04/02/2026
Dje, me këngëtarin e mirënjohur, “bilbilin e Çermenikës”, nipin tonë, Hysni Hoxha, ishim në Orenjë. Aty, së bashku me dy artistë mirditorë, Llesh dhe Gjin Prenga, incizuam klipin e këngës kushtuar Beg Ballës, i sponsorizuar nga nipërit e tij.
Beg Balla është një nga personalitetet më të mëdha patriotike, liridashëse dhe arsimdashëse të krahinës së Çermenikës në tërë historinë e saj. Ai lindi në Orenjë në vitin 1872. I ri, emigroi në Stamboll dhe Selanik, por u kthye në Atdhe me abetare në dorë. Në vitin 1894 hapi shkollën e parë shqipe në Orenjë, por Turqia e mbylli një vit më vonë. Merr pjesë në Kongresin e Alfabetit në Manastir në vitin 1908, si dhe në Shpalljen e Pavarësisë në Elbasan më 25 nëntor 1912 dhe tre ditë më vonë në Vlorë.
Nga viti 1912 deri në 1921, zgjidhet nga miku i tij, Prefekti i Elbasanit Aqif Pasha, si Drejtor i Çermenikës. Lufton kundër Haxhiqamilistëve dhe Verlavozogistëve. Këta të fundit i djegin shtëpinë në vitin 1921 dhe arrestojnë gjithë burrat e Ballajve. Ai emigron si politik deri në vitin 1926.
Zgjidhet disa herë Kryetar Komune në Çermenikë dhe, së bashku me Tahir Hoxhën, hap dy shkolla shqipe në Zdrajshe në vitin 1916 dhe 1934. Lufton kundër serbëve në Fushë Studë.
Beg Balla është mbështetësi dhe përkrahësi më i madh i LANC në Çermenikë. Në Konferencën e Dytë të ANC në Labinot më 9 shtator 1943, zgjidhet anëtar i Këshillit të PANC të Shqipërisë dhe Kryetar i KANC për Çermenikën. Orenja kthehet në “Kala e LANC”. Aty, në vjeshtën e vitit 1943, vendosen Shtabi i PUANC, gjenerali E. Hoxha dhe gjenerali anglez E. Devis me shtabin e tij.
Gjatë Operacionit të Dimrit, gjermano-ballistët djegin Orenjën dhe lagjen Balla e Koci, duke pushkatuar në shkurt të vitit 1944 drejtuesit e Këshillit ANC të fshatit, Beqir Koci dhe Ymer e Ibrahim Balla. Begun dhe 22 orenjas të tjerë i burgosin në Elbasan. Pas Çlirimit, Beg Ballën e zhbejnë si kulak brenda viteve 1951-1952.
Ai ishte mik me gjithë parinë e kohës, si B. Curri, H. Prishtina, Lleshajt, Bahollt, Blloshmajt, Baba Fajen, Uk Çamen, Shtepanët etj. U nda nga jeta në vitin 1954.
Beg Balla mban dekorata të LANC, Medaljen për Veprimtari Patriotike në vitin 1962 dhe titujt “Nder i Qarkut Elbasan” dhe “Qytetar Nderi i Librazhdit”.
Lavdi patriotëve dhe dëshmorëve të Atdheut, që dhanë gjithçka që patën, deri edhe jetën e tyre, për lirinë dhe pavarësinë e Shqipërisë.
Prof. Dr. Ferit Balla
Kryetar i Shoqatës A.K. “Çermenika”
