Instituti i Studimeve Politike / Institute for Political Studies

19/06/2026

Shkurt dhe shqip! Demokracia mundësohet vetëm me qytetarët/për qytetarët.

18/06/2026

Kërcënimet ndaj deputetes Koçeku, SPAK/PP/Policia dhe Kuvendi/Qeveria të reagojnë

Instituti i Studimeve Politike (ISP) është njohur me deklarimin publik të deputetes Koçeku lidhur me kërcënimet e marra prej një prej grupeve më të njohur kriminale në vend.

📌Kërcënimi ndaj individit, sidomos ndaj një ligjvënësi dhe familjes, është akt i papranueshëm dhe i dënueshëm. Praktikat evropiane tregojnë se kërcënimet nga grupe kriminale ndaj ligjvënësve apo figurave publike nuk trajtohen si çështje private, por si cenim i mandatit përfaqësues, i sigurisë institucionale dhe i shtetit ligjor.

📌 Fakti që kërcënimi vjen pas dorëheqjes së deputetes nga mazhoranca politike, mund të shihet edhe si tregues i nivelit në rritje të pasigurisë dhe i mënyrës denigruese sesi shpesh trajtohen zërat kritikë ndaj qeverinë.

Shqipëria është në fazë bisedimesh për anëtarësim në BE dhe si vend kandidat duhet të respektojë standardet politike, ligjore, institucionale dhe etike që aplikohen në vendet e BE-së.

Bazuar në këtë referim, ISP shpreh keqardhjen e thellë që:
📌Prokuroria e Posaçme dhe ajo e Përgjithshme nuk kanë deklaruar ende nisjen e menjëhershme të hetimeve;
📌 Policia e Shtetit nuk ka iniciuar hetime të thelluara dhe nuk ka deklaruar masa për sigurinë e deputetes/familjes;
📌 Drejtuesit e Kuvendit të RSH dhe të qeverisë nuk kanë reaguar në mënyrë institucionale për rastin, për tu distancuar nga akte të tilla dhe duke garantuar sigurinë e aktivitetit dhe mendimeve politike të një anëtari të organit ligjvënës.

ISP apelon institucionet ligjzbatuese të veprojnë në mënyrë profesionale, të pavarur dhe të besueshme, si dhe Kuvendin të sigurojë aktivitetin e lirë parlamentar për deputetët e tij.

National Endowment for Democracy
European Union in Albania
Kuvendi i Shqipërisë
Marjana Koçeku
Policia e Shtetit

17/06/2026

E dini? Ligji i dekriminalizimit synon të parandalojë ose të ndalojë emërimin dhe ushtrimin e funksioneve të larta publike nga persona që nuk përmbushin standardet e integritetit.

📌 Rasti i Bashkisë Kuçovë, ku mandati i kryetarit vijon prej dy vitesh të trajtohet në gjykata dhe në KQZ pa një vendim shterues, cenon konceptin e integritetit dhe besimin publik te zbatimi i dekriminalizimit.

📌 KQZ duhet të marrë vendime efektive, shteruese, në kohë dhe me transparencë, për të jetësuar standardet e integritetit dhe të dekriminalizimit.

Ky infografik është realizuar në kuadër të projektit “Promovimi i llogaridhënies së zyrtarëve të zgjedhur”, i mbështetur nga

National Endowment for Democracy

14/06/2026

Ligjet për dekriminalizimin dhe partitë politike kërkojnë që partitë të promovojnë kandidatë dhe zyrtarë të pastër dhe me integritet.

ISP ka konstatuar se janë dhënë medalje ceremoniale nderimi për disa ish-zyrtarë të lartë të dënuar për vepra penale ose të përfshirë në skandale nën hetim.

Zgjidhja? Reforma në ligjin mbi partitë politike duhet të përcaktojë penalitete të ashpra për subjektet që promovojnë persona të dënuar dhe të ndaluar nga dekriminalizimi.

