Randers Alevi Kultur Center

Randers Alevi Kultur Center

Randers Alevi Kultur Center
Glentevej 1 A,
8930 Randers, DK
Tlf. 40968878
[email protected]
CVR nr. 29 57 98 65
Mobilepay nr. 10244
Nem Konto: Bank
reg. Randers Alevi Kultur Center
Glentevej 1 A,
8930 Randers, DK
Tlf. 40968878
[email protected]
CVR nr. 29 57 98 65
Mobilepay nr. 10244
Nem Konto: Bank
reg. nr. 1551 Konto nr: 169 56 546

Lokaler Glentevej 1 A

8930 kalender >> https://calendar.google.com/calendar/embed?src=randersakc%40gmail.com&ctz=Europe%2FCopenhagen

Randers Alevi Kultur Center – Vedtægter
§ 1. Hjemstedet er Randers Kommune. Bestyrelsen skal have bopælsadresse i Randers Kommune.
§ 2. Foreningens formål
a) At dyrke Alevi tro, kultur og gudsopfattelse. Foreningen arbejder for at dyrke medlemmernes fælles tro og traditioner og arbejder for at styrke medlemmernes viden, ressourcer, etik, moral, sammenhold og identitet samt medvirke til at dække deres menneskelige behov og hjælpe medlemmerne til et godt og lykkeligt liv i harmoni med naturen og samfundet. b) Derudover er det foreningens formål at arrangere fælles, frivillig, almennyttig og folkeoplysende virksomhed for medlemmerne, især for børn og unge under 25 år. Sociale, kulturelle, oplysningsmæssige og idrætsaktiviteter som:
• Fodbold, svømning, bordtennis, håndbold, lejrskoleophold, fitness, kursus i kost og motion m.v.
• Musik, sang, folkedans, kurser, kulturelle arrangementer, koncerter, teater, udstillinger samt tilbyde kulturformidling og foredrag.
• Skabe sociale og kulturelle netværk. Forebygge misbrug, vold, kriminalitet og sociale problemer.
• Skabe faste, trygge fritidstilbud og væresteder for børn, unge og ældre (i visse tilfælde også specielle hold for kvinder – i andre tilfælde for mænd/kvinder).
• Lektiehjælp, undervisning i brug af EDB, internet m.v., motiverer unge til at tage en uddannelse.
• Medvirke til at udvikle medlemmernes almene viden og menneskelige og faglige ressourcer og kompetencer. Dermed søges at opnå selvforsørgelse.
• Arrangere foredrag, debat, information og oplysning om aktuelle, sociale, politiske og sundhedsmæssige emner. Skabe debat og dialog.
• Øge børn og unges medbestemmelse, inddragelse i demokrati, foreningsarbejde og tilrettelæggelse af fælles aktiviteter.
• Tilbyde social og juridisk rådgivning samt tolkebistand.
• Øge det gensidige kendskab, venskab, respekt og forståelse mellem danskere og etniske grupper og deres tro og kultur samt medlemmernes integration. Deltage aktivt i medlemmernes inddragelse i forenings-, fritids-, kultur-, samfunds- og arbejdslivet. c) Foreningen er partipolitisk neutral og ikke missionerende. Foreningen samarbejder med alle private/offentlige organisationer og institutioner og støtter alle aktiviteter, der falder inden for foreningens formål, og arbejder for, at mennesker lever venskabeligt sammen uden forskelsbehandling på baggrund af tro, race, hudfarve eller nationalitet.
§ 3. Medlemskab
a) Alle, der går ind for foreningens formål og vedtægter, respekterer almene menneskerettigheder og demokratiske idealer samt betaler deres kontingent, kan blive medlem af foreningen. Organisationer og andre interesserede kan blive støttemedlemmer med frivilligt bidrag, men de har ikke valgret og stemmeret. Anmodning om medlemskab rettes til foreningens bestyrelse. Kontingenter indbetales senest 31. marts, ellers ophører medlemskab og evt. bestyrelsesposter. Dog kan et medlem søge bestyrelsen om udsættelse af fristen. Medlemskab ophører automatisk ved dødsfald, skriftlig udmeldelse eller manglende betaling af medlemskontingent. b) Medlemmer, der modarbejder foreningen, kan med bestyrelsens skriftlige begrundelse ekskluderes. En eksklusion skal godkendes af den nærmest følgende generalforsamling, hvor medlemmet selv eller en repræsentant har taleret. Ved eksklusion eller ophør af medlemskab har medlemmet ikke ret til at få indbetalt kontingent eller støtte tilbage. c) For at være valgbar og have stemmeret til generalforsamlingen skal medlemskontingentet være indbetalt 14 dage før generalforsamlingen.
§ 4. Generalforsamling
a) Den ordinære generalforsamling er foreningens højeste myndighed og afholdes én gang om året, i første kvartal, med mindst 21 dages skriftligt varsel. Alle medlemmer er stemmeberettigede og valgbare. (Børn under 14 år har stemmeret gennem deres forældre). Der kan opstilles og stemmes med skriftlig fuldmagt. b) Generalforsamlingen er beslutningsdygtig med over 50 % fremmøde. Alle beslutninger vedtages med simpelt flertal og åben stemmeafgivning. Valg til bestyrelsen foretages ved hemmelig afstemning og åben stemmetælling. Ved valg til bestyrelsen og evt. udvalg tilstræbes det, at begge køn og unge under 25 år er ligeligt repræsenteret. c) På generalforsamlingen eller på et varslet medlemsmøde oprettes et ungdomsudvalg og et trosudvalg, og der vælges mindst 5 medlemmer til hvert udvalg. d) Ved vedtægtsændringer kræves over 60 % fremmøde. Hvis dette ikke opnås, indkaldes til ny generalforsamling, hvor der kun kræves over 50 % fremmøde. e) Forslag til generalforsamlingen fremsendes skriftligt til bestyrelsen senest 7 dage før mødet. Det tilstræbes, at forslag, beretning, regnskab m.v. fremlægges eller udsendes et par dage før generalforsamlingen. f) Dagsorden:
1. Valg af dirigent og referent
2. Godkendelse af beretning
3. Godkendelse af årsregnskab
4. Indkomne forslag, aktivitetsplan og budget
5. Valg af medformænd (1 kvinde og 1 mand) – vælges for 1 år
6. Valg af bestyrelse (5 medlemmer og 2 suppleanter) – 1 år
7. Valg af udvalgsmedlemmer – 1 år
8. Fastsættelse af kontingent
9. Valg af revisor + 1 suppleant
10. Eventuelt
g) Ekstraordinær generalforsamling kan indkaldes med 14 dages varsel af bestyrelsen eller af 1/3 af medlemmerne med skriftlig anmodning.
§ 5. Bestyrelsen
a) Bestyrelsen består af 7 medlemmer og 2 suppleanter, vælges for 1 år og bestyrer foreningen mellem generalforsamlingerne. Der vælges en mandlig og en kvindelig formand direkte på generalforsamlingen; ellers konstituerer bestyrelsen sig selv med sekretær, kasserer m.v. Bestyrelsen fører mødeprotokol, regnskab og medlemsliste. b) Bestyrelsen afholder møder efter behov, dog mindst 8 gange årligt. Bestyrelsen kan nedsætte arbejdsgrupper efter behov og uddelegere opgaver. Suppleanten tiltræder bestyrelsen, hvis et medlem udebliver fra 3 på hinanden følgende møder uden afbud.
§ 6. Indtægter, udgifter, tegningsregler og hæftelse
a) Foreningens indtægter består af kontingenter, støtte, tilskud fra offentlige myndigheder, frivillige bidrag samt indtægter fra aktiviteter. Foreningen må ikke drive kommerciel virksomhed. Medlemmer kan ikke få del i foreningens indtægter. Foreningen må kun yde støtte til almennyttige formål. b) Foreningen tegnes af en af formændene eller kassereren. Ved dispositioner over 20.000 kr. kræves underskrift af begge formænd og kassereren. Ved dispositioner over 100.000 kr., herunder lån, køb/salg af fast ejendom, tegnes foreningen af hele bestyrelsen. c) Foreningen hæfter kun med sin formue. Bestyrelsen og medlemmerne hæfter ikke personligt for foreningens gæld. Foreningen kan ikke holdes økonomisk ansvarlig for medlemmers handlinger; dette påhviler medlemmet eller dennes forsikring. d) Regnskabsåret følger kalenderåret. Regnskabet skal revideres af foreningens revisor og fremlægges til godkendelse på generalforsamlingen. Hvis offentlige myndigheder kræver det, revideres regnskabet af autoriseret revisor.
§ 7. Opløsning
a) Foreningen kan opløses ved vedtagelse på to på hinanden følgende generalforsamlinger, indkaldt med mindst 21 dages varsel, og hvor over 50 % stemmer for opløsning. b) Ved opløsning overdrages foreningens midler til almennyttige formål inden for folkeoplysningslovens område. (Foreningen er stiftet den 22.01.2000. Disse vedtægter (§ 5a – antal bestyrelsesmedlemmer) er senest ændret den 12.04.2014.)
________________

