Коалиција Менуваме - Агенда 2030 / Coalition WE Change - Agenda 2030

18/06/2026

‼СООПШТЕНИЕ ДО ЈАВНОСТА

⚠️Заштита на правата, достоинството и еднаквите можности на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост:

⚠️Повик за одговорност и правда

🔴Почитувани 👨‍🦯👩‍🦽🦻лица со попреченост, родители и старатели на 👨‍🦯👩‍🦽🦻деца со попреченост, медиуми и засегнати страни,
Коалицијата „Менуваме“ ве информира дека останува цврсто посветена на заштитата на правата, достоинството и квалитетот на живот на лицата со попреченост и нивните семејства.

⚠️На прес-конференцијата утре ќе се осврнеме на низа сериозни и загрижувачки случувања кои директно влијаат врз правата и благосостојбата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост.

⚠️Меѓу нив се незаконското намалување на работното време на услугата лична асистенција, издавањето лиценци спротивно на законските процедури, нееднаквиот третман на давателите на услуги, како и неспроведувањето на амандманите донесени од Собранието на Република 🇲🇰Македонија.

⚠️Овие постапки отвораат сериозни прашања во однос на дискриминацијата, институционалната одговорност и почитувањето на основните човекови права на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост.

⚠️Како препознатлив и легитимен претставник на заедницата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост на локално и национално ниво, Коалицијата „Менуваме“ изразува длабока загриженост поради институционалните практики кои доведоа до слабеење на клучните услуги за поддршка, без соодветна законска основа, без доволна транспарентност и без суштински консултации со лицата кои се најдиректно засегнати.

⚠️Во период кога многу 👨‍🦯👩‍🦽🦻лица со попреченост и нивните семејства се чувствуваат запоставени и маргинализирани во рамките на системот на социјална заштита,

👉Коалицијата „Менуваме“ дејствува одговорно, конструктивно и доследно во одбрана на човековите права, социјалната правда и еднаквиот пристап до услугите за поддршка.

⚠️Водена од својата заложба за владеење на правото и заштита на човековите права, Коалицијата „Менуваме“ поднесе кривична пријава до Основното јавно обвинителство за гонење на организиран криминал и корупција против министерот за социјална политика, демографија и млади, г. Фатмир Лимани, врз основа на наводи поврзани со член 353 од Кривичниот законик.

⚠️Поднесената кривична пријава е приложена кон ова соопштение и е достапна за увид на јавноста.

⚠️На прес-конференцијата утре ќе бидат презентирани детални информации за наведените случувања, нивните последици врз 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост и нивните семејства, како и следните чекори што Коалицијата ќе ги преземе во насока на обезбедување отчетност, транспарентност и целосна заштита на законски загарантираните права.

👍Со почит
#КОАЛИЦИЈАМЕНУВАМЕ

21/05/2026

👨‍🦯👩‍🦽🦻Лицата со попреченост добиваат позитивен институционален одговор по незаконското намалување на поддршката за лични асистенти.

⚠️Коалицијата „Менуваме“ изразува сериозна загриженост за институционалните неуспеси што доведоа до незаконско намалување на основните услуги за поддршка на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост без законска основа, транспарентност или консултации со директно засегнатите лица.

⚠️Во време кога многу 👨‍🦯👩‍🦽🦻лица со попреченост се чувствуваа невидливи во рамките на системот за социјална заштита, Коалицијата го крена својот глас цврсто, одговорно и конструктивно во одбрана на основните човекови права.

⚠️Им благодариме на премиерот Hristijan Mickoski и заменик министерот Ѓоко Велковски за препознавањето на сериозноста на проблемот и отворањето институционален дијалог за решенија.

⚠️За време на работниот состанок, Коалицијата поднесе:

📍• Предлог за Закон за лична асистенција на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост
• Предлог за регистар на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лица со попреченост
• Аналитички извештај доставен до Министерството
• Официјални поднесоци насочени кон постигнување долгорочна системска правда и еднаков третман

⚠️Овој позитивен одговор е важен чекор кон враќање на довербата, достоинството и еднаквото учество на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост во општеството.

⚠️Коалицијата останува посветена на обезбедување конкретни законски и системски промени.

