05/08/2026
අන් අය වෙනුවෙන් තම දිවිය පූජා කළ....
ශ්රී ලංකා ඉතිහාසයේ, 1983 වසර යනු අඳුරු මෙන්ම තීරණාත්මක හැරවුම් ලක්ෂ්යයකි. "කළු
ජූලිය" ලෙස හැඳින්වෙන දෙමළ විරෝධී කෝලාහල, දශක ගණනාවක් පුරා ඇදී ගිය විනාශකාරී
සිවිල් යුද්ධයකට මඟ පාදන ලදී. එම ඛේදනීය සති කිහිපය තුළදී ප්රචණ්ඩත්වය, අහිංසක
දෙමළ පවුල්වල දොරටුවලට මෙන්ම ඔවුන්ව ආරක්ෂා කිරීමට තරම් ධෛර්යයක් තිබූ පිරිස්වල
දොරටුවලට ද තට්ටු කළේය.
1983 ජූලි 27 වන දින රාත්රියේ, මෙම ප්රචණ්ඩත්වය බණ්ඩාරවෙල, ලුනුගල පිහිටි කුඩමල
කන්යාරාමයට ද ළඟා විය. පිපිරීම් සහ වෙඩි හඬවල් මැද, මේරි ඇග්නෙටා කන්යා සොහොයුරිය
බිම ඇද වැටුණේ, අන් අයගේ අයිතිවාසිකම් සහ ජීවිත වෙනුවෙන් පෙනී සිටිමින් ශ්රී
ලංකාවේ රුධිර සාක්ෂි දැරූ (දිවි පූජා කළ) ප්රථම පැවිදි සොහොයුරිය බවට පත්වෙමිනි.
1941 අගෝස්තු 11 වන දින සුසිලියා ඉව්ලින් බර්නාඩෙට් ගුණසේකර ලෙස උපත ලැබූ ඇය,
භක්තිමත් කතෝලික පවුලක අටවැනි දරුවා (ලාබාලතම දරුවා) වූවාය.
ස්වභාවයෙන්ම නිහඬ හා ලැජ්ජාශීලී තැනැත්තියක වූ සුසිලියා, කුඩා කල සිටම ගැඹුරු
යාච්ඤාමය ජීවිතයක් පවත්වාගෙන ගියාය. 1965 දී පැවිදි සේවයට කැපවීමේ අභිලාෂයෙන් ඇය
(Novitiate) ආශ්රමයට ඇතුළත් වූවාය. එය ශ්රී ලංකාවේ දැඩි තරුණ නැගී
සිටීම් සහ සාමාජික කළකිරීම් පැවැති කැළඹිලි සහිත යුගයක් විය. එසේ වුවද, දෙවන වතිකාන
කවුන්සිලයේ (Second Vatican Council) නවෝදයෙන් ආභාෂය ලැබූ ඇය, 1968 දී අපෝස්තලික
කාමෙල් පැවිදි ගණය (Apostolic Carmel Congregation) තුළ සිය ප්රථම පැවිදි වේදභාර
පොරොන්දුව දෙමින් "මේරි ඇග්නෙටා සොහොයුරිය" යන නාමය ලබා ගත්තාය.
ගැඹුරු මෙනෙහි කිරීම් හරහා, ඇග්නෙටා සොහොයුරියට යම් දිනක තමාගේම
ප්රාණපරිත්යාගයකට (Martyrdom) මග පාදනු ඇතැයි අභ්යන්තර පූර්ව නිමිත්තක් දැනී තිබිණි.
සම්පූර්ණයෙන්ම නිහඬ මැදිහත්වීමේ යාච්ඤාවට කැප වූ ජීවිතයක් අපේක්ෂා කළ ඇය, ඒකාන්ත
භාවනානුයෝගී කන්යාරාමයකට ඇතුළු වීමට අවසර ඉල්ලා සිටි අතර ඇයට ඊට අවසර හිමි විය.
කෙසේ වෙතත්, ලුනුගල කුඩමල කන්යාරාමයේ ශ්රේෂ්ඨාධිකාරිනිය (Superior) ලෙස කටයුතු
කරන ලෙස ඇගේ පැවිදි ගණය ඉල්ලා සිටි විට, ඇය කිසිදු පැකිළීමකින් තොරව ඊට කීකරු
වෙමින් 1982 ජනවාරි 15 වන දින එතැනට පැමිණියාය.
ශ්රී ලංකාවේ වතුකරයේ පිහිටි ලුනුගලදී, ඇග්නෙටා සොහොයුරිය දිළිඳු දෙමළ වතු
කම්කරුවන් අතර දැඩි ආත්මීය තෘප්තියක් ලැබුවාය. ඇය සේවක නායකත්වයේ ආදර්ශයක් වූවාය:
- ඇය එළදෙනුන්ගෙන් කිරි දොවා ගොම ගාල් පිරිසිදු කළාය.
- ඇය ආහාර පිසූ අතර වතුයායේ කායිකව වෙහෙස මහන්සි වී වැඩ කළාය.
- ඇය මිසම් කටයුතුවලට සක්රීයව දායක වූ අතර, තරාතිරම හෝ සමාජ තත්ත්වයන් නොබලා
සැමදෙනාම සාදරයෙන් පිළිගත්තාය.
ඇගේ යටහත් පහත්කම සහ සහෘදභාවය 1983 දී ඇගේ Superior General ගේ සංචාරයේදීද ද
පැසසුමට ලක්විය. ඇගේ අහිංසක, අවංක සිනහව ගැන අග්ර ශ්රේෂ්ඨාධිකාරිනිය විශේෂයෙන්
සිහිපත් කළාය.
