလာနေပါတယ်။ ဒီလိုအခြေအနေတွေက ခြင်တွေ ပေါက်ဖွားရှင်သန်နိုင်ဖို့ သင့်လျော်တဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်အခြေအနေတွေကို ဖန်တီးပေးနိုင်ပြီး ခြင်တွေကတစ်ဆင့် ကူးစက်နိုင်တဲ့ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးများ ပျံ့နှံ့ရာ နေရာဒေသတွေကိုလည်း ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာစေနိုင်ပါတယ်။

ဒါကြောင့် ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုနဲ့ ခြင်မှတစ်ဆင့် ကူးစက်ရောဂါများအကြား ဆက်နွယ်မှုကို နားလည်သဘောပေါက်ပြီး ခြင်မှတစ်ဆင့် ကူးစက်နိုင်တဲ့ ရောဂါများကို ကြိုတင်ကာကွယ်နိုင်ဖို့ အသိပညာပေးခြင်းနဲ့ ထိရောက်တဲ့ ကာကွယ်ရေးလုပ်ဆောင်ချက်တွေဟာ ပိုမိုအရေးကြီးလာတယ်ဆိုတာကို World Mosquito Day ကတစ်ဆင့် မီးမောင်းထိုးပြသလျက်ရှိပါတယ်။

Reference - www.worldmosquitoprogram.org
Graphic & Content - Yoon Nandar (EHS Myanmar)
---------------------------------------------------------------------------
Don't forget to follow us on TikTok - www.tiktok.com/

"ကမ္ဘာ့ဆင်များနေ့ (World Elephant Day)" | 12 August 2026 🐘ဆင်တွေဟာ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး ကုန်းနေသတ္တဝါ ဖြစ်ရုံမကဘဲ ဂေဟစနစ်အတွက...
12/08/2026

"ကမ္ဘာ့ဆင်များနေ့ (World Elephant Day)" | 12 August 2026 🐘

ဆင်တွေဟာ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး ကုန်းနေသတ္တဝါ ဖြစ်ရုံမကဘဲ ဂေဟစနစ်အတွက် အလွန်အရေးပါတဲ့ မျိုးစိတ်များ (keystone species) လည်း ဖြစ်ကြပါတယ်။ ဆင်တွေရဲ့ တည်ရှိမှုနဲ့ လှုပ်ရှားဆောင်ရွက်မှုတိုင်းဟာ သူတို့နေထိုင်ရာ ဂေဟစနစ်ရဲ့ ကျန်းမာကြံ့ခိုင်မှုနဲ့ ဟန်ချက်ညီ မျှတမှုကို ထိန်းသိမ်းရာမှာ အရေးပါလှပါတယ်။ ဆင်တွေဟာ ဉာဏ်ရည်ထက်မြက်ပြီး ခံစားချက်ရှိတဲ့ သတ္တဝါတွေဖြစ်တာကြောင့် အချင်းချင်း ဂရုစိုက်တတ်ကြပါတယ်။ အခုအခါမှာ ဆင်တွေရဲ့ ရှင်သန်ရေးကို ခြိမ်းခြောက်နေတဲ့ အရာတွေ ရှိလာပါတယ်။

▪️ တရားမဝင် အမဲလိုက် သ/တ်ဖြ/တ်ခြင်း
တရားမဝင် အမဲလိုက်ခြင်းက ဆင်တွေအတွက် အရေးတကြီး ဖြေရှင်းရမယ့် ခြိမ်းခြောက်မှုတစ်ခု ဖြစ်နေဆဲပါ။ သူ့ရဲ့ နောက်ကွယ်က အဓိကအကြောင်းရင်းကတော့ တရားမဝင် ဆင်စွယ်ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားမှု ဖြစ်ပါတယ်။ ဆင်စွယ်ရောင်းဝယ်မှုကို နိုင်ငံတကာက ပိတ်ပင်ထားပေမယ့်လည်း ဝယ်လိုအားကြောင့် နှစ်စဉ် ဆင်ကောင်ရေ သောင်းနဲ့ချီပြီး သ/တ်ဖြ/တ်ခံနေရဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။ တရားမဝင် အမဲလိုက်သူတွေဟာ ဆင် အထီးနဲ့ အမ နှစ်မျိုးစလုံးကို ပစ်မှတ်ထားလေ့ရှိပြီး ဒါဟာ ဆင်အုပ်စုတွေရဲ့ အရေအတွက်နဲ့ မျိုးဆက်ပြန်လည်တိုးပွားနိုင်စွမ်းကို ပြင်းထန်စွာ ထိခိုက်စေပါတယ်။ အထူးသဖြင့် သစ်တောနေ ဆင်တွေရဲ့ အရေအတွက်က ဆိုးရွားစွာ ကျဆင်းလျက်ရှိပြီး အချို့ဒေသတွေမှာဆိုရင် ဆယ်စုနှစ်တစ်ခုအတွင်း ဆင်ကောင်ရေ ၆၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော် ဆုံးရှုံးခဲ့ရပါတယ်။

▪️ နေရင်းဒေသ ဆုံးရှုံးခြင်း
လူနေအိမ်ခြေများ တိုးချဲ့လာခြင်း၊ စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းများ၊ အခြေခံအဆောက်အအုံ တည်ဆောက်ရေးနဲ့ သဘာဝသယံဇာတ ထုတ်ယူခြင်းတို့ကြောင့် ဆင်တွေရဲ့ နေရင်းဒေသတွေကို ကန့်သတ်လိုက်သလို ဖြစ်သွားပါတယ်။ ဆင်တွေ ကျက်စားဖို့နဲ့ ရွှေ့ပြောင်းသွားလာဖို့ အတွက် နေရာအလုံအလောက်မရှိတော့တဲ့အခါ သူတို့အတွက် မျိုးဆက်ပြန့်ပွားဖို့နဲ့ ရှင်သန်ရေးတို့ကို ထိခိုက်စေပါတယ်။

▪️လူနဲ့ ဆင်များကြား ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားခြင်း
ဆင်တွေဟာ သူတို့ရဲ့ နေရင်းဒေသတွေ ဆုံးရှုံးလာတာနဲ့အမျှ လူတွေနဲ့ ထိတွေ့ဆက်ဆံမှု ပိုမိုများပြားလာပြီး မကြာခဏဆိုသလို စိုက်ခင်းတွေကို ဝင်ရောက်ဖျက်ဆီးတာမျိုးတွေ၊ လူတွေနေထိုင်ရာ နေရာတွေကို ပျက်စီးစေတာမျိုးတွေ ပြုလုပ်လာကြပါတယ်။ ဒီအခြေအနေကြောင့် တောင်သူလယ်သမားတွေနဲ့ ဒေသခံတွေက လက်တုံ့ပြန်မှုတွေ ပြုလုပ်လာကြပြီး ဆင်တွေ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခြင်း၊ သေဆုံးခြင်းအထိ ဖြစ်ပေါ်စေသလို လူတွေအတွက်လည်း စီးပွားရေးနဲ့ လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ ထိခိုက်မှုတွေ ဖြစ်ပေါ်စေပါတယ်။

▪️ ရာသီဥတု ပြောင်းလဲခြင်း
ရာသီဥတုပုံစံတွေ ပြောင်းလဲလာခြင်းက ဆင်တွေရဲ့ နေရင်းဒေသ ပျက်စီးယိုယွင်းမှုနဲ့ ရေရှားပါးမှုကို ပိုမိုဆိုးရွားစေပြီး ဆင်အုပ်စုတွေနဲ့ သူတို့ရဲ့ ဂေဟစနစ်အပေါ် သက်ရောက်မှုတွေ ဖြစ်စေပါတယ်။ မိုးခေါင်ရေရှားမှုနဲ့ အပင်တွေရဲ့ ကြီးထွားမှုပုံစံ ပြောင်းလဲခြင်းတို့ကလည်း အစာနဲ့ ရေရရှိနိုင်မှုကို ထိခိုက်စေတာကြောင့် ဆင်တွေအသက်ရှင်ရပ်တည်ဖို့ ပိုမိုခက်ခဲစေပါတယ်။

