04/09/2026
English text below ⤵️
2024–2026թթ․ ՄԱԿ-ի Զարգացման ծրագիրը (ՄԱԶԾ)՝ Սերբիայի Հանրապետության կառավարության ֆինանսական աջակցությամբ և ՀՀ տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարության հետ համագործակցությամբ, իրականացրել է «Դիմակայունություն ի սկզբանե» ծրագիրը։
Ծրագիրը հանդիսացել է ՄԱԶԾ-ի՝ փախստականների ճգնաժամի արձագանքման ջանքերի մաս՝ ուղղված փախստականների և հյուրընկալող համայնքների դիմակայունության ամրապնդմանը։
Ծրագիրը կենտրոնացած էր փախստականների և հյուրընկալող համայնքների դիմակայունության ամրապնդման երեք հիմնական ուղղությունների վրա՝
✅ խոցելի կանանց և երիտասարդների զորացում և մասնակցության խթանում համայնքային ծառայությունների վերափոխման գործընթացներում,
✅ ապրուստի միջոցների բարելավում՝ ոռոգման հասանելիության ընդլայնման միջոցով,
✅ կանաչ էներգիայի լուծումների խթանում։
Այս երեք ուղղություններով ընդհանուր առմամբ իրականացվել են 35 միկրոծրագրեր՝ ուղղված համայնքային ծառայությունների բարելավմանը, հանրային տարածքների վերափոխմանը, ոռոգման ենթակառուցվածքների զարգացմանը և վերականգնվող էներգիայի լուծումների ներդրմանը։ Մասիս, Վաղարշապատ, Իջևան, Փամբակ և Արենի համայնքներում ստեղծվել և գործարկվել են հինգ բազմաֆունկցիոնալ հանրային տարածքներ և համայնքային ծառայություններ, ներդրվել է համայնքային ծառայությունների գնահատման առցանց ենթահամակարգը։ Համայնքային ծառայությունները բացահայտվել և ձևավորվել են մասնակցային համանախագծվման և վավերացման հանդիպումների միջոցով՝ կիրառելով Հայաստանում առաջին անգամ ՄԱԶԾ Գենդերային հավասարության պորտֆելի կողմից մշակված և կիրառված մեթոդաբանությունը։ Ներդրված հանրային տարածքներից և ծառայություններից օգտվում է շուրջ 54,000 մարդ, որոնց ավելի քան 55%-ը կանայք են։ Համայնքների կողմից համաֆինանսավորման չափը կազմել է ծրագրի ներդրման 50 տոկոսից մինչև 140 տոկոսը՝ վկայելով նախաձեռնությունների նկատմամբ բարձր տեղական հանձնառության և դրանց շարունակականությունն ապահովելու պատրաստակամության մասին։
Ծրագրի փորձն ու արդյունքները ներկայացվել են նաև ՄԱԿ-ի Եվրոպական տնտեսական հանձնաժողովի «Sustainable Development in the UNECE Region: Trends and Actions in 2026» հրապարակման մեջ (հղումը՝ https://w3.unece.org/sdg2026/story-8.html)։
Տավուշի և Լոռու մարզերում ջրային և էներգետիկ ենթակառուցվածքներում իրականացված ներդրումների շնորհիվ ոռոգման հնարավորություն է ստեղծվել շուրջ 520 հեկտար տարածքի համար՝ ընդհանուր 14,500 մ³ օգտակար ծավալով ջրամբարների և 1.45 կմ երկարությամբ ջրագծերի միջոցով։
Բացի այդ, 27 բնակելի և հանրային նշանակության շինություններում տեղադրվել են ընդհանուր 223 կՎտ դրվածքային հզորությամբ արևային համակարգեր։
Առաջիկա շաբաթների ընթացքում կներկայացնենք ծրագրի հիմնական բաղադրիչների և թիրախային համայնքներում արձանագրված արդյունքների վերաբերյալ տեսանյութեր։
***
From 2024 to 2026, UNDP in Armenia implemented the “Resilience from the Start” project, with the financial support of the Government of the Republic of Serbia, in partnership with the Ministry of Territorial Administration and Infrastructure of the Republic of Armenia.
The project was part of UNDP Armenia’s broader refugee crisis response, strengthening the resilience of refugees and host communities.
The project focused on three key areas:
✅ Empowering vulnerable women and youth from host communities and refugee populations to participate in the transformation of local services;
✅ Strengthening the livelihoods of host communities and refugees through improved access to irrigation;
✅ Promoting green energy solutions for host communities and refugees.
Across these three areas, a total of 35 micro-projects were implemented, translating these priorities into tangible improvements in community services, public spaces, irrigation infrastructure and renewable energy. Five multifunctional public spaces and community services were established and operationalized in Masis, Vagharshapat, Ijevan, Pambak and Areni, together with a municipal service assessment subsystem. The community services were identified and shaped through participatory co-design and validation workshop-meetings, applying a methodology pioneered in Armenia by UNDP Armenia’s Gender Equality Portfolio. The public spaces and related community services serve approximately 54,000 people, more than 55% of whom are women. Municipal contributions ranged from 50 percent to 140 percent of the project contribution, demonstrating strong local commitment to sustaining the initiatives beyond the project period. The project’s experience and results are also featured in UNECE’s “Sustainable Development in the UNECE Region: Trends and Actions in 2026” publication (link։ https://w3.unece.org/sdg2026/story-8.html)
In Tavush and Lori regions, investments in water and energy infrastructure enabled irrigation for approximately 520 hectares of land through daily regulated water reservoirs with a total useful capacity of 14,500 m³ and 1.45 km of water delivery pipelines. In addition, photovoltaic (PV) solar systems with a total capacity of 223 kW were installed across 27 residential and public facilities.
In the coming weeks, we will share a series of videos highlighting the project’s key components and showcasing their results across the target communities.
ՀՀ տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարություն / Ministry of Territorial Administration and Infrastructure of Armenia
ՀՀ Տավուշի մարզպետի աշխատակազմ
ՀՀ Լոռու մարզպետի աշխատակազմ
Մասիսի համայնքապետարան
Իջևանի համայնքապետարան
Վաղարշապատի համայնքապետարան / Vagharshapat municipality
Նոյեմբերյանի համայնքապետարան / Noyemberyan municipality
Արենիի համայնքապետարան
Բերդի համայնքապետարան/Berd Municipality
Փամբակի Համայնքապետարան / Pambak Municipality
Լոռի Բերդի համայնքապետարան
Gender Equality Portfolio