❓Повеќе детали, препораки и следни чекори ќе бидат презентирани на утрешната прес-конференција.

👍Си почит
#КОАЛИЦИЈАМЕНУВАМЕ

30/04/2026

👉Најава👎

👉Ноќно студио вечерва во 20:00 часот👎

🔴Во 🇲🇰Македонија, секоја изборна сезона носи поплава од ветувања.

‼Големи зборови.

‼Силни декларации.

‼Гаранции што звучат како конечно да доаѓаат промени.

‼Но, кога камерите ќе се исклучат, тишината се враќа а со неа и истата реалност.

‼Реалност во која 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост се паметат само кога се потребни гласови, а се забораваат кога се донесуваат одлуки.

‼Коалицијата „Менуваме“ одбива да го прифати овој циклус.

‼Бидејќи достоинството не е сезонско.

‼Правата не се привремени.
‼Видливоста не е предмет на преговори.

‼Секој ден - 365 дена во годината - мора да ги одразува принципите на 🇺🇳Конвенцијата за правата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со хендикеп.

‼Не само во говорите, туку и во дејствувањето.

‼Со години, 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост живеат низ политики што не ги штитат, системи што не ги поддржуваат и одлуки што ги туркаат понатаму во сиромаштија социјална, економска, здравствена и енергетска сиромаштија.

‼Ова не е случајност.

‼Ова е шема.

‼И мора да се именува.

‼Фактите не се мислења тие се реалност:

🚀Факт 1

‼Министерот Фатмир Лимани, од Министерството за социјална политика, демографија и млади, ги намалија законски загарантираните часови за лична асистенција за стотици 👨‍🦯👩‍🦽🦻лица со попреченост.
‼Во исто време, средствата за социјална заштита се намалени за 196 милиони евра.

‼Ова не е само политичка одлука тоа е директен удар врз достоинството, независноста и опстанокот.

🚀Факт 2

‼Пратеничката група на
ДПМНЕ предложи зголемување на 👨‍🦯👩‍🦽🦻детските додатоци за 10% и на додатокот за 👨‍🦯👩‍🦽🦻попреченост за 15% во ребалансот на буџетот за 2025 година.

‼Министерството за финансии го прифати предлогот.

‼И сепак тој останува неспроведен.

‼Како што рече пратеничката Дафина Стојановска: „Изборите завршија…“

‼Но, за 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост, чекањето на правда продолжува.

🚀Факт 3

‼Претседателката, Гордана Силјановска-Давкова, јавно вети уставно признавање на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост.

‼Тоа ветување не е исполнето.

‼Сè уште не.

‼И покрај довербата што ѝ ја дава заедницата која продолжува да се бори едноставно да биде видена.

‼Ова не се изолирани неуспеси.

‼Тие се дел од систем кој продолжува да ги занемарува, исклучува и маргинализира.

‼Затоа прашуваме:
Колку долго 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост мора да чекаат за да бидат третирани како рамноправни граѓани?

🚩Вечерва во емисијата Ноќно студио, разговараме со Суарет Алишан - човек со 👨‍🦯99% оштетен вид, кој пораснал без родителска грижа во државни институции и кој денес стои како неуморен застапник за правата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост и координатор на Коалицијата „Менуваме“.

🚩Неговата приказна не е само лична.

🚩Тоа е одраз на еден систем и повик да се промени.

👍Со почит
#КОАЛИЦИЈАМЕНУВАМЕ

Ноќно студио: Славе Тримчески, Филип Ѓорѓиевски, Суарет Алиша 30.04.2026

14/04/2026

‼ОДБРАНЕТЕ ГИ ВАШИТЕ ПРАВА:

‼ПОВИК ЗА ПРАВДА И ДОСТОИНСТВО ЗА 👨‍🦯👩‍🦽🦻ЛИЦАТА СО ПОПРЕЧЕНОСТ

👉Коалицијата „Менуваме“ итно ги повикува сите лица со попреченост чии часови за лична асистенција се намалени да преземат акција и да се залагаат за своите права.👎

⚠️Доколку сте добиле такво РЕШЕНИЕ, ве охрабруваме внимателно да го разгледате и да поднесете формална жалба до Центарот за социјална работа во рамките на Министерството за социјална политика, демографија и млади - институцијата што го донела РЕШЕНИЕТО како и до Комисијата за спречување и заштита од дискриминација.

