01/06/2026
«Φύλακες των Ακτών»: Συνάντηση στο ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε. - Επιστήμη και Ενεργός Πολιτειότητα για την Προστασία των Ακτών
Μάιος ’26: Στο πλαίσιο της πρώτης διακρατικής συνάντησης του ευρωπαϊκού προγράμματος Erasmus+ Guardians of the Coasts (Φύλακες των Ακτών), η ομάδα της Φωτόεσσας και οι εταίροι μας από την Πορτογαλία είχαν τη τιμή να επισκεφθούν το Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ) και να συναντηθούν με τον Διευθυντή, Δρ. Βασίλειο Καψιμάλη, και τους επιστήμονες Δρ. Αλεξάνδρα Γώγου, Research Director του Ινστιτούτου Ωκεανογραφίας, Δρ. Μαρία Σαλωμίδη, Βιολόγο – Ωκεανογράφο - Ερευνήτρια και Επιστημονική Αυτοδύτρια του Ινστιτούτου Ωκεανογραφίας του ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε., Δρ. Στυλιανό Πετράκη, Γεωλόγο - Ωκεανογράφο του ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε. και τον Δρ. Κωνσταντίνο Τσιριντάνη, Research Associate at Hellenic Centre for Marine Research. Η συνάντηση αποτέλεσε μια εξαιρετική ευκαιρία ανταλλαγής γνώσεων και εμπειριών γύρω από τις σύγχρονες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι παράκτιες περιοχές της Μεσογείου και τον ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν οι ενεργοί πολίτες στην προστασία τους.
Κατά τη διάρκεια της συνάντησης παρουσιάστηκαν σημαντικά επιστημονικά δεδομένα σχετικά με τη διάβρωση των ακτών, τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής και των ανθρωπογενών παρεμβάσεων, την ανάγκη προστασίας των θαλάσσιων οικοσυστημάτων και τη σημασία της τεκμηριωμένης περιβαλλοντικής πολιτικής. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην Ποσειδωνία (Posidonia oceanica), ένα από τα σημαντικότερα οικοσυστήματα της Μεσογείου, το οποίο συμβάλλει καθοριστικά στη διατήρηση της βιοποικιλότητας, στη δέσμευση διοξειδίου του άνθρακα και στην προστασία των ακτών από τη διάβρωση. Οι συμμετέχοντες ενημερώθηκαν επίσης για τις επιπτώσεις που μπορεί να έχουν οι λανθασμένες πρακτικές καθαρισμού των παραλιών, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιούνται βαρέα μηχανήματα που απομακρύνουν φυσικά υλικά τα οποία λειτουργούν ως φυσική προστασία της ακτογραμμής.
Ένα από τα βασικά συμπεράσματα της συνάντησης ήταν ότι η επιστημονική γνώση πρέπει να μετατρέπεται σε κατανοητή πληροφορία και πρακτικά εργαλεία για τους πολίτες και τις τοπικές αρχές. Η προστασία των ακτών δεν αποτελεί αποκλειστικά ευθύνη των επιστημόνων ή των δημόσιων φορέων, αλλά απαιτεί τη συμμετοχή ολόκληρης της κοινωνίας. Όπως χαρακτηριστικά αναφέρθηκε κατά τη διάρκεια της συζήτησης, «Η γνώση είναι δύναμη» και «Πρέπει να είμαστε ενεργοί πολίτες κάθε μέρα και από κάθε άποψη».
Οι εταίροι του προγράμματος συζήτησαν επίσης τα επόμενα βήματα του έργου, τα οποία περιλαμβάνουν εκπαιδευτικά εργαστήρια σε Ελλάδα και Πορτογαλία, δράσεις ευαισθητοποίησης, παραγωγή ενημερωτικού υλικού και τη δημιουργία ενός πρακτικού οδηγού για πολίτες που επιθυμούν να συμβάλουν ενεργά στην προστασία των ακτών και των κοινών φυσικών αγαθών.
