Sarus Wildlife and Environment Conservation Society,Parbhani

22/04/2026

वसुंधरा दिनाचे महत्त्व आणि उपाय
(How to Save Earth):
वृक्षारोपण: पृथ्वीला हिरवीगार ठेवण्यासाठी जास्तीत जास्त झाडे लावा आणि वृक्षतोड थांबवा.
प्लास्टिक बंदी: प्लॅस्टिकचा वापर टाळून पर्यावरणपूरक वस्तूंना प्राधान्य द्या.
जल संवर्धन: नद्या आणि जलाशयांचे पाणी स्वच्छ ठेवा.
ऊर्जा बचत: वीज वाचवा आणि नैसर्गिक साधनांचा वापर जपून करा.

19/04/2026

𝗪𝗼𝗿𝗹𝗱 𝗝𝗮𝗰𝗸𝗮𝗹 𝗗𝗮𝘆 𝟮𝟬𝟮𝟲

𝘐𝘴 𝘊𝘦𝘭𝘦𝘣𝘳𝘢𝘵𝘦𝘥 𝘢𝘯𝘯𝘶𝘢𝘭𝘭𝘺 𝘰𝘯 𝘈𝘱𝘳𝘪𝘭 19 𝘵𝘰 𝘳𝘢𝘪𝘴𝘦 𝘢𝘸𝘢𝘳𝘯𝘦𝘴𝘴 𝘢𝘣𝘰𝘶𝘵 𝘵𝘩𝘦 𝘫𝘢𝘤𝘬𝘢𝘭𝘴 𝘦𝘤𝘰𝘭𝘰𝘨𝘪𝘤𝘢𝘭 𝘪𝘮𝘱𝘰𝘳𝘵𝘢𝘯𝘤𝘦 𝘢𝘯𝘥 𝘤𝘰𝘯𝘴𝘦𝘳𝘷𝘢𝘵𝘪𝘰𝘯 𝘯𝘦𝘦𝘥𝘴.

कोल्हा निशाचर असून भक्ष्य मिळविण्यासाठी रात्री बाहेर पडतो. शेळ्यामेंढ्यांची करडे वगैरे लहान सस्तन प्राण्यांवर तो हल्ला करतो. कोंबड्यांना यांच्यापासून फार मोठा धोका असतो. तो मेलेली जनावरेदेखील खातो. वाघ व सिंह यांच्या शिकारीतले उरलेले मांस हा खातो. सिंहाला आपल्या भक्ष्याजवळ तरस व गिधाडे आलेली खपत नाहीत पण कोल्हा आलेला चालतो. जनावरांची मढी खाताना कोल्हे छोट्या गटात जरी एकत्र येत असले तरी शिकार मात्र ते जोडीने करतात.
कोल्हा हा स्तनधारी वर्गाच्या मांसाहारी गणातील कॅनिडी कुळामधील प्राणी आहे. कुत्रे, लांडगे, खोकड इ. प्राणी याच कुळात येतात. कोल्ह्याच्या सर्वसामान्यपणे आढळणार्‍या जातीचे शास्त्रीय नाव कॅनिस ऑरियस आहे. पूर्व आणि उत्तर आफ्रिकेत आढळणार्‍या कॅनिस मेझोमेलिस या जातीच्या कोल्ह्याची पाठ काळी असते आणि त्यावरील फर मूल्यवान समजली जाते. कोल्ह्याची कॅनिस अडस्टस ही जात आफ्रिकेत आढळते. यांच्या अंगाच्या दोन्ही बाजूंना पट्टे असतात. कोल्हे आशिया व आफ्रिका खंडांत तसेच यूरोपात आढळतात. भारतात कोल्हे हिमालयाच्या पायथ्यापासून कन्याकुमारीपर्यंत सर्वत्र आढळतात.

08/04/2026

15/11/2025

मराठी भाषा विभाग महाराष्ट्र शासन व महाराष्ट्र राज्य साहित्य आणि संस्कृती मंडळ, मुंबई यांच्या अनुदानातून अक्षर प्रतिष्ठान सेलू, आयोजित जिल्हास्तरीय पहिले साहित्य संमेलन व पक्षी सप्ताह निमित्य वन्यजीव छायाचित्र प्रदर्शन.
स्थळ : नूतन कन्या प्रशाला, सेलू | दिनांक 16 नोव्हेंबर 2025

01/11/2025

महाराष्ट्र पक्षीमित्रचा जीवन गौरव पुरस्कार मिळाल्याबद्दल आदरणीय डॉ दिलीप यार्दी सरांचे मनःपूर्वक अभिनंदन ...

