What are the opening hours?

Monday 08:00 - 16:00 Tuesday 08:00 - 16:00 Wednesday 08:00 - 16:00 Thursday 08:00 - 16:00 Friday 08:00 - 16:00

Genootskap vir die Handhawing van Afrikaans, Pretoria (2026)

Die GHA het op Saterdag, 29 Januarie 1994, in die Bereasaal in Pretoria tot stand gekom, nadat 'n klein groepie mense destyds besef het dat daar uit verskeie rigtings, 'n doelbewuste en vernietigende aanslag op die Afrikaanse Taal gemaak word.

22/06/2025

| 𝗞𝗥𝗘𝗗𝗢 |

GESPREKSTEMA: 𝗗𝗶𝗲 𝗹𝗲𝘄𝗲 𝘄𝗮𝘁 𝗱𝗿𝗮𝗮𝗶𝗲 𝗺𝗲𝘁 𝗼𝗻𝘀 𝗹𝗼𝗼𝗽.

𝗟𝘂𝗶𝘀𝘁𝗲𝗿 𝗴𝗿𝗮𝘁𝗶𝘀 𝗻𝗮 𝗵𝗶𝗲𝗿𝗱𝗶𝗲 𝗽𝗼𝘁𝘀𝗲𝗻𝗱𝗶𝗻𝗴 - 𝗸𝗹𝗶𝗸 𝗼𝗽 𝗱𝗶𝗲 𝘀𝗸𝗮𝗸𝗲𝗹: https://iono.fm/e/1493053

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

𝗔𝗹𝘁𝗮 𝗦𝘁𝗿𝗮𝘂𝘀𝘀 glo dat die lewe bedoel is om ten volle geleef te word en dat God ons geskape het om te floreer, nie net om te oorleef nie ...

Maar hoe maak ons dit 'n werklikheid? Watter stappe moet ons neem om voluit te leef, en watter veranderinge is nodig?

Sluit elke Maandagoggend net na 11:45 by Radio Kansel aan en luister na haar inspirerende en opbouende boodskappe, gegrond in die Woord van God, wat jou sal help om die lewe voluit te omarm!

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Alta is ‘n digter, skrywer, motiveringspreker, aanbieder, sakevrou en Christen. Tydens die GHA se 2024 Glansgeleentheid, is ‘n oorkonde aan haar oorhandig.

■□

| 𝗢𝗡𝗦 𝗕𝗢𝗨 '𝗡 𝗡𝗨𝗪𝗘 𝗗𝗔𝗧𝗔𝗕𝗔𝗦𝗜𝗦 |

Indien jy voortaan inligting van die GHA wil ontvang, stuur dan asb. jou naam, van en e-posadres asook/of WhatsApp-nommer aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮 óf per WhatsApp aan 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬

Ons bou saam met jou aan 'n nuwe, beter toekoms!

Die GHA is en die van die Afrikaanse , en .

■□

| 𝗪𝗢𝗥𝗗 '𝗡 𝗟𝗜𝗗 𝗢𝗙 𝗩𝗥𝗜𝗘𝗡𝗗(𝗜𝗡) 𝗩𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |
| 𝗗𝗢𝗡𝗔𝗦𝗜𝗘𝗦 𝗔𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |

Verslind jy Afrikaans met ywer en oormaat? Sou jy dit beskryf as ‘n passie met uitermatige obsessie?

Ons het goeie nuus vir jou; jy is nie alleen nie! Die GHA is mense wat dieselfde alles-of-niks sielsliefde, in (en vir) Afrikaans voluit leef.

Hoekom dan nie aansluit by die GHA nie?

Kontak/WhatsApp 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬 vir ál die besonderhede. Alternatief, stuur gerus ‘n e-pos aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮

Ons jeuk om van jou te hoor!

■□

𝗗𝗶𝗲 𝗚𝗲𝗻𝗼𝗼𝘁𝘀𝗸𝗮𝗽 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗛𝗮𝗻𝗱𝗵𝗮𝘄𝗶𝗻𝗴 𝘃𝗮𝗻 𝗔𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀 (𝗚𝗛𝗔) 𝗶𝘀 ‘𝗻 𝗕𝗲𝘆𝘄𝗲𝗿𝗮𝗮𝗿 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗔𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀𝗲 𝗪𝗶𝗸𝗶𝗽𝗲𝗱𝗶𝗮.

Die Beyweraars se hoofdoel is om ondersteuning te gee en om toe te sien dat die somtotaal van mensekennis op ‘n vrye Afrikaanse digitale ensiklopedie beskikbaar sal wees as nalatenskap vir Afrikaanssprekendes nou en in die toekoms.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Die woord “wiki” is afkomstig van “wiki wiki”, die Hawaiise term vir "flink" of "uiters vinnig", uitgespreek as "whiekie" of "wiekie".