🚩ВАШИОТ ГЛАС Е ВАЖЕН.

⚠️Со преземање акција, вие не само што го браните сопственото достоинство, независност и квалитет на живот - туку помагате и во заштитата на правата на другите кои може да се соочат со истата неправда.

🚩ВАЖНА НАПОМЕНА

👉Во линковите подолу ќе најдете:👎

👉Формулар за жалба упатен до Министерството за социјална политика, демографија и млади во врска со намалувањето на часовите за лична асистенција
https://drive.google.com/file/d/1aPT8XY1p_M0S_zslQ5ylTD90Ry-7MymC/view?usp=drivesdk👎

👉Формулар за жалба упатен до Комисијата за спречување и заштита од дискриминација по истите основи
https://drive.google.com/file/d/1DT1hfbQCHxUDJ3SLqf5oMADn_pn3ygB8/view?usp=drivesdk👎

🙏ВЕ МОЛИМЕ:

⚠️Испечатете две копии од секоја жалба (една за ваша евиденција и една за поднесување)

⚠️Внимателно прочитајте ги ЖАЛБИТЕ

⚠️Следете ги сите упатства

⚠️Поднесете ја вашата жалба навремено

👉Коалицијата „Менуваме“ останува длабоко загрижена за критериумите и оправдувањето што се користат за намалување на часовите за лична асистенција за 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост.👎

⚠️Нагласуваме дека пристапот до правна заштита мора да биде загарантиран и повикуваме на механизми што ќе обезбедат поединците да не бидат оптоварени со правни трошоци кога бараат враќање на своите права.

⚠️Никој не треба да се соочува со финансиски бариери кога ги брани своите основни човекови права.

⚠️Заедно, преку информирана, обединета и решителна акција, можеме да бараме праведност, одговорност и еднаков третман за сите.

👍Со почит
#КОАЛИЦИЈАМЕНУВАМЕ

01/04/2026

🔴ВРЕМЕ Е ЗА СОЦИЈАЛНА ПРАВДА: 👎

👉ЕДНАКВОСТ БЕЗ ДИСКРИМИНАЦИЈА👎

⚠️Почитувани,

🚩Коалицијата „Менуваме“, како признат и легитимен претставник на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост на локално и национално ниво, денес ви се обраќа со длабока загриженост, итност и непоколебливо чувство на одговорност кон јавноста.

🚩Она што го гледаме не е само административен надзор.

Тоа е ситуација што удира во самата срж на човечкото достоинство.

🚩Таа покренува длабока загриженост за почитувањето на основните човекови права, одговорноста на институциите и почитувањето на владеењето на правото - принципи за кои никогаш не смеат да се преговара.

🚩Нашиот став е заснован не само на етичка должност, туку и на обврзувачки правни обврски: национално законодавство, уставните гаранции за еднаквост и недискриминација и меѓународните обврски преземени од државата, вклучително и Конвенцијата за правата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост.

🚩 Ве информираме дека по разгледувањето на наводите истакнати во нашите укажувања до Комисијата за спречување и заштита од дискриминација,

🔴ПРОДОЛЖЕН ЦИТАТ;

🚩Комисијата за спречување и заштита од дискриминација, на седница одржана на 27.3.2026 година, утврди дека постојат индикации за дискриминација врз 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост.

🚩Комисијата донесе Одлука за поведување постапка за заштита од дискриминација по службена должност.

🔴ЗАВРШЕН ЦИТАТ

🚩Ова не е симболичен чекор тоа е сериозен институционален сигнал што бара итно и одговорно дејствување.

🚩Во пракса, Коалицијата Менуваме продолжува да забележува загрижувачки модели што укажуваат на системска дискриминација и институционална запоставување.

🚩Особено сме загрижени за намалувањето на часовите за лична асистенција под законски загарантираниот минимум од 80 часа.

