Geopolitical Cyprus

03/03/2026

Του Ζήνωνα Τζιάρρα

Εάν η στρατηγική του τρέχοντος πολέμου κατά του #Ιράν έχει όντως σκοπό να ανατρέψει το καθεστώς, τότε μία επόμενη φάση των επιχειρήσεων πολύ πιθανόν να επιδιώξει να κινητοποιήσει ένοπλες ομάδες εντός της χώρας εναντίον του καθεστώτος.

Από αυτή την άποψη, δεν είναι τυχαίο που στα τέλη Φεβρουαρίου ανακοινώθηκε η συγκρότηση του Συνασπισμού Πολιτικών Δυνάμεων του Ιρανικού Κουρδιστάν, η οποία σηματοδοτεί μια προσπάθεια ενοποίησης της κουρδικής αντιπολίτευσης και ενίσχυσης της πολιτικής της παρουσίας απέναντι στην Τεχεράνη.

Ο νεοσύστατος συνασπισμός ανακοίνωσε ότι προέκυψε ύστερα από περίοδο διαλόγου και διεργασιών μεταξύ κουρδικών πολιτικών φορέων, ενώ κεντρικός σκοπός της πρωτοβουλίας είναι η ενίσχυση της ενότητας και του συντονισμού του κουρδικού πολιτικού κινήματος στο Ιράν.

Η ίδρυση του συνασπισμού κρίθηκε αναγκαία για:

1. Την επίτευξη μεγαλύτερης ενότητας και κοινής δράσης των κουρδικών δυνάμεων, και
2. Την αναβάθμιση του ρόλου του Κουρδιστάν στον ευρύτερο αγώνα κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας,
και την αποτελεσματικότερη προώθηση των πολιτικών και εθνικών δικαιωμάτων των Κούρδων στο Ιράν.

Οι συμβαλλόμενες οργανώσεις εκτιμούν ότι η συγκυρία απαιτεί συντονισμένη πολιτική και δράση, τόσο μεταξύ κουρδικών κομμάτων όσο και με άλλες αντιπολιτευόμενες δυνάμεις σε όλο το Ιράν.

Βασικοί στόχοι του συνασπισμού έχουν οριστεί οι εξής:

1. Η ανατροπή της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν
2. Το δικαίωμα αυτοδιάθεσης για τον κουρδικό λαό
3. Η ίδρυση ενός εθνικού και δημοκρατικού πολιτικού πλαισίου στο Ιρανικό Κουρδιστάν, βασισμένου στη λαϊκή βούληση

Σε μεταγενέστερη τοποθέτηση, η συμμαχία διευκρινίζει ότι επιδιώκει την κατοχύρωση των κουρδικών δικαιωμάτων εντός ενός αποκεντρωμένου και δημοκρατικού Ιράν, απορρίπτοντας τον χαρακτηρισμό περί απόσχισης κατά τα πρότυπα που υιοθετήθηκαν από το PKK από το 2000.

Στα κόμματα που συμμετέχουν στον συνασπισμό περιλαμβάνονται τα Kurdistan Freedom Party (PAK), Kurdistan Freedom Life Party (PJAK), Democratic Party of Iranian Kurdistan (PDKI), Khabat Organisation of Iranian Kurdistan (Khabat), Komala Party of Kurdistan.

Λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτά τα κόμματα διατηρούσαν μεταξύ τους κατά περιόδους ανταγωνιστικές σχέσεις, το γεγονός ότι συνασπίζονται με στόχο την ανατροπή του καθεστώτος ενδεχομένως να προοιωνίζει την εργαλειοποίησή τους από τις επιτιθέμενες δυνάμεις σε μια προσπάθεια κλιμάκωσης εναντίον του καθεστώτος.

Όπως ανέφερα σε προηγούμενη ανάρτηση, η Τουρκία έχει ήδη επεξεργαστεί επιχειρησιακά πλάνα για την περίπτωση ένοπλου αγώνα από τους Κούρδους του Ιράν.