Randers Alevi Kültür Merkezi – Tüzük

§ 1. Derneğin adı ve merkezi
Derneğin adı Randers Alevi Kültür Center’dır. Merkezi Randers Belediyesi sınırları içindedir. Yönetim kurulu üyelerinin ikamet adresi Randers Belediyesi sınırlarında olmalıdır.

§ 2. Derneğin amacı
a) Alevi inancı, kültürü ve Tanrı anlayışını yaşatmak. Dernek, üyelerinin ortak inanç ve geleneklerini geliştirmek için çalışır; üyelerin bilgi, kaynak, etik, ahlak, dayanışma ve kimlik bilincini güçlendirmeyi amaçlar. Ayrıca, üyelerin insani ihtiyaçlarını karşılamaya yardımcı olur ve doğayla ve toplumla uyum içinde iyi ve mutlu bir yaşam sürmelerini destekler. b) Ayrıca dernek, üyeler için – özellikle 25 yaş altı çocuk ve gençler için – ortak, gönüllü, kamu yararına ve halk eğitimi niteliğinde faaliyetler düzenlemeyi amaçlar. Sosyal, kültürel, eğitici ve sportif etkinlikler örneğin:
• Futbol, yüzme, masa tenisi, hentbol, kamp faaliyetleri, fitness, beslenme ve spor kursları vb.
• Müzik, şarkı, halk dansları, kurslar, kültürel etkinlikler, konserler, tiyatro, sergiler, kültür aktarımı ve konferanslar.
• Sosyal ve kültürel ağlar oluşturmak; bağımlılık, şiddet, suç ve sosyal sorunları önlemek.
• Çocuklar, gençler ve yaşlılar için güvenli ve sürekli sosyal aktivite alanları ve buluşma yerleri yaratmak (bazı durumlarda kadınlara özel, başka durumlarda kadın/erkek karma gruplar).
• Ders çalışma desteği, bilgisayar ve internet kullanımı eğitimi; gençleri eğitim almaya teşvik etmek.
• Üyelerin genel bilgilerini, insani, mesleki kaynaklarını ve yetkinliklerini geliştirmeye katkı sağlayarak kendi geçimlerini sağlar hâle gelmelerine destek olmak.
• Güncel sosyal, politik ve sağlık konularında konferans, tartışma, bilgilendirme ve farkındalık etkinlikleri düzenlemek; tartışma ve diyalogu teşvik etmek.
• Çocuk ve gençlerin karar süreçlerine katılımını artırmak; demokrasi, dernek çalışmaları ve ortak faaliyetlerin planlanmasına dahil olmalarını sağlamak.
• Sosyal ve hukuki danışmanlık ile tercümanlık hizmeti sunmak.
• Danimarkalılar ile etnik gruplar arasında ve onların inanç ve kültürleri bakımından karşılıklı tanışma, dostluk, saygı ve anlayışı geliştirmek; üyelerin topluma, kültürel hayata, boş zaman etkinliklerine, çalışma yaşamına ve dernek faaliyetlerine aktif katılımını desteklemek. c) Dernek parti siyaseti bakımından tarafsızdır ve misyonerlik faaliyetinde bulunmaz. Dernek, tüm özel ve kamu kuruluşlarıyla iş birliği yapar ve derneğin amaçlarına hizmet eden tüm çalışmaları destekler. İnsanların inanç, ırk, ten rengi veya milliyet temelinde ayrım yapılmaksızın dostça birlikte yaşamaları için çalışır.