🚩 Овие намалувања се спроведени без нови медицински или функционални проценки, без никаква документирана промена во условите на корисниците и без транспарентно или законско оправдување.

🚩Ваквите дејствија не се само процедурално погрешни тие директно ги поткопуваат законски загарантираните права и ја еродираат довербата во јавните институции.

🚩Затоа повикуваме на итна ревизија на сите такви РЕШЕНИЈА и итно враќање на законски загарантираните 80 часа лична асистенција преку новоиздадени, правно обврзувачки административни акти.

🚩 Подеднакво алармантни се и загриженостите во врска со ракувањето со лични податоци на лицата со попреченост, особено на слепите лица.

🚩 Достапните информации сугерираат дека чувствителните лични податоци можеби биле пристапени или споделени без јасна законска основа, дефинирана цел или транспарентност.

🚩Изјавите што укажуваат дека таквите податоци потекнуваат „од цела Македонија“ се длабоко загрижувачки и може да укажуваат на сериозни прекршувања на законите за заштита на личните податоци.

🚩Апелираме до надлежните органи да спроведат темелна, независна и транспарентна истрага и да обезбедат целосна усогласеност со сите важечки стандарди за заштита на податоците.

🚩Конечно,
Коалицијата Менуваме го повикува Министерствито за социјална политока демографија и млади и Владата итно да иницира отворен, структуриран и вистински инклузивен дијалог со 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост и нивните претставнички организации.

🚩Вистинските решенија не можат да се изградат без гласовите на најзасегнатите.

🚩Само преку значајно учество, транспарентност и строго почитување на законските обврски можеме да се движиме кон општество кое е фер, инклузивно и праведно.

🔴Времето не е неутрално.

🔴Секое одложување ја продлабочува нееднаквоста.

🔴Секое пропуштање ја зајакнува исклученоста.

🔴Достоинството, правата и благосостојбата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост мора да се почитуваат - секогаш, целосно и без исклучок.

👍Со почит
#КОАЛИЦИЈАМЕНУВАМЕ

31/03/2026

‼„ЗАМОЛЧЕНИ ПРАВА, ЗАБОРАВЕНИ ЛУЃЕ:

👉КАКО 👨‍🦯👩‍🦽🦻ЛИЦАТА СО ПОПРЕЧЕНОСТ СЕ ОСТАВУВААТ БЕЗ ПОДДРШКА“👎

🔴Драги 👨‍🦯👩‍🦽🦻лица со попреченост, корисници на услуги за лична помош, лични асистенти, даватели на услуги и целата 🇲🇰Македонска јавност,

⚠️Коалицијата „Менуваме“, како признат и легитимен претставник на заедницата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лица со попреченост на локално и национално ниво, ви се обраќа со длабока загриженост, итност и силно чувство на одговорност.

⚠️Она што го гледаме денес не е само административен недостаток - тоа одразува сериозен неуспех во почитувањето на основните човекови вредности, институционалната одговорност и владеењето на правото.

⚠️Нашиот одговор е воден не само од морална обврска, туку и од обврзувачки правни стандарди што произлегуваат од националното законодавство, уставните гаранции за еднаквост и меѓународните обврски преземени од државата, вклучително и Конвенцијата за правата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост.

⚠️Според Министерството за социјална политика, демографија и млади, одлуките во врска со обемот на услугите за лична помош ги донесуваат Центрите за социјална работа, врз основа на експертски проценки и во согласност со важечките закони и подзаконски акти.

⚠️Сепак, овие Центри работат под директна надлежност на Министерството и се обврзани да ги спроведуваат неговите политики законски и доследно.

⚠️Во пракса, сè повеќе сме сведоци на шеми што предизвикуваат сериозни загрижености за системска дискриминација и институционално запоставување.

🚩Затоа силно нагласуваме:

⚠️Намалувањето на часовите за лична асистенција од законски загарантираните 80 часа е спроведено без никаква нова медицинска проценка, без промени во функционалната состојба на корисниците и без транспарентно или законско оправдување.

⚠️Ваквите дејствија не се само неправедни тие се и незаконски.

⚠️Апелираме за итна ревизија на сите такви РЕШЕНИЈА и враќање на законски загарантираните 80 часа лична асистенција преку нови, законски РЕШЕНИЈА.

