31/08/2026
📢 Në pritje të një përgjigjeje nga Kryeministri
Rreth dy muaj më parë, Shoqata e të Verbërve të Shqipërisë i është drejtuar me një shkresë zyrtare Kryeministrit të Shqipërisë, z. Edi Rama, për një çështje që prek drejtpërdrejt mijëra persona të verbër në vendin tonë.
Nëpërmjet kësaj shkrese kemi ngritur shqetësimin për ndërprerjen prej vitit 2014 të financimit të shërbimeve të posaçme, si dhe nevojën për rikthimin në funksion të plotë të Qendrës Kombëtare të Rehabilitimit të të Verbërve.
Pavarësisht se kanë kaluar rreth dy muaj nga dërgimi i shkresës, ende jemi në pritje të një përgjigjeje nga z. Edi Rama.
Ne besojmë se një çështje që lidhet me rehabilitimin, aftësimin dhe integrimin e personave të verbër meriton vëmendjen dhe angazhimin institucional të nevojshëm.
Shpresojmë që zëri dhe kërkesa jonë të dëgjohen dhe, mbi të gjitha, të marrin një përgjigje konkrete.
Ne do të vazhdojmë të kërkojmë atë që personave të verbër u takon: shërbime të posaçme, dinjitet dhe mundësi të barabarta.
Më poshtë do të gjeni tekstin e plotë të shkresës së drejtuar Z. Edi Rama
I nderuar Zoti Rama,
Na lejoni t'ju paraqesim një shqetësim të madh të të gjithë të verbërve të Shqipërisë.
Ju bëjmë me dije se, që nga viti 2014, është ndërprerë financimi i shërbimeve të posaçme për Qendrën Kombëtare të Rehabilitimit të të Verbërve të Shqipërisë. Kjo ndërprerje lidhet me filozofinë e re të qeverisjes, nën drejtimin e ministrit dhe zëvendësministres së Punës dhe Çështjeve Sociale të asaj kohe. Ndërprerja u bë me arsyetimin se shërbimet do të ofroheshin sipas ligjit të ri dhe do të transferoheshin pranë organeve të pushtetit vendor.
Me gjithë insistimin tonë, shërbimet e posaçme për të verbërit nuk u përfshinë në këtë ligj. Këto lloj shërbimesh janë tejet individuale, të veçanta dhe duhet të jenë aq të specializuara, saqë asnjë pushtet vendor në Evropë nuk i ka marrë përsipër. Për këtë arsye, ofrimi i tyre në qendra të specializuara është e vetmja praktikë që njihet.
Megjithatë, si në atë periudhë, ashtu edhe sot, ne vazhdojmë të mos e kemi mbështetjen e asaj ministrie, duke qenë të përjashtuar në vazhdimësi nga proceset e konsultimit.
Më interesantja në këtë proces është se Shoqata e të Verbërve të Shqipërisë, më 31 tetor 2014, inauguroi Qendrën Kombëtare të Rehabilitimit të të Verbërve, me një truall prej 13 mijë m², me sipërfaqe ndërtimi prej 6 500 m², me sistem ngrohjeje, ashensor dhe të përshtatur për të gjitha kategoritë e aftësisë së kufizuar, me 23 klasa mësimi e trajnimi, 4 salla konferencash me kapacitet 80 vende secila, një sallë të madhe me kapacitet 300 vende, kuzhinë, mensë dhe bar me kapacitet për 250 vetë, si dhe me kapacitet hotelier prej 120 shtretërish. Po në këtë kohë, me mbështetjen e organizatave homologe perëndimore, si dhe të Komisionit Evropian, u siguruan pajisje të posaçme me një vlerë prej 2 milionë eurosh. Kapaciteti dhe lloji i shërbimeve të ofruara në këtë qendër ishte i mjaftueshëm jo vetëm për të verbërit, por edhe për kategoritë e tjera të aftësisë së kufizuar.
