20/06/2023
Η Έξοδος, τόμος Β’ – μαρτυρίες από τις επαρχίες της κεντρικής και νότιας Μικρασίας, σ.σ. 83 – 84 (Κερμίρα), Κέντρο μικρασιατικών Σπουδών
Απόσπασμα:
Τρέμαμε, Έλληνες και Αρμεναίοι. Ζητούσαμε να βρούμε τον καλό Τούρκο που θα μας έσωζε. Μα ποιος αναλάμβανε ; Είχε ο πατέρας μου έναν Τούρκο. Πήγε να του ζητήσει βοήθεια. Πολλές φορές τον εξυπηρέτησε. Οι καλοσύνες που του κάμαμε μας έδιναν την ελπίδα πως θα θελήσει να μας σώσει. Πήγε και τον βρήκε. Του ζήτησε προστασία. «Πολυχρόνη», του είπε ο Τούρκος. «Το τομάρι του σκύλου γίνεται πετσί ; Δε γίνεται. Το ίδιο κι ο παλιός εχθρός δεν μπορεί να γίνει φίλος. Ο προφήτης μας με τον προφήτη σας είναι εχθροί. Κι εμείς εχθροί είμαστε. Δεν μπορώ να σε κρατήσω στο σπίτι μου».
Όσο για την Μητέρα Πατρίδα … ανέτοιμη κι αδύναμη να σηκώσει το βάρος μιας τέτοιας πρωτόγνωρης καταστροφής. Με μια οικονομία κατεστραμμένη, μετά από τόσα χρόνια συνεχών πολέμων και με δομές ανύπαρκτες ή στα σπάργανα, πώς ν’ ανταποκριθεί στις ανάγκες τόσων και τόσων δυστυχισμένων;
… αυτή ήταν η μία όψη του νομίσματος … υπήρχε και η άλλη … αυτή των ανθρώπων … οι ντόπιοι είδαν απ’ την πρώτη στιγμή με καχυποψία τους κατατρεγμένους … άλλη κουλτούρα, διαφορετικές αντιλήψεις για τα πράγματα … τους έβλεπαν ως φορείς της μιζέριας τους και την μιζέρια τους αυτήν ως «μεταδοτική» … σε μια Πατρίδα φτωχή από μόνη της.
Εν αρχή, έτσι είχαν τα πράγματα. Η συνέχεια όμως υπήρξε διαφορετική. Οι κατατρεγμένοι έσφιξαν τα δόντια κι έκαναν υπομονή. Η Πατρίδα υπερέβαλε εαυτόν. Κι οι ντόπιοι σιγά – σιγά μαλάκωσαν. Και τότε το αρχικά λογιζόμενο ως «ξένο σώμα» ρίζωσε και άνθισε και κάρπισε. Κι ήταν οι καρποί του τόσο γλυκείς, που ακόμα κι οι γηγενείς απόρρησαν : «εκ της τέφρας αναγεννώμαι» … ως άλλος μυθικός Φοίνικας, όλη η Μικρά Ασία μεταλαμπαδεύτηκε στην Ελλάδα … κι έλαμψε ο πολιτισμός της κι παραδόσεις της κι η αρχοντιά της … η φτωχή Ελλάδα πλούτισε και μεγάλωσε, χωρίς να αλλάξουν καθόλου τα όριά της … πλούτισε σε ανθρώπους, υπέροχους ανθρώπους και μεγάλωσε σε προκοπή και παραγωγικές δυνάμεις.
Κι ακόμα και σήμερα, εξακολουθεί να μεγαλώνει … ακριβώς με τον ίδιο τρόπο.
Πηγή: migration.gov.gr