Το Καρτεραί είναι ένα μικρό χωριό σήμερα με πληθυσμό 400 περίπου εγγεγραμμένους κατοίκους, ΒΔ της πόλης της Θεσσαλονίκης σε απόσταση 35 περίπου χιλιομέτρων από αυτήν. Αποτελεί Διαμέρισμα της Δημοτικής Ενότητας Λαχανά του Δήμου Λαγκαδά
Το χωριό πριν το 1922 ονομαζόταν "Καρατζάκιο", ήταν κατοικούμενο από Τούρκους όπου ο αριθμός τους έφτανε τους 1200 περίπου, αγρότες κατά κύριο λόγο με μικρές γεωργικές εκμεταλλεύσεις.
Το 1922 με την ανταλλαγή των πληθυσμών οι μετέπειτα κάτοικοι του ( ως επί το πλείστον κάτοικοι του χωριού Περίστασης και Κερασιάς της Ανατολικής Θράκης ) έφτασαν με πλοία στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης, εκεί στεγάστηκαν προσωρινά για κάποιες μέρες στις αποθήκες του λιμανιού περιμένοντας τους δικούς τους που έρχονταν περπατώντας με τα κάρα και τα ζώα τους μέσω της χερσαίας Ελλάδας από την Ανατολική Θράκη. Όταν τελικά έφτασαν και αυτοί στη Θεσσαλονίκη ανέφεραν στις συζητήσεις που έκαναν για κάποιο χωριό "Καρατζάκιο" κοντά στη Θεσσαλονίκη στο οποίο είχαν σταματήσει για να ξεκουραστούν και να ζητήσουν εφόδια ώστε να ταΐσουν τα ζώα τους, είχε όπως έλεγαν επάρκεια σε ζωοτροφές και πολλές καλές καλλιεργήσιμες εκτάσεις.
Έτσι λοιπόν ξεκίνησαν για το "Καρατζάκιο". Φτάνοντας εκεί εγκαταστάθηκαν πολλές οικογένειες στο πάνω μισό μέρος του χωριού το οποίο εγκατέλειψαν οι Τούρκοι κάτοικοι του με την ανταλλαγή των πληθυσμών. Εκεί συμβίωσαν με τους υπόλοιπους Τούρκους κατοίκους για περίπου ενάμιση χρόνο (υπάρχουν μάλιστα περιπτώσεις όπου στο ίδιο σπίτι συγκατοικούσαν Έλληνες και Τούρκοι μαζί).
Τους μήνες που ακολούθησαν πολλοί από τους πρόσφυγες κατοίκους ακούγοντας τους παλιούς φίλους και συγχωριανούς από την Ανατολ. Θράκη έφυγαν πηγαίνοντας στην Ποτίδαια Χαλκιδικής και την μετέπειτα Νέα Περίσταση Κατερίνης, ψάχνοντας ίσως και τη θάλασσα που άφησαν. Εκεί έμειναν για 5-6 μήνες αλλά λόγω της ελονοσίας και άλλων ασθενειών που αποδεκάτιζαν παιδιά και ηλικιωμένους αποφάσισαν να γυρίσουν πίσω στο Καλό χωριό όπως έλεγαν όπου είχαν πάει πρώτα και είχε καλό και υγιεινό κλίμα.
Γύρισαν λοιπόν κι εγκαταστάθηκαν στο Καρατζάκιο το οποίο αποφάσισαν να το αλλάξουν όνομα και να το βαφτίσουν "Καρτεραί" προερχόμενο από τη λέξη "καρτερώ – προσμένω", στην ουσία, να επιστρέψουν στις αλησμόνητες πατρίδες που άφησαν πίσω στην Ανατολική Θράκη.