▪️ ကျင့်ဝတ်နှင့်မညီသော ခရီးသွားလုပ်ငန်း
စီမံခန့်ခွဲမှု အားနည်းတဲ့ ခရီးသွားလုပ်ငန်းတွေကြောင့် ဆင်တွေရဲ့ သဘာဝနေထိုင်မှုပုံစံကို ထိခိုက်နှောင့်ယှက်စေပါတယ်။ သင့်လျော်တဲ့ တိရစ္ဆာန်စောင့်ရှောက်မှု စံနှုန်းတွေမရှိဘဲ ဆင်စီးခြင်း ဒါမှမဟုတ် လူနဲ့ ဆင်တို့ အနီးကပ် ထိတွေ့စေခြင်း စတဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်တွေက ဆင်များကို ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာနဲ့ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိခိုက်စေပါတယ်။

ဒါကြောင့် ဆင်တွေအတွက် ပိုမိုအားကောင်းတဲ့ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရေး မူဝါဒတွေ ချမှတ်ကျင့်သုံးဖို့ အလွန်အရေးကြီးပါတယ်။

▪️ဆင်စွယ်အတွက် တရားမဝင် အမဲလိုက်ခြင်းနဲ့ ရောင်းဝယ်ဖောက်ကားခြင်းတို့ကို တားဆီးဖို့ ဥပဒေပြုရေးနဲ့ အရေးယူမှုတွေကို ပိုမိုတင်းကျပ်စေခြင်း၊
▪️ဆင်တွေရဲ့ သဘာဝ နေရင်းဒေသတွေကို ပိုမိုကောင်းမွန်စွာ စီမံခန့်ခွဲခြင်း၊
▪️ ဂေဟစနစ်မှာ ဆင်တွေရဲ့ အရေးပါတဲ့ အခန်းကဏ္ဍနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ပညာပေးလုပ်ငန်းများ လုပ်ဆောင်ခြင်း၊
▪️ ဆင်တွေအပေါ် မှီခိုပြီး အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းပြုနေရသူတွေအတွက် လက်တွေ့ကျတဲ့ အခြားသော စီးပွားရေး အခွင့်အလမ်းများ ဖန်တီးပေးခြင်း၊
▪️ လူတွေရဲ့ ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်မှုအောက်မှာ ရှိနေတဲ့ ဆင်တွေအတွက် ပိုမိုကောင်းမွန်တဲ့ ပြုစုစောင့်ရှောက်မှု ပေးခြင်းနဲ့
▪️ မျိုးသုဉ်းလုနီးပါးဖြစ်နေတဲ့ ဆင်အုပ်စုတွေကို သဘာဝအတိုင်း ပြန်လည်ပွားများလာစေဖို့ ကာကွယ်ထားတဲ့ ဘေးမဲ့တောတွေဆီ ပြန်လည်လွှတ်ပေးခြင်း

ဒီအချက်တွေဟာ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းမှာရှိတဲ့ ဆင်မျိုးစိတ်တွေ မျိုးသုဉ်းပျောက်ကွယ်သွားခြင်းနဲ့ သူတို့ရဲ့ နေရင်းဒေသတွေ ပျက်စီးဆုံးရှုံးခြင်းကနေ ကာကွယ်ဖို့၊ လူတွေရဲ့ ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်မှုအောက်မှာ ရှိနေတဲ့ ဆင်တွေရဲ့ ဘဝအရည်အသွေးကို မြှင့်တင်ဖို့ရန်အတွက် အဓိကထား လုပ်ဆောင်သင့်တဲ့ အချက်တွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ဆင်တွေကို ကာကွယ်ဖို့ဆိုတာ သူတို့ရဲ့ အသက်ရှင်ခွင့်ကို ကာကွယ်ပေးခြင်းသာမက သူတို့နဲ့အတူ ရှင်သန်နေတဲ့ သဘာဝတရားကြီးကို ကာကွယ်ပေးခြင်းလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဆင်တွေအတွက်သာမက ကျွန်တော်တို့အားလုံးအတွက်ပါ ဆင်တွေ ရှင်သန်နိုင်တဲ့ ကမ္ဘာတစ်ခုကို အတူတကွ ထိန်းသိမ်းကြပါစို့။ 🤍

Reference - worldelephantday.org
Graphic & Content - Yoon Nandar (EHS Myanmar)
---------------------------------------------------------------------------
Don't forget to follow us on TikTok - www.tiktok.com/

🌱 SustainX Training Series #1 ကို အောင်မြင်စွာ ကျင်းပပြီးစီးနိုင်ခဲ့ပါကြောင်း------------------------------------------...
05/08/2026

🌱 SustainX Training Series #1 ကို အောင်မြင်စွာ ကျင်းပပြီးစီးနိုင်ခဲ့ပါကြောင်း
--------------------------------------------------------------
EHS Myanmar - 5/08/2026 (English Below)

SustainX Training Series ၏ ပထမဆုံးသင်တန်းဖြစ်သော “Introduction to Global Goals: From Awareness to Action” ကို အောင်မြင်စွာ ကျင်းပနိုင်ခဲ့ကြောင်း ဝမ်းမြောက်စွာ ဝေမျှလိုက်ပါတယ်🤩

သင်တန်းတွင် ပါဝင်ခဲ့သူများ အနေဖြင့် Sustainable Development Goals (SDGs) (၁၇) ချက် အကြောင်းကို လေ့လာခဲ့ကြရပြီး ရေရှည်တည်တံ့သော အနာဂတ်ကို ဖန်တီးနိုင်ရန် မိမိတို့ရဲ့ နေ့စဉ်ဘဝနဲ့ လူမှုအသိုက်အဝန်းအတွင်း မည်သို့ပါဝင်ဆောင်ရွက်နိုင်သည်တို့ကို အတူတကွ ဆွေးနွေးခဲ့ကြပါတယ်🙆‍♀️

အသိပညာနှင့် အတွေ့အကြုံများကို မျှဝေပေးခဲ့သော Trainer ကိုမင်းခန့်ဇော် အားလည်း EHS Myanmar team မှ အထူးကျေးဇူးတင်ရှိပါတယ်နော်။ ဒါ့အပြင် သင်တန်းတစ်လျှောက်လုံး တက်ကြွစွာ ပါဝင်ဆွေးနွေးပေးခဲ့ကြသော Participant များအားလုံးကိုလည်း အထူးကျေးဇူးတင်ရှိလိုပါတယ်😍

SustainX ၏ ပထမဆုံးသင်တန်းကို အဓိပ္ပာယ်ပြည့်ဝသော အစပြုမှုတစ်ခု ဖြစ်လာစေရန် သင်တန်းသားတို့ရဲ့ ပါဝင်မှုဟာ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။ သင်တန်းမှ ရရှိခဲ့သော အသိပညာများနှင့် အတွေးအမြင်များကို မိမိတို့ရဲ့ နေ့စဉ်ဘဝနဲ့ လူမှုအသိုက်အဝန်းတွင် လက်တွေ့အသုံးချနိုင်မယ်လို့လည်း မျှော်လင့်ပါတယ်🥰

ယခုသင်တန်းမှာ SustainX ၏ ခရီးစဉ်အစသာ ဖြစ်ပါတယ်။ နောင်လာမယ့် SustainX Training Series များတွင်လည်း အတူတကွ လေ့လာပြီး ရေရှည်တည်တံ့သော အနာဂတ်အတွက် လက်တွဲဆောင်ရွက်နိုင်ရန် ပြန်လည်တွေ့ဆုံနိုင်ရန် EHS Myanmar မှ မျှော်လင့်နေပါမယ်ရှင့်🙆‍♀️

💚 SustainX Community ရဲ့ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် ပါဝင်ပေးလို့ ကျေးဇူးတင်ရှိပါတယ်ရှင့်🤩

လာမည့် သင်တန်းများနှင့် အခွင့်အလမ်းများအတွက် SustainX ၏ သတင်းအချက်အလက်များကို ဆက်လက်စောင့်ကြည့်ပေးပါအုံးနော်🙆‍♀️
--------------------------------------------------------------------------------------
🌱 SustainX Training Series #1 Successfully Concluded!

