Ετμελάν (Εταιρεία Μελέτης της καθ’ ημάς Ανατολής)

09/06/2026

ΣΑΣ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΜΕ στην ΔΕΥΤΕΡΗ ΠΡΟΒΟΛΗ ΜΑΣ

08/06/2026

02/06/2026

ΣΑΣ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΜΕ μετά από μία εβδομάδα στην προβολή ΔΥΟ ΤΑΙΝΙΩΝ: την Τρίτη, 9 Ιουνίου 2026, ώρα 20:30 στον κήπο του Καστρίτσειου μουσείου, Καποδιστρίου 17, Φιλοθέη, η ταινία «Αντουάν ο τυχερός / Antoine the Fortunate» και (β) την Πέμπτη, 11 Ιουνίου 2026, ώρα 18:30 στο Πνευματικό Κέντρο Κωνσταντινουπολιτών, Σούτσου 46 Αμπελόκηπο, η ταινία «Η Άλλη κωμόπολη / The Other Town». Οι ταινίες είναι μια παραγωγή της ANEMON PRODUCTIONS και διανέμονται στην Ελλάδα από το δίκτυο CineDoc.

26/05/2026

ΣΑΣ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΜΕ στην προβολή ΔΥΟ ΤΑΙΝΙΩΝ: την Τρίτη, 9 Ιουνίου 2026, ώρα 20:30 στον κήπο του Καστρίτσειου μουσείου, Καποδιστρίου 17, Φιλοθέη, η ταινία «Αντουάν ο τυχερός / Antoine the Fortunate» και (β) την Πέμπτη, 11 Ιουνίου 2026, ώρα 18:30 στο Πνευματικό Κέντρο Κωνσταντινουπολιτών, Σούτσου 46 Αμπελόκηπο, η ταινία «Η Άλλη κωμόπολη / The Other Town».