⚠️Дополнително, изразуваме сериозна загриженост во врска со ракувањето со лични податоци на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост, особено 👨‍🦯слепите лица.

⚠️Извештаите укажуваат дека одредени даватели на услуги имаат пристап до чувствителни лични податоци без јасна законска основа или транспарентност. Кога се прашуваат за изворот на овие податоци, одговорите како „од цела 🇲🇰Македонија“ се длабоко алармантни и укажуваат на потенцијални прекршувања на законите за приватност и заштита на податоците.

⚠️Ги повикуваме надлежните институции темелно да ги истражат овие укажувања и да обезбедат целосна заштита на личните податоци, во согласност со законот.

⚠️Како заклучок, Коалицијата „Менуваме“ го повикува Министерството за социјална политика, демографија и млади итно да започне отворен и инклузивен дијалог со 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост и нивните претставнички организации.

⚠️Само преку директна соработка, транспарентност и почитување на законските обврски овие прашања можат да се решат на фер и одржлив начин.

⚠️Достоинството, правата и благосостојбата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост никогаш не смеат да бидат компромитирани.

👍Со почит
#КОАЛИЦИЈАМЕНУВАМЕ

27/03/2026

🔴„ЗАМОЛЧЕНИ ПРАВА, ЗАБОРАВЕНИ ЛУЃЕ:

‼КАКО 👨‍🦯👩‍🦽🦻ЛИЦАТА СО ПОПРЕЧЕНОСТ ОСТАНУВААТ БЕЗ ПОДДРШКА“

👉Драги 👨‍🦯👩‍🦽🦻лица со попреченост, корисници на услуги за лична асистенција, лични асистенти, даватели на услуги и целата 🇲🇰македонска јавност,
Коалицијата „Менуваме“, како признат и легитимен претставник на заедницата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лица со попреченост на локално и национално ниво, ви се обраќа со највисоко ниво на загриженост, итност и одговорност.👎

⚠️Она што го гледаме денес не е само неуспех на администрацијата тоа е неуспех на човечноста, одговорноста и владеењето на правото.

⚠️Нашата реакција се темели не само на морална должност, туку и на обврзувачки законски обврски што произлегуваат од националното законодавство, уставните гаранции за еднаквост и меѓународните обврски преземени од државата, вклучително и Конвенцијата за правата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост.

⚠️Дејствијата - и алармантната неактивност на Министерството за социјална политика, демографија и млади, под водство на министрите Фатмир Лимани и Ѓоко Велковски, претставуваат сериозно, продолжено кршење на основните права на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост.

⚠️Овие практики носат јасни елементи на системска дискриминација и институционална запоставување.

⚠️Повеќе од една година, законски загарантираните права во областа на социјалната заштита се ограничуваат, одложуваат или целосно се негираат.

❗Ова не е изолиран проблем.

👉Тоа е шема.👎

⚠️Шема што директно ја поткопува еднаквоста, го нарушува принципот на недискриминација и ги лишува лицата со попреченост од нивното достоинство ставајќи ги во неправедна и длабоко нееднаква положба во општеството.

👉Внимаваме на најитните и неприфатливи прекршувања:👎

⚠️Неисплата на личен доход и надоместоци за лична асистенција во период од три (3) месеци, оставајќи ги корисниците без основната поддршка потребна за самостоен живот;

⚠️Произволно и незаконско намалување на часовите за помош од законски загарантираните 80 часа, извршено без никаква медицинска повторна проценка или промена на функционалната состојба или потребите на корисниците.

⚠️ Овие дејствија не се само административни пропусти - тие се директни прекршувања на правото на самостоен живот, социјална инклузија и еднакво учество во општеството.

⚠️Последиците се непосредни и сериозни.

👨‍🦯👩‍🦽🦻Лицата со попреченост се лишени од основните услови за достоинствен живот. Тие се турнати во подлабока зависност, изложени на зголемени ризици од сиромаштија и социјална исклученост и ефикасно им е одземена еднаквата заштита според законот.

❗Оваа ситуација бара итно внимание, одговорност и итни корективни мерки.