We are delighted to share that the first session of the SustainX Training Series, titled "Introduction to Global Goals: From Awareness to Action," was successfully held.
The session brought together passionate participants who explored the 17 Sustainable Development Goals (SDGs) and discussed how individuals and communities can contribute to building a more sustainable future through everyday actions.
We would like to extend our sincere appreciation to our trainer, Mr. Min Khant Zaw, for sharing his knowledge and insights, and to every participant for your active engagement, thoughtful discussions, and enthusiasm throughout the session.
Your participation has made this first SustainX training a meaningful beginning, and we hope the knowledge and ideas shared will inspire positive actions within your communities.
This is just the start of our SustainX journey. We look forward to welcoming you again in our upcoming training sessions as we continue learning, growing, and taking action together for a more sustainable future.

💚 Thank you for being part of the SustainX community!
Stay connected for upcoming trainings and opportunities.

ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုနဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်ကြားက ဟန်ချက်ညီမှုကို ရှာဖွေခြင်း________________________________________EHS Myanmar |...
01/08/2026

ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုနဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်ကြားက ဟန်ချက်ညီမှုကို ရှာဖွေခြင်း
________________________________________
EHS Myanmar | 01.08.2026

ပတ်ဝန်းကျင် ပျက်စီးယိုယွင်းမှုနဲ့ နောက်ဆက်တွဲ ဆိုးကျိုးတွေက လူသားမျိုးနွယ်အပေါ် ကြီးမားတဲ့ ခြိမ်းခြောက်မှုတစ်ရပ် ဖြစ်လာစေပါတယ်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပဲ ပတ်ဝန်းကျင်ကို ပျက်စီးယိုယွင်းစေတဲ့ အဓိကအကြောင်းရင်းကို ရှာဖွေကြည့်မယ်ဆိုရင်လည်း လူသားတွေရဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်တွေကြောင့်ဆိုတာကို တွေ့ရှိရမှာပါ။

စက်မှုတော်လှန်ရေးကာလကနေစလို့ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေ တဟုန်ထိုး တိုးတက်လာအောင် ကြိုးပမ်းအားထုတ်ခဲ့ကြပြီး စက်မှုလုပ်ငန်းတွေက လူ့အဖွဲ့အစည်းကို ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လာစေဖို့အတွက် လုပ်ဆောင်ပေးနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ တကယ်တော့ စက်မှုကဏ္ဍမှာ ... သဘာဝအရင်းအမြစ်တွေကို ထုတ်ယူသုံးစွဲခြင်းမရှိဘဲ လုပ်ငန်းတွေ လုပ်ဆောင်နိုင်ပါ့မလား? ဥပမာ - သစ်တောပြုန်းတီးစေတဲ့ လုပ်ငန်းတွေနဲ့ သတ္တုတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းတွေလိုပေါ့။ စိတ်ဝင်စားဖို့ကောင်းတာက သဘာဝအရင်းအမြစ်တွေကို ထုတ်ယူခြင်းက စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေကို တိုးတက်လာစေပြီး ဝင်ငွေတွေ ဖန်တီးပေးတယ်ဆိုပေမယ့် တစ်ဖက်မှာလည်း ပေးဆပ်ရတဲ့ တန်ဖိုး ရှိတာပေါ့။ ဘာတွေလဲဆိုရင် ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲတွေနဲ့ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ပါပဲ။

သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို ထိန်းသိမ်းကာကွယ်နိုင်ဖို့အတွက် သဘာဝအရင်းအမြစ်တွေကို ရေရှည်တည်တံ့တဲ့နည်းလမ်းတွေနဲ့ ထုတ်ယူသုံးစွဲကြဖို့ အကြံပြုကြတာတွေကိုလည်း အားလုံး တွေ့ဖူးကြမှာပါ။ ဒါ့အပြင် ကမ္ဘာတစ်ဝန်းမှာလည်း ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ပြဿနာတွေကို ဖြေရှင်းဖို့ရာ အသင့်တော်ဆုံးဖြစ်မယ့် နည်းလမ်းတွေကိုလည်း ရှာဖွေလျက်ရှိပါတယ်။ အဲ့ဒီ့ထဲက နည်းလမ်းအချို့ကို ဖော်ပြပေးချင်ပါတယ်။

▪️ ဒစ်ဂျစ်တယ်စနစ်ကူးပြောင်းခြင်း
သတင်းအချက်အလက်နဲ့ ဆက်သွယ်ရေးနည်းပညာ (ICT) ကို တွင်ကျယ်စွာ အသုံးပြုပြီး ဒစ်ဂျစ်တယ်စနစ်ကူးပြောင်းခြင်းက သင့်တော်တဲ့ ဖြေရှင်းနည်းတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားကြပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲဆိုရင် ဒစ်ဂျစ်တယ်စနစ်ကူးပြောင်းခြင်းက လူသားတွေရဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်တွေနဲ့ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေမှာ ပတ်ဝန်းကျင်ကို ထိခိုက်မှု အနည်းဆုံးဖြစ်အောင် ဆောင်ရွက်နိုင်မယ်လို့ ယုံကြည်ကြလို့ပါ။ ဒါပေမယ့်လည်း ဒစ်ဂျစ်တယ်စနစ်ကူးပြောင်းခြင်းနဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်အရည်အသွေးထိန်းသိမ်းခြင်းတို့ကြားက ဆက်စပ်မှုနဲ့ပတ်သက်ပြီး ကွဲပြားတဲ့ အမြင်လေးတွေလည်း ရှိနေပါသေးတယ်။ တချို့က နေ့စဉ်လုပ်ငန်းဆောင်တာတွေမှာ ICT ကို အသုံးပြုခြင်းကြောင့် ဓာတ်ငွေ့ထုတ်လွှတ်မှု သိသိသာသာ လျော့ကျသွားတယ်လို့ ဖော်ပြကြပါတယ်။ တစ်ဖက်မှာလည်း ICT ကြောင့် ပတ်ဝန်းကျင်အပေါ် ဖိအားတွေ ဖြစ်စေနိုင်တယ်ဆိုပြီး ထောက်ပြကြသူတွေလည်း ရှိနေပြန်ပါတယ်။