අර්බුදය හමුවේ පෙරමුණ ගැනීම: 1983 ජූලි
1983 ජූලි මාසයේදී රට පුරා ජාතිවාදී ප්රචණ්ඩත්වය පැතිර ගිය අතර, ලුනුගල ද එයින්
බේරුණේ නැත. ඇග්නෙටා සොහොයුරියට අනුව ඇදහීම යනු ජාතික සීමාවන්ගෙන් එහා ගිය දෙයකි;
පැවිදි තැනැත්තෙකුට "ජාතිය" යනු මුළු මහත් මානව සංහතියම බව ඇය විශ්වාස කළාය.
ප්රචණ්ඩකාරී පිරිස් දෙමළ ජාතිකයන් සොයා දඩයම් කරද්දී, ඇග්නෙටා සොහොයුරිය සිය සගයන්
වූ දෙමළ ජාතික මේරි ජූඩිත් සොහොයුරිය සහ පුෂ්ප තෙරේසා සොහොයුරිය ආරක්ෂා කිරීම සඳහා
එඩිතරව ඉදිරියට ආවාය.
තවද, දෙමළ වතු කම්කරුවන් වෙනුවෙන් පෙනී සිටීම නිසා දැඩි තර්ජනවලට ලක්ව සිටි ගරු
බොස්කෝ මතුරනායගම් පියතුමාගේ (Rev. Fr. Bosco Mathuranayagam) ආරක්ෂාව සඳහා ද ඇය පියවර ගත්තාය. බලවත් පිරිස් විසින් පියතුමාව ව්යාජ ලෙස චෝදනාවලට ලක් කරන බව තේරුම් ගත් ඇග්නෙටා සොහොයුරිය:
1. සිංහල ජාතික පැවිදි සොහොයුරියක ලෙස අත්යවශ්ය ගමන් බිමන්වලදී පියතුමා සමඟ
ගමනාගමනය කළාය.
2. පියතුමාගේ ජීවිතය ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා මිසමේ ප්රදේශවාසී සිංහල පවුල් සංවිධානය
කළාය.
3. පියතුමා මුහුණ දී සිටි ආසන්න අනතුර පිළිබඳව සභා නායකත්වය දැනුවත් කළාය.
ජූලි 27 වනදා රාත්රිය
1983 ජූලි 27 වන දින රාත්රියේ රට පුරා ඇඳිරිනීතිය පනවා තිබිණි. පැවිදි සොහොයුරියන්
නින්දට යාමට සූදානම් වෙද්දී, ගිනි තබමින් තිබූ මිසම් දේවස්ථානයෙන් විශාල ගිනි
ජාලාවක් නැගී එනු ඇග්නෙටා සොහොයුරිය දුටුවාය. කන්යාරාමයේ අනෙක් පිරිස දැනුවත් කළ
ඇය, සිදුවන්නේ කුමක්දැයි බැලීමට ජනේලය දෙසට පිය නැගුවාය. එකෙනෙහිම, පෙට්රල්
බෝම්බයක් පිපිරී ගිය අතර, පසුව දිගටම වෙඩි ප්රහාර එල්ල විය. ඇගේ සිරුරට වෙඩි උණ්ඩ
අටක් වැදිණි.
ඇග්නෙටා සොහොයුරිය දොර අසල ඇද වැටුණාය. එම අඳුරු, භීතිජනක වාතාවරණය මධ්යයේ:
- සිහිය නැති වීමට පෙර ඇය වතුර බිඳක් ඉල්ලා සිටියාය.
- භීතියට පත් සොහොයුරියන් විදුලි ආලෝකය දල්වා ඇයට ප්රථමාධාර ලබා දීමට උත්සාහ
කරද්දී, බරපතල ලෙස තුවාල ලබා සිටි ඇග්නෙටා සොහොයුරිය, ඔවුන් වෙත ස්තුතිපූර්වක
වචන මිමිණුවාය.
උත්තම පරිත්යාගය
සන්නිවේදන බාධා හේතුවෙන් මෙම ප්රහාරය පිළිබඳ පුවත කොළඹ පිහිටි ප්රාදේශීය
මධ්යස්ථානයට (Regional House) දැනුම් දීමට පැය ගණනාවක් ගත විය. ලුනුගල සිට බදුල්ල
රෝහලටත්, පසුව පියතුමෙකුගේ පෞද්ගලික වාහනයකින් කොළඹ මහ රෝහලටත් ඇතුළත් කරන ලද
ඇග්නෙටා සොහොයුරිය, පැය පහක හදිසි ශල්යකර්මයකට ලක් කෙරිණි.
සියලු උත්සාහයන් දරා තිබියදීත්, 1983 අගෝස්තු 3 වන දින ඇය සිය අවසන් හුස්ම හෙළුවාය.
රුධිර සාක්ෂිකාරිනියකගේ උරුමය
නගුලට අත තබා කිසි විටෙකත් ආපසු නොබැලූ ඇග්නෙටා සොහොයුරිය, සිය දෙමළ සහෝදර
සහෝදරියන් වෙනුවෙන් වූ කොන්දේසි විරහිත කැපවීම උදෙසා සිය ලෙයින් වන්දි ගෙව්වාය. ඇගේ
කෙටි ජීවිත කාලය තුළ, කැළඹිලි සහිත ජාතියකට සැබෑ ආගමික භක්තියේ, ධෛර්යයේ සහ විශ්වීය
ප්රේමයේ නොනිමෙන ආලෝකයක් ඇය ඉතිරි කර ගියාය.
“සාන්තුවරයෙකුගේ හෝ රුධිර සාක්ෂිකරුවෙකුගේ ලේ හෙළන ඕනෑම තැනක්, ක්රිස්තුස්
වහන්සේගේ ලේ හෙළු තැනක් වැන්න. එබැවින් එම ස්ථානය ශුද්ධ වූ භූමියක් බවට පත්වේ.”