Ky infografik është realizuar në kuadër të projektit “Promovimi i llogaridhënies së zyrtarëve të zgjedhmbështetur nga National Endowment for Democracy (NED) dhe realizuar nga Instituti i Studimeve Politike (ISP).National Endowment for Democracy

12/06/2026

Ka një konsensus të gjerë politik dhe publik se reforma territoriale duhet, është e nevojshme dhe madje emergjente. Eksperimenti i vitit 2014 nuk rezultoi funksional, kryesisht për shkak se motivet politike dominuan mbi logjikën ekonomike dhe funksionale. Dy janë debatet kryesore, çfarë modeli të qeverisjes vendore i shkon përshtat Shqipërisë dhe sa janë të gatshme partitë kryesore politike të heqin dorë nga interesat e tyre afatshkurta elektoralë në funksion të një qeverisjeje vendore funksionale, autonome dhe të qëndrueshme. Për debatin e parë ende nuk ka dakordësi dhe as diskutim real publik. Thelbi duhej të ishte pikërisht ky debat, pasi përgjatë historisë së vjetër e të re të shtetit qeverisjet qendrore gjithnjë kanë tentuar të imponojnë mbi hapësirat vendore, duke refuzuar ndarje dhe balancë reale pushtetesh. E njëjta situatë edhe tani.

Ndryshe nga 2014 mungon ekspertiza ndërkombëtare, mungon ekspertiza vendore dhe reforma po bëhet nën presionin e kohës. Si ISP kemi parë modelet europiane dhe reforma të tilla marrin 2-5 vjet debat, tek ne palët duan ta bëjnë brenda 5 muajsh. Qoftë edhe ky detaj i rëndësishëm tregon se reforma mbetet e brishtë dhe nuk siguron se mund të jetë më funksionale sesa ajo që eksperimentuam. Në thelb, vende si Shqipëria kanë vështirësi në kulturë politike dhe burime njerëzore për reforma të mëdha, kjo u pa edhe në reformën në drejtësi, por duhej të kishim disa kritere dhe standarde të qëndrueshme, si Kroacia, Sllovenia, Maqedonia e Veriut dhe vende të tjera rajonale të matshme me ne. Palët duhej të kishin reflektuar nga gabimet e 2014 dhe të kishin qasje tjetër, si dhe mendoj se kjo çështje duhej trajtuar, sidomos në fushën e kompetencave, edhe me një vendim organik lidhur me përgjegjësitë kushtetuese nga Gjykata Kushtetuese. E kanë bërë disa vende, te ne ende jo.

Diskutimet për një reformë të re territoriale janë në fazën e konsultimit, por ekspertët janë të shqetësuar se ky proces rrezikon

03/06/2026

Gjenerali veteran Eric Wendt është emëruar si ambasador i ri amerikan në Shqipëri. Prej vitit 2023 SHBA nuk kanë ambasador funksional në Tiranë, dy të ngarkuar me punë kanë ushtruar funksionet përfaqësuese. Emërimi i ambasadorit të ri është lajm i mirë për Shqipërinë në kushtet kur SHBA mbetet vendi kryesor në qasjen e aleancës strategjike dhe kur Shqipëria është një prej dy vendeve më pro amerikane në Europë.