§ 3. Üyelik
a) Derneğin amaç ve tüzüğünü benimseyen, genel insan haklarına ve demokratik ilkelere saygı duyan ve aidatını ödeyen herkes derneğe üye olabilir. Kuruluşlar ve diğer ilgililer gönüllü katkı ile destek üyesi olabilir ancak seçme ve seçilme hakkına sahip değildir. Üyelik başvurusu yönetim kuruluna yapılır. Aidat en geç 31 Mart tarihine kadar ödenmelidir; aksi takdirde üyelik ve varsa yönetim kurulu üyeliği düşer. Ancak, üye yönetim kurulundan süre uzatımı talep edebilir. Üyelik, ölüm, yazılı çıkış bildirimi veya aidat ödememe hâllerinde kendiliğinden sona erer. b) Derneğe zarar veren üyeler yönetim kurulunun yazılı gerekçesiyle ihraç edilebilir. İhraç kararı, takip eden ilk genel kurulda üyenin veya temsilcisinin söz hakkı olduğu toplantıda onaylanmalıdır. Üyelikten çıkarılan ya da ayrılan üye, ödemiş olduğu aidatı veya desteği geri talep edemez. c) Genel kurulda seçme ve seçilme hakkı kazanmak için aidatın genel kurul tarihinden en az 14 gün önce ödenmiş olması gerekir.

§ 4. Genel Kurul
a) Olağan genel kurul, derneğin en üst karar organıdır ve yılda bir kez, yılın ilk çeyreğinde, en az 21 gün önceden yazılı olarak çağrı yapılarak düzenlenir. Tüm üyeler oy kullanma ve seçilme hakkına sahiptir. (14 yaş altı çocuklar, oy hakkını ebeveynleri aracılığıyla kullanır.) Vekâletle aday gösterme ve oy kullanma mümkündür. b) Genel kurul, üyelerin %50’sinden fazlasının katılımıyla toplanma yeter sayısına ulaşır. Tüm kararlar basit çoğunlukla ve açık oylama ile alınır. Yönetim kurulu seçimleri gizli oy, açık sayım yöntemiyle yapılır. Yönetim ve varsa komisyon seçimlerinde, her iki cinsiyetin ve 25 yaş altı gençlerin eşit temsil edilmesine özen gösterilir. c) Genel kurulda veya önceden ilan edilen bir üye toplantısında bir gençlik komisyonu ve bir inanç komisyonu kurulur ve her biri için en az 5 üye seçilir. d) Tüzük değişikliği için toplantıya %60’ın üzerinde katılım gerekir. Bu sağlanamazsa ikinci genel kurul çağrılır ve bu toplantıda %50’nin üzerinde katılım yeterlidir. e) Genel kurula sunulacak öneriler en geç 7 gün önce yazılı olarak yönetim kuruluna iletilmelidir. Önerilerin, faaliyet raporunun, hesapların vb. mümkünse genel kuruldan birkaç gün önce sunulması veya dağıtılması tavsiye edilir. f) Gündem:
1. Divan başkanı ve raportör seçimi
2. Faaliyet raporunun onaylanması
3. Yıllık hesapların onaylanması
4. Gelen öneriler, faaliyet planı ve bütçe
5. Eş başkan seçimi (1 kadın ve 1 erkek) – 1 yıl
6. Yönetim kurulu seçimi (5 üye ve 2 yedek) – 1 yıl
7. Komisyon üyelerinin seçimi – 1 yıl
8. Aidat miktarının belirlenmesi
9. Denetçi + 1 yedek seçimi
10. Dilek ve temenniler
g) Olağanüstü genel kurul, yönetim kurulu tarafından veya üyelerin 1/3’ünün yazılı talebi üzerine 14 gün önceden çağrılarak yapılabilir.

