13/06/2026
DEKLARATË PUBLIKE E SHOQATËS “TIRANA”
Tiranë, 12 Qershor 2026
Shoqata “Tirana” shpreh mbështetjen e saj për të drejtën themelore dhe demokratike të qytetarëve të Tiranës dhe të gjithë shqiptarëve për të protestuar në mënyrë paqësore në mbrojtje të interesave kombëtare, pasurive publike dhe private, mjedisit dhe trashëgimisë natyrore të vendit.
Protestat qytetare që po zhvillohen prej afro dy javësh përbëjnë një tregues të qartë të shqetësimeve dhe problematikave me të cilat përballen qytetarët shqiptarë dhe, në veçanti, komuniteti i Tiranës.
Shoqata “Tirana” vlerëson se, megjithëse këto protesta u nxitën nga zhvillimet e lidhura me investimet në zonën e Zvërnecit, ato përfaqësojnë një shprehje më të gjerë të mendimit qytetar mbi mënyrën e qeverisjes, respektimin e pronës publike dhe private, transparencën institucionale dhe shqetësime të tjera të akumuluara ndër vite në opinionin publik. Këto perceptime kanë ndikuar në uljen e besimit të qytetarëve ndaj institucioneve dhe kërkojnë reflektim serioz nga të gjithë aktorët politikë dhe institucionalë.
Shoqata “Tirana” shpreh shqetësimin për mënyrën se si janë trajtuar disa prej kërkesave të protestuesve dhe dënon çdo qasje shpërfillëse apo jo dialoguese ndaj shqetësimeve qytetare. Në një shoqëri demokratike, dëgjimi i zërit të qytetarëve, konsultimi publik dhe transparenca në vendimmarrje janë elementë të domosdoshëm të qeverisjes së mirë.
Shoqata “Tirana” mbështet investimet e huaja strategjike që kontribuojnë në zhvillimin ekonomik, krijimin e vendeve të punës dhe modernizimin e vendit. Megjithatë, çdo investim duhet të mbështetet në transparencë të plotë, respektim rigoroz të ligjit, mbrojtje të mjedisit, ruajtje të trashëgimisë natyrore e kulturore dhe garantim të interesit publik e kombëtar.
Në këtë kontekst, Shoqata “Tirana” sjell në vëmendje nevojën për një zhvillim urban të qëndrueshëm dhe të planifikuar. Përvoja e qytetit të Tiranës tregon se zhvillimi i pakontrolluar urban ka sjellë humbjen e shumë elementeve identitare të qytetit, ka rënduar problematikat mjedisore dhe ka ndikuar në cilësinë e jetës së qytetarëve.
Shoqata “Tirana” u bën thirrje institucioneve shtetërore, investitorëve, komuniteteve lokale dhe organizatave të shoqërisë civile të angazhohen në një dialog të hapur, konstruktiv dhe transparent, në funksion të zhvillimit të qëndrueshëm, forcimit të shtetit të së drejtës dhe mbrojtjes së interesave afatgjata të Shqipërisë.
Shoqata “Tirana”, duke u mbështetur në parimet kushtetuese të shtetit të së drejtës, në mbrojtjen e pronës private si një e drejtë themelore e njeriut, si dhe në standardet e përcaktuara nga Kushtetuta e Republikës së Shqipërisë, Konventa Evropiane për të Drejtat e Njeriut dhe jurisprudenca e Gjykatës Evropiane të të Drejtave të Njeriut, shpreh shqetësimin e saj të thellë për problematikat e pazgjidhura që lidhen me pronat e ligjshme, të shtetëzuara, të përvehtësuara apo të legalizuara në mënyrë të padrejtë gjatë dekadave të fundit.
Shoqata “Tirana” vlerëson se e drejta e pronës përbën një nga shtyllat themelore të rendit juridik dhe të demokracisë funksionale. Çdo cenim i kësaj të drejte sjell pasoja të rënda sociale, ekonomike dhe morale për qytetarët dhe familjet që janë privuar padrejtësisht nga pronat e tyre.
Në këtë kuadër, Shoqata “Tirana” kërkon nga institucionet shqiptare dhe ato europiane :
1. Njohjen dhe respektimin e plotë të pronësisë së ligjshme
Institucionet shtetërore duhet të garantojnë njohjen dhe mbrojtjen efektive të pronarëve të ligjshëm, veçanërisht në rastet kur pronat e trashëguara janë, përvehtësuara ,shtetëzuar ose legalizuar në kundërshtim me parimet e drejtësisë dhe të së drejtës së pronës.
2. Hartimin e një projektligji të ri për kompensimin dhe përfitimin e drejtë të pronarëve
Shoqata “Tirana” propozon hartimin e një projektligji të posaçëm që të garantojë se në çdo zhvillim urban, projekt strategjik apo ndërtim mbi prona me origjinë pronësie të diskutueshme, të përfitojnë edhe pronarët e ligjshëm ose trashëgimtarët e tyre.
Ky mekanizëm duhet të parashikojë:
• kompensim të drejtë dhe proporcional me vlerën reale të tregut;
• pjesëmarrje të pronarit në zhvillimin ekonomik të pronës së tij;
• të drejtën e bashkëpronësisë ose të përfitimit financiar nga zhvillimet e ardhshme;
• respektimin e parimit të mosndërtimit pa zgjidhjen përfundimtare të statusit juridik të pronës.
3. Ndalimin e ndërtimeve mbi prona me konflikte të pazgjidhura pronësie
Shoqata “Tirana” kërkon që të mos jepet asnjë leje zhvillimi apo ndërtimi mbi prona për të cilat ekzistojnë pretendime të bazuara ligjore nga pronarët e ligjshëm ose trashëgimtarët e tyre, pa u zgjidhur më parë çështja e pronësisë dhe pa u arritur marrëveshje me palët e interesuara.
4. Rishikimin e legjislacionit ekzistues
Shoqata “Tirana” kërkon ngritjen e një grupi të posaçëm pune për rishikimin e të gjitha ligjeve dhe akteve nënligjore që kanë ndikuar në cenimin e të drejtave të pronarëve, me qëllim harmonizimin e tyre me Kushtetutën dhe standardet evropiane të mbrojtjes së pronës.
5. Ndalimin e miratimit të ligjeve që cenojnë të drejtat e pronarëve
Shoqata “Tirana” shpreh kundërshtimin e saj ndaj çdo nisme ligjore apo administrative që kufizon, dobëson ose anashkalon të drejtat e pronarëve të ligjshëm dhe kërkon që çdo reformë e ardhshme të ndërtohet mbi parimet e drejtësisë, sigurisë juridike dhe respektimit të pronës private.
6. Krijimin e një procesi të ri kombëtar dialogu
Shoqata “Tirana” i bën thirrje Kuvendit të Shqipërisë, Qeverisë, institucioneve të drejtësisë, organizatave të pronarëve dhe shoqërisë civile të angazhohen në një proces të gjerë konsultimi për të ndërtuar një zgjidhje përfundimtare, të drejtë dhe të qëndrueshme për çështjen e pronës në Shqipëri.
Mbrojtja e pronës private nuk është vetëm një detyrim kushtetues, por edhe një kusht i domosdoshëm për zhvillimin ekonomik, sigurinë juridike dhe forcimin e shtetit të së drejtës.
KESHILLI DREJTUES I SHOQATES "TIRANA"