▪️ ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဆိုင်ရာ မူဝါဒများ
ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်တွေအတွင်းမှာ သိသိသာသာ မြင့်တက်လာတဲ့ လေထုညစ်ညမ်းမှုအခြေအနေတွေကို ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းရာမှာ ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဆိုင်ရာ မူဝါဒတွေ (Environmental Policy) က အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းတစ်ခုအနေနဲ့ သတ်မှတ်ခံရပါတယ်။ ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေး မူဝါဒတွေက ရေရှည်တည်တံ့ခိုင်မြဲမှုကို သေချာပေါက် တွန်းအားပေးနိုင်တယ်လို့ ယေဘုယျအားဖြင့် လက်ခံထားကြပါတယ်။ ဥပမာ - ဓာတ်ငွေ့ထုတ်လွှတ်မှုတွေကြောင့် ညစ်ညမ်းမှုဖြစ်စေတဲ့ လုပ်ငန်းဆောင်တာတွေအပေါ် အခွန်အခတွေ ကောက်ခံတဲ့အခါ ... ဓာတ်ငွေ့ထုတ်လွှတ်မှု ပမာဏ များလေ ... လုပ်ငန်းရှင်တွေဘက်က ပေးရမယ့် အခွန်အခလည်း တိုးလာမှာဖြစ်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ဓာတ်ငွေ့ထုတ်လွှတ်မှု ပမာဏကို ကန့်သတ်တာ၊ စွမ်းအင်သုံးစွဲမှု မြင့်မားတဲ့ ကုန်ကြမ်း/အရင်းအမြစ်တွေအတွက် အများဆုံးခွင့်ပြုချက်ပမာဏကို သတ်မှတ်လိုက်တာမျိုး လုပ်မယ်ဆိုရင် ... တကယ်လို့ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေက သတ်မှတ်ထားတဲ့ စံနှုန်းထက် ကျော်လွန်သွားရင် စည်းမျဉ်းချိုးဖောက်မှုအတွက် လျော်​ကြေး​ငွေ အကြီးကြီး ပေးဆောင်ရမှာပါ။ ဒီလိုတင်းကျပ်တဲ့ စည်းမျဉ်းတွေအပြင် အစိုးက​နေ လေစွမ်းအင်၊ နေရောင်ခြည်စွမ်းအင်နဲ့ ရေအားလျှပ်စစ်စွမ်းအင်လိုမျိုး သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နဲ့ သဟဇာတဖြစ်စေတဲ့ စီမံကိန်း​တွေ၊ ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဆိုင်ရာ မူဝါဒတွေလည်း ဖော်​ဆောင်နိုင်ပါတယ်။

▪️ သဘာဝသယံဇာတ ထိန်းသိမ်းရေး လုပ်ငန်းစဉ်များ
သဘာဝသယံဇာတ ထိန်းသိမ်းရေး လုပ်ငန်းစဉ်တွေ လုပ်ဆောင်ခြင်းက လွဲမှားနေတဲ့ သဘာဝသယံဇာတ အသုံးချမှုပုံစံတွေကို ထိန်းချုပ်ဖို့နဲ့ သတ်မှတ်ထားတဲ့ ပမာဏထက် ကျော်လွန်ပြီး အသုံးပြုခြင်းကို တားဆီးဖို့ ရည်ရွယ်ပါတယ်။ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံအနေနဲ့ သဘာဝသယံဇာတတွေကို အသုံးပြုခြင်းကနေတစ်ဆင့် ဝင်ငွေရရှိနိုင်ပေမယ့် သဘာဝတရားကြီးက​တော့ အကျိုးဆက်အ​နေနဲ့ ဆိုးကျိုး​တွေကို ခံစားနေရပါတယ်။ သဘာဝသယံဇာတတွေကို ထိန်းသိမ်းခြင်းက လက်ရှိနဲ့ အနာဂတ်မျိုးဆက်တွေအတွက် ပတ်ဝန်းကျင်ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်တာနဲ့ အတူတူပါပဲ။ ဒါကြောင့် သဘာဝသယံဇာတတွေကို ရေရှည်တည်တံ့ခိုင်မြဲမှု (sustainability) ဆိုင်ရာ စံနှုန်းတွေနဲ့အညီ အသုံးပြုမယ်ဆိုရင် သဘာဝသယံဇာတများကို အလွန်အကျွံထုတ်ယူသုံးစွဲခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်ထိခိုက်ပျက်စီးမှုပြဿနာတွေကို ဖြေရှင်းရာမှာ အကောင်းဆုံးသော မဟာဗျူဟာတစ်ခု ဖြစ်လာနိုင်မှာပါ။

ခြုံငုံကြည့်မယ်ဆိုရင် စီးပွားရေးဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုနဲ့ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးဟာ တစ်ခုကို ရွေးချယ်ပြီး တစ်ခုကို စွန့်လွှတ်ရမယ့် အရာတွေ မဟုတ်ပါဘူး။ လူသားတွေရဲ့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ဆက်လက်ဖော်ဆောင်ရင်း သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်အပေါ် ထိခိုက်မှုတွေကို လျှော့ချနိုင်ဖို့အတွက် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုပုံစံကိုယ်တိုင်က ရေရှည်တည်တံ့တဲ့ ပုံစံမျိုး ဖြစ်လာဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒစ်ဂျစ်တယ်နည်းပညာတွေကို ထိရောက်စွာ အသုံးချခြင်း၊ ထိရောက်တဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေး မူဝါဒတွေ ချမှတ်ကျင့်သုံးခြင်းနဲ့ သဘာဝသယံဇာတတွေကို ရေရှည်တည်တံ့တဲ့ နည်းလမ်းတွေနဲ့ စီမံခန့်ခွဲအသုံးပြုခြင်းတို့ဟာ ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ပြဿနာတွေကို ဖြေရှင်းဖို့ အရေးပါတဲ့ ခြေလှမ်းတွေ ဖြစ်ပါတယ်။

နောက်ဆုံးမှာတော့ “ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု” ဆိုတာ သဘာဝကို စွန့်လွှတ်ပြီး ရရှိလာတဲ့ အောင်မြင်မှုမျိုး မဖြစ်သင့်ပါဘူး။ လက်ရှိမျိုးဆက်တွေရဲ့ လိုအပ်ချက်တွေကို ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်သလို အနာဂတ်မျိုးဆက်တွေအတွက်ပါ သဘာဝအရင်းအမြစ်တွေကို ချန်ထားပေးနိုင်တဲ့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုပုံစံမျိုး ဖြစ်ဖို့လိုပါတယ်။ ယနေ့ကျွန်တော်တို့ ရွေးချယ်တဲ့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုပုံစံတွေက အနာဂတ်ကမ္ဘာကြီးရဲ့ အခြေအနေကို ဆုံးဖြတ်ပေးမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

Content & Graphic - Chit Ya Aung (EHS Myanmar) & Yoon Nandar (EHS Myanmar)
Reference
- Huang, C., Liu, W., Iqbal, W., & Shah, S. a. R. (2024). Does digital governance matter for environmental sustainability? The key challenges and opportunities under the prism of natural resource management. Resources Policy, 91, 104812.
--------------------------------------------------------------------------
Don't forget to follow us on TikTok - www.tiktok.com/

"ကမ္ဘာ့ကျားများနေ့ (Global Tiger Day)" | 29 July 2026 🐅ပြင်းထန်တဲ့ ရာသီဥတုဖြစ်စဉ်တွေဟာ တကမ္ဘာလုံး အတိုင်းအတာနဲ့ ဖြစ်ပွား...
29/07/2026

"ကမ္ဘာ့ကျားများနေ့ (Global Tiger Day)" | 29 July 2026 🐅

ပြင်းထန်တဲ့ ရာသီဥတုဖြစ်စဉ်တွေဟာ တကမ္ဘာလုံး အတိုင်းအတာနဲ့ ဖြစ်ပွားတဲ့ အကြိမ်ရေ ပိုမိုတိုးပွားလာသလို ပြင်းထန်နှုန်းကလည်း ပိုပြီး မြင့်တက်လာလျက်ရှိပါတယ်။ အပူချိန်မြင့်တက်လာခြင်းနဲ့ လေထုအတွင်း စိုထိုင်းဆ ပြောင်းလဲမှုများကြောင့် အပူလှိုင်းဖြတ်ခြင်း၊ မိုးခေါင်ရေရှားဖြစ်ခြင်းနဲ့ မိုးသည်းထန်စွာ ရွာသွန်းခြင်းတို့ ပိုမို ဖြစ်ပေါ်လာပါတယ်။ ဒီလိုဖြစ်စဉ်တွေဟာ လူ့အသိုင်းအဝိုင်းအတွက် အထူးသဖြင့် သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ဒဏ်နဲ့ ပတ်သက်ပြီး ထိခိုက်ခံစားရလွယ်ကူတဲ့ ဒေသတွေမှာ နေထိုင်သူတွေအတွက် ပြင်းထန်တဲ့ အကျိုးဆက်တွေကို သယ်ဆောင်လာပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ဒီသက်ရောက်တွေမှုတွေကို ကျားများအပါအဝင် တောရိုင်းတိရစ္ဆာန်များကလည်း ခံစားနေကြရပါတယ်။