28/02/2026

Του Ζήνωνα Τζιάρρα για τον πόλεμο με το Ιράν

Νέα σύγκρουση #ΗΠΑ- #Ισραήλ κατά #Ιράν. Κάποιες σκέψεις τηλεγραφικά.

H επίθεση αυτή ήταν αναμενόμενη. Η διαδικασία των διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν εξυπηρετούσε κυρίως τακτικιστικούς σκοπούς. Οι ΗΠΑ χρειάζονταν χρόνο για να κινητοποιήσουν όλες τις δυνάμεις που χρειάζοταν στην περιοχή και να απομακρύνουν μη αναγκαίο προσωπικό και assets. To Ιράν χρησιμοποίησε αυτό τον χρόνο για να προετοιμαστεί όσο το δυνατόν καλύτερα. Βέβαια, το γεγονός ότι το Ιράν δεν παρουσιάστηκε εύκαμπτο στις αμερικανικές απαιτήσεις για το πυρηνικό ή το βαλλιστικό του πρόγραμμα - επίσης φυσιολογικό και αναμενόμενο - ήταν το κερασάκι στην τούρτα.

Όπως ανέφερα επανειλημμένα από το πέρας του προηγούμενου Πολέμου των 12 Ημερών, μια νέα σύγκρουση με το Ιράν ήταν θέμα χρόνου. Και τούτο διότι η αποδυνάμωση του Ιράν και -ιδεατά- η ανατροπή του υφιστάμενου καθεστώτος αποτελούν υψηλούς στρατηγικούς σκοπούς, τόσο των ΗΠΑ όσο και του Ισραήλ. Για τη Ουάσιγκτον, αυτός ο σκοπός έχει ιστορικό βάθος, με άλλα λόγια, δεν είναι "τραμπικής" προέλευσης. Απλώς οι διεθνείς συστημικές συνθήκες ευνόησαν -και σε κάποιο βαθμό κατέστησαν "αναγκαία"- την απόφαση.

Ταυτόχρονα, ας μη ξεχνάμε ότι το στρατιωτικό και διπλωματικό επίπεδο σε τέτοιες περιπτώσεις συμπληρώνουν το ένα το άλλο. Όπως οι διαπραγματεύσεις "αγόρασαν χρόνο" για τις δύο πλευρές, μπορούν να αποτελέσουν και εναλλακτικό πλαίσιο διεξόδου από τον πόλεμο υπό τη μορφή συνθηκολόγησης του Ιράν, ιδιαίτερα εάν η ανατροπή του καθεστώτος καταστεί δύσκολη υπόθεση.

Σε κάθε περίπτωση, το δεδομένο από στρατηγικής άποψης είναι ότι επιδιώκεται η αποφασιστική καταστροφή των στρατιωτικών υποδομών του Ιράν, ιδιαίτερα των βαλλιστικών και αντιεροπορικών δυνατοτήτων της χώρας, μεταξύ άλλων κρίσιμων υποδομών. Τούτο αναμένεται ότι θα συμβάλει στην αποσταθεροποίηση της χώρας, όπως έκανε και ο προηγούμενος πόλεμος, επιδεινώνοντας την οικονομική, πολιτική και κοινωνική κρίση.

Τα ανωτέρω αναλύω με περισσότερη λεπτομέρεια στα παρακάτω άρθρα:

1. Από τις 15 Ιουνίου 2025 για τους στρατηγικούς σκοπούς του Ισραήλ: https://geopoliticalcyprus.org/2025/06/15/israilina-kinitra-kai-skopoi/
2. Από τις 14 Ιανουαρίου 2026 για το επικείμενο χτύπημα ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν: https://geopoliticalcyprus.org/2026/01/14/ti-paei-na-ginei-sto-iran/

Επιπλεόν, είναι πιθανόν να δούμε πυροδότηση σεκταριστικών συγκρούσεων. Παράδειγμα αποτελεί το Κουρδικό το οποίο τελεί υπό καταστολή από το ιρανικό καθεστώς. Ενδεικτικά, τις προηγούμενες εβδομάδες, η ιρανική κυβέρνηση προχώρησε στη σύλληψη ατόμων που σχετίζονται με το ιρανικό πρακλάδι του ΡΚΚ, το PJAK, προσπαθώντας να προλάβει τη δημιουργία επιπλέον μετώπου στο εσωτερικό.