Αυτοί που τελικά εγκαταστάθηκαν ήταν γύρω στους 800 κατοίκους χωρίς τους Τούρκους (που τελικά έφυγαν όλοι το 1924) και έφτιαξαν έτσι ένα από τα μεγαλύτερα χωριά της περιοχής. Αγρότες και Κτηνοτρόφοι οι περισσότεροι άρχισαν να καλλιεργούν τη γη για να επιβιώσουν στη νέα τους πατρίδα. Πολλοί που έχασαν τα υπάρχοντα τους και δεν έφεραν τίποτα από τον αγροτικό εξοπλισμό τους ή δεν είχαν γιατί ασκούσαν διαφορετικό επάγγελμα πήραν από το κράτος τα απαιτούμενα εφόδια: βόδια, κάρα, αλέτρι ανά δύο οικογένειες κάνοντας έτσι μικρούς συνεταιρισμούς μέχρι να ορθοποδήσουν.
Από την πρώτη τη στιγμή όμως και παρά τις δύσκολες συνθήκες στο νέο χωριό οι κάτοικοι του δεν το έβαλαν κάτω, τα πρώτα Χριστούγεννα τα γιόρτασαν σε ένα σπίτι που το έκαναν εκκλησία μέχρι να κατασκευαστεί η πρώτη εκκλησία Άγιος Γεώργιος το 1924 στο πρώην τούρκικο τζαμί. Σχολείο έκαναν κτίριο από το παλιό τζαμί ώστε να μαθαίνουν γράμματα τα παιδιά τους μέχρι το 1934 περίπου που κτίστηκε το κανονικό Δημοτικό σχολείο.
Πραγματοποιούσαν εκδηλώσεις κατά τη διάρκεια του έτους με την πρωτοβουλία στην αρχή κατοίκων του χωριού, αργότερα του δασκάλου, της εκκλησίας και των συνεταιρισμών που είχαν δημιουργηθεί για την καλύτερη καλλιέργεια της γης και διάθεση των προϊόντων που παρήγαγαν.
Στο χωριό από το 1929 άρχισαν να εγκαθίστανται και οικογένειες Σαρακατσαναίων οι οποίοι νομάδες με τα κοπάδια τους περιφέρονταν στην ευρύτερη περιοχή του χωριού. Η τελευταία οικογένεια των Σαρακατσαναίων εγκαταστάθηκε στο χωριό στην περίοδο της Κατοχής, και αυτοί λοιπόν μαζί με τους υπόλοιπους συνέβαλαν στην ανάπτυξη του χωριού όντας κτηνοτρόφοι με μεγάλα κοπάδια προβάτων και κατσικιών.
Στη δεκαετία του 30-40 στο χωριό υπήρξε μια μεγάλη οικονομική άνθηση, η αγροτική παραγωγή μεγάλωσε, έγινε το χωρίο γνωστό για τα δημητριακά του προϊόντα, εγκατέστησαν ακόμα και βιοτεχνία επεξεργασίας καπνού που λειτούργησε από το 1930 έως και το 1936 περίπου και απασχολούσε αρκετό πληθυσμό του χωριού.
Στα χρόνια που ακολούθησαν, (Β’ Παγκόσμιος πόλεμος και Γερμανική Κατοχή) το χωριό πέρασε δύσκολες καταστάσεις όπως βεβαίως και όλη η Ελλάδα, πολλοί από τους κατοίκους του συμμετείχαν στην Εθνική Αντίσταση με σημαντική προσφορά στον αγώνα της πατρίδας μας εναντίον των κατακτητών .
Μετά την Κατοχή και με τον εμφύλιο πόλεμο οι κάτοικοι αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις εστίες τους, πολλοί από αυτούς δε γύρισαν ποτέ, ενώ ταυτόχρονα άρχισε και η μετανάστευση εσωτερική και εξωτερική. Η πόλη της Θεσσαλονίκης εβρισκόμενη κοντά στο χωριό δέχθηκε και το μεγαλύτερο μέρος της εσωτερικής μετανάστευσης. Μετά τη δεκαετία του 60 ελάχιστοι νέοι παρέμειναν στο χωριό με αποτέλεσμα μέχρι και σήμερα το 1/3 περίπου των κατοίκων του να μένει μόνιμα ενώ τα άλλα 2/3 περίπου να βρίσκονται σε αυτό στις γιορτές και το καλοκαίρι και κάποιοι λίγοι μόνο στις εκάστοτε εκλογές.