Ndryshe nga tradita, në Shqipëri gjithashtu gjerësisht me të drejtë besohet se roli i ndërkombëtarëve, sidomos i SHBA e BE mbetet unik, jetik dhe përcaktues për progresin shtetëror dhe integrues. Kjo edhe për shkak të teorisë së kompensimit, – kur një vend ka ambasadorë të huaj të fortë dhe ndikues kjo do të thotë se elitat e tij politike janë të dobëta, të korruptuara dhe të paqëndrueshme, – një tezë që besohet nga shumica qytetare edhe këtu, në vendin zyrtarisht më anti-amerikan gjatë 1948-1990 dhe më pro amerikan pas 1991 e në vijim. SHBA pati rol përcaktues në njohjen shqiptare 1920, në fitoren e Luftës së II Botërore, në rënien e sistemit komunist (1989-1990), në çlirimin e Kosovës 1999 dhe në futjen e Shqipërisë në NATO 2008. Ndaj çdo ambasador e diplomat amerikan që vjen në Shqipëri, gjen mikpritje të madhe, por ka edhe pritshmëri të mëdha, shpeshherë më të mëdha sesa mundësitë, kapacitetet dhe mandati i tij/saj. Për më tepër në kohën kur jetojmë, një ndryshim thelbësor i raporteve dhe elementëve të sigurisë, partneritetit dhe raporteve ndërshtetërore, forcimi i prezencës amerikane dhe raporteve me SHBA, mbetet nevojë jetike, prioritet dhe pritshmëri për Shqipërinë dhe Kosovën.

Komenti/analiza e plotë gjendet ketu:


https://isp.com.al/ambasadoret-amerikane-nga-1991-tiparet-bilanci-dhe-pritshmerite/

02/06/2026

Instituti i Studimeve Politike (ISP) vazhdimisht ka adresuar me shqetësim vendimmarrje apriori partiake të Kuvendit, pa konsultimet e duhura të ekspertizës dhe në devijim nga standardet e parlamenteve në vendet e demokracisë funksionale, si dhe ka apeluar Kuvendin të reflektojë nga vendimet e mëparshme të Gjykatës Kushtetuese dhe opinionet e ofruara nga Komisioni i Venecias.

Me këtë rast ISP u rikujton 81 deputetëve, sidomos relatorëve të cështjes dhe Komisionit të Ligjeve, që si zyrtarët kryesorë përgjegjës për refuzimin e kërkesës, e cila rezultoi antikushtetuese, se vendime të tilla kërkojnë marrje përgjegjësish dhe reflektim, për evitimin e tyre në të ardhmen.

ISP apelon kryetarin e Kuvendit ta trajtojë vendimmarrjen e Gjykatës Kushtetuese në strukturat drejtuese të Kuvendit dhe të angazhohet për një parlament që respekton parimet kushtetuese dhe standardet e një vendi të denjë për anëtarësim në Bashkimin Europian.

Kuvendi i Shqipërisë
National Endowment for Democracy
European Union in Albania

Per me shume shih deklaraten e plote:

https://isp.com.al/mbi-shpalljen-ne-papajtueshmeri-me-kushtetuten-te-vendimit-te-78-2025-te-kuvendit/

29/05/2026

Me cilësinë e ekspertizës monitoruese Instituti i Studimeve Politike (ISP), përmes drejtorit ekzekutiv Afrim Krasniqi, iu bashkua tryezës së Kuvendit / Komisioni për Nismat Qytetare, Bashkëpunimin dhe Mbikëqyrjen Institucionale i drejtuar nga deputetët Fatmir Xhafa (PS) dhe Ivi Kaso (PD) për të diskutuar mbi problematikat dhe rekomandimet në mbikëqyrjen parlamentare si instrument i qeverisjes së mirë drejt integrimit në BE. Në ndërhyrjen e shkurtër të ISP u theksuan disa pika dhe rekomandime, midis të cilave edhe këto:

🆗Funksioni thelbësor i Kuvendit, mbikëqyrja parlamentare, ka krijuar një paradoks: institucionet raportojnë në Kuvend gjatë vitit, dhe siç ndodhi edhe më 2025 dhe po vijon tani, rezolutat me rekomandime se çfarë duhet të bëj institucioni gjatë vitit miratohen në mes ose në fund të vitit, duke e kthyer procesin në akt procedural formal me efekt minimal për institucionet dhe të pakuptueshëm për qytetarët. Sugjerimi, - raportimi dhe rezolutat të miratohen në fillim të vitit.