Η Τουρκία ανησυχεί ιδιαιτέρως για τρεις λόγους: 1) οι πιθανές προσφυγικές ροές, 2) η αναζωπύρωση του Κουρδικού στο εσωτερικό του Ιράν και η υπερχείλισή του στις γύρω χώρες με κουρδικά κινήματα και παρουσία του ΡΚΚ, και 3) διότι η εγκατάσταση μιας φιλο-δυτικής κυβέρνησης στο Ιράν θα μπορούσε να μετασχηματίσει τον περιφερειακό και διεθνή του ρόλο "κλέβοντας" από την ίδια μέρος από τον ρόλο που διατηρεί για τη Δύση εδώ και δεκαετίες.

Υπό αυτό το πρίσμα, είναι πιθανόν η Τουρκία να ενεργήσει αποτρεπτικά με διασυνοριακές επιχειρήσεις εντός του Ιράν. Να θυμίσουμε εδώ ότι το 1990-91 στο πλαίσιο του Πολέμου στον Κόλπο, η Τουρκία έπαιξε πρωταγωνιστικό ρόλο στην δημιουργία "Ασφαλούς Ζώνης" από τις δυτικές δυνάμεις εντός του Ιράκ εξαιτίας των (κουρδικών) προσφυγικών ρευμάτων και της απειλής του PKK. Βέβαια, η ζώνη εκείνη μετεξελίχθηκε από ζώνη ανθρωπιστικών σκοπών (απέναντι στο καθεστώς Σαντάμ) σε Ζώνη Μη Πτήσεων που επέτρεψε εν τέλει την ανάδυση της ιρακινής κουρδικής αυτόνομης οντότητας.

Επιπλέον, η Τουρκία διεξήγαγε περί τις 29 στρατιωτικές επεμβάσεις στο Ιράκ κατά τη δεκαετία του 1990 περιλαμβανομένων των Επιχειρήσεων Ατσάλι (1995) και Σφυρί (1997) με κινητοποίηση 35 χιλ. και 50 χιλ. στρατιωτών αντίστοιχα. Η τελευταία, από άποψη στρατιωτών ήταν μεγαλύτερη και από την εισβολή στην Κύπρο. Τέλος, υπενθυμίζουμε ότι από το 2016 και μετά το στρατηγικό δόγμα της Τουρκίας έχει αλλάξει και επιδιώκει την (προληπτική) αντιμετώπιση των απειλών έξω από τα σύνορά της. Μέρος αυτής της στρατηγικής ήταν οι επεμβάσεις στη Συρία και οι προσπάθειες απόκτησης στρατηγικού αποτυπώματος στο Ιράκ, στο πλαίσιο της Επιχείρησης της Μοσούλης κατά του Ισλαμικού Κράτους το 2016-17. Για αυτά βλ. περισσότερα στα παρακάτω:

1. Turkish Foreign Policy: The Lausanne Syndrome in the Eastern Mediterranean and Middle East: https://link.springer.com/book/10.1007/978-3-030-90746-4

2. Common enemy, colliding policies: neoclassical realism’s perspective on Turkey and Iraq during the Mosul operation against ISIS [OPEN ACCESS - Προσβάσιμο σε όλους]: https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/02185377.2025.2602425?src=

28/02/2026

Του Γιάννη Ιωάννου για τον πόλεμο με το Ιράν

Το τι συνέβη στο το τελευταίο 24ωρο δεν ομοιάζει με τον "12ημερο πόλεμο" Ιράν-Ισραήλ του Ιουνίου του 2025.