🚩Ќе презентираме дополнителни детали и ќе ги наведеме нашите следни чекори на прес-конференција што ќе се одржи на 30 март 2026 година.

👍Со почит
#КОАЛИЦИЈАМЕНУВАМЕ

30/01/2026

🔴Коалицијата „Менуваме“, во рамките на своите програмски цели во интерес на заедницата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лица со попреченост, заедно со правната комисија и релевантните експерти, го подготви нацрт ЗАКОН ЗА ОНЛАЈН РЕГИСТАР ЗА 👨‍🦯👩‍🦽🦻ДЕЦА И ЛИЦА СО ПОПРЕЧЕНОСТ И ПОСЕБНИ ПОТРЕБИ.

⚠️Овој нацрт-закон е споделен за јавно информирање и консултации, и покануваме мислења, коментари и стручни повратни информации.

❓По процесот на консултации, Законот ќе биде доставен до Министерството за социјална политика, демографија и млади, Министерството за образование и наука, Министерството за здравство, Министерството за дигитална трансформација, Министерството за внатрешни работи, Министерството за транспорт и врски, Министерството за локална самоуправа, Собранието на Република Северна 🇲🇰Македонија и Владата на Република Северна 🇲🇰Македонија.

👨‍🦯👩‍🦽🦻Децата и лицата со попреченост и посебни потреби се меѓу најранливите членови на општеството и им е потребна навремена, координирана и континуирана поддршка од повеќе институции.

⚠️Остварувањето на нивните законски загарантирани права често зависи од ефикасноста, точноста и интероперабилноста на административните, социјалните, образовните, здравствените и другите јавни институции.

⚠️Во пракса, фрагментацијата на податоците низ институциите, повторувачките административни процедури и недостатокот на координирани евиденции создаваат бариери за пристап, доцнења во услугите и дополнителни оптоварувања за 👨‍🦯👩‍🦽🦻децата, лицата, родителите, старателите и лицата кои се грижат за нив.

⚠️Овие предизвици, исто така, го ограничуваат капацитетот на институциите да планираат политики засновани на докази и ефикасно да распределуваат ресурси.

⚠️Како одговор на овие системски предизвици, а во согласност со принципите на човеково достоинство, еднаквост, недискриминација и најдобриот интерес на 👨‍🦯👩‍🦽🦻детето и 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицето, овој Закон воспоставува Онлајн регистар за деца и лица со попреченост и посебни потреби како безбеден, централизиран и нејавен електронски систем.

⚠️Регистарот е дизајниран исклучиво за подобрување на институционалната координација, обезбедување континуитет на поддршката, намалување на административната дупликација и овозможување на развој на информирани јавни политики преку агрегирани и анонимизирани податоци.

⚠️Во сите фази од неговото воспоставување и употреба, Регистарот целосно ќе ја почитува заштитата на личните податоци, приватноста, минимизирањето на податоците и ограничувањето на намената, во согласност со националното законодавство и меѓународните стандарди.

⚠️Овој Закон не воведува нови механизми за категоризација или надзор, ниту пак создава јавна база на податоци.

⚠️Напротив, воспоставува строги контроли на пристап, јасно дефинирани институционални одговорности и робусни заштитни мерки за спречување на злоупотреба, неовластен пристап или откривање на чувствителни информации.

⚠️Во интерес на транспарентност, отчетност и јавна доверба, надлежните институции се обврзани јавно да објавуваат информации за усвојувањето, целта и спроведувањето на овој Закон преку нивните официјални веб-страници и официјални канали на социјалните медиуми, без да откриваат лични или чувствителни податоци.

⚠️Јавната комуникација ќе биде ограничена на општа, објаснувачка и образовна содржина, обезбедувајќи целосно заштита на достоинството, приватноста и правата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻децата и лицата со попреченост и посебни потреби.

⚠️Со донесувањето на овој закон, Република Северна Македонија ја потврдува својата посветеност на инклузивно управување, дигитална одговорност и создавање систем кој одговара на реалните потреби на 👨‍🦯👩‍🦽🦻децата и лицата со попреченост и посебни потреби, ставајќи ги нивните права, достоинство и благосостојба во центарот на јавното дејствување.