19/10/2025

आज पक्षी सर्वेक्षणाचा पहिला टप्पा पूर्ण.

जिंतूर, नेमगिरी, विजयनगर तांडा, घेवंडा, खरदडी, इटोली, डोंगरतळा, भोगाव, भिलाज, पुंगळा आणि पूर्णा नदीच्या परिसरत पक्षी सर्वेक्षण करण्यात आले.
सारस वन्यजीव व पर्यावरण संवर्धन संस्था जिंतूर च्या वतीने पक्षी सर्वेक्षण करण्यात आले.
परभणी जिल्ह्यातील पक्षीसुची मध्ये नव्याने अनेक पक्ष्यांची भर पडली.
संस्थेचे अध्यक्ष विजय ढाकणे आणि सचिव अनिल उरटवाड यांच्यासोबत पक्षी सर्वेक्षणाची संधी मिळाली.

11/10/2025

*38 व्या महाराष्ट्र पक्षिमित्र संमेलनाच्या अध्यक्षपदी श्री. प्रवीणसिंह परदेशी यांची निवड*
यंदाचे संमेलन अमरावती येथे

परभणी: या वर्षीचे ३८ वे महाराष्ट्र राज्य तथा तिसरे अखिल भारतीय पक्षिमित्र संमेलन अमरावती येथे वन्यजीव व पर्यावरण संवर्धन संस्थेच्या यजमानपदाखाली होत असून या संमेलनासाठी संमेलनाध्यक्ष म्हणून निवृत्त प्रशासकीय अधिकारी तथा “मित्रा” या राज्य नियोजन संस्थेचे अध्यक्ष मा. प्रवीण परदेशी (IAS Rtd.) यांची निवड करण्यात आली आहे. पक्षीमित्रांचे संघटन असलेली महाराष्ट्र पक्षिमित्र ही संस्था राज्यात गेली चार दशके कार्यरत असून, पक्षी अभ्यास, संवर्धन व जनजागृती यासाठी कार्यरत असलेल्या या संस्थेची राज्यस्तरीय तसेच विभागीय स्तरावर पक्षिमित्र संमेलने होत असतात. अशा प्रकारचे संघटन आणि पक्षिमित्रांचे संमेलने घडवून आणणारे महाराष्ट्र हे देशातील एकमेव राज्य आहे. संपूर्ण राज्यात आजवर ३७ राज्यस्तरीय संमेलने व विभाग स्तरावरील ३० संमेलनांचे आयोजन आजवर करण्यात आले आहे. यावर्षी अमरावती येथील संत ज्ञानेश्वर सांस्कृतिक सभागृहात दि. ०१ आणि ०२ नोव्हेंबर २०२५ दरम्यान होत आहे. या संमेलनाच्या पूर्वी स्थानीक स्तरावर विविध स्पर्धांचे आयोजन सुद्धा आयोजकांच्या वतीने करण्यात आले आहे. या संमेलनासाठी संपूर्ण राज्यातून व राज्याबाहेरून किमान ३०० प्रतिनिधी या संमेलनासाठी उपस्थित राहतील असा अंदाज आहे.
संमेलनाध्यक्ष श्री. प्रवीणसिंह परदेशी हे त्यांच्या प्रशासकीय सेवेच्या सुरुवातीपासूनच वन्यजीव व पक्षी छायाचित्रकार व वन्यजीव संवर्धक म्हणून संपूर्ण राज्यात परिचित आहेत. मेळघाट व्याघ्र प्रकल्पातील पुनर्वसन तसेच राज्याच्या वन विभागाचे सचिव असतांना त्यांनी वन विभागात अतिशय धडाडीने काम करून जंगल व वन्यजीव संवर्धनात आपल्या कार्याचा ठसा उमटविला होता. महाराष्ट्र पक्षिमित्र सोबत ते गेल्या ३ दशकांपासून जुळलेले असून त्यांनी अनेक संमेलनात उपस्थित राहून तसेच संमेलनाच्या आयोजनात सुद्धा मोलाची भूमिका बजाविली होती. सध्या ते वन्यजीव क्षेत्रातील सर्वात जुन्या अशा बॉम्बे नॅचरल हिस्ट्री सोसायटीचे अध्यक्ष सुद्धा आहेत.
महाराष्ट्र पक्षिमित्र राज्य कार्यकारिणी तर्फे श्री. प्रवीणसिंह परदेशी यांची निवड करण्यात आल्याची महिती महाराष्ट्र पक्षिमित्रचे अध्यक्ष डॉ. जयंत वडतकर यांनी दिली आहे.

20/09/2025