Instituti i Studimeve Historike "Lumo Skendo"

Instituti i Studimeve Historike "Lumo Skendo" Instituti i Studimeve Historike "Lumo Skendo"

23 gusht 1944U vra pabesisht në një pritë në Qafën e Qinokut të Peshkopisë, Mustafa Gjinishi, vrasje e urdhëruar nga Env...
23/08/2026

23 gusht 1944
U vra pabesisht në një pritë në Qafën e Qinokut të Peshkopisë, Mustafa Gjinishi, vrasje e urdhëruar nga Enver Hoxha dhe Miladin Popoviçi dhe e realizuar nga Liri Gega dhe Hysni Kapo. Enver Hoxha e pranon këtë vrasje politike, e cila, sipas tij, duhej bërë (shih: Plenumi i Beratit). Fillimisht e mbajtën të fshehtë vrasjen e tij dhe e varrosën atje ku e vranë, mandej, kur Shtabi Britanik njoftoi vrasjen e Gjinish*t, Enver Hoxha e shpalli hero të vrarë nga gjermanët në Frontin e Peshkopisë dhe eshtrat e tij zhvarrosën nga Qinoku dhe u varrosën me nderime në varrezat e Peshkopisë. Më pas, eshtrat e tij sërish u zhvarrosën natën dhe u hodhën në një përrua, ndërkohë që Enver Hoxha e shpalli armik e tradhtar, bashkëpunëtor me britanikët!

Letër drejtuar Harold Temperley, përfaqësuesi britanik në Komisionin për përcaktimin e kufijve të Shqipërisë dhe këshill...
16/08/2026

Letër drejtuar Harold Temperley, përfaqësuesi britanik në Komisionin për përcaktimin e kufijve të Shqipërisë dhe këshilltar në Lidhjen e Kombeve, i cili ishte për rektifikim të kufijve shqiptarë dhe për projektin e coptimit të Shqipërisë në favor të fqinjëve tanë.

16 gusht 1921

I dashur Zoti Temperley,

Në vijim të bisedës sonë të pardjeshme, kam nderin t’ju dërgoj një broshurë titulluar “Përgënjeshtrimi”, ku, në faqen 2, do të gjeni një statistikë, që vërteton epërsinë numerike të elementit mysliman në krahinën e Gjirokastrës.
Një vlerësim i tillë nga ana tjetër është pa rëndësi, duke ditur se mbarë popullsia e asaj krahine, qoftë myslimane apo e krishterë, është pastërtisht shqiptare; për këtë arsye, ju dërgoj një broshurë të titulluar “Popullsia e Epirit” .
Dëshiroj gjithashtu t’ju përsëris edhe një herë se çdo orvatje nga ana e Komisionit apo e Konferencës për rektifikim të kufijve shqiptarë në përfitim të fqinjëve tanë, do të konsiderohet nga vetë shqiptarët si fillimi i copëtimit të vendit të tyre dhe rrjedhimisht, nuk do të pranohet asnjëherë as nga vetë populli, as nga kurrfarë qeverie.
Personalisht, e kam të pamundur të pranoj se Britania e Madhe, drejt së cilës kanë qenë përherë të kthyera sytë e shqiptarëve, të mund të dëshirojë copëtimin dhe zhdukjen e Shqipërisë. Jam gjithashtu i sigurt se projekti për të cilin më keni folur pardje nuk do t’i dorëzohet Konferencës. Jo, ju nuk mund ta bëni këtë, sepse keni ndërgjegje dhe e dini se nuk mundet, nuk duhet t’i kundërshtohet Shqipërisë e drejta për të jetuar.

Ju lutem të pranoni, i dashur Zoti Temperley, shprehjen e ndjenjave të mia më të mira.

Nënshkruar: Mid’hat Frashëri
Kryetar i Delegacionit Shqiptar.

13 gusht 1933 Vrasja politike e personalitetit të shquar të Lëvizjes kombëtare shqiptare, deputetit, atdhetarit dhe demo...
14/08/2026

13 gusht 1933
Vrasja politike e personalitetit të shquar të Lëvizjes kombëtare shqiptare, deputetit, atdhetarit dhe demokratit revolucionar Hasan Prishtina në Selanik. (Lindi më 1873 në Vushtri të Kosovës).