ကျားတွေဟာ အစားအစာကွင်းဆက်ကို ထိန်းညှိပေးခြင်းအားဖြင့် ဂေဟစနစ်ကို ဟန်ချက်ညီစေဖို့ရာ အရေးပါတဲ့ အခန်းကဏ္ဍကနေ ပါဝင်လျက်ရှိပါတယ်။ ကျားတွေ ရှင်သန်ရပ်တည်နိုင်ဖို့အတွက် ကျန်းမာကောင်းမွန်တဲ့ နေထိုင်ရာဒေသနဲ့ သားကောင် (အစာ) အရေအတွက်တို့အပေါ် မှီခိုအားထားကြရပါတယ်။ တချိန်တည်းမှာပဲ ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုကြောင့် တောမီးလောင်မှု၊ ရေကြီးရေလျှံမှုနဲ့ မုန်တိုင်းတွေ ပိုမိုပြင်းထန်လာခြင်းက ကျားတွေရဲ့ သဘာဝနေထိုင်ရာဒေသတွေကို ထိခိုက်ပျက်စီးစေပါတယ်။ တစ်ဖက်မှာလည်း သားကောင်အရေအတွက် လျော့နည်းလာတာကြောင့် အစာရှာဖွေရေးက ပိုမိုခက်ခဲလာပြီး လူနေဒေသတွေဆီ ဝင်ရောက်လာနိုင်ခြေ မြင့်တက်လာကာ လူနဲ့ကျား ပဋိပက္ခတွေ ပိုမိုဖြစ်ပွားလာနိုင်ပါတယ်။

နှစ်စဉ် ဇူလိုင်လ (၂၉) ရက်နေ့ကို Global Tiger Day အဖြစ် သတ်မှတ်ကျင်းပရခြင်းဟာ ကျားတွေ ရင်ဆိုင်နေရတဲ့ ခြိမ်းခြောက်မှုတွေအပေါ် လူအများ သတိပြုမိလာစေဖို့နဲ့ ကျားထိန်းသိမ်းရေးလုပ်ငန်းတွေကို အားပေးမြှင့်တင်ဖို့ ရည်ရွယ်တာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျားတွေကို ကာကွယ်ထိန်းသိမ်းခြင်းဟာ တိရစ္ဆာန်မျိုးစိတ်တစ်မျိုးကိုသာ ကယ်တင်ခြင်း မဟုတ်ဘဲ သစ်တောဂေဟစနစ်တစ်ခုလုံးနဲ့ ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲတွေကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခြင်းလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီ Global Tiger Day မှာ ကျားတွေရဲ့ အရေးပါမှုကို အမှတ်ရပြီး ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုကို လျှော့ချရေးနဲ့ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးလုပ်ငန်းတွေမှာ မိမိတတ်နိုင်သမျှ ပါဝင်ပံ့ပိုးကြပါစို့။

Reference - WWF
Graphic & Content - Yoon Nandar (EHS Myanmar)
---------------------------------------------------------------------------
Don't forget to follow us on TikTok - www.tiktok.com/

ဒီနေ့ခေတ်မှာ "ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဘာသာရပ်" ဘွဲ့တစ်ခုထည်း ရထားရုံနဲ့တကယ်ပဲ လုံလောက်ပြီလား----------------------------...
28/07/2026

ဒီနေ့ခေတ်မှာ "ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဘာသာရပ်" ဘွဲ့တစ်ခုထည်း ရထားရုံနဲ့တကယ်ပဲ လုံလောက်ပြီလား
-------------------------------------------------------------------------
EHS Myanmar | 28.07.2026

ဒါဟာ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ပညာရပ်ရဲ့ အရေးပါမှု လျော့နည်းသွားလို့ မဟုတ်ပါဘူး။ အကြောင်းကတော့ ယနေ့ကမ္ဘာကြီးရင်ဆိုင်နေရတဲ့ ပြဿနာတွေက ပိုမိုရှုပ်ထွေးလာတာကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။

ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှု၊ ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲများ လျော့နည်းလာမှု၊ သယံဇာတကုန်ခန်းမှု၊ Circular Economy၊ ESG အစီရင်ခံမှု၊ Carbon Accounting နဲ့ Sustainable Development စတဲ့ အရေးကြီးတဲ့ နယ်ပယ်တွေမှာ ဒေတာအမြောက်အများကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာနိုင်ခြင်း၊ အထောက်အထားအခြေပြု ဆုံးဖြတ်ချက်များချနိုင်ခြင်းနဲ့ ရလဒ်များကို ထိရောက်စွာ ဆက်သွယ်တင်ပြနိုင်ခြင်းတို့ လိုအပ်လာပါတယ်။ AI ဟာ ဒီအလုပ်တွေကို ပိုမိုထိရောက်စွာ လုပ်ဆောင်နိုင်ဖို့ အရေးပါတဲ့ ကိရိယာတစ်ခုအဖြစ် မြန်မြန်ဆန်ဆန် တိုးတက်လာနေပါတယ်။

ဆိုလိုချင်သည်မှာ ပတ်ဝန်းကျင်နှင့် ရေရှည်တည်တံ့ဖွံ့ဖြိုးရေးဆိုင်ရာ ဗဟုသုတရှိပြီး AI ကို လက်တွေ့ပြဿနာတွေ ဖြေရှင်းရာမှာ ထိရောက်စွာ အသုံးချတတ်သူတွေပဲ အနာဂတ်ကို ဦးဆောင်နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဥပမာအားဖြင့် AI ကို အသုံးပြုနိုင်တဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်သူတစ်ယောက်ဟာ—

🌱 ဂြိုဟ်တုဓာတ်ပုံများကို အသုံးပြုပြီး သစ်တောပြုန်းတီးမှုကို စောင့်ကြည့်နိုင်ပါတယ်။

📊 Sustainability Report ထောင်ပေါင်းများစွာကို မိနစ်ပိုင်းအတွင်း သုံးသပ်နိုင်ပါတယ်။

♻️ အမှိုက်ထွက်ရှိမှုပမာဏကို ခန့်မှန်းပြီး Recycling System များကို ပိုမိုထိရောက်အောင် စီမံနိုင်ပါတယ်။

🌍 AI အကူအညီဖြင့် Climate Risk Model များကို တည်ဆောက်နိုင်ပါတယ်။

📈 ဒေတာအခြေပြု သုံးသပ်ချက်များဖြင့် ပိုမိုကောင်းမွန်သော Environmental Policy များကို ရေးဆွဲနိုင်ပါတယ်။

AI က ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်သူတွေကို အစားထိုးမှာ မဟုတ်ပါဘူး။

ဒါပေမယ့် AI ကို အသုံးချတတ်တဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်သူတွေကတော့ AI မသုံးတတ်သူတွေထက် အခွင့်အလမ်းပိုမိုရရှိနိုင်ပြီး အလုပ်အကိုင်ဈေးကွက်မှာလည်း ယှဉ်ပြိုင်နိုင်စွမ်း ပိုမိုမြင့်မားလာမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူများနဲ့ လူငယ်ပညာရှင်များအတွက် ဘွဲ့တစ်ခုရရှိထားရုံနဲ့ မလုံလောက်တော့ပါဘူး။ Environmental Science၊ Sustainability၊ Ecology၊ Engineering သို့မဟုတ် Environmental Policy ကို သင်ယူနေသလိုပဲ AI၊ Data Analytics၊ Programming အခြေခံ၊ Data Visualization နဲ့ Critical Thinking စတဲ့ စွမ်းရည်တွေကိုလည်း အတူတကွ လေ့လာသင့်ပါတယ်။