Η συνάντηση επιβεβαίωσε τη μεγάλη αξία της συνεργασίας μεταξύ επιστημονικών ιδρυμάτων, τοπικής αυτοδιοίκησης και κοινωνίας των πολιτών. Μέσα από το πρόγραμμα Guardians of the Coasts φιλοδοξούμε να μετατρέψουμε την επιστημονική γνώση σε πρακτικά εργαλεία ενημέρωσης, εκπαίδευσης και ενεργοποίησης των πολιτών, συμβάλλοντας στην προστασία των ακτών μας ως ενός κοινού αγαθού που ανήκει σε όλους.
Ευχαριστούμε θερμά τους επιστήμονες και τη διοίκηση του ΕΛΚΕΘΕ για τον χρόνο, τη φιλοξενία και την πολύτιμη γνώση που μοιράστηκαν μαζί μας.
Οι παραλίες μας: Ένα κοινό αγαθό. Μια κοινή ευθύνη. Ένα κοινό μέλλον.
«Με την επιχορήγηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ωστόσο, οι απόψεις και οι γνώμες που διατυπώνονται εκφράζουν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών και δεν αντιπροσωπεύουν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών (ΙΚΥ) . Ούτε η Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε η χορηγούσα αρχή μπορούν να θεωρηθούν υπεύθυνες γι’ αυτές».
________________________________________
“Guardians of the Coasts”: Meeting with the Hellenic Centre for Marine Research (HCMR) – Science and Active Citizenship for Coastal Protection
May ’26 - As part of the first international meeting of the Guardians of the Coasts project, the Fotoessa team and our Portuguese partners visited the Hellenic Centre for Marine Research (HCMR) and met with the Director, Dr. Vassilios Kapsimalis, Dr. Alexandra Gogou, Research Director of the Institute of Oceanography, Dr. Maria Salomidi, Biologist – Oceanographer, Researcher and Scientific Diver at the HCMR Institute of Oceanography, Dr. Stylianos Petrakis, Geologist – Oceanographer at HCMR and Dr. Konstantinos Tsirintanis, Research Associate at HCMR researchers from the Institute of Oceanography. The meeting provided an excellent opportunity to exchange knowledge and experiences on the challenges facing Mediterranean coastal areas and on the role that active citizens can play in their protection.
Participants discussed coastal erosion, climate change impacts, marine ecosystem protection and the importance of science-based environmental policies. Particular attention was given to Posidonia oceanica, one of the Mediterranean’s most valuable ecosystems, which plays a key role in biodiversity conservation, carbon sequestration and shoreline protection. The discussion also highlighted the environmental impacts of inappropriate beach-cleaning practices and the importance of preserving natural coastal processes.
A key conclusion of the meeting was that scientific knowledge must be transformed into accessible information and practical tools for citizens and local authorities. Coastal protection is not solely the responsibility of scientists or public institutions but requires the active participation of society as a whole. As highlighted during the meeting, “Knowledge is power” and “We must be active citizens every day and in every aspect.”
The project partners also discussed the next phases of the initiative, including educational workshops in Greece and Portugal, awareness-raising activities, communication campaigns and the development of a practical handbook for citizens interested in protecting coastal commons.
The meeting reaffirmed the importance of cooperation between scientific institutions, local authorities and civil society organisations. Such collaborations create the conditions for a more informed, participatory and effective approach to coastal governance and environmental protection.
Fotoessa warmly thanks HCMR and its researchers for their hospitality, expertise and valuable contribution to the success of the project.
Our beaches: A common good. A shared responsibility. A common future.
"Funded by the European Union. Views and opinions expressed are however those of the author(s) only and do not necessarily reflect those of the European Union or the National Agency. Neither the European Union nor the granting authority can be held responsible for them."
#Παραλίες #Ποσειδωνία #Περιβάλλον #ΕνεργόςΠολιτότητα #ΚοινόΑγαθό