07/03/2026
Άρθρο της Αμανατίδου Φιλίτσας, Αν. Γραμματέας ΠΑΣΟΚ Γλυφάδας και Μέλος των PES Activists Αλεξανδρούπολης
8 Μαρτίου: Μια ημέρα αγώνα για ισότητα, ασφάλεια και αξιοπρέπεια
Από τις πρώτες εργατικές διεκδικήσεις του 20ού αιώνα μέχρι τη σύγχρονη μάχη απέναντι στην έμφυλη βία, τις γυναικοκτονίες και τις ανισότητες στην εργασία.
Περισσότερο από έναν αιώνα μετά τη γέννηση του γυναικείου κινήματος, η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας εξακολουθεί να αποτελεί σύμβολο αγώνα και διεκδίκησης. Παρά τις σημαντικές κατακτήσεις σε κοινωνικό και πολιτικό επίπεδο, οι γυναίκες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν έμφυλη βία, γυναικοκτονίες και ανισότητες στην εργασία.
Η 8η Μαρτίου δεν είναι απλώς μια ημέρα εορτασμού, αλλά μια υπενθύμιση ότι η ισότητα των φύλων παραμένει ένα διαρκές κοινωνικό αίτημα.
Η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας, που τιμάται κάθε χρόνο στις 8 Μαρτίου, αποτελεί μια ημέρα ιστορικής μνήμης αλλά και κοινωνικού προβληματισμού. Δεν πρόκειται απλώς για μια συμβολική γιορτή, αλλά για μια ημέρα που υπενθυμίζει τους αγώνες των γυναικών για ισότητα, δικαιοσύνη και αξιοπρέπεια. Παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί σε πολλούς τομείς, η πραγματικότητα δείχνει ότι η πλήρης ισότητα παραμένει ακόμη ζητούμενο.
Το γυναικείο κίνημα άρχισε να αποκτά δυναμική στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ού αιώνα, σε μια εποχή όπου οι γυναίκες εργάζονταν σε εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες χωρίς βασικά εργασιακά δικαιώματα. Το 1908, χιλιάδες εργάτριες στη Νέα Υόρκη βγήκαν στους δρόμους διεκδικώντας ανθρώπινες ώρες εργασίας, καλύτερους μισθούς και αξιοπρεπείς συνθήκες στους χώρους δουλειάς.
Δύο χρόνια αργότερα, το 1910, στο Διεθνές Συνέδριο Σοσιαλιστριών Γυναικών στην Κοπεγχάγη, η Κλάρα Τσέτκιν πρότεινε την καθιέρωση μιας διεθνούς ημέρας αφιερωμένης στους αγώνες των γυναικών.
Η πρόταση υιοθετήθηκε και σταδιακά η 8η Μαρτίου καθιερώθηκε ως ημέρα παγκόσμιου συμβολισμού για τη διεκδίκηση των δικαιωμάτων των γυναικών.
Περισσότερο από έναν αιώνα μετά, οι γυναίκες έχουν κατακτήσει σημαντικά δικαιώματα: το δικαίωμα ψήφου, πρόσβαση στην εκπαίδευση, συμμετοχή στην πολιτική και στην αγορά εργασίας.
Ωστόσο, οι κοινωνικές ανισότητες δεν έχουν εξαλειφθεί. Στην Ελλάδα, η έμφυλη βία εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα πιο ανησυχητικά κοινωνικά φαινόμενα των τελευταίων ετών.
Σύμφωνα με στοιχεία της Ελληνικής Αστυνομίας, το 2024 καταγράφηκαν περισσότερα από 15.500 περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας με θύματα γυναίκες, ενώ συνολικά πάνω από 16.000 γυναίκες δήλωσαν ότι υπέστησαν κάποια μορφή κακοποίησης μέσα σε έναν χρόνο.
