Erfgoed Berla

Erfgoed Berla Erfgoed in Meise

Het nieuwe tijdschrift vind je hier: https://erfgoedberla.be/archief/tijdschrift/Berla_nr_162_-_augustus_2026.pdfBeste l...
15/08/2026

Het nieuwe tijdschrift vind je hier:https://erfgoedberla.be/archief/tijdschrift/Berla_nr_162_-_augustus_2026.pdf

Beste leden,
Beste lezers,

de jongedame met de zachte glimlach op de voorpagina van ons tijdschrift is Paula Goethals uit Imde, gefotografeerd in augustus 1914 naar aanleiding van haar twintigste verjaardag. Het tijdstip is heel bijzonder, want enkele dagen later bereikte het geweld van de eerste wereldoorlog in alle hevigheid ook onze dorpen (de slag bij Imde van 24 augustus 1914). In vorige tijdschriften van Berla werden de hulpacties van Paula Goethals tijdens en na deze veldslag en ook in de loop van de daaropvolgende oorlogsjaren al belicht. Maar nu krijgen we haar levensverhaal te lezen uit eerste hand, want geschreven door haar schoondochter Martine Holvoet, gravin le Grelle. Mede dankzij het begeleidend beeldmateriaal biedt dit artikel een mooi inzicht in het leven en de activiteiten van een ‘gegoede’ familie uit onze gemeente gedurende pakweg de lange eerste helft van de twintigste eeuw, van de belle époque tot de vooravond van de golden sixties.

Het is bijgevolg geen toeval dat dit artikel nu gepubliceerd wordt, want eind augustus vindt in Imde de jaarlijkse herdenking van die slag bij Imde plaats.
Daarenboven spelen we ook in op de actualiteit met het artikel van Wim Steegmans over 50 jaar vzw Linde: tijdens het laatste weekend van augustus wordt in Eversem immers die halve eeuw “De Linde” gevierd.

Onze gemeente telt nog vele andere actieve verenigingen, met een ruim scala aan activiteiten. Berla maakt graag plaats in het tijdschrift voor teksten die het ontstaan, de werking en de geschiedenis van deze verenigingen beschrijven. Je kan ons hiervoor contacteren via mail: https://erfgoedberla.be/wie-zijn-wij/

De trouwe lezer van ons tijdschrift vindt nog enkele kortere bijdragen van vertrouwde auteurs zoals Gust De Bondt, die enkele dorpsfiguren uit Rossem beschrijft; van Piet De Cuyper over het genoegen van te lezen in Meise tijdens en na de tweede wereldoorlog en een postume tekst van Frans Meskens over het toponiem Zerlegem. Marc Gillisjans brengt ons het uitgebreide verhaal van Petrus Josephus Gierts en Josephus Leonardus Gierts en hun herhaaldelijk wedervaren met het vredegerecht van Wolvertem in de 19de eeuw. De laatste bijdrage is het gedetailleerd en grondig onderzoek van Luk Van den Brande over ‘Fons’ Cluts, en zijn activiteiten als verzetsstrijder in Brussel tijdens WO2 – en over de bureaucratische lijdensweg om (postuum) erkenning te bekomen van het statuut van verzetsstrijder.

Veel leesplezier,

Jan Buyens,
secretaris.

Het nieuwe tijdschrift vind je hier: https://erfgoedberla.be/archief/tijdschrift/Berla_nr_161_-_mei_2026.pdfBeste leden,...
10/05/2026

Het nieuwe tijdschrift vind je hier:https://erfgoedberla.be/archief/tijdschrift/Berla_nr_161_-_mei_2026.pdf

Beste leden,
Beste lezers,

iedereen heeft al wel gehoord van de “kolonie in Merksplas” (of Hoogstraten of Wortel), dé oorden waar men zwervers en bedelaars opsloot… maar weinigen hebben eigenlijk een realistisch idee van hoe dat er wel uitzag, wie daar eigenlijk verbleef en wat er zich daar afspeelde.

Ooit herbergde deze (nu beschermde) terreinen van meer dan 600 ha een heel brede waaier van activiteiten waar de opgesloten mannen na hun veroordeling werden tewerkgesteld. Het aantal gedetineerden in Merksplas steeg van 800 in 1879 tot meer dan 5.000 landlopers in 1911.
Na 1993, toen de wet op de landloperij en bedelarij (eerste versie: 1866) werd afgeschaft, veranderde de functie en is het nu deels een gesloten centrum voor illegalen en een gevangenis, deels een natuurgebied en deels een een verzameling van activiteiten met onder andere een toeristische inslag (oude gebouwen, museum, archief, bezoekerscentrum, plantentuin, horeca,…).

Maar in z’n “hoogdagen” was de kolonie dus een plaats waar veroordeelde landlopers en bedelaars werden opgesloten en waar ze arbeid moesten verichten onder een sterk gereguleerd regime. En dat alles in de hoop dat die mannen dan door hun straf (en eventueel aangeleerde vakkennis) hun leven achteraf zouden beteren… iets wat niet altijd lukte, getuige de verhalen die hier verder te lezen zijn.

Die zwervers en bedelaars kwamen van zowat overal, van de grote steden tot uit de kleinste dorpjes, ook uit onze gemeente.
Marc Gillisjans speurde jarenlang naar de levensloop van de 31 in Wolvertem geboren mannen die een dossier in de kolonie hadden. En hij bewees tegelijk dat droge ambtelijke archiefstukken toch de basis voor erg leesbare verhalen kunnen vormen: de inkijk die we in hun leven en wedervaren in dit extra-dik themanummer krijgen is vaak verrassend en meer dan eens behoorlijk triest…

Veel leesplezier,

Eric Van Baelen,
ondervoorzitter Berla.

Tip:
22/04/2026

Tip:

Adres

Meise
1860

Meldingen

Wees de eerste die het weet en laat ons u een e-mail sturen wanneer Erfgoed Berla nieuws en promoties plaatst. Uw e-mailadres wordt niet voor andere doeleinden gebruikt en u kunt zich op elk gewenst moment afmelden.

Snelkoppelingen

Delen