§ 5. Yönetim Kurulu
a) Yönetim kurulu 7 asil üye ve 2 yedek üyeden oluşur; 1 yıllığına seçilir ve genel kurullar arasında derneği yönetir. Genel kurulda doğrudan bir kadın ve bir erkek başkan seçilir; aksi takdirde yönetim kurulu kendi içinde sekreter, sayman vb. görev paylaşımı yapar. Yönetim kurulu toplantı tutanaklarını, hesapları ve üye listesini tutmakla yükümlüdür. b) Yönetim kurulu ihtiyaç duydukça, ancak yılda en az 8 kez toplanır. Gerektiğinde çalışma grupları kurabilir ve görev dağıtımı yapabilir. Bir üye mazeretsiz olarak üst üste 3 toplantıya katılmazsa, yerine yedek üye yönetime dahil olur.

§ 6. Gelirler, giderler, imza yetkisi ve sorumluluk
a) Derneğin gelirleri; aidatlar, destekler, kamu kurumlarından alınan yardımlar, gönüllü katkılar ve faaliyetlerden elde edilen gelirlerden oluşur. Dernek ticari faaliyet yürütemez. Üyeler, dernek gelirlerinden pay alamaz. Dernek sadece kamu yararına faaliyetlere destek verebilir. b) Derneği, başkanlardan biri veya sayman temsil eder. 20.000 DKK üzerindeki işlemlerde her iki başkan ve saymanın imzası gerekir.
100.000 DKK üzerindeki işlemlerde, kredi alınması, taşınmaz alımı/satımı dâhil olmak üzere, derneği tüm yönetim kurulu birlikte temsil eder. c) Dernek sadece kendi mal varlığı ile sorumludur. Yönetim kurulu üyeleri ve üyeler, derneğin borçlarından şahsen sorumlu değildir. Dernek, üyelerin eylemlerinden finansal olarak sorumlu tutulamaz; bu sorumluluk ilgili üyeye veya onun sigortasına aittir. d) Mali yıl takvim yılıdır. Hesaplar dernek denetçisi tarafından incelenir ve genel kurula sunulur. Kamu kurumlarının talebi durumunda hesaplar yetkili mali müşavir tarafından denetlenir.

§ 7. Fesih
a) Dernek, en az 21 gün önceden çağrılan iki ardışık genel kurulda, katılanların %50’sinden fazlasının fesih yönünde oy vermesi ile feshedilebilir. b) Fesih hâlinde derneğin mal varlığı, Halk Eğitimi Yasası (Folkeoplysningsloven) kapsamında kamu yararına faaliyet gösteren amaçlara devredilir. (Dernek 22.01.2000 tarihinde kurulmuştur. Bu tüzükteki son değişiklik §5a – yönetim kurulu üye sayısı maddesinde 12.04.2014 tarihinde yapılmıştır.)