27/04/2026

ΣΑΣ ΠΕΡΙΜΕΝΟΥΜΕ

24/03/2026

Μία ειδηση που μας τιμά από την ηλεκτρονική εφημερίδα ΑΝΑΤΟΛΗ του Γρηγόρη Κεσίσογλου: Anatolinet:
"Ομογενειακή παρουσία θηλυκού γένους στην έκθεση", 16 Μαρτίου 2026.
Το Μουσείο Κοινωνικού Φύλου Κωνσταντινούπολης πραγματοποιεί μια πρωτότυπη και ενδιαφέρουσα έκθεση στο διαδίκτυο.
Στην έκθεση με τίτλο «Αόρατα Ίχνη;», οι οργανωτές δίνουν την δυνατότητα σε γυναίκες από την Ρωμαίικη, Αρμενική και Εβραϊκή κοινότητα, να αποτυπώσουν μέσα από τις αφηγήσεις τους «στρατηγικές αορατότητας» και να παρουσιάσουν τους τρόπους επιβίωσης σε διαχρονικές συνθήκες διακρίσεων, προκαταλήψεων και πιέσεων.
Στο εισαγωγικό κείμενο σχετικά με την έκθεση, αναφέρεται ότι οι γυναίκες της Εβραϊκής, Αρμένικης και Ρωμαίικης κοινότητας συνεχίζουν να μην είναι «ορατές» στο δημόσιο χώρο της Τουρκίας. Τα παιδικά βιώματα από ρατσιστικές συμπεριφορές, από διαφορετική μεταχείριση, στις γυναίκες αυτές με τον καιρό επέφεραν μια κατάσταση να αισθάνονται διαρκώς ανήσυχες στο δημόσιο χώρο. Και γι’ αυτό οδηγήθηκαν στο σημείο να εφευρίσκουν «στρατηγικές αορατότητας». Με άλλα λόγια να περνούν απαρατήρητες.
Να σημειώσουμε ότι η επιδίωξη «αορατότητας» είναι μια ψυχική κατάσταση την οποία έχουν ζήσει στην Τουρκία τα περισσότερα μέλη των προαναφερόμεων μειονοτήτων, γυναίκες και άνδρες. Όμως η έκθεση δεν ενδιαφέρεται μόνο με τις διακρίσεις που νοιώθουν οι γυναίκες αυτών των μειονοτήτων, εξαιτίας της εθνοτικής ή θρησκευτικής ταυτότητας τους. Αλλά παρουσιάζει και την αμφισβήτηση από τις γυναίκες αυτές των πατριαρχικών στερεοτύπων και των ενδοκοινοτικών προκαταλήψεων που σχετίζονται με το φύλο.
Η έκθεση δίνει φωνή στις γυναίκες αυτών των μειονοτήτων, θέλοντας να υπογραμμίσει την πιο ευάλωτη θέση τους στην κοινωνία. Και επιδιώκει γυναίκες με Ρωμαίικη, Αρμενική και Εβραϊκή ταυτότητα να γίνουν πιο ορατές στην κοινωνία.
Στην έκθεση από Ρωμαίικης πλευράς συμμετέχουν η κα Νίκη Σταυρίδη, η κα Ρέα Σταθοπούλου και η κα Εύα Σαρλάκ.
Η κάθε μια αφηγείται διαφορετικές ιστορίες. Η αλληγορική ιστορία της κας Σταυρίδη έχει ως πρωταγωνίστρια μια θυληκή Γκιούλιβερ που αγαπάει να παίζει βιολί, τα λιλιπούτεια παιδιά της, τα δεσμά της και τις ανεκπλήρωτες επιθυμίες της ζωής.
Η κα Σταθοπούλου , μέσα από τις «Ποδηλάτισσες» αφηγείται σελίδες της πρόσφατης ιστορίας της Πολίτικης Ρωμηοσύνης από την ματιά των γυναικών. Το κείμενο της πλαισιώνεται με «διευκρινιστικές κάρτες» που επικεντρώνουν την προσοχή του αναγνώστη στην ανατρεπτική προσωπικότητα της «γιαγιάς Κλεονίκης».
Η κα Σαρλάκ εξιστορεί σημαντικές σκηνές από την προσωπική της πορεία, μια πορεία που ξεκινά από τους διαδρόμους του Πολυτεχνείου της Πόλης, όπου σαν μικρό παιδί έπαιζε στους μακρύς διαδρόμους του και επέστρεψε στο ίδρυμα μετά από χρόνια ως καθηγήτρια. Έντονο προβληματισμό προκαλεί η επιστολή της προς την κοινότητα, στην οποία αντιπαρατίθενται οι καθιερωμένες τελετουργίες της κοινότητας με τις προσωπικές μορφές συναισθηματικής έκφρασης.
Η γλώσσα της έκθεσης είναι στην Τουρκική και Αγγλική. Η παρουσία δύο γυναικών της Ρωμαίικης κοινότητας, οι οποίες ζουν στην Ελλάδα, είναι μια επιβεβαίωση των δεσμών που συνεχίζουν να έχουν οι εκπατρισμένοι Κωνσταντινουπολίτες με την Πόλη και όσα συμβαίνουν εκεί.
Οι αναγνώστες μπορούν να επισκεφτούν την «διαδικτυακή» έκθεση και τις σελίδες των τριών κυριών από τους συνδέσμους:
https://www.gorunmeyenizler.com/
https://www.gorunmeyenizler.com/niki-stavridi/
https://www.gorunmeyenizler.com/rea-stathopulu/
https://www.gorunmeyenizler.com/eva-sarlak/
Η Νίκη Σταυρίδη είναι συγγραφέας και μεταφράστρια, μέλος της ΠΕ της ΕΤ.ΜΕΛ.ΑΝ. Εδώ μεταφράζεται από το βιβλίο διηγημάτων "Μικρές αστόλιστες ιστορίες" (2018) ένα διήγημα της «Που είναι το βιολί?», σ.49 & 50. [Niki Stavridi’nin/ Η “Keman nerede?” hikâyesi, Françoise Miquet’nin Yunanca’dan Fransızca’ya yaptığı çeviri temel alınarak DeepL.com kullanılarak Türkçe’ye çevrilmiş, çeviri hikâyenin yazarı Niki Stavridi tarafından gözden geçirilmiş ve düzeltilmiştir. (“Où est passé le violon ?”, Niki Stavridi, Petites histoires sans fioritures (Mikres astolistes istories), Hestia, 2018), πληροφορία από τον παραπάνω 2ο ιστότοπο.]
Η Ρέα Σταθοπούλου είναι φυσικός και συγγραφέας , μέλος της ΕΤ.ΜΕΛ.ΑΝ. [Rea Stathopulu’nun İstanbul’da yaşayan Rum bir ailenin 1950’lerden 1970’lere uzanan hikâyesini, küçük bir kızın günlüğü ve aile içi ilişkiler üzerinden anlatan ve gitmeye mecbur bırakılmanın yaşamlara ve kimliklere nasıl etki ettiğini gösteren Pedal Çeviren Kadınlar kitabından bir bölümü GÖRÜNmeyEN İZLER? sergisine bir güçlenme denemesi anlatısı olarak yazarın izniyle dâhil ettik, πληροφορία από τον παραπάνω 3ο ιστότοπο.]
Η Εύα Αλεξάνδρου Σαρλάκ είναι Καθ. ιστορίας της τέχνης στο Παν. Ισίκ της Κωνσταντινούπολης [πληροφορία από τον παραπάνω 3ο ιστότοπο].