Τα στοιχεία αυτά αποτυπώνουν μόνο τις καταγεγραμμένες περιπτώσεις, γεγονός που σημαίνει ότι ο πραγματικός αριθμός πιθανότατα είναι ακόμη μεγαλύτερος.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν οι γυναικοκτονίες, συχνά στο πλαίσιο μιας κακοποιητικής σχέσης. Το 2024 καταγράφηκαν 16 γυναικοκτονίες στην Ελλάδα, ενώ μέσα στους πρώτους μήνες του 2025 είχαν ήδη σημειωθεί αρκετές δολοφονίες γυναικών από συζύγους ή πρώην συντρόφους. Τα περιστατικά αυτά έχουν αναδείξει την ανάγκη για ισχυρότερη θεσμική προστασία των θυμάτων και αποτελεσματικότερη πρόληψη της έμφυλης βίας.
Την ίδια στιγμή, οι γυναίκες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν ανισότητες και στον χώρο της εργασίας. Παρά το υψηλό μορφωτικό επίπεδο που διαθέτουν πολλές γυναίκες στην Ελλάδα, το μισθολογικό χάσμα μεταξύ ανδρών και γυναικών παραμένει περίπου στο 13,4%.
Με απλά λόγια, οι γυναίκες αμείβονται κατά μέσο όρο λιγότερο από τους άνδρες για εργασία ίσης αξίας. Σε ορισμένους επαγγελματικούς τομείς, η διαφορά αυτή είναι ακόμη μεγαλύτερη.
Παράλληλα, παρατηρείται υποεκπροσώπηση των γυναικών σε θέσεις ευθύνης και διοίκησης. Το φαινόμενο της λεγόμενης «γυάλινης οροφής» –των αόρατων δηλαδή εμποδίων που περιορίζουν την επαγγελματική εξέλιξη των γυναικών– εξακολουθεί να επηρεάζει την παρουσία τους στις ανώτερες βαθμίδες επιχειρήσεων και οργανισμών. Η μητρότητα, τα στερεότυπα φύλου και η άνιση κατανομή της φροντίδας στο σπίτι αποτελούν παράγοντες που συχνά δυσκολεύουν την επαγγελματική πορεία πολλών γυναικών.
Η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας δεν είναι λοιπόν απλώς μια ημέρα εορτασμού. Είναι μια υπενθύμιση ότι η ισότητα των φύλων απαιτεί συνεχή προσπάθεια, πολιτικές παρεμβάσεις και κοινωνική ευαισθητοποίηση.
Η καταπολέμηση της έμφυλης βίας, η εξάλειψη των μισθολογικών ανισοτήτων και η δημιουργία ίσων ευκαιριών για όλες τις γυναίκες αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για μια δίκαιη και δημοκρατική κοινωνία.
Οι αγώνες των γυναικών στο παρελθόν απέδειξαν ότι οι κοινωνικές αλλαγές δεν έρχονται από μόνες τους, αλλά μέσα από συλλογική διεκδίκηση. Σήμερα, περισσότερο από ποτέ, η ανάγκη για ισότητα, σεβασμό και ασφάλεια παραμένει στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης.
Η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας δεν είναι μια υπενθύμιση του πόσο δρόμο έχουμε διανύσει, αλλά κυρίως του πόσο δρόμο έχουμε ακόμη μπροστά μας. Σε μια κοινωνία που επιδιώκει να χαρακτηρίζεται δίκαιη και δημοκρατική, η ισότητα των φύλων δεν μπορεί να αποτελεί διαρκές αίτημα αλλά αυτονόητη πραγματικότητα.
Η 8η Μαρτίου είναι μια υπενθύμιση ότι ο αγώνας για σεβασμό, ασφάλεια και ίσες ευκαιρίες για όλες τις γυναίκες συνεχίζεται — και αφορά ολόκληρη την κοινωνία.
Αμανατίδου Φιλίτσα
Αν. Γραμματέας ΠΑΣΟΚ Γλυφάδας
Μέλος PES Activists Αλεξανδρούπολης