:::::::::::::::::
ALEVİ KÜLTÜRÜ (ALEVİLİK) HAKKINDA KISA BİLGİ
1. Alevilik
Alevilik (Bektaşilik/Kızılbaşlık olarak da adlandırılır), Yukarı Mezopotamya-Anadolu/Türkiye kökenli çok eski bir doğa–felsefe temelli inanç yoludur. Luviler/Apasa (Selçuk), Hititler/Hattuşaş (Çorum), Çatalhöyük (Konya) ve Göbeklitepe (Urfa) gibi kazı alanlarında bulunan arkeolojik bulgular ve semboller, Aleviliğin köklerini 12.000 yıl öncesine, avcı-toplayıcı toplulukların anaerkil “komünal” tarım toplumuna geçtiği döneme kadar götürmektedir. Alevilikte “vahdet-i mevcut”, yani var olan her şeyin HAK, bir gerçeklik olduğu ve hepimizin var olan maddi evrenin bir parçası olarak birbirimizi karşılıklı ve diyalektik biçimde etkilediğimiz, sonsuz bir devinim ve döngü içinde olduğumuz kabul edilir. Bu döngüye “devriye” denir ve ışık ile enerjinin —alev— varlığıyla sürer. Aleviler, ideal bir Tanrı’nın yoktan var yarattığına inanmazlar. Alevilik, tarih boyunca Orta Doğu’daki farklı inançlardan etkilenmiş olsa da, her zaman egemen dinlere ve baskıcı rejimlere karşı bir konumda olmuştur. Bu nedenle çok sayıda isyana katılmış, çok sayıda katliama maruz kalmışlardır. Pek çok öncü Alevi önderi öldürülmüş veya işkence edilmiştir. Bu yüzden Aleviler tarih boyunca “Kızılbaş” olarak da anılmıştır. Alevi inancı ve kültürü 1200’lerde Hacı Bektaş Veli tarafından yeniden şekillendirilmiştir. Onun “Bilimin yolundan gitmeyen karanlığa düşer” ve “İncinsen de incitme” gibi sözleri yolun temel öğretisidir. Hacı Bektaş Veli’nin takipçileri aracılığıyla bu öğretiler günümüze aktarılmıştır. Bu nedenle Aleviler “Bektaşi” olarak da anılır; “bektaş” aynı zamanda “iyi ve vefalı dost” anlamı taşır ve 5 elementi —toprak, hava, ateş, su, yaşam— simgeleyen **“beş taş”**ı da çağrıştırır. Aleviler inançlarını insanın bilgi ve sevgi yolu olarak görür; bu yol “YOL” (yaşam yönü) olarak adlandırılır. Aleviler birbirlerine “CAN” veya “YOLDAŞ” derler. Dünyada yaklaşık 30 milyon, Danimarka’da ise yaklaşık 3.500 Alevi bulunmaktadır.
___
2. Alevi kelimesinin kökeni
“Alevi/Alawi” sözcüğü Türkçe/Kürtçe/Farsçada “kızıl alev” anlamına gelir ve ateş, ışık, aydınlık kavramlarından türemiştir. 6.000 yıl önce Anadolu’da yaşayan bir topluluk “A-Luwiya / a-luw / a-lum” yani “ışık halkı” olarak anılmıştır. Osmanlı dönemindeki fetvalarda “Işık Ehli, Kızılbaşlar, Kafaları Kızıl Olanlar ve Işık Halkı” için idam hükümleri yer almıştır. Tüm Aleviler bir **“Ocak”**a —bir ateş ocağına, bir okula— bağlıdır. Ateş, ışık ve enerji uygarlığın temellerini oluşturur ve alev, evrenin ve doğanın itici güç sembolüdür. Georgs Poliser’in “Felsefenin Temel İlkeleri” kitabında Lenin şöyle aktarılır:
“Evren ne bir tanrı ne bir insan tarafından yaratılmıştır; o daima var olmuştur, belirli doğa yasalarına göre parlamış ve sönmüştür; o her zaman canlı bir alevdir ve sonsuza dek alev (ışık enerjisi) olarak kalacaktır.”
Alevi literatüründe Tanrı yerine “Şah” veya “Şah-ı Merdan” kullanılır; bu ifadeler yaratıcı ışık ve enerji kaynağına —örneğin Büyük Patlama’ya— gönderme yapar. Eski Mısırlılar RA güneş tanrısına inanırken başka yıldızların daha büyük olduğunu fark etmiş ve bu yıldızları “Şah-Ra” olarak adlandırmıştır.
___
3. Dört Kapı, Kırk Makam (Eline–Diline–Beline)
Alevi topluluklarında mum yakılması; hava, ateş, su, toprak ve yaşamın —yani HAK’ın— sembolüdür. Alevilikte el (beş parmak) dört kapı ve yaşamı temsil eder.
“El ele, el Hakka”: “Elden ele, el HAK’a” anlamındadır. Her kapıda 10 olmak üzere toplam 40 makam vardır; bunlar insanın olgunlaşma ve gelişim aşamalarıdır. Aleviler ritüel olarak sağ elini kalbine, diline ve beline götürür. Bu “el–dil–bel” olarak bilinir ve söylenen söze yürekten bağlılık anlamı taşır.
___
4. 40 Makamdan Seçmeler
Bilim, gerçeğe giden yolu aydınlatır. Bilimden uzak tüm yollar karanlıktır. Ne arıyorsan Kudüs’te ya da Mekke’de değil, kendinde ara. Başkalarını kendine nasıl davranılmasını istiyorsan öyle davran. Bilgi yolumuzdur, sevgi dinimizdir. Halkları aynı gözle gör; insanları ayırma. Kadın ve erkek eşittir; onları farklı görüyorsan sorun senin bakışındadır. Zayıfı destekle, haksızlığa karşı mücadele et. Elini, dilini, belini; sevdiklerini, emeğini, dostlarını ve yol kardeşlerini gözet. Evren “semah döner”; sonsuz devrim ve evrim içindedir. Her “çiçekten” bal al; her şeyi paylaş ama yarin yanağını paylaşma. Soru, sohbet ve birliktelik insan olmanın okuludur. Bir saatlik düşünme ve emek, 100 yıllık duadan iyidir.
___
5. Alevi felsefesinin temeli
Alevilik, hiçbir şeyin yoktan var edilemeyeceği ve var olan hiçbir şeyin sonsuza dek aynı kalamayacağı; her şeyin değişip evrimsel döngüden geçtiği diyalektik–materyalist–varoluşçu bir felsefeye dayanır.
“Vahdet-i mevcut”: Var olan her şey “HAK”, yani kutsal gerçekliktir. İnsan da bu gerçekliğin parçasıdır. Hallac-ı Mansur’un “En-el Hak — Ben Hakk’ım, gerçeğim” sözü nedeniyle idam edilmesi buna örnektir. Alevilik; Yahudilik, Hristiyanlık, İslam gibi semavi–monoteist dinlerden değildir. Aleviler yaratıcı bir Tanrı’ya, ölümden sonra yaşama, cennet–cehenneme, peygamber gönderildiğine veya kutsal kitaplara inanmazlar.
___
6. Alevilik İslam değildir / Aleviler Müslüman değildir
Google’da ya da genel kanıda yer aldığı gibi Alevilik, Şii İslam’ın bir kolu değildir. Aleviler Sunni ya da Şii İslam’ın hiçbir kuralını uygulamaz.