23/02/2026

ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΙΤΙΚΟ ΙΔΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΤΟΥ Ι. ΝΑΟΥ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ ΜΠΑΛΙΝΟΥ ΣΤΟΝ ΚΕΡΑΤΙΟ, ΤΗΝ 28.2.2026 ΜΕ ΤΗΝ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΣΑΜΠΑΝΗ ΚΑΙ ΜΕΤΙΝ ΜΠΑΓΙΡΑΤΣΙΚ, ΑΜΦΟΤΕΡΩΝ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ. ΜΑΚΑΡΙ ΝΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΟΥΜΕ ΩΣ PODCAST.

18/02/2026

Η φίλη και συντονίστρια της σειράς διαλέξεων για την "Τουρκική κοινωνία και πολιτική" Αναπλ. Καθ. του Τμήματος Τουρκικών Σπουδών του ΕΚΠΑ Έφη Κάννερ είχε την καλωσύνη να μου κοινοποιήσει το φετεινό πρόγραμμα τους. Την άλλη Τετάρτη, 25 Φεβρουάριου 2026, ώρα 18.00- 20.00 η FATMAGÜL BERKTAY από το Πανεπιστήμιο Κωνσταντινούπολης, θα αναπτύξει στα αγγλικά το θέμα με τίτλο:
«Ο Αγώνας των Γυναικών για τα Δικαιώματα Δεν Τελειώνει Ποτέ»,
ΠΕΡΙΛΗΨΗ: Η περίοδος του Μεσοπολέμου στην Τουρκία ήταν μια εποχή ριζικών μετασχηματισμών. Το 1923 ανακηρύχθηκε μια Δημοκρατία, τερματίζοντας την αιώνια Οθωμανική Αυτοκρατορία και τον νόμο της σαρία, ο οποίος απαγόρευε τη συμμετοχή των γυναικών στον δημόσιο χώρο. Οι γυναίκες και η κοινωνική τους θέση ήταν κεντρικά σημεία της μεταρρυθμιστικής ατζέντας της νεαρής δημοκρατίας. Οι κοσμικοί νόμοι πράγματι επέφεραν μια ριζική αλλαγή στη ζωή των γυναικών, παρέχοντάς τους αστικά και πολιτικά δικαιώματα. Ωστόσο, η μεροληπτική νοοτροπία, οι θεσμικές δομές και οι πρακτικές αντιστάθηκαν στην αλλαγή, όπως αποδεικνύεται από τις εναπομένουσες προκαταλήψεις στους κοσμικούς αστικούς και ποινικούς κώδικες. Ο αγώνας των γυναικών για χειραφέτηση κέρδισε δυναμική μετά τη δεκαετία του 1980 και ιδιαίτερα τη δεκαετία του '90 επικεντρώθηκε στο αίτημα για την κατάργηση αυτών των προκαταλήψεων στο νόμο. Ο αγώνας τελικά πέτυχε τον στόχο του το 2001, όταν οι εν λόγω νόμοι τροποποιήθηκαν υπέρ της ισότητας των φύλων. Ωστόσο, τώρα, περισσότερο από δύο δεκαετίες μετά από αυτό το επίτευγμα και καθώς γιορτάσθηκε η 100ή επέτειος της Δημοκρατίας, οι γυναίκες αντιμετωπίζουν μια αντίδραση που θέτει σε κίνδυνο τον κοσμικό χαρακτήρα και τα κεκτημένα δικαιώματά τους. Αυτό μαρτυρά το γεγονός ότι τα δικαιώματα των γυναικών είναι πάντα εύθραυστα και ότι ο αγώνας για την απόκτησή τους και τη διατήρησή τους είναι μια ατελείωτη διαδικασία./
«Women's Struggle for Rights Is Never Ending», FATMAGÜL BERKTAY (Istanbul University)
The inter war period in Turkey was a time of radical transformations. In 1923 a Republic was proclaimed ending the centuries old Ottoman Empire and the Sharia law which forbade the participation of women in the public space. Women and their social status were central to the reform agenda of the young republic. Secular laws indeed made a radical change in women's lives providing them with civil and political rights. However, discriminatory mentality, institutional structures and practices resisted to change as witnessed by the remaining biases in the secular civil and penal codes. Women's struggle for emancipation gained momentum after 1980's and especially in the 90's focused on the demand for abolishing those biases in the law. The struggle finally achieved its goal in 2001 when the said laws were amended in favor of gender equality. However now, more than two decades after this achievement and when the 100th year of the Republic is being celebrated, women are faced with a backlash putting secularism and women's gained rights in jeopardy. This bears witness to the fact that women's rights are always fragile and that struggle for gaining and keeping them is a never ending process.