👉Линк до:
ЗАКОН ЗА ОНЛАЈН РЕГИСТАР ЗА ДЕЦА И ЛИЦА СО ПОПРЕЧЕНОСТ И ПОСЕБНИ ПОТРЕБИ👎
https://drive.google.com/file/d/1bT-PEmN9IN3q3QQ6e6WOtP3SOkGsHXHX/view?usp=drivesdk

👍Со почит
#КОАЛИЦИЈАМЕНУВАМЕ

28/01/2026

🔴ЗАКОН ЗА ОТВОРЕНИ ПОДАТОЦИ И ПОВТОРНО УПОТРЕБА НА ИНФОРМАЦИИ ОД ЈАВНИОТ СЕКТОР

👍Почитувани,

⚠️Ве информираме дека, како дел од тековниот процес на хармонизирање на националното законодавство со законодавството на 🇪🇺Европската Унија и политиките на 🇪🇺ЕУ во областа на отворените податоци и повторната употреба на информации од јавниот сектор, Министерството за дигитална трансформација го подготви Нацрт-законот за отворени податоци и повторна употреба на податоци од јавниот сектор.

👉Нацрт-законот е објавен на платформата ENER и е јавно достапен на следниов линк:👎

👉https://ener.gov.mk/Default.aspx?item=pub_regulation&subitem=view_reg_detail&itemid=86996

⚠️Во согласност со принципите на транспарентност, инклузивност и добро управување, Коалицијата Менуваме активно учествуваше во јавната расправа организирана во рамките на овој процес.

⚠️Целта на оваа расправа беше да се поттикне отворен дијалог, да се овозможи размена на експертски мислења и да им се овозможи на засегнатите страни да достават конкретни предлози и коментари за предложените законски решенија.

⚠️Овој партиципативен пристап придонесува за подобрување на квалитетот, ефективноста и усогласеноста на Предлог-законот со 🇪🇺европските стандарди пред неговото понатамошно законско усвојување.

⚠️Коалицијата „Менуваме“ останува посветена на поддршка на реформите што промовираат отвореност, отчетност и одговорна повторна употреба на податоците од јавниот сектор во јавен интерес.

👍Со почит,
#КОАЛИЦИЈАМЕНУВАМЕ

05/01/2026

👉ИЗВЕШТАЈ ЗА РАБОТАТА НА МИНИСТЕРСТВОТО ЗА СОЦИЈАЛНА ПОЛИТИКА, ДЕМОГРАФИЈА И МЛАДИ👎

⚠️Правна, статистичка и социјално влијание
Министерството за социјална политика, демографија и млади, под водство на министрите Фатмир Лимани и Ѓоко Велковски, е одговорно за спроведување на законите и политиките што се однесуваат на заштитата на децата, социјалната заштита и 👨‍🦯👩‍🦽🦻правата на лицата со попреченост.

⚠️Врз основа на јавно достапни информации, институционални податоци и извештаи од организациите на граѓанското општество, идентификувани се сериозни загрижености во врска со ефикасноста, законитоста и социјалното влијание на тековните политики и практики.

⚠️Овие загрижености укажуваат на потенцијално непочитување на Законот за заштита на децата и Законот за социјална заштита, како и на меѓународните обврски поврзани со правата на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост.

⚠️Следните наоди ги истакнуваат клучните области на загриженост:

👉1. Намалување и ограничување на социјалните бенефиции👎

⚠️Постојат основани индикации дека надоместоците за родителите на деца со попреченост и за возрасните со попреченост се намалени или ограничени во пракса.

⚠️Од правна перспектива, ваквите намалувања доколку не се поткрепени со законски измени или преодни заштитни мерки - може да бидат во спротивност со принципот на стекнати права и гаранции за социјално осигурување.
⚠️Статистички, секое намалување на бенефициите непропорционално влијае на домаќинствата што веќе се на прагот на сиромаштија.

⚠️Емоционално и социјално, овие мерки ставаат дополнителен притисок врз семејствата кои се потпираат на овие средства за основни потреби како што се терапија, лекови, храна и поддршка за мобилност.