1500’lerde Osmanlı–Safevi savaşında, zor koşullar nedeniyle bazı Alevilerin Safevileri desteklemesi, Osmanlı tarafından 40.000 Alevinin katledilmesine yol açmıştır. Bu dönemde yoğun Şii propaganda ve asimilasyon ile Hz. Ali, 12 İmam, Kerbela gibi figürler sembolik olarak Alevi kültürüne nüfuz etmiştir. Aleviler baskıdan korunmak için “Ali” adını gizli bir kült olarak kullanmıştır. Bugün Aleviler İslamî asimilasyondan çıkmaya çalışmaktadır. Yapılan karşılaştırmalara göre Aleviliğin Hristiyanlık ve Budizm ile 21 benzerliği bulunurken, İslam ile hiçbir ortak noktası yoktur.
___
7. Alevi toplumu
Cem yapan, 12 hizmeti yerine getiren; kadın ve erkeklerin birlikte saz çalıp söylediği, semah döndüğü, yemek yiyip içtiği topluluk Alevi toplumu sayılır. Alevilik, eski güneş–şaman–pagan kültürlerinin devamıdır ve tarih boyunca sapkın veya heterodoks görülmüştür. Alevilik tarih boyunca birçok adla var olmuştur: Aluvi, Alawi, Arevi, Mazdek–Mani, Babek Hurremi, Karmatî, Ehli Hak, Işık Ehli, Ehli Nar, Rea-Hak, Kakai, Yarsan, Nasturi, Êzidî, Hurufi, Tahtacı, Çepni, Sıraç, Kalenderi, Vefai, Ahi, Babai, Kızılbaş, Bektaşi vb.
___
8. Alevilerin coğrafi dağılımı
Türkiye’de yaklaşık 20 milyon, komşu ülkelerde 8 milyon Alevi bulunmaktadır. Avrupa’da 2 milyon, özellikle Almanya’da yoğun nüfus vardır. Dünya genelinde yaklaşık 30 milyon Alevi olduğu tahmin edilmektedir. Danimarka’da yaklaşık 3.000, Randers’te yaklaşık 150 Alevi yaşamaktadır. Dünya genelinde yaklaşık 3000 Alevi derneği/cemevi bulunmaktadır; Danimarka’da ise Randers, Aarhus, Hedensted, Odense, Slagelse, Ringsted ve Kopenhag’da toplam 7 dernek vardır.
___
9. Aleviliğin Danimarka ve AB’de tanınması
Alevilik, 2008 yılında Danimarka Alevi Federasyonu’nun başvurusuyla dünyada ilk kez Danimarka’da bağımsız bir inanç yolu olarak tanınmıştır. Daha sonra Almanya ve diğer AB ülkelerinde de tanınmıştır. Buna rağmen Alevilik, kendi anavatanı Türkiye’de hâlâ yasaklı ve tanınmamış durumdadır. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Aleviler lehine karar vermiş olsa da Türkiye uygulamamaktadır.
___
10. YOL’a girmek
Aleviler inançlarını bir yol —YOL— olarak görür ve birbirlerine can / yoldaş derler. Alevilik yoluna bir rehber eşliğinde girilir. “İkrar Cemi” ile kişi topluluk tarafından kabul edilir ve şöyle der:
“Başkalarına bana nasıl davranılmasını istiyorsam öyle davranacağım. Elime, dilime, belime sahip çıkacağım. Bilgeliğin, insanlığın ve sevginin yoluna girmeyi diliyorum. Buradaki tüm canlılar tanığım olsun.”
Pir (baba/ana) topluluğa sorar, itiraz yoksa “aşk ile, can cana” denerek kabul edilir.
___
11. Kırklar Meclisi, Cem ve 12 Hizmet
Cem yılda en az bir kez veya ihtiyaç oldukça yapılır. “Cem” birlik ve toplanma demektir. Alevi mitolojisindeki Kırklar anlatısı, gücün, zenginliğin veya peygamberliğin değil, ancak “yoksulların hizmetkârı” olmanın makbul olduğunu anlatır. Mitolojiye göre Kırklardan biri elini kesince diğer 39’un da eli kanar; yara sarılınca hepsinin kanaması durur. Paylaşılan bir tek üzüm tanesiyle hepsi sarhoş olup semaha kalkarlar. Bu, “Birimiz hepimiz, hepimiz birimiz için” ilkesinin sembolüdür. Cem, 12 hizmet ile yürür; bunların sosyal, kültürel, pratik ve etik anlamları vardır. Cem'e kadın–erkek–çocuk birlikte katılır; herkes CAN’dır. Cem’e katılanların birbirine dargın olmaması gerekir; “düşkünlük” ciddi bir ahlaki suçtur. Sorunlar dar ve rıza ile çözülür. Cem her zaman toplumun ana dilinde yapılır. Mekânlara cemevi denir.
___
12. Müzik, deyiş ve semah
Aleviler mesajlarını müzik, şiir ve dansla aktarır. Saz/bağlama 7.000 yıldır Alevi kültürünün temel çalgısıdır. Yılmaz Güney’in dediği gibi:
“Bir sazın teli atom bombasından daha güçlüdür.”
Yazılı kaynakların yok edilmesi nedeniyle deyişler, nefesler, taşlamalar, Bektaşi fıkraları Alevi kültürünün sözlü hafızasıdır. Bektaşi fıkrası örneği:
Bir imam bir Bektaşiye sorar: “Yahudilerin sinagogları, Hristiyanların kiliseleri, Müslümanların camileri var; sizin neyiniz var?”
Bektaşi cevap verir: “Senin saydıklarının dışındaki her yer bizim.”
Semah, kadın ve erkeğin birlikte döndüğü ritüel bir danstır; bir el göğe (1. Kapı), diğer el yere (4. Kapı) yönelir; yürek ateşi, kemer suyu temsil eder. Aleviler “Bütün evren semah döner” diyerek evrenin sürekli devinimini simgeler.
___
13. Hızır orucu ve Hıdırellez — dayanışmanın sembolü
Hızır/Elyas figürleri monoteist dinlerden önceki dönemlere uzanır. Anadolu’da Hızır–İlyas veya Qızır olarak bilinir; Danimarka’da Sankt Hans benzerliği vardır. Kış uykusu, kıtlık ve zorluk dönemlerinden kalan gelenekler nedeniyle insanlar Şubat’ta 13–15 Şubat Hızır Orucu tutar ve Hızır Lokması/Aşure paylaşır.
6 Mayıs’ta ise doğada Hıdırellez kutlanır; Hızır ile İlyas’ın ölümsüzlük suyunu içmek için gülyağı altında buluştuğu anlatılır. Alevilikte şu inanç vardır:
Ne kadar çok paylaşırsan, yoksula yardım edersen, o kadar çok Hızır yardım eder.
14. Alevi anma günleri
13–15 Şubat: Hızır orucu ve lokma
21 Mart: Newroz
4 Mayıs: Dersim katliamı anması
6 Mayıs: Hıdırellez
2–4 Temmuz: Pir Sultan – Sivas–Çorum anmaları
15–18 Ağustos: Hacı Bektaş Veli festivali
20 Aralık: Maraş katliamı anması
Aleviler ayrıca 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü, 1 Mayıs İşçi Bayramı gibi uluslararası günlere aktif katılır.
___
15. Ölüm ve defin
Alevilikte “ölüm”, cennet–cehennem yoktur. Hiçbir şey yok olmaz; her şey HAK’tan gelir ve tekrar HAK’a döner — bu döngü devriyedir. Bir kişi öldüğünde “devri daim ola” denir; “HAK’ka göçtü” ifadesi kullanılır. HAK; gerçeklik, hakikat, adalet ve tabiatın kendisidir. Cenazede kısa bir tören, müzik, deyiş ve semah olur. 40 gün sonra cem yapılır; kişinin toplumsal sorumlulukları toplulukça değerlendirilir.
