07/08/2026
કાઠિયાવાડી શૈલીમાં ચાપડી અને ઊંધિયું બનાવવાની સરળ અને પરંપરાગત રીત નીચે મુજબ છે:
૧. કાઠિયાવાડી ચાપડી (Chapdi Recipe)
સામગ્રી:
* ઘઉંનો કરકરો લોટ (લાડવા-બાટી માટેનો): ૨ કપ
* ઘી: ૪-૫ ચમચી (મોણ માટે) + શેકવા માટે
* અજમો: ૧/૨ ચમચી
* તીલ: ૧ ચમચી
* હળદર: ૧/૪ ચમચી
* મીઠું: સ્વાદાનુસાર
* હૂંફાળું પાણી અથવા દૂધ: લોટ બાંધવા માટે
બનાવવાની રીત:
૧. એક વાસણમાં ઘઉંનો કરકરો લોટ લો. તેમાં અજમો (હથેળીથી મસળીને), તીલ, હળદર, મીઠું અને ૪-૫ ચમચી ઘીનું મોણ ઉમેરો.
૨. લોટને ઘી સાથે બરાબર મિક્સ કરો. (મુઠ્ઠી વાળી શકાય એટલું મોણ હોવું જોઈએ).
૩. હવે હૂંફાળા પાણી અથવા દૂધની મદદથી કઠણ (ભાખરી કે બાટી જેવો) લોટ બાંધી લો.
૪. લોટને ૧૫-૨૦ મિનિટ ઢાંકીને સેટ થવા દો.
૫. ત્યારબાદ લોટમાંથી મધ્યમ કદના લૂઆ બનાવી, જાડી ગોળ અથવા ચપટી ચાપડી વણી કે ઘાટ આપી લો. તેની ઉપર કટ/ડિઝાઇન કરવા માટે ચપ્પુથી હળવા કાપા પાડો.
૬. શેકવાની રીત:
* તવા પર: ચાપડીને ધીમા તાપે તવા પર બંને બાજુ ગુલાબી-બ્રાઉન અને કરકરી થાય ત્યાં સુધી શેકી લો.
* ઓવન/બાટી કૂકરમાં: ૧૮૦°C પર અથવા બાટી કૂકરમાં ગોલ્ડન બ્રાઉન થાય ત્યાં સુધી શેકો.
૭. શેકાયા પછી ગરમાગરમ ચાપડી પર દેશી ઘી બરાબર ચોપડી લો.
૨. કાઠિયાવાડી ઊંધિયું (Undhiyu Recipe)
સામગ્રી:
* શાકભાજી:
* સુરતી પાપડી / તુવેરના દાણા: ૧ કપ
* નાના બટાકા, રીંગણ, રતાળુ, શક્કરિયા: ૧-૧ કપ (ટુકડા કરેલા)
* કાચા કેળાં: ૧/૨ કપ (ટુકડા કરેલા)
* મુઠિયા માટે:
* મેથીની ભાજી (ઝીણી સમારેલી): ૧ કપ
* ચણાનો લોટ: ૧/૨ કપ + ઘઉંનો લોટ: ૨ ચમચી
* આદુ-મરચાંની પેસ્ટ, તીલ, સાકર, લીંબુનો રસ, તેલ, હળદર, મીઠું અને ચપટી સોડા.
* મસાલાની ગ્રેવી/હરા મસાલા માટે:
* લીલું કોથમીર, લીલું લસણ (સમારેલું), લીલા મરચાં-આદુની પેસ્ટ, છીણેલું તાજું નાળિયેર, સફેદ તીલ, ધાણાજીરું, હળદર, ગરમ મસાલો, સાકર, લીંબુનો રસ, મીઠું અને તેલ.
બનાવવાની રીત:
પગલું ૧: મુઠિયા બનાવવા
૧. મુઠિયાની બધી સામગ્રી મિક્સ કરી થોડું પાણી ઉમેરી કઠણ લોટ બાંધો.
૨. નાના મુઠિયા વાળીને તેલમાં ગોલ્ડન બ્રાઉન થાય ત્યાં સુધી તળી લો.
પગલું ૨: હરા મસાલો તૈયાર કરવો
૧. એક વાસણમાં લીલું કોથમીર, લીલું લસણ, તાજું નાળિયેર, તીલ, આદુ-મરચાંની પેસ્ટ, ધાણાજીરું, હળદર, મીઠું, સાકર અને લીંબુનો રસ મિક્સ કરીને મસાલો તૈયાર કરો.
૨. બટાકા, રીંગણ અને કેળાંમાં કાપા પાડીને આ તૈયાર મસાલો ભરો (સ્ટફ કરો).
પગલું ૩: ઊંધિયું પકવવું (કૂકરમાં સરળ રીત)
૧. કૂકરમાં ૪-૫ ચમચી તેલ ગરમ કરો. તેમાં હિંગ અને અજમાનો વઘાર કરો.
૨. સૌપ્રથમ પાપડી, તુવેરના દાણા, રતાળુ અને શક્કરિયા ઉમેરી થોડી વાર સાંતળો.
૩. ત્યારબાદ ભરેલા બટાકા, રીંગણ અને કેળાં ગોઠવો. વધેલો હરા મસાલો ઉપર ભભરાવો.
૪. ઉપર તળેલા મુઠિયા ગોઠવો. અડધો કપ પાણી કિનારી પરથી ઉમેરો (બહુ હલાવવું નહીં).
૫. કૂકરનું ઢાંકણ બંધ કરી મધ્યમ તાપે ૨ સીટી વાગવા દો.
૬. પ્રેશર પૂરું થયા પછી કૂકર ખોલી હળવા હાથે મિક્સ કરો.
ગરમાગરમ દેશી ઘીથી લથબથ ચાપડી, ચટાકેદાર ઊંધિયું અને સાથે ગરમ કઢી કે સેવ-ટામેટાનું શાક પીરસો!