12 gusht 1944Nisi sulmi i batalionit I dhe II të Brigadës I në Mirditë, fillimisht në Perlat, mandej në Kurbnesh, ku u t...
12/08/2026

12 gusht 1944
Nisi sulmi i batalionit I dhe II të Brigadës I në Mirditë, fillimisht në Perlat, mandej në Kurbnesh, ku u thyen forcat nacionaliste të Gjon Marka Gjonit. Më 21 gusht, në Vig të Mirditës u rrethuan dhe u vranë nga forcat pesë partizanë të batalionit “Perlat Rexhepi”: Ndoc Mazi, Naim Gjylbegu, Ndoc Deda, Ahmet Haxhia dhe Hydajet Lezha.
Më datën 28 gusht u organizua sulmi mbi Orosh, ku pas një rezistence të paktë, partizanët e Brigadës IV dogjën kullat e Gjon Marka Gjonit. Luftime të ashpra u bënë në Gurin e Kuq, në Qafën e Mullit dhe në shkallën e Nënshenjtit. Brigada IV hyri në Orosh të Mirditës dhe u vuri flakën sarajeve së Gjon Marka Gjonit, që shënoi edhe mbarimin e sundimit të tij në Mirditë.

10 gusht 1943Mbi 1000 vullnetarë nacionalistë nga Skrapari, Korça, Dishnica, Sulova, Këlcyra etj e të komanduar nga Abaz...
10/08/2026

10 gusht 1943
Mbi 1000 vullnetarë nacionalistë nga Skrapari, Korça, Dishnica, Sulova, Këlcyra etj e të komanduar nga Abaz Ermenji, i cili negocioi edhe me forcat nacionalçlirimtare të Mestan Ujanikut për ta bërë këtë betejë të përbashkët, thyen forcat italiane në muret e Beratit dhe i shkaktuan dëme të konsiderueshme armikut, ndërkohë që ranë në betejë edhe 7 dëshmorë nacionalistë. Më 18 tetor 1943po kërto forca hynë bashkërisht në qytetin e Beratit, por forcat nacionaliste u tërhoqën pas mësymjes partizane kundër tyre, më 29 tetor.

6 gusht 1913Doli në dritë gazeta e parë shqiptare pas shpalljes së Pavarësisë “Përlindj’e Shqipnies”, organ i qeverisë s...
06/08/2026

6 gusht 1913
Doli në dritë gazeta e parë shqiptare pas shpalljes së Pavarësisë “Përlindj’e Shqipnies”, organ i qeverisë shqiptare, nën drejtimin e Luigj Gurakuqit. Gjatë periudhës së Pavarësisë u botuan disa gazeta brenda dhe jashtë Shqipërisë si “Koha”, “Zër’i Popullit”, “Ushtimi i Krujës”, “Besa shqiptare”, “Përparimi”, ‘Gazeta e Korçës”, “Shqiptari i Amerikës”,etj, por kryesore ishte dhe mbeti gazeta “Dielli” organ i “Vatrës” në SHBA.

Sot, më datë 1 gusht përkujtojmë 89-vjetorin e vdekjes së Ndre MjedësNdre Mjeda ishte një nga patriotët,studiuesit dhe d...
01/08/2026

Sot, më datë 1 gusht përkujtojmë 89-vjetorin e vdekjes së Ndre Mjedës

Ndre Mjeda ishte një nga patriotët,studiuesit dhe deputetët ndër më të njohur Shqiptar. Ai lindi në Shkodër më 20 Nëntor 1866. Mësimet e para i ndoqi po në vendlindje dhe edukimi i tij u influencua nga Urdhri i Jezuitëve. Nën Urdhrin e Jezuitëve në pranverë të 1880, Mjeda studioi për tre muaj në fshatin Cossé-le-Vivien, Laval, një qytet në veriperëndim të Francës. Në vitet e mëvonshme ai ndoqi studimet për letërsi në manastirin Kartakuzian të Porta Coeli në veri të Valencias.
Më pas Mjeda studioi teologji në Kolegjin e Jezuitëve në Krakov, Poloni, ku gjithashtu shërbeu edhe si biblotekar në kolegjin Gregorian të Kraljevicës. Gjatë studimeve në Poloni, Mjeda u caktua edhe si profesor i logjikës dhe metafizikës në këtë universitet. Gjatë kësaj periudhe Mjeda filloi të shkruantë në vargje për Çështjen Kombëtare Shqiptare, duke përfshirë edhe poemën e tij të njohur dhe melankolike “Vaji i Bilbilit” publikuar më 1887 , ku në të ndihen fryma patriotike dhe nota përmallimi, që shquanin paraardhësit e tij L. De Martini, N. Bytyçi, etj. Vepra përmbyllet me thirrjen drejtuar shqiptarit që të ngrihej për të fituar lirinë. Gjithashtu botime të kësaj periudhë është edhe “Vorri i Skëndërbeut”,e cila si temë qëndrore e kësaj poeme ishte emigrimi i i Shqiptarëve pas vdekjes së Skëndërbeut. Mjeda do njihet me kryveprën “Juvenilja”.
Më 1911 ai shkroi poemën “Liria”.Gjithashtu për letërsin Shqiptare janë të njohura edhe disa nga poemat e tij si ““Scodra” “Lissus” “Malli për Atdhe”. Kontributit i Mjedës,përveç në fushën e poezisë do jetë mjaft i vlefshëm dhe i vyer në fushën e Albanologjisë ku përmendim vepra të tilla si:“Mbi Shqiptimin e qellzoreve ndër dialektet e ndryshme të gjuhës Shqipe”. Më 1901 së bashku me vëllain e tij, Lazër Mjeda, themeloi shoqërinë kulturore “Agimi” . Më 1908 në Kongresin e Manastirit u zgjodh anëtar i Komisionit për hartimin e alfabetit të njësuar të shqipes, ku u dallua si përkrahës i Alfabetit Shqiptar, krahas patriotëve të tjerë të shquar. Gjatë viteve 1916-1917 ishte anëtar i Komisisë Letrare. Në periudhën e hovit të lëvizjes demokratike (1920-1924), Ndre Mjeda mori pjesë aktive në jetën politike të kohës dhe u zgjodh deputet. Pas dështimit të Revolucionit Demokratik u tërhoq nga jeta politike dhe punoi si prift i thjeshtë në Kukël. Në vitet 1930-1932 transkiptoi pjesërisht veprën e Bogdanit dhe të Budit, gjithashtu shkroi edhe për dialektin Shqiptar të Istrias. Deri në fund të jetës Mjeda shërbeu si mësues në Kolegjin Jezuit të Shkodrës. Ai vdiq më gusht 1937. Mjeda do të kujtohet si një nga patriotët dhe shkrimtarët më të shquar Shqiptar, ku kontributi i tij do jetë i paharruar.