και έπληξαν εξαρχής, από κοινού, στόχους της πολιτικοστρατιωτικής ηγεσίας με τις συγκλίνουσες πληροφορίες να δείχνουν πως αποκεφάλισαν τόσο την ηγεσία των (Mohammad Pakpour) όσο και τον υπουργό Άμυνας, Nasid Nasirzadeh.

Αν επιβεβαιωθεί και ο θάνατος του Αγιατόλαχ Αλί Χαμενέϊ η νέα σύγκρουση διαφοροποιείται αισθητά από τον Ιούνιο του 2025 ως προς τα ποιοτικά της χαρακτηριστικά.

Το Ιράν μπορεί να έπληξε στόχους σε χώρες του Κόλπου (ΗΑΕ, Μπαχρέιν) και να ανταπόδωσε στην ισραηλινή επικράτεια αλλά διανύει μια περίοδο όπου το βαλλιστικό του οπλοστάσιο είναι περιορισμένο, οι σημαντικοί proxies του όπως η Hezbollah αποδυναμωμένοι και οι Χούθις αρκετά μακριά. Συν τον παράγοντα της Οικονομίας και των πρόσφατων κοινωνικών αναταράξεων στην χώρα.

Βέβαια ούτε οι ΗΠΑ υπό τον Τραμπ, ούτε το Ισραήλ υπό τον Νετανιάχου έχουν πλάνο για μια τεκτονική αλλαγή παραδείγματος στην χώρα. Ωστόσο αν όλο αυτό που ξεκίνησε σήμερα στην περιοχή ξεπεράσει σε ένταση τις 12 ημέρες, η Τεχεράνη θα βρεθεί ξανά υπό ασφυκτική πίεση. Πίεση που δεν θα ρίξει απαραίτητα το καθεστώς του 1979 αλλά που θα θάψει, οριστικά, τις αναθεωρητικές φιλοδοξίες της χώρας από το Πυρηνικό του Πρόγραμμα μέχρι τον Άξονα της Αντίστασης στην Μέση Ανατολή και την εφοδιαστική αλυσίδα της Τεχεράνης προς την Ρωσία για το Ουκρανικό.

02/02/2026

Παρακολουθήστε το νέο

30/01/2026

Συζήτηση στρογγυλής τραπέζης με αφορμή την διευρυμένη επανέκδοση του βιβλίου “8+2 Μύθοι για την Τουρκική Εξωτερική Πολιτική” του Ζήνωνα Τζιάρρα

Oι Εκδόσεις Hippasus και το Κέντρο Κοινωνικό-Πολιτικής Σκέψης Πολιτεία σας προσκαλούν σε συζήτηση στρογγυλής τραπέζης με αφορμή την διευρυμένη επανέκδοση του βιβλίο...

29/01/2026

👇🏽👇🏽

📘🖊🦉
Oι Εκδόσεις Hippasus, και το Κέντρο Κοινωνικό-Πολιτικής Σκέψης Πολιτεία Politeia Cyprus σας προσκαλούν σε συζήτηση στρογγυλής τραπέζης με αφορμή την διευρυμένη επανέκδοση του βιβλίου του Zenonas Tziarras «8+2 ΜΎΘΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΟΥΡΚΙΚΉ ΕΞΩΤΕΡΙΚΉ ΠΟΛΙΤΙΚΉ».