🆗Gjatë legjislaturës së fundit asnjë deputet nuk u deklarua sipas Kodit të Sjelljes, në konflikt interesi. Në fakt, ka pasur raste absurde, kur p.sh., deputetë nën hetime nga SPAK kanë qenë relatorë për vlerësimin e SPAK apo e njëjta situatë konflikti interesi edhe në fushën ekonomike, shëndetësi, etj. Sugjerimi, - Kuvendi të monitorojë, parandalojë dhe deklarojë çdo rast të konfliktit të interesit.

🆗Rregullorja e Kuvendit detyron komisionet të prezantojnë raport vjetor për aktivitetin e tyre, sidomos mbi gjetjet dhe rekomandimet përmirësuese vjetore. Nuk ka ndodhur asnjëherë. Sugjerimi, - komisionet të respektojë rregulloren dhe të hartojnë/prezantojnë raporte vjetore.

🆗Institucionet e pavarura raportojnë në Kuvend, por ekziston shqetësimi se procesi raportues, duke ftuar në auditor grupe të përzgjedhura interesi dhe grupe rivale institucionale, krijon një klimë presioni dhe cenon integritetin e institucionit raportues. Sugjerimi, - procesi të reflektojë frymën kushtetuese / ligjore dhe të evitojë çdo element të mundshëm të presionit direkt/indirekt ndaj institucioneve të pavarura, sidomos atyre të drejtësisë.

🆗Me ndryshimet e reja në Rregullore Kuvendi ka nevojë për të përcaktuar qartësisht kompetencat dhe harmonizuar fushën e përgjegjësisë së komisioneve, duke evituar mbivendosjen dhe duke njësuar rritur profilizimin e deputetëve në komisionet përkatëse, për më tepër kur një pjesë e madhe e tyre janë deputetë pa përvojë parlamentare dhe as politike. Sugjerimi, - Byroja dhe Konferenca e kryetarëve duhet të rakordojë harmonizimin dhe deputetët kanë nevojë për trajnim cilësor.

🆗Shoqëria civile, përfshirë ISP, dërgon vazhdimisht rekomandime dhe kërkesa në Kuvend, sidomos gjatë procesit të konsultimit publik të raporteve vjetore ose ligjeve, por Kuvendi nuk i përfshin në debat, nuk i deklaron si kontribute dhe nuk krijon një mekanizëm ndërveprimi që është kriter për një parlament transparent dhe të hapur. Sugjerimi, - Kuvendi të aplikojë detyrimet në parimet e transparencës dhe konsultimit publik, sipas ligjit, Rregullores dhe Udhëzuesit për funksionimin e institucioneve demokratike.

Shënim: Reagimi nga drejtuesi i Komisionit ndaj këtyre konstatimeve/sugjerimeve ishte pozitiv, konstruktiv dhe angazhues. Ky është një komision i ri, ka konsensus politik mbështetës dhe siç ISP theksoi edhe në fjalën aty, ka mundësinë të krijojë praktika të reja pozitive të njëjta me parlamentet e vendeve të reja në BE. Le të shpresojmë, por natyrisht ISP do të vijojë monitorimin cilësor, përfshirë në kuadër të Cluster One Eu Negotiations Platform - Albania që kontribuoi në jetësimin edhe të këtij aktiviteti.

Kuvendi i Shqipërisë
Embassy of the Netherlands in Albania
European Union in Albania
National Endowment for Democracy

27/05/2026

Partitë politike janë subjekte të rëndësishme dhe kanë rol thelbësor në jetësimin e demokracisë, por edhe përgjegjësi në drejtim të kulturës politike, demokratike, ligjore dhe qytetare. Në funksion të ligjit 138/2015 partitë politike, përfshirë Partia Socialiste (PS) ka miratuar ndryshime në status, kode etike dhe rregulla të integritetit. Ato konfirmojnë parimet e integritetit dhe premtojnë standarde të larta në jetësimin e tyre.