AI ဟာ ကိရိယာတစ်ခုသာ ဖြစ်ပါတယ်။ Environmental Knowledge၊ Ethics၊ Systems Thinking နဲ့ Human Judgment တို့ကို အစားထိုးနိုင်တဲ့ အရာမဟုတ်ပါဘူး။ အနာဂတ်မှာ အောင်မြင်မယ့်သူတွေကတော့ မိမိရဲ့ ပညာရပ်ဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်မှုနဲ့ AI ကို တာဝန်ယူမှုရှိရှိ အသုံးချနိုင်တဲ့ စွမ်းရည်ကို ပေါင်းစပ်ထားသူတွေပဲ ဖြစ်ပါလိမ့်မယ်ယူဆမိပါကြောင်း။ ။

ရေးသားသူ - နိုင်ကျော်လူ
Translated by – AI

"နိုင်ငံတကာ ဒီရေတော ဂေဟစနစ် ထိန်းသိမ်းရေးနေ့ (International Day for the Conservation of the Mangrove Ecosystems)" | 26 J...
26/07/2026

"နိုင်ငံတကာ ဒီရေတော ဂေဟစနစ် ထိန်းသိမ်းရေးနေ့ (International Day for the Conservation of the Mangrove Ecosystems)" | 26 July 2026 🌱

ဒီရေတောတွေဟာ သစ်တောတွေထက် သုံးဆကနေ ငါးဆအထိ လျင်မြန်စွာ ပျောက်ကွယ်လျက်ရှိနေပါတယ်။ ဒါဟာ ဂေဟစနစ်နဲ့ လူမှုစီးပွားရေးအပေါ် ပြင်းထန်တဲ့ သက်ရောက်မှုတွေ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်တယ်ဆိုတာ အသေချာပါပဲ။ ဘာကြောင့်လဲဆိုရင် ဒီရေတောတွေကို ဆုံးရှုံးရခြင်းက ကမ္ဘာကြီးရဲ့ ထူးခြားပြီး အဖိုးတန်တဲ့ ဂေဟစနစ်တွေကို ဆုံးရှုံးရခြင်းနဲ့ အတူတူပဲ ဖြစ်လို့ပါ။

ဒီရေတောတွေရဲ့ အရေးပါမှုကို ပြောရရင် ကာဗွန်ကို စုပ်ယူနိုင်တဲ့ သူတို့ရဲ့ ဂုဏ်သတ္တိကို မေ့ထားလို့မရပါဘူး။ ဒီရေတော တစ်ဟက်တာမှာ ကာဗွန် ၃,၇၅၄ တန်ကို သိုလှောင်နိုင်ပါတယ်တဲ့။ ဒါဟာ ကားအစီးရေ ၂၆၅၀ ကျော်ကို လမ်းတွေပေါ်ကနေ တစ်နှစ်ကြာ ဖယ်ရှားလိုက်လို့ ကာဗွန်ထုတ်လွှတ်မှု လျော့ကျသွားမယ့် ပမာဏနဲ့အတူတူပါပဲ။ ဒီလို ကာဗွန်ပမာဏများစွာကို သိုလှောင်ပေးနိုင်တဲ့ ဒီရေတောတွေမှာ ကမ္ဘာကြီးကို အကျိုးပြုနေတဲ့ အခြားသော အကြောင်းအရာတွေလည်း ရှိနေပါသေးတယ်။ ဒီရေတောတွေဟာ ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲတွေရဲ့ ရှင်သန်ရေးကို ပံ့ပိုးပေးသလို အစားအစာဖူလုံရေးကိုလည်း မြှင့်တင်ပေးပါတယ်။ ဒါ့အပြင် ကမ်းရိုးတန်းဒေသတွေကိုလည်း မုန်တိုင်းတွေနဲ့ ရေတိုက်စားမှုဒဏ်တွေကနေ ကာကွယ်ပေးပါသေးတယ်။

ဒီလို ဒီရေတောတွေရဲ့ အရေးပါမှုကို အသိပညာပေးပြီး ဒီရေတောတွေ ရေရှည်တည်တံ့ရေးကို မြှင့်တင်ဖို့ရာ ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ "နိုင်ငံတကာ ဒီရေတော ဂေဟစနစ် ထိန်းသိမ်းရေးနေ့ (International Day for the Conservation of the Mangrove Ecosystems)"ကို ဆင်နွှဲရခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီရေတောတွေကို ကာကွယ်ခြင်းဟာ ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုကို တုံ့ပြန်ခြင်း၊ ဇီဝမျိုးစုံမျိုးကွဲတွေကို ထိန်းသိမ်းခြင်းနဲ့ အနာဂတ်မျိုးဆက်တွေအတွက် သဘာဝအမွေအနှစ်ကို လက်ဆင့်ကမ်းပေးခြင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီရေတောတွေ ရေရှည်တည်တံ့ရေးအတွက် အတူတကွ ပါဝင်ထိန်းသိမ်းကြပါစို့ 💚

Reference - unesco.org
Graphic & Content - Yoon Nandar (EHS Myanmar)
---------------------------------------------------------------------------
Don't forget to follow us on TikTok - www.tiktok.com/

Fast Fashion ခေတ်မှာ Sustainable Fashion ဖြစ်ဖို့ ရွေးချယ်စရာတစ်ခု________________________________________EHS Myanmar | ...
23/07/2026

Fast Fashion ခေတ်မှာ Sustainable Fashion ဖြစ်ဖို့ ရွေးချယ်စရာတစ်ခု
________________________________________
EHS Myanmar | 23.07.2026

ဖက်ရှင်ဆိုတာ မိမိကိုယ်ကို စိတ်ကြိုက် ဖော်ပြလို့ရနိုင်တဲ့ canvas စ တစ်ခုနဲ့ တူပါတယ်။ လူတစ်ဦးချင်းစီရဲ့ unique ဖြစ်တဲ့ ကိုယ်ပိုင်လက္ခဏာ (identity) တွေကို ကမ္ဘာကြီးကို ချပြနိုင်တဲ့ ကြားခံနယ်တစ်ခုလို့လည်း ဆိုနိုင်ပါတယ်။ လူတွေ တစ်ယောက်နဲ့ တစ်ယောက် အကြိုက်ချင်း မတူညီကြသလို ဖက်ရှင်နဲ့ပတ်သက်လာရင်လည်း ဝတ်စားဆင်ယင်ပုံချင်း ကွဲပြားကြပါတယ်။ ဒါကြောင့်လည်း ဖက်ရှင်လုပ်ငန်းတွေမှာ သုံးစွဲသူ (consumer) တွေအတွက် မတူကွဲပြားတဲ့ ရွေးချယ်စရာတွေ အများကြီး ဖန်တီးပေးဖို့ လိုအပ်လာတာပေါ့။ ဒီလိုနဲ့ပဲ ဆန်းသစ်တဲ့ တီထွင်မှုတွေနဲ့အတူ အဆက်မပြတ်တဲ့ ထုတ်လုပ်မှုတွေကနေတဆင့် Fast Fashion ဆိုတဲ့အရာတစ်ခု ပေါ်ပေါက်လာဖို့ အကြောင်းဖန်လာပါတော့တယ်။

"Fast Fashion" ဆိုတာ ဖက်ရှင်လုပ်ငန်းကဏ္ဍရဲ့ အစိတ်အပိုင်းကြီးတစ်ခုဖြစ်ပြီး နောက်ဆုံးပေါ် ဖက်ရှင်ရေစီးကြောင်းတွေကို အမှီလိုက်နိုင်ဖို့အတွက် အရည်အသွေးနိမ့်တဲ့ အဝတ်အထည်တွေကို စျေးသက်သာစွာနဲ့ လျင်မြန်စွာ ထုတ်လုပ် ရောင်းချတဲ့ စီးပွားရေးပုံစံတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ သုံးစွဲသူတွေအနေနဲ့လည်း အဝတ်အထည် စတိုင်လ်အမျိုးမျိုးနဲ့ ကွဲပြားတဲ့ ဒီဇိုင်းတွေကို စျေးနှုန်းသက်သာစွာနဲ့ ဝယ်ယူရရှိနိုင်စေပါတယ်။