👉2. Доцнења во надоместоците за лична асистенција

⚠️До подготовката на овој извештај, надоместоците за лична асистенција за ноември 2025 година не се исплатени.

⚠️Законски, доцнењата во плаќањата ја поткопуваат предвидливоста и сигурноста што се бараат од јавните институции.

⚠️Статистички, дури и кратките доцнења можат да доведат до прекини на услугите, неплатени лица кои се грижат за нив и губење на часови за помош.

⚠️На човечко ниво, доцнењата во плаќањата ги оставаат лицата со попреченост без основна дневна поддршка, што влијае на достоинството, независноста и безбедноста.

👉3. Одрекување од правото на лична асистенција👎

⚠️Стотици лица со попреченост наводно го изгубиле пристапот до лична асистенција, и покрај тоа што ги исполнуваат критериумите за подобност според постојното законодавство.

⚠️Ова покренува сериозни правни загрижености во врска со нееднаквиот третман и административната самоволност.

⚠️Од политичка гледна точка, личната асистенција е камен-темелник на деинституционализацијата и самостојниот живот.

⚠️Емоционално, отстранувањето на помошта резултира со изолација, губење на автономијата и зголемена зависност од членовите на семејството или институциите.

👉4. Недоволно финансирање и одржување на установите за грижа👎

Извештаите покажуваат дека дневните центри, установите за сместување и установите за грижа за деца, жени и 👨‍🦯👩‍🦽🦻лица со попреченост не се редовно финансирани или опслужувани.

⚠️Законски, Министерството има должност за грижа и надзор над институциите под негова надлежност.

⚠️Статистички, недоволно финансираните институции се соочуваат со недостиг на персонал, намален квалитет на услугите и безбедносни ризици.

⚠️За корисниците, ова се преведува во влошување на условите за живот и губење на довербата во системите за јавна заштита.

👉5. Неуспех во спроведувањето на предложените законски измени👎

⚠️За време на периодот на локалните избори, пратеничката група на ДПМНЕ и коалициските партнери предложија измени на Законот за детска и социјална заштита, вклучувајќи:
зголемување на посебниот додаток за деца за 10% и
зголемување на додатоците за попреченост за возрасни за 15%.

⚠️До денес, Министерството не доставило соодветни измени до Собранието, ниту пак суштински одговорило на парламентарните за ова прашање.

⚠️Од правна и етичка гледна точка, непостапувањето по јавните обврски ја поткопува институционалната одговорност и демократската транспарентност.
⚠️Статистички, отсуството на индексација или зголемувања значи дека бенефициите продолжуваат да губат реална вредност поради инфлацијата.

⚠️За корисниците, неисполнетите очекувања ја продлабочуваат фрустрацијата и ја еродираат довербата во јавните институции - особено сега кога изборите се завршени.

👉6. Намалувања на буџетот што ги засегаат 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост
Коалицијата „Менуваме“ поднесе детален извештај за минималната кошничка за храна за лицата со попреченост, барајќи буџетот за социјална заштита за 2025-2026 година да не се намалува.👎

⚠️И покрај овој апел заснован на докази, буџетот е намален за 196 милиони евра.

⚠️Законски, ваквите намалувања мора да бидат оправдани во светлината на уставните принципи на социјална правда.

⚠️Статистички, намалувањата на буџетот од овој обем ризикуваат да го вратат напредокот во инклузијата и намалувањето на сиромаштијата.
Емоционално, овие намалувања испраќаат порака за занемарување до некои од најранливите граѓани, интензивирајќи ги чувствата на несигурност и исклучување.

👉ЗАКЛУЧОК 👎

⚠️Земени заедно, овие наоди укажуваат на системско слабеење на механизмите за социјална заштита и заштита на 👨‍🦯👩‍🦽🦻лицата со попреченост.

⚠️Иако фискалната одговорност е неопходна, таа не смее да биде на сметка на законитоста, човечкото достоинство и основните социјални права.

⚠️Итно се потребни транспарентен преглед, итни корективни мерки и значаен дијалог со корисниците и граѓанското општество за да се врати довербата и да се обезбеди усогласеност со националните и меѓународните стандарди.

👍Со почит
#КОАЛИЦИЈАМЕНУВАМЕ