31/01/2026
Το Ίδρυμα Ελληνικής Διασποράς αποχαιρετά τον Γιάννη Μπουτέα, έναν οραματιστή καλλιτέχνη που επαναπροσδιόρισε την αντίληψή μας για τον χώρο, την ύλη και το φως. Από τα παιδικά του χρόνια στην Καλαμάτα, όπου σχημάτιζε σύμβολα στην άμμο για να τα σβήσουν τα κύματα, μέχρι τις μνημειώδεις εγκαταστάσεις που κοσμούν τη σύγχρονη Αθήνα, ο Μπουτέας παρέμεινε ποιητής του εφήμερου και του διαχρονικού.
Ο Μπουτέας ήταν ο δάσκαλος των αντιθέσεων. Στα χέρια του, το βαρύ βιομηχανικό μέταλλο και το άυλο φως του νέον συνδιαλέγονταν, μετατρέποντας το γλυπτό σε εγκατάσταση. Δεν έβλεπε το φως απλώς ως φωτισμό, αλλά ως «ενέργεια και κενό», μια φιλοσοφία που ξεκίνησε όταν, μικρό παιδί, κρατούσε κομμάτια φιλμ στον ήλιο ανακαλύπτοντας την εικόνα μέσα από το φως.
Το Ίδρυμα είχε την τιμή να αποτελέσει στέγη για τη δημιουργία του. Ο δεσμός μας σφραγίστηκε με την ανάκτηση του ιστορικού έργου «Παρεμβάσεις» (Interventions), ενός έργου που είχε επιλεγεί αρχικά από τον Αλέξανδρο Ιόλα, χάθηκε για πάνω από 30 χρόνια και βρήκε τελικά τη θέση του. Γίναμε μάρτυρες της σχολαστικής του διαδικασίας: κλειδωνόταν στις άδειες αίθουσές μας, περπατώντας πάνω-κάτω για να αφουγκραστεί την ενέργεια του χώρου πριν τοποθετήσει έστω και ένα αντικείμενο.
Σήμερα, τα έργα του στέκονται στη συλλογή μας δίπλα σε άλλους μεγάλους της διασποράς, όπως ο Κουνέλλης και ο Σαμαράς, σε έναν αιώνιο διάλογο. Όπως έλεγε και ο ίδιος: «Το αποτύπωμα μιας κίνησης φαίνεται αυτόματο, αλλά είναι φορτισμένο σε νοητικό και συναισθηματικό επίπεδο από αυτή την άμεση κίνηση που αιχμαλωτίζει αυτή την εμπειρία».
Το Ίδρυμα Ελληνικής Διασποράς δεσμεύεται να κρατήσει ζωντανή αυτή την εμπειρία. Δεν θα περιοριστούμε απλώς στη διαφύλαξη του έργου του, αλλά θα συνεχίσουμε να το αναδεικνύουμε ως μια γέφυρα προς τη νέα γενιά, όπως ο ίδιος επιθυμούσε. Για εμάς, και για τους νέους που μεγάλωσαν μέσα στις αίθουσές μας, η τέχνη του δεν είναι μουσειακό έκθεμα, αλλά μια ελεύθερη και δυναμική σχέση που εξελίσσεται συνεχώς. Θα φροντίσουμε ώστε οι «εικόνες ενέργειας» του Γιάννη Μπουτέα να συνεχίσουν να εμπνέουν και να φωτίζουν το μέλλον, ακριβώς όπως το φως που τόσο αγάπησε.