Në kontrast të thellë me ligjin 138/2015 dhe me dokumentet statusore dhe etike në PS, si dhe me parimet e integritetit, përmes një ceremonie publike të drejtuar nga Sekretari i Përgjithshëm i saj, kjo parti, në emër të kryetarit/kryeministrit Rama ka nderuar ish-deputetin J. Ç., i dënuar gjatë viteve të fundit nga GJKKO për veprat penale të korrupsionit në zgjedhje, përkrahjes së krimit dhe nxjerrjes së sekretit shtetëror. Motivacioni lidhet për përkushtimin dhe kontributin e tyre pjesë e rrugëtimit, forcimit dhe vlerave të PS”. Kodi Etik i PS i përjashton raste të tilla si modele vlerash dhe nderimi.

Instituti i Studimeve Politike (ISP), organizatë që monitoron standardet e integritetit dhe jetësimin e dekriminalizimit edhe në partitë politike shpreh keqardhjen që partia kryesore politike në vend përmes akteve të tilla ka injoruar parimet ligjore dhe etike dhe ka dhënë një shembull negativ të promovimit dhe nderimit të zyrtarëve me rekorde të dukshme penale. Subjekti është dënuar nga dy nivelet e gjykatave dhe ka kryer tashmë dënimin, duke ndërprerë edhe mandatin parlamentar. Kjo është arsye e mjaftueshme për një parti që të respektojë parimet e dekriminalizimit dhe integritetit dhe të dëshmojë se asnjë interes tjetër afatshkurtër nuk është më i rëndësishëm sesa interesi për shtetin e së drejtës, demokracinë funksionale, besimin publik tek institucionet dhe respektimin integral të ligjeve.

National Endowment for Democracy
European Union in Albania
OSCE Presence in Albania
U.S. Embassy Tirana
Deklarata e plotë:

https://isp.com.al/isp-nderimi-zyrtar-i-ish-deputetit-te-denuar-nga-gjkko-mesazh-kunder-integritetit-dhe-dekriminalizimit/

26/05/2026

ISP mori pjesë ne konferencën kombëtare “Roli dhe kontributi i shoqërisë civile në proceset zgjedhore”, organizuar në bashkëpunim me Qendrën Burimore Kombëtare Shqiptare të Trajnimit dhe Asistencës Teknike dhe Institutin për Studime Publike dhe Ligjore (ANTTARC).

Konferenca kishte si qëllim diskutimin mbi rëndësinë e rolit që shoqëria civile luan në proceset zgjedhore, përmes monitorimit të zgjedhjeve dhe promovimit të parimeve të zgjedhjeve të lira dhe të ndershme, me synim rritjen e standardeve demokratike dhe forcimin e integritetit zgjedhor në vend.

Gjatë diskutimeve u trajtuan çështje me rëndësi për proceset zgjedhore, si:
🔹 edukimi dhe ndërgjegjësimi i votuesve;
🔹 fuqizimi, përfshirja dhe pjesëmarrja në zgjedhje e grupeve të margjinalizuara;
🔹 financimi i partive politike;
🔹 monitorimi i proceseve elektorale;
🔹 ndërtimi i besimit të publikut te zgjedhjet;
🔹 problematikat në legjislacionin dhe politikat zgjedhore.

Konferenca mblodhi së bashku përfaqësues të organizatave të shoqërisë civile, ekspertë të zgjedhjeve, partnerë ndërkombëtarë, si dhe anëtarë të Komisionit të Posaçëm Parlamentar për Realizimin e Reformës Zgjedhore. Aktiviteti u zhvillua në kuadër të projektit “Pjesëmarrja e OShC-ve në proceset zgjedhore për një demokraci më të fortë dhe përshpejtimin e integrimit në BE”, financuar nga Bashkimi Evropian (European Union in Albania).🇪🇺