___
16. Önemli kişilikler, mekânlar ve semboller
Alevi kültürünü etkileyen yüzlerce şahsiyet vardır: Mazdek, Babak Hürremi, Hallac Mansur, Hasan Sabbah, Yunus Emre, Kadıncık Ana, Abdal Musa, Kaygusuz Abdal, Pir Sultan, Nesimi, Köroğlu, Karacaoğlan, Seyid Rıza, İbrahim Kaypakkaya, Mazlum Doğan, Sakine Cansız, Âşık İbreti, Muhlis Akarsu, Âşık Hüdayi vb.
Önemli ziyaret yerleri: Hacıbektaş (Nevşehir), Abdal Musa (Elmalı/Antalya), Düzgün Baba (Dersim). Semboller: 1, 3, 4, 5, 7, 12, 40, 72, 365 sayıları; hava, ateş, ışık, güneş, su, toprak, yaşam; turna, güvercin, aslan, geyik; ağaç, elma, nar, gül, üzüm; kırmızı–yeşil–sarı renkleri; mum, saz ve semah.
___
17. Alevi “komünü”, isyanlar ve katliamlar
Aleviler köleci toplum döneminden itibaren baskıcı güçlere karşı durmuştur. Tarih boyunca Bizans, Selçuklu, Osmanlı ve Türkiye Cumhuriyeti dönemlerinde yüzlerce isyan ve katliam yaşanmıştır: Aristonikos (MÖ 132), Paulikian–Arevi kırımları, Mazdek (528), Babak Hürremi (838), Hallac Mansur (922), Karmatiler (951), Danişmend (1074), Hasan Sabbah (1124), Baba İlyas–İshak (1241), Şeyh Bedreddin–Börklüce (1420), Şahkulu (1511), Kalender Çelebi (1527), Koçgiri (1921), Dersim (1938) vb.
1413–1420 arasında Şeyh Bedreddin, Börklüce Mustafa ve Torlak Kemal Aydın–Ortaklar’da paranın kaldırıldığı, paylaşımcı “proto-komünal” bir düzen kurdu. “Yâr yanağından gayrı her şey ortak” sloganı buradan gelir. İsyan bastırıldı; önderler idam edildi, 8000 kişi katledildi. Aleviler modern dönemde de sendikalarda, sol hareketlerde, Kürt özgürlük mücadelesinde etkin olmuşlardır.
___
18. Türkiye Cumhuriyeti döneminde Alevi katliamları
Son 100 yılda 20 büyük katliamda 50.000’den fazla Alevi öldürülmüştür:
Koçgiri (1921), Dersim (1937–38), Zini Gedik (1938), Elbistan (1967), Malatya (1968), Kırıkhan (1971), 1971–73 devrimci Alevi lider katliamları, Sivas–Maraş–Çorum (1978–80), 12 Eylül 1980 darbesi, Mazlum Doğan (1982), Sivas Madımak (1993), Gazi–Ümraniye (1995), Gezi (2013), Paris Sakine–Fidan–Leyla (2013), IŞİD’in Irak–Suriye–Türkiye’deki saldırıları (2014) vb.
___
19. Atatürk ve Türkiye’de Aleviler
Resmî tarih anlatısının etkisiyle Atatürk’ün seküler, Alevi veya devrimci olduğu yönünde yanlış bir algı oluşmuştur. Metin bu bölümde Atatürk’ün Osmanlı subayı olarak kariyerini, etnik temizlik politikalarını, Britanya ile ilişkilerini, Koçgiri, Şeyh Sait, Ağrı ve Dersim harekâtlarını, Diyanet’in kurulmasını, Alevilik–Bektaşiliğin yasaklanmasını ve Kemalizmin “tekçi” karakterini eleştirel bir perspektifle anlatmaktadır.
___
20. AKP–Erdoğan rejimi ve Aleviler
1980 darbesiyle başlayan zorunlu din dersleri süreci, Erdoğan döneminde din derslerinin artırılması ve Diyanet’in devasa bütçe almasıyla devam etmiştir. Erdoğan’ın “Alevi–Kürt açılımları”, Gezi Parkı protestolarındaki ölümler, IŞİD’e verilen destek iddiaları, 15 Temmuz süreci, muhalefetin tasfiyesi, basının susturulması, şehirlerin bombalanması gibi birçok başlık bu bölümde ayrıntılı bir politik analizle ele alınmaktadır.
___
21. Alevilerin Türkiye Cumhuriyeti’nden güncel talepleri
Alevi örgütleri 25 yıldır şu talepleri dile getirmektedir:
Aleviliğin bağımsız bir inanç olarak tanınması ve anayasal güvenceye alınması
Diyanet’in kaldırılması
Zorunlu din derslerinin kaldırılması
Devlet–din işlerinin tamamen ayrılması
Diyanet’e aktarılan vergilerin Alevi toplumuna iade edilmesi
Alevi köylerine zorla yapılan camilerin kaldırılması
Devletin el koyduğu dergâhlar, mülkler ve değerlerin iadesi
Kimlik ve resmi belgelerde din hanesinin kaldırılması
Alevilere yönelik hakaretlerin ve ayrımcılığın cezalandırılması
Katliamların sorumlularının yargılanması
Madımak Oteli’nin utanç müzesine dönüştürülmesi
(Numaralandırma metinde 13 olarak devam ediyor) Alevi anma günlerinin resmî tatil olması
Yeni, adil ve demokratik bir anayasa
Kürt ve diğer azınlık sorunlarının barışçıl çözümü
Din ve milliyet konularının toplumsal baskı aracı olmaktan çıkarılması
___
22. Alevilikte reform
Alevilik; 1527 ve 1826’da Osmanlı, 1925’te Atatürk tarafından yasaklanmıştır. Bu nedenle Aleviler 466 yıl boyunca inançlarını gizli yaşamak zorunda kalmış ve merkezi bir örgütlenme olmayınca yoğun İslamî ve milliyetçi asimilasyona uğramıştır.
2 Temmuz 1993 Sivas Madımak Katliamı bir dönüm noktası olmuştur. Bunun ardından Aleviler dünya genelinde örgütlenmeye başlamıştır. Devrimci Aleviler Birliği (DAB), 2015’ten beri Alevilikte reform hareketi yürütmektedir:
Alevilik İslam’ın bir kolu değil, bağımsız bir felsefi inançtır
Alevilik ırkçı veya milliyetçi değildir
Hedef sosyal adalet toplumudur
Kadın–erkek eşittir; tüm kurumlarda kadın kotası ve eşbaşkanlık olmalıdır
Alevilik doğa felsefesidir; ekoloji temel ilkedir
Alevilik bilim temellidir; eğitim temel önemdedir
İslamî ve milliyetçi sembol ve ifadelerin Alevilikten çıkarılması gerekir
DAB, 2019’da bu reform süreci üzerine bir kitap da yayımlamıştır.
___
Nazım Hikmet’ten bir alıntı
“Tek ağaç gibi hür ve yalnız; bir orman gibi kardeşçesine yaşamak…”
___
Âşık Hüdayi’den
Bütün evren semah döner
Aşkından güneşler yanar
Aslına ermektir hüner
Beş vakitle avunmayız
Canan bizim canımızdır
Teni bizim tenimizdir
Bevgi bizim dinimizdir
Başka dine inanmayız
Hüdayiyim hüdamız var
Dost elinden bademiz var
Muhabbetten kalamız var
Ölüm ölür biz ölmeyiz
AŞK ile Danimarka >> Feramuz Acar ve Sadık Acılı — 25.01.2020
(Bu yazı Danca/Danimarkaca yazılmış, bir yazının AI tarafından (eksik / doğru tercümesidir..))
:::::::::::::::::

