12/08/2026
“ကြွေးသစ်ချပါ၊ တီဘီအသိပညာ”
(ဩဂုတ်လ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ကျရောက်သည့် ‘အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လူငယ်များနေ့ — International Youth Day 2026’ ကို ဂုဏ်ပြုကြိုဆိုသောအားဖြင့် ယခုအကြောင်းအရာကို ဖန်တီးတင်ဆက်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။)
တီဘီရောဂါအပါအဝင် ကူးစက်ရောဂါများကို ထိထိရောက်ရောက် ကာကွယ်ထိန်းချုပ်နိုင်ရေးအတွက် ကျွန်တော်တို့ရဲ့ လူမှုပတ်ဝန်းကျင်မှာ ‘မှန်ကန်တဲ့ ကျန်းမာရေးအသိပညာနဲ့ အလေ့အကျင့်ကောင်းတွေ’ ပိုမိုတိုးတက်လာဖို့ လိုအပ်နေဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။
လူအများကြားထဲ ချောင်းဆိုးနှာချေတဲ့အခါ လက်လွှတ်စပယ်မလုပ်ဘဲ ဘယ်သူမှမထိခိုက်အောင် ကာကွယ်ပေးခြင်းဟာ ‘မှန်ကန်တဲ့ ကျန်းမာရေးအသိ နဲ့ ယဉ်ကျေးမှုအဆင့်အတန်းတစ်ခု’ ကို ဖော်ပြခြင်းဖြစ်ပါတယ်။ (ဥပမာ - နှာခေါင်းစည်းဝတ်ဆင်ခြင်း၊ လက်ကိုင်ပုဝါ၊ တစ်သျှူး သို့မဟုတ် လက်မောင်းဖြင့် ဖုံးအုပ်ခြင်း။)
အလားတူပဲ ရောဂါလက္ခဏာတွေရှိလာတဲ့အခါ ပေါ့ဆမနေဘဲ အချိန်မီ စစ်ဆေးခြင်းနဲ့ လိုအပ်လာတဲ့အခါမှာ ကုသမှုကို စနစ်တကျခံယူခြင်း ဟာလည်း ကျန်းမာရေးအသိပညာရှိတဲ့ လူတစ်ဦးရဲ့ အရေးကြီးတဲ့ တာဝန်တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ (ဒါဟာ ရောဂါရဲ့ ကူးစက်မှုကွင်းဆက်ကို ဖြတ်တောက်ရာမှာ အရေးကြီးတဲ့ အဆင့်တစ်ခုလည်း ဖြစ်ပါတယ်။)
— ဒါဆို ဘာလို့ လူငယ်တွေအပေါ် မှန်ကန်တဲ့ ကျန်းမာရေးအသိပညာတွေ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံပေးသင့်တာလဲ?
၁။ အပြောင်းအလဲကို ကိုယ်တိုင်စတင်နိုင်သူများ ဖြစ်သောကြောင့် — မှန်ကန်တဲ့ ကျန်းမာရေးအသိပညာရရှိသွားတဲ့ လူငယ်တစ်ယောက်ဟာ မိမိကိုယ်တိုင် ကျန်းမာရေးအလေ့အကျင့်ကောင်းတွေကို လိုက်နာနိုင်သလို သူငယ်ချင်း၊ မိသားစုတွေနဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်ကိုလည်း မှန်ကန်တဲ့အသိပညာတွေ ပြန်လည်မျှဝေပေးနိုင်တဲ့ ခွန်အားရှိပါတယ်။
၂။ တီဘီအယူအဆအမှားတွေကို ပြောင်းလဲနိုင်သူများ ဖြစ်သောကြောင့် — အရာရာကိုစူးစမ်းရှာဖွေတတ်တဲ့ သဘာဝရှိတဲ့ လူငယ်တွေကို ခေတ်နောက်ပြန်ဆွဲတဲ့ အယူအဆအမှားတွေနဲ့ ပိတ်လှောင်ထားလို့ မရနိုင်ပါဘူး။ ဒါ့အပြင် ခွဲခြားဆက်ဆံမှုတွေကို ဆန့်ကျင်ရာမှာ လူငယ်တွေဟာ ဦးဆောင်သူတွေလည်း ဖြစ်လို့နေပြန်ပါတယ်။
၃။ အနာဂတ်ရဲ့ ကျန်းမာရေးအသိပညာရှိတဲ့ လူမှုအသိုက်အဝန်းကို ပုံဖော်နိုင်သူများ ဖြစ်သောကြောင့် — ဒီနေ့ လူငယ်တွေအပေါ် ကျန်းမာရေးအသိပညာတစ်ခု ရင်းနှီးမြှုပ်နှံလိုက်ခြင်းဟာ မနက်ဖြန်မှာ ကျန်းမာရေးအသိပညာရှိပြီး တာဝန်ယူမှုရှိတဲ့ လူမှုအသိုက်အဝန်းတစ်ခု ပေါ်ပေါက်လာဖို့အတွက် အခြေခံအုတ်မြစ်ချပေးခြင်းလည်း ဖြစ်ပါတယ်။
“ဒါကြောင့် အတိတ်က အယူအဆအမှားတွေနဲ့ ပေါ့ဆမှုဆိုတဲ့ ကြွေးဟောင်းတွေကို နောက်မှာ ချန်ထားခဲ့ပြီး — တာဝန်ယူမှုရှိတဲ့ ယဉ်ကျေးတဲ့ ကျန်းမာရေးအလေ့အကျင့်ကောင်းတွေနဲ့ တီဘီရောဂါကင်းစင်တဲ့ မနက်ဖြန်အနာဂတ်ကို အတူတကွ ပုံဖော်ကြရအောင်လားဗျာ … ။”
“ယနေ့လူငယ်၊ နောင်ဝယ်လူကြီး — ကြွေးသစ်ချပါ၊ တီဘီအသိပညာ”