ဒါပေမယ့် စျေးသက်သာပြီး လျင်မြန်တဲ့ ထုတ်လုပ်မှုစနစ်မျိုးဟာ အလွန်အကျွံ ဝယ်ယူသုံးစွဲမှုကိုသာ အားပေးရာရောက်ပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲဆိုရင် လူတွေရဲ့ သဘာဝကိုက စျေးနှုန်းသက်သာတဲ့ ကုန်ပစ္စည်းတွေကို ပိုပြီးနှစ်သက်တတ်ကြသလို Fast Fashion အဝတ်အထည်တွေ အများစုကလည်း နောက်ဆုံးပေါ် ဖက်ရှင်ရေစီးကြောင်းတွေကို အမှီလိုက်ချင်သူတွေအတွက် ရည်ရွယ်ထုတ်လုပ်ထားတာကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။ သုံးစွဲသူတွေအနေနဲ့ အရည်အသွေးမြင့်မားပြီး ကြာရှည်ခံပေမယ့် ခဏတာအတွင်း ခေတ်မမီတော့မယ့် အဝတ်အထည်တွေကို ငွေအမြောက်အမြားသုံးပြီး ဝယ်ယူမယ့်အစား သက်တမ်းတိုတောင်းပေမယ့် စျေးသက်သာပြီး ခေတ်မီတဲ့ အဝတ်အထည်တွေကို ဝယ်ယူခြင်းက ပိုမိုလွယ်ကူပြီး ကုန်ကျစရိတ်လည်း သက်သာတယ်လို့ မြင်တတ်ကြပါတယ်။

ဒါက ပြဿနာရဲ့ အစပါပဲ။ Fast Fashion ရဲ့ စီးပွားရေးပုံစံမှာကိုက သုံးစွဲသူတွေကို စျေးသက်သာတဲ့အဝတ်အထည်တွေ ဆက်တိုက်ဝယ်ယူစေဖို့ ရည်ရွယ်တာဖြစ်တာကြောင့် အရည်အသွေးညံ့ဖျင်းတဲ့ Fast Fashion အဝတ်အထည်တွေဟာ လျင်လျင်မြန်မြန်နဲ့ပဲ စွန့်ပစ်ပစ္စည်းအဖြစ် ပြောင်းလဲသွားပါတော့တယ်။ ဒါကြောင့်လည်း Fast Fashion က ကြီးမားတဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ပြဿနာကို ဖြစ်ပေါ်စေတာပါ။ ကမ္ဘာတစ်ဝန်းမှာ နေ့စဉ်နဲ့အမျှ အထည်အလိပ်နဲ့ အဝတ်အထည် စွန့်ပစ်ပစ္စည်းတွေ တောင်ပုံရာပုံ စုပုံလာလျက်ရှိပြီး အဲ့ဒီ့အထဲက အများစုက သဘာဝအတိုင်း ပြိုကွဲပျက်စီးသွားနိုင်ခြင်း (biodegradable) မရှိကြပါဘူး။

တစ်ဖက်မှာလည်း ဖက်ရှင်လုပ်ငန်းတွေမှာ တစ်ပတ်ရစ် အဝတ်အထည်တွေ ပြန်လည်ရောင်းချတဲ့ဈေးကွက် တွင်ကျယ်လာတာကို တွေ့မြင်ကြမှာပါ။ ၂၀၂၂ ခုနှစ်မှာဆိုရင် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ တစ်ပတ်ရစ်အဝတ်အထည်ဈေးကွက်ရဲ့တန်ဖိုးက အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၉၁.၁၂ ဘီလီယံ အထိ ရှိခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။ ဒီလို တစ်ပတ်ရစ်အဝတ်အထည်ဈေးကွက်တွေ တွင်ကျယ်လာခြင်းက Fast Fashion စနစ်ကို တုံ့ပြန်တဲ့အနေနဲ့ ပေါ်ပေါက်လာတယ်လို့ ဆိုနိုင်သလို ဖက်ရှင်ကဏ္ဍအတွက်လည်း ပိုမိုရေရှည်တည်တံ့ခိုင်မြဲစေမယ့် ချဉ်းကပ်မှုတစ်ခုလို့ ဆိုနိုင်ပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲဆိုရင် သူ့ရဲ့စီးပွားရေးပုံစံကိုက အဝတ်အထည်တွေရဲ့ သက်တမ်းကို ရှည်ကြာစေပြီး အထည်အလိပ်စွန့်ပစ်ပစ္စည်းတွေကို လျှော့ချစေနိုင်သလို အဝတ်အထည်အသစ်တွေအပေါ် ဝယ်လိုအားကိုလည်း လျော့ကျစေတာကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။ ဖက်ရှင်ကဏ္ဍရဲ့ "ရေရှည်တည်တံ့ခိုင်မြဲမှု" (sustainability) ဆိုတာ သဘာဝ ပတ်ဝန်းကျင်နဲ့ အဝတ်အထည်ထုတ်လုပ်သူတွေရဲ့ အကျိုးစီးပွားကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရင်း ရေရှည်တည်တံ့တဲ့ (sustainable ဖြစ်တဲ့) နည်းလမ်းတွေနဲ့ လက်တွေ့ကျကျ ဖန်တီးထုတ်လုပ်၊ အသုံးပြုတဲ့ အဝတ်အထည်တွေကို ရည်ညွှန်းပါတယ်။

တစ်ပတ်ရစ်အဝတ်အထည်ဈေးကွက်ဟာ သုံးစွဲသူတွေကြား ရေရှည်တည်တံ့မှုအတွက် အစားထိုးရွေးချယ်စရာတစ်ခုအဖြစ် ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ပြီး သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးနဲ့ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းဆိုင်ရာ ဆန်းသစ်တီထွင်မှုတွေအတွက်လည်း အရေးပါတဲ့ သက်ရောက်မှုတွေ သယ်ဆောင်လာပါတယ်။ တစ်ပတ်ရစ်အဝတ်အထည်တွေကို အသုံးပြုခြင်းက Fast Fashion ကြောင့်ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ လေထု၊ ရေထုညစ်ညမ်းမှုနဲ့ အခြားသော သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိခိုက်ပျက်စီးမှုပြဿနာတွေကို လျှော့ချပေးနိုင်ပါတယ်။ ဥပမာ - ချည်သား တီရှပ် (T-shirt) တစ်ထည်ထုတ်လုပ်ဖို့အတွက် ရေလီတာ ၂၇၀၀ ခန့် လိုအပ်ပြီး ဒီပမာဏက လူတစ်ယောက်အတွက် သောက်သုံးရေအဖြစ် သုံးနှစ်နီးပါး သုံးစွဲနိုင်တဲ့ ပမာဏနဲ့ ညီမျှပါတယ်။ တစ်ပတ်ရစ်အဝတ်အထည်တွေကို အသုံးပြုခြင်းက ဒီလိုရေအလွန်အကျွံသုံးစွဲမှုကို လျှော့ချနိုင်ပြီး သယံဇာတတွေကို ထိန်းသိမ်းကာ ညစ်ညမ်းမှုကို လျှော့ချပေးနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် WRAP Research ရဲ့ အစီရင်ခံစာအရ တစ်ပတ်ရစ်အဝတ်အထည်တွေဟာ အဝတ် တစ်ထည်ရဲ့ သက်တမ်းကို ပျမ်းမျှအားဖြင့် ၂.၂ နှစ်အထိ တိုးမြှင့်ပေးနိုင်တယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။ ဒါ့အပြင် European Environment Agency ရဲ့ ၂၀၂၂ က လေ့လာမှုတစ်ခုအရ အဝတ် တစ်ထည်ရဲ့ သက်တမ်းကို ကိုးလခန့် တိုးမြှင့်လိုက်ခြင်းက ကာဗွန်ထုတ်လွှတ်မှု၊ ရေသုံးစွဲမှုနှင့် စွန့်ပစ်ပစ္စည်း ထုတ်လုပ်မှုတို့ကို ၂၀% ကနေ ၃၀% အထိ လျှော့ချနိုင်ကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့ရပါတယ်။ နောက်ပြီး တစ်ပတ်ရစ်အဝတ်အထည်တွေကို အသုံးပြုခြင်းက အသစ်ထုတ်လုပ်တဲ့ Fast Fashion အဝတ်အထည်များအတွက် ဝယ်လိုအားကိုလည်း လျော့ကျစေနိုင်ပါတယ်။