Në atë moment, Qendra Kombëtare e Rehabilitimit të të Verbërve kishte kapacitetin e plotë njerëzor, me profesionistë të aftë për të ofruar të gjitha llojet e shërbimeve të posaçme për të verbërit, si:
• Trajnimi në fushën e mobilitetit;
• Autonomia në lëvizje;
• Menaxhimi i mikroambientit, përfshirë vetëshërbimet në banesë;
• Menaxhimi i makroambientit, përfshirë autonominë në lëvizje në ambiente më të gjera;
• Mësimi i shkrimit Braille;
• Mësimi i përdorimit të kompjuterit dhe i pajisjeve të tjera të posaçme për nevojat bazike të përditshmërisë;
• Kurse të formimit profesional;
• Të gjitha llojet e aktiviteteve kulturore dhe sportive, të nevojshme për jetën e përditshme.
Qëllimi final i të gjitha trajnimeve të shkurtra mbetet aftësimi për t'u integruar në jetën normale. Pra, kjo nuk është konceptuar si një qendër rezidenciale e përhershme, por si një qendër e përkohshme, me qëllime plotësisht të përcaktuara për trajnimin dhe aftësimin për integrim normal. Kjo nuk është një praktikë shqiptare, por është e bazuar në praktikat më të mira evropiane.
I nderuar Zoti Rama,
Jeta e përditshme e të verbërve, për shkak të mungesës së këtyre shërbimeve, ka vazhduar të përkeqësohet edhe më shumë që nga viti 2014. Ne jemi përpjekur të vazhdojmë ofrimin e këtyre shërbimeve, por me kapacitete tejet të reduktuara. Vazhdojmë të regjistrojmë libra në audio për nxënësit dhe studentët, si dhe të zhvillojmë aktivitete sportive, të cilat financohen nga kontributet e rreth 10 000 anëtarëve.
Për fat të keq, nga mospërdorimi i qendrës sonë në Vaqar, Tiranë, si dhe nga tërmeti dhe daljet e lumit Erzen, kjo qendër ka degraduar. Ne, me fondet tona, kemi mundur të paguajmë vetëm rojet e godinës, por nuk kemi arritur ta vëmë në eficiencë, përveç zhvillimit të disa aktiviteteve sporadike.
Këtë shqetësim ia kemi paraqitur vazhdimisht administratës së ministrisë përgjegjëse, por ajo vazhdon të jetë paragjykuese, njësoj si para më shumë se dhjetë vjetësh. Ia kemi paraqitur si shqetësim të gjithë ministrave, por asnjëri nuk u ndal ta shqyrtonte seriozisht.
Sot ne jemi përballë dilemës nëse duhet ta shesim këtë godinë kaq të shtrenjtë për ne, apo të presim që, ndoshta, një ditë qeverisë do t'i mbushet mendja t'i kthejë sytë edhe nga ne.
Situata ligjore është krejt e thjeshtë. Ligji "Për statusin e të verbërve" ia ka ngarkuar këtë përgjegjësi shoqatës sonë. Qeveria Nano, me VKM nr. 643, datë 30.09.2004, ka përcaktuar modalitetet përkatëse, ndërsa Ministria e Financave ka nxjerrë një udhëzim të posaçëm për menaxhimin e fondeve publike, sipas ligjit dhe vendimit të lartpërmendur, për ofrimin e shërbimeve të posaçme për të verbërit.
Ajo që qeveria aktuale mund të bëjë për ne është: rijetësimi i VKM-së nr. 643, përmes zgjatjes së afatit të saj, përcaktimi i një fondi vjetor prej të paktën 70 milionë lekësh, si dhe akordimi i një fondi paraprak për riparimin e dëmeve të shkaktuara nga tërmeti, përmbytjet e lumit Erzen dhe mospërdorimi i objektit, shumë të cilën ende nuk e kemi përcaktuar.
I nderuar Zoti Kryeministër,
Ne shpresojmë që ju do t'i ktheni sytë nga ne dhe do të na shpëtoni nga paragjykimet e drejtuesve të asaj kohe, pa dashur të zgjatemi në konsiderata të tepërta për ta.
Duke shpresuar se do të ndaleni, qoftë edhe për disa sekonda, mbi këtë shqetësim,
Shoqata e te Verberve te Shqiperise