🗓 Τρίτη 17 Φεβρουαρίου 2026
⏰18:30-20:00
📍 ΑRTOS Cultural and Research House (Aγ. Ομολογητές 64, 1080 Λ/ία)

Χαιρετισμοί:
👉Ήρα Ιωάννου-Αιμιλιανίδου, δικηγόρος, εκ μέρους των Εκδόσεων Ηippasus

Εισηγήσεις:
👉Άννα Κουκκίδη-Προκοπίου Anna Koukkides-Procopiou, Πρόεδρος Κέντρου Κοινωνικο-Πολιτικής Σκέψης ΠΟΛΙΤΕΙΑ, πρώην Υπουργός Δικαιοσύνης και Δημόσιας Τάξεως της Κυπριακής Δημοκρατίας
👉Χριστόφορος Φωκαΐδης, Πρόεδρος Ινστιτούτου Μελετών Πολιτικής και Δημοκρατίας, πρώην Υπουργός Άμυνας
👉Νίκος Μούδουρος, Επίκουρος Καθηγητής, Τμήμα Τουρκικών και Μεσανατολικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Κύπρου
👉Ζήνωνας Τζιάρρας Zenonas Tziarras , Λέκτορας, Τμήμα Τουρκικών και Μεσανατολικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Κύπρου

Συντονισμός:
👉 Κωνσταντίνος Αδαμίδης Constantinos Adamides, Αναπληρωτής Καθηγητής Διεθνών Σχέσεων, Πρόεδρος Τμήματος Πολιτικών Επιστημών και Διακυβέρνησης,
Πανεπιστήμιο Λευκωσίας

📌 Δηλώσεις Συμμετοχής μέχρι 16 Φεβρουαρίου στο 22795003 ή στο [email protected]

#βιβλία

26/01/2026

Εντός της εβδομάδας προγραμματίζεται νέο επεισόδιο που θα είναι αφιερωμένο στο Κουρδικό - τις εξελίξεις εντός Συρίας.

Αν έχετε ερωτήματα μπορείτε να μας τα στείλετε.

18/01/2026

Όλη η νέα συμφωνία SDF-Δαμασκού στη Συρία.

05/01/2026

Οι βασικές σχολές περιχαράκωσης στον δημόσιο διάλογο γύρω από την αμερικανική επέμβαση στη Βενεζουέλα είναι τρεις: 1. της Realpolitik, 2. του Διεθνούς Δικαίου, και 3. του αντι-ιμπεριαλισμού. Οπωσδήποτε υπάρχουν αλληλεπικαλύψεις και κάθε κατηγοριοποίηση είναι απλουστευτική για σκοπούς «ανάλυσης».

Του Ζήνωνα Τζιάρρα

Ειδικός στα της Βενεζουέλας δεν είμαι, γι’ αυτό και δεν θα αναλύσω τα εσωτερικά της χώρας, ούτε θα κάνω εκτιμήσεις για το που αυτή οδεύει ως προς τη σταθερότητα, την ...

16/12/2025

Παρακολουθείστε το νέο επεισόδιο του

10/12/2025

Με αφορμή την πρόσφατη συζήτηση για τους δημόσιους εορτασμούς των Σύρων στην Κύπρο και ανά την Ευρώπη για το κλείσιμο ενός έτους από την ανατροπή του Μπασάρ αλ Άσαντ στη Συρία και τη λήξη της 53ετούς δυναστείας των Άσαντ, το ζήτημα της (παράτυπης) μετανάστευσης έγινε ξανά αντικείμενο πολιτικού διαλόγου και λαϊκισμού.

Νέο άρθρο του Ζήνωνα Τζιάρρα

Με αφορμή την πρόσφατη συζήτηση για τους δημόσιους εορτασμούς των Σύρων στην Κύπρο και ανά την Ευρώπη για το κλείσιμο ενός έτους από την ανατροπή του Μπασάρ αλ Άσαν...

09/12/2025

Kυκλοφόρησε η δεύτερη, επικαιροποιημένη και διευρυμένη έκδοση του βιβλίου 8+2 Μύθοι για την Τουρκική Εξωτερική Πολιτική, στη σειρά Διεθνής & Περιφερειακή Πολιτική των εκδόσεων Hippasus.

Μόλις κυκλοφόρησε η δεύτερη, επικαιροποιημένη και διευρυμένη έκδοση του βιβλίου 8+2 Μύθοι για την Τουρκική Εξωτερική Πολιτική, στη σειρά Διεθνής & Περιφερειακή Πολι...