Randers Alevi Kultur Center – DELEPROJEKT

"Som mennesker deler vi." "Vi deler alt undtagen vores kærester." "At dele en enkelt drue mellem 40." "En for alle, alle for én." "At dele alt, hvad der er godt for menneskeheden" osv. Alt dette er en vigtig del af Alevi kultur. MUSIKANLÆG:
Skal du holde en fest eller et møde og mangler et lydanlæg, kan du låne foreningens transportable musikanlæg med 2 mikrofoner, stativer m.m. (Depositum: 100 kr.) FOLDEBORDE OG KLAPSTOLE:
Skal du holde et møde eller en fest og mangler ekstra borde og stole, kan du låne 6 foldeborde og 22 klapstole. FESTTELT / PAVILLON:
Skal du holde et møde eller en fest udendørs i haven, kan du låne vores 3 x 6 m festtelt. VÆRKTØJ:
Skal du samle møbler, sætte noget op eller reparere noget og mangler værktøj, kan du låne foreningens værktøjskuffert. PROJEKTOR:
Har du brug for en projektor til PowerPoint-præsentationer eller andet multimedie, kan du låne foreningens projektor. BØGER:
I foreningens bibliotek har vi en række bøger på dansk, tyrkisk og kurdisk, som alle frit kan låne og levere tilbage efter endt læsning. (Du er også velkommen til at donere bøger til foreningen, så andre kan få glæde af dem.) MØDELOKALER:
Foreninger, grupper og nye initiativtagere med et almennyttigt og folkeoplysende formål
(aktiviteter, der ligger inden for foreningens formål og også er åbne for vores medlemmer)
kan eventuelt låne vores lokaler gratis. eller 30-pers. mødelokale) til enkeltstående møder og arrangementer. HVIS DU VIL LÅNE:
Skriv til [email protected], send en SMS eller ring til vores sekretær:
📞 40 96 88 78 – Feramuz Acar
Depositum betales via MobilePay 10244
(Depositum tilbagebetales, når udstyret afleveres i samme stand.) ((TAK til Nordea-Fonden Dele-Puljen, som har støttet vores projekt med 14.000 kr. https://nordeafonden.dk/det-har-vi-stoettet/dele-puljen))