29/05/2026
HZ. ALİ ALEYHİSELAM VEL-RAHME.
SUÇLULARIN DURUMUNU AÇIKLAYAN SÖZLERİ:
Amel etmeksizin ahirete ümit besleyen,
uzun arzularına rağmen tövbeye ümitvar olan,
dünyada zahitlerin sözlerini söyleyip ve kendilerini dünyaya adamış olanların yaptıklarını yapan,
dünya malından, mülkünden her ne kadar verilirse doymak bilmeyen,
eğer verilmezse kanaat etmeyen,
verilenin şükründen âcizken verilmeyeni isteyip duran,
halkı kötülükten alıkoyup kendisi kaçınmayan,
kendi yapmadığı halde emreden,
temiz kişileri sevip amellerini yapmayan,
suçluları sevmediği halde onlardan biri olan,
günahlarının çokluğundan dolayı ölümden hoşlanmadığı halde hayatının en son anına kadar günahı terketmeyen,
“Bu kadar amel edip kendimi yoracağıma niçin oturup (Allah'ın rahmetini) arzu etmiyeyim?” diyen,
mağfiret dileyip sürekli günah işleyen,
öğüt alabilecek kadar yaşadığı halde öğüt almayan,
geçmişi hatırladığında, "Eğer çalışıp zahmet çekseydim ne iyi olurdu" deyip önündeki fırsatları değerlendirmeyen, hastalandığında amel etmede yaptığı kusurlardan dolayı pişmanlık duyup iyileştiğinde emin ve mağrur olarak amel etmeyi geciktiren, sıhhatliyken kendisini beğenip belaya uğradığında ümitsizliğe kapılan,
zannettiği konularda nefsine yenik düşüp kesin bilgisi olan konularda nefsini yenemeyen kimselerden olma.
Böyle biri ne paylaştırılmış rızka kanaat eder, ne
Allah'ın kefalet ettiğine güvenir; farz olan işleri terkettiği için kendisinden kuşkulanır; zenginleşince böbürlenip, fitnelere kapılır; fakirleşince ümidi kesilip güçsüzleşir.
Günahı çok olsa da fazlasına yönelir;
nimeti, bol olsa da artmasını ister;
verilen nimete ise şükretmez;
başkalarının önemsenmeyen kusurlarını görür,
kendisinin büyük suçlarını görmezlikten gelir.
Bir şehvetle karşılaşınca tövbe etmek ümidiyle kendisini lezzete kaptırır. Oysa tövbenin nasıl olacağını da bilmez. Ne mükâfata ilgi ve iştiyak kendisine fayda sağlar, ne de azap korkusu ona engel olur.
Bir şey istediğinde ısrar eder, amele gelince gevşek davranır. Sözde önderlik yapar, amelde (herkesten) geri kalır.
Yapmadığı işin yararını umar,
işlediği suçların cezasına aldırmaz.
Dünyanın geçici nimetine doğru koşar, (ahiretin) baki kalan nimetlerini cahilliğinden terkeder.
Ölümden korkar, ama fırsatı yitirmesinden ürkmez.
Başkasının az suçunu çok bulur,
oysa kendisinde ondan fazlasını az sayar;
başkaları için az bulduğu kulluğu kendisi sözkonusu olunca fazla görür;
kendi suçundan az suç işleyenin akibetinden korkar,
fakat kendisi onun yaptığından daha az olan bir amele ümit bağlar.
İnsanları yerip durur, kendisineyse dalkavuklukta bulunur.
Afiyet bulup, gönlü razı olduğunda halkın emanetini verir, öfkelenip belaya uğradığında halkın emanetine hıyanet eder.
Afiyet ve selamete kavuşunca tövbe ettiğini sanır,
bela ve sıkıntıya düşünce cezaya uğradığını zanneder.
Orucu erteler, uyumak için acele eder;
geceyi namaz ve ibadetle geçirmez,
gündüzü oruç tutmaz.
Gece uykusuzluğuna katlanmadan sabah olmasını, açlık çekmeden de akşamın gelmesini bekler.
Kendisinden aşağıda olandan Allah'a sığınır,
ama kendisinden üstün olandan Allah'a sığınmaz.
Halk için kendisini zahmete atar,
ama Rabbi için kendisini zahmete düşürmez.
Zenginlerle uykuya dalmak, onun için yoksullarla rüku etmekten (Allah'ı anmaktan) daha sevimli olur.
Azlıktan sinirlenir, öfkelenir; fakat çoklukta isyan eder.
Kendi yararı için başkalarına zarar verir ve kendi zararına olduğunda başkalarının yararını istemez. (Herkesin) kendisine itaat etmesini ve emrinden çıkılmamasını sever.
Almak ister, vermek istemez. Başkalarını doğru yola sevketmekle uğraşır, kendisi ise azgınlaşır.
Allah'a isyanda halktan korkar,
halk hakkında Allah'tan korkmaz.
Nimetlerinden dolayı Allah'a hamd etmez,
nimetinin fazlalaşmasından dolayı O'na şükretmez;
iyiliği emredip kötülükten alıkoymaz.
Ömrü şüphede geçer.
Hastaladığında ihlasla amel edip tövbe eder,
iyileştiğindeyse taş yürekli,
katı kalpli olup günaha döner.
Daima kendi aleyhine çalışır, lehine çalışmaz.
Amellerinin ona ne getireceğini ve onu nereye çekip götüreceğini
ve ne zamana kadar böyle süreceğini bilmez.
Allah'ım, bizi kendinden korkan kullarından eyle. Ey nasihat isteyen, söylediklerimi belle, tut ve koru, istersen geri dön git.
Bu sohbet farklı bir şekilde
“Birisi Hz. Ali'den öğüt isteyince
Hz. Ali aleyhi's-selâm şöyle buyurdu” başlığı altında
Nehc-ul Belağa'da da geçer;
Nehc-ul Belağa’nın
Kısa Sözler Bölümü, 150. söz.