သုံးစွဲသူတွေအနေနဲ့ အရည်အသွေးကောင်းမွန်ပြီး ဈေးနှုန်းသက်သာတဲ့ ပစ္စည်းတွေကို တစ်ပတ်ရစ်အဝတ်အထည်ဈေးကွက်တွေကနေ ဝယ်ယူရရှိနိုင်တာ အားလုံးအသိပါပဲ။ WRAP UK ရဲ့ ၂၀၂၃ ခုနှစ် အစီရင်ခံစာအရ တစ်ပတ်ရစ်အဝတ်အထည်တွေကို ဝယ်ယူခြင်းက အသစ်ဝယ်ယူတဲ့ ဈေးနှုန်းတွေနဲ့ နှိုင်းယှဉ်ကြည့်မယ်ဆိုရင် သုံးစွဲသူတွေအတွက် ပျမ်းမျှအားဖြင့် ၆၀% ခန့် ငွေကုန်သက်သာစေနိုင်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် တစ်ပတ်ရစ်အဝတ်အထည်ဈေးကွက်ဟာ ရိုးရာအထည်အလိပ်များ၊ ဒီဇိုင်းပုံစံများနှင့် ရှေးဟောင်းပုံစံ (vintage) အဝတ်အထည်တွေကို ဆက်လက် လည်ပတ်အသုံးပြုစေခြင်းဖြင့် ယဉ်ကျေးမှုနဲ့ အမွေအနှစ်တွေကို ထိန်းသိမ်းရာမှာလည်း အထောက်အကူပြုနိုင်ပါတယ်။

ခြုံငုံကြည့်မယ်ဆိုရင် တစ်ပတ်ရစ်အဝတ်အထည်တွေကို ဝယ်ယူအသုံးပြုခြင်းဟာ စျေးသက်သာတဲ့ ရွေးချယ်မှုတစ်ခုသာ မဟုတ်ဘဲ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို ကာကွယ်ထိန်းသိမ်းဖို့၊ သယံဇာတတွေကို အကျိုးရှိရှိ အသုံးချဖို့နဲ့ တာဝန်သိတဲ့ ဝယ်ယူသုံးစွဲမှုပုံစံကို မြှင့်တင်ဖို့ရာ အထောက်အကူပြုတဲ့ နည်းလမ်းတစ်ခုလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ Fast Fashion ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ အလေအလွင့်နဲ့ ညစ်ညမ်းမှုတွေကို လျှော့ချနိုင်ဖို့ဆိုရင် ထုတ်လုပ်သူတွေသာမက သုံးစွဲသူတွေရဲ့ ရွေးချယ်မှုကလည်း အရေးပါပါတယ်။ ဒါကြောင့် တစ်ပတ်ရစ်အဝတ်အထည်ဈေးကွက်ကို အားပေးခြင်းဟာ ပိုမိုရေရှည်တည်တံ့တဲ့ ဖက်ရှင်စနစ်တစ်ခုကို တည်ဆောက်ရာမှာ အရေးပါတဲ့ ခြေလှမ်းတစ်လှမ်းလို့ ဆိုနိုင်ပါတယ်။

Content & Graphic - Yoon Nandar (EHS Myanmar)

Reference
- Moitra, R., Khattar, A. & Desai, E. (2025). Second Hand Clothing: A Circular Economy Strategy for Sustainable Consumption. Journal of Marketing & Social Research, 2(2), 606-611.
- Lai, O. (2025, August 14). Explainer: What is fast fashion? https://earth.org/what-is-fast-fashion/
--------------------------------------------------------------------------
Don't forget to follow us on TikTok - www.tiktok.com/

⏰ Registration Closes Tomorrow!--------------------------------------------------------EHS Myanmar - 22/07/2026 (English...
22/07/2026

⏰ Registration Closes Tomorrow!
--------------------------------------------------------
EHS Myanmar - 22/07/2026 (English Below)

SustainX Training Series #1 ကို တက်ရောက်ရန် စိတ်ဝင်စားသူများအနေဖြင့် မနက်ဖြန်မတိုင်မီ စာရင်းပေးသွင်းထားကြဖို့ remind လုပ်လိုက်ပါတယ်နော်🤗

Sustainable Development Goals (SDGs) အကြောင်းကို အခြေခံမှစတင် လေ့လာပြီး ရေရှည်တည်တံ့သော အနာဂတ်အတွက် ကိုယ်တိုင် အခန်းကဏ္ဍကို နားလည်လိုသူတွေအတွက်လက်မလွတ်သင့်တဲ့ အခွင့်အရေးလေးပဲ ဖြစ်ပါတယ်🥰

🌱 SustainX Training Series #1
ခေါင်းစဉ် – Introduction to Global Goals: From Awareness to Action
📅 ရက်စွဲ – ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ (၂၅) ရက် (စနေနေ့)
🕖 အချိန် – ည ၇:၀၀ မှ ၈:၃၀ (မြန်မာစံတော်ချိန်)
💻 ကျင်းပမည့်ပုံစံ – Online

✨ သင်တန်းလေးမှာဆို
စိတ်အားထက်သန်သော Trainer များနှင့်အတူ လေ့လာနိုင်ခြင်း
Sustainability ဆိုင်ရာ အခြေခံအသိပညာများကို ရရှိနိုင်ခြင်း
စိတ်တူကိုယ်တူ ပါဝင်သူများနှင့် ချိတ်ဆက်နိုင်ခြင်းတို့အပြင်
SustainX Learning Community ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း အဖြစ် ပါဝင်နိုင်မှာလဲ ဖြစ်ပါတယ်😙

📢 စာရင်းပေးသွင်းရန် မနက်ဖြန် နောက်ဆုံးနေ့ဖြစ်လို့ အခုပဲ စာရင်းပေးသွင်းလိုက်တော့နော်💁
https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdMhVFgrCOvD58Hay9rEBJ04XoAy9nzOWcYYBRqwwJcut7eOA/viewform?usp=header

💚 SustainX နှင့်အတူ လေ့လာကြမယ်၊ လှုံ့ဆော်ကြမယ်၊ အတူတကွ အပြောင်းအလဲကို ဖန်တီးကြမယ်။
---------------------------------------------------------------------------------
Registration Closes Tomorrow!

There's only one day left to register for the first SustainX Training Series!

If you're interested in learning about the Sustainable Development Goals (SDGs) and discovering how small actions can create meaningful change, don't miss this opportunity.

🌱 SustainX Training Series #1
Topic: Introduction to Global Goals: From Awareness to Action
📅 Date: Saturday, 25 July 2026
🕖 Time: 7:00 PM – 8:30 PM (Myanmar Time)
💻 Platform: Online

✨ Join us to:
Learn from passionate trainers
Build your sustainability knowledge
Connect with like-minded participants
Become part of the SustainX learning community

📢 Registration closes tomorrow!
🔗 Register now: https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdMhVFgrCOvD58Hay9rEBJ04XoAy9nzOWcYYBRqwwJcut7eOA/viewform?usp=header

We look forward to learning and taking action together!

Address

Kamayut Township
Yangon
11041

Telephone

+959780870309

Website

,

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Environment, Health and Safety Myanmar - EHS Myanmar posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Organization

Send a message to Environment, Health and Safety Myanmar - EHS Myanmar:

Shortcuts

Share

Category