Marrëveshja Tittoni–Venizelos, 29 korrik 1919Marrëveshja Tittoni –Venizelos, për ndarjen e Shqipërisë ndërmjet Italisë d...
29/07/2026

Marrëveshja Tittoni–Venizelos, 29 korrik 1919

Marrëveshja Tittoni –Venizelos, për ndarjen e Shqipërisë ndërmjet Italisë dhe Greqisë si edhe për të përkrahur pretendimet e njëri-tjetrit në Konferencën e Paqes në Paris.Sipas marrëveshjes në Konferencën e Paqes, Roma do të mbështeste kërkesën greke për aneksimin e Korçës dhe të Gjirokastrës, ndërsa Athina do të përkrahte aneksimin e krahinës së Vlorës prej Italisë dhe mandatin e saj mbi shtetin shqiptar të cunguar. Greqia pranonte, gjithashtu, t’i lëshonte Italisë për 50 vjet një pjesë të skelës të Sarandës dhe të ruante asnjanësinë e kanalit të Korfuzit. Marrëveshja u denoncua nga pala italiane pas disfatës që pësoi në luftën e Vlorës, e cila e detyroi qeverinë e Romës të hiqte dorë nga aneksimi i Vlorës dhe nga mandati mbi shtetin shqiptar.

Përpjekjet për zbarkimin ushtarëve britanikë në Shqipëri, 29 korrik 1944Shtabi Aleat i Mesdheut, bëri dy përpjekje për z...
29/07/2026

Përpjekjet për zbarkimin ushtarëve britanikë në Shqipëri, 29 korrik 1944

Shtabi Aleat i Mesdheut, bëri dy përpjekje për zbarkimin ushtarëve britanikë, për ta çliruar bregdetin e Jonit nga kontrolli gjerman. Tentativa e parë u bë më 29 korrik 1944, kur ushtarë të dy regjimenteve Highland Light Infantry dhe Higland Regiment zbritën në Himarë dhe zhvilluan një betejë të ashpër kundër gjermanëve ku u vranë gjashtë ushtarakë britanikë. Për çlirimin e Sarandës, forcat britanike kryesisht goditën me artileri. Pas tri ditë luftimesh 8-10 tetor 1944, Saranda u çlirua dhe garnizoni gjerman u dorëzua. Në luftën për çlirimin e Sarandës u vranë 12 ushtarakë të tjerë britanikë. Enver Hoxha i dha ultimatum Komandës Aleate: “Në rast se komandot angleze nuk tërhiqen nga Saranda në datën e caktuar, atëherë do të shpërthejë luftë në mes të partizanëve dhe anglezëve”

Address

Tirana

Opening Hours

Monday 08:00 - 16:00
Tuesday 08:00 - 16:00
Wednesday 08:00 - 16:00
Thursday 08:00 - 16:00
Friday 08:00 - 16:00

Telephone

068 68 30 375

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Instituti i Studimeve Historike "Lumo Skendo" posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Organization

Send a message to Instituti i Studimeve Historike "Lumo Skendo":

Shortcuts

Share