09/06/2026
بیانیه مراکز اسلامی و نهادهای مدنی هزارههای آسترالیا در پی ارتحال جانسوز مرجع عالیقدر جهان تشیع، حضرت آیتالله العظمی شیخ محمد اسحاق فیاض (قدس سره الشریف)
بسم الله الرحمن الرحیم
«إِنَّا لِلّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ»
ارتحال جانگداز فقیه ربانی، مرجع عالیمقام، استاد برجسته حوزه علمیه نجف اشرف و محقق وارسته، حضرت آیتالله العظمی شیخ محمد اسحاق فیاض (قدس سره الشریف)، ضایعهای عظیم و اندوهی عمیق برای جهان اسلام، حوزههای علمیه، جامعه مؤمنان و تمامی دلدادگان مکتب اهلبیت عصمت و طهارت (علیهمالسلام) به شمار میرود.
آن مرجع فرزانه از برجستهترین چهرههای فقاهت و اجتهاد در عصر حاضر و از استوانههای استوار حوزه علمیه نجف اشرف بود که عمر شریف خویش را در راه تحصیل، تحقیق، تدریس، تربیت شاگردان و پاسداری از معارف ناب اسلامی سپری نمود. رحلت ایشان، فقدان شخصیتی است که دههها در قله دانش دینی، زهد، تقوا و خدمت به امت اسلامی قرار داشت و آثار علمی و معنوی وی تا نسلها الهامبخش عالمان و حقیقتجویان خواهد بود.
حضرت آیتالله العظمی فیاض (ره) در سال ۱۳۰۹ خورشیدی در ولسوالی جاغوری ولایت غزنی، در خانوادهای متدین، شریف و سختکوش از جامعه هزاره دیده به جهان گشود. دوران کودکی و جوانی ایشان با دشواریهای ناشی از فقر و محرومیت همراه بود، اما اراده استوار، استعداد کمنظیر و پشتکار مثالزدنی ایشان سبب شد تا مسیر کمال علمی و معنوی را با موفقیت بپیماید و از میان دشواریهای فراوان به جایگاه رفیع مرجعیت و زعامت علمی جهان تشیع دست یابد.
حضور بیش از نیم قرن آن عالم ربانی بر کرسی تدریس حوزه علمیه نجف اشرف و برپایی مستمر درس خارج فقه و اصول، حوزه علمی ایشان را به یکی از پربارترین و تأثیرگذارترین محافل علمی جهان تشیع تبدیل کرد. تسلط کمنظیر ایشان بر علوم فقه، اصول، رجال، حدیث و مسائل اجتماعی معاصر، موجب شد که در شمار برجستهترین فقهای روزگار قرار گیرد و آثار ارزشمند علمی ایشان به عنوان بخشی از میراث ماندگار حوزه نجف در اختیار نسلهای آینده باقی بماند.
از ویژگیهای برجسته علمی و فکری آن مرجع فقید، تأکید بر اعتدال، مدارا، عقلانیت و اخلاق اسلامی بود. ایشان همواره پیروان مکتب اهلبیت (علیهمالسلام) را به پرهیز از افراطگرایی، تندروی، تعصب و نفرتپراکنی فرا میخواند و بر ضرورت احترام به کرامت انسانی و حسن معاشرت با همه انسانها تأکید میورزید.
در عرصه مسائل اجتماعی و فقه معاصر نیز دیدگاههای ایشان از عمق اجتهادی و نگاه واقعبینانه به تحولات زمانه حکایت داشت. از جمله در مباحث مربوط به جایگاه زنان، با تکیه بر مبانی اجتهادی خویش، نقشآفرینی بانوان را در عرصههای مختلف اجتماعی، علمی و سیاسی مورد تأیید قرار داده و بر حفظ کرامت انسانی، شایستگی و توانمندی زنان تأکید مینمود.
حضرت آیتالله العظمی فیاض (ره) همچنین از منادیان برجسته وحدت اسلامی و همزیستی مسالمتآمیز میان جوامع انسانی بود. ایشان مسلمانان را به رعایت قوانین کشورهای محل زندگی، احترام به نظم اجتماعی، دوری از تنش و ایفای نقش مثبت در جوامع دعوت میکرد و معتقد بود که بهترین نمایندگی از دین، اخلاق نیکو، رفتار مسئولانه و خدمت صادقانه به مردم است.
آن فقیه بزرگوار در تمام مراحل زندگی خویش، استقلال علمی، پاکدامنی، زهد، پارسایی و تعهد دینی را حفظ نمود و هیچگاه جایگاه علمی و معنوی خود را با مصلحتهای زودگذر دنیوی درنیامیخت. همین ویژگیها موجب شد که نام و شخصیت ایشان به عنوان الگویی از صداقت، اخلاص، استقامت و وفاداری به ارزشهای الهی در حافظه تاریخی جهان تشیع ماندگار گردد.
ما مراکز اسلامی و نهادهای مدنی هزارههای آسترالیا، ضمن ابراز عمیقترین مراتب تأثر و اندوه خویش از این مصیبت بزرگ، سیره علمی و عملی آن عالم ربانی را الگویی ارزشمند برای دینداری آگاهانه، اعتدال، مدارا، تلاش علمی، خدمت به مردم و پاسداری از ارزشهای انسانی و اسلامی میدانیم و بر ضرورت معرفی و ترویج این میراث گرانسنگ در میان نسلهای آینده تأکید میورزیم.
همچنین لازم میدانیم از همه علما، اندیشمندان، شخصیتهای دینی، نهادهای اسلامی و تمامی انسانهای نیکاندیش که در پی ارتحال آن مرجع فقید با پیامها و ابراز همدردیهای خویش در این اندوه بزرگ شریک شدند، صمیمانه قدردانی نماییم. به طور ویژه از ملت شریف و دولت جمهوری عراق که در دوران حیات و پس از ارتحال آن مرجع عالیقدر، نهایت احترام، تکریم و وفاداری را نسبت به ایشان ابراز داشتند، سپاسگزاری میکنیم. بیتردید این رفتار کریمانه و شرافتمندانه، موجب تحکیم پیوندهای برادری، همدلی و همبستگی میان ملتهای عراق و افغانستان و عموم پیروان مکتب اهلبیت (علیهمالسلام) خواهد شد.
ما همچنین عموم مردم، بهویژه نسل جوان را دعوت میکنیم تا با الهام از آموزهها، توصیهها و سیره نورانی آن مرجع فقید، در مسیر تقویت وحدت، همبستگی اجتماعی، اخلاقمداری، مسئولیتپذیری و همزیستی مسالمتآمیز گام بردارند و میراث علمی و معنوی آن عالم فرزانه را پاس بدارند.
از درگاه خداوند متعال برای آن فقیه عالیمقام، علو درجات، رحمت واسعه الهی و همنشینی با اولیای الهی را مسئلت داریم و برای بازماندگان، شاگردان، ارادتمندان و مقلدان ایشان، صبر جمیل و اجر جزیل آرزو مینماییم.
والسلام علیکم ورحمة الله وبرکاته
نام مراکز اسلامی و نهادهای مدنی