19/09/2026
FMNR – Rigjenerimi i shpejtë dhe natyral i tokës
FMNR (Farmer Managed Natural Regeneration) është një teknikë që ndihmon fermerin të rigjenerojë pemët dhe bimësinë natyrore duke përdorur rrënjët, trungjet dhe filizat që ndodhen tashmë në tokë, pa pasur nevojë të mbillen pemë të reja.
Si zbatohet?
Përzgjidhni pemën – identifikoni trungjet, rrënjët ose filizat me potencial për t’u zhvilluar.
Pastroni dhe mbroni – pastroni zonën përreth dhe, kur është e nevojshme, mbrojeni nga kafshët dhe dëmtimet.
Përzgjidhni 3–4 degë kryesore – favorizoni degët më të shëndetshme për zhvillimin e pemës.
Formoni pemën – hiqni degët e panevojshme dhe bimësinë konkurruese, duke favorizuar zhvillimin e kurorës.
Pse është e rëndësishme për fermerin shqiptar?
Tokat tona po përballen gjithnjë e më shumë me thatësirën, mungesën e ujit, erozionin dhe zjarret. FMNR ndihmon në rikthimin e vegjetacionit ekzistues dhe në përmirësimin e shëndetit dhe strukturës së tokës.
Pemët dhe bimësia e rigjeneruar kontribuon në ruajtjen e lagështirës, mbrojtjen e tokës nga erozioni dhe rritjen e potencialit prodhues të fermës, duke ofruar gjithashtu fruta, foragjere, dru për zjarr dhe më shumë lëndë organike.
FMNR nuk fillon me mbjelljen e një peme të re. Ajo fillon duke zbuluar dhe menaxhuar atë që toka ka ende për të rigjeneruar.