■□

$/ / / 𝗦𝗢 𝗢𝗣 𝗗𝗜𝗘 𝗩𝗥𝗬𝗗𝗔𝗚𝗔𝗔𝗡𝗗 ... \ \ \𝗣𝗼𝗹𝗶𝘁𝗶𝗲𝗸'n Blinde haas loop 'n blinde slang tee. Hulle groet beleef en die slang vr...$

20/06/2025

/ / / 𝗦𝗢 𝗢𝗣 𝗗𝗜𝗘 𝗩𝗥𝗬𝗗𝗔𝗚𝗔𝗔𝗡𝗗 ... \ \ \

𝗣𝗼𝗹𝗶𝘁𝗶𝗲𝗸

'n Blinde haas loop 'n blinde slang tee. Hulle groet beleef en die slang vra: "Kan ek maar voel wat jy is?"

Hasie: "Ja!"

Slang: "Jy is sag, wollerige stert en lang ore. Jy is 'n hasie!"

Hasie knik en sê, "Laat ek voel."

Hasie: "Jy is koud, glibberig en het geen voet om op te staan nie. Jy is 'n politikus!"

■□

| 𝗢𝗡𝗦 𝗕𝗢𝗨 '𝗡 𝗡𝗨𝗪𝗘 𝗗𝗔𝗧𝗔𝗕𝗔𝗦𝗜𝗦 |

Indien jy voortaan inligting van die GHA wil ontvang, stuur dan asb. jou naam, van en e-posadres asook/of WhatsApp-nommer aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮 óf per WhatsApp aan 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬

Ons bou saam met jou aan 'n nuwe, beter toekoms!

Die GHA is en die van die Afrikaanse , en .

■□

| 𝗪𝗢𝗥𝗗 '𝗡 𝗟𝗜𝗗 𝗢𝗙 𝗩𝗥𝗜𝗘𝗡𝗗(𝗜𝗡) 𝗩𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |
| 𝗗𝗢𝗡𝗔𝗦𝗜𝗘𝗦 𝗔𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |

Verslind jy Afrikaans met ywer en oormaat? Sou jy dit beskryf as ‘n passie met uitermatige obsessie?

Ons het goeie nuus vir jou; jy is nie alleen nie! Die GHA is mense wat dieselfde alles-of-niks sielsliefde, in (en vir) Afrikaans voluit leef.

Hoekom dan nie aansluit by die GHA nie?

Kontak/WhatsApp 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬 vir ál die besonderhede. Alternatief, stuur gerus ‘n e-pos aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮

Ons jeuk om van jou te hoor!

■□

𝗗𝗶𝗲 𝗚𝗲𝗻𝗼𝗼𝘁𝘀𝗸𝗮𝗽 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗛𝗮𝗻𝗱𝗵𝗮𝘄𝗶𝗻𝗴 𝘃𝗮𝗻 𝗔𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀 (𝗚𝗛𝗔) 𝗶𝘀 ‘𝗻 𝗕𝗲𝘆𝘄𝗲𝗿𝗮𝗮𝗿 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗔𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀𝗲 𝗪𝗶𝗸𝗶𝗽𝗲𝗱𝗶𝗮.

Die Beyweraars se hoofdoel is om ondersteuning te gee en om toe te sien dat die somtotaal van mensekennis op ‘n vrye Afrikaanse digitale ensiklopedie beskikbaar sal wees as nalatenskap vir Afrikaanssprekendes nou en in die toekoms.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Die woord “wiki” is afkomstig van “wiki wiki”, die Hawaiise term vir "flink" of "uiters vinnig", uitgespreek as "whiekie" of "wiekie".

■□

GRAFIKA — Idees Vol Vrees deur Kobus Galloway

19/06/2025

| 𝗔𝗙𝗥𝗜𝗞𝗔𝗔𝗡𝗦 𝟭𝟬𝟬 | 𝗔𝗙𝗥𝗜𝗞𝗔𝗔𝗡𝗦 𝟭𝟱𝟬 | 𝗟𝗘𝗞𝗦𝗜𝗞𝗢𝗡 |

𝗪𝗼𝗼𝗿𝗱:

praal

𝗕𝗲𝘁𝗲𝗸𝗲𝗻𝗶𝘀:

“Praal” verwys na buitengewone luister en prag wat met grootshied en rykdom geassosieer word. Dit kan na iets verwys wat ’n indruk maak deur weelde en oordaad, soos ’n koninklike inhuldiging of luukse dekor. “Praal” kan ook as ’n werkwoord gebruik word om te beskryf hoe iemand met iets opvallends of waardevol spog of daarmee pronk.

• Hy het al pralend in sy luukse sportsmotor by die partytjie opgedaag.

• Die stad se katedraal spog met Middeleeuse praal wat steeds bewonder word.

• Sy is heel beskeie en praal nie met haar gawes nie.

𝗪𝗮𝗮𝗿 𝗸𝗼𝗺 𝗱𝗶𝘁 𝘃𝗮𝗻𝗱𝗮𝗮𝗻?

Die word kom uit Nederlands (𝒑𝒓𝒂𝒂𝒍, 1573), wat ‘trots, pronksug’beteken, en die huidige betekenis word sedert 1618 erken. 𝑷𝒓𝒂𝒍𝒆𝒏, die werkwoord van 𝒑𝒓𝒂𝒂𝒍, is afkomstig van die Duitse 𝒑𝒓𝒂𝒉𝒍𝒆𝒏 (1501), wat aanvanklik ‘lawaai maak’beteken het.

■□

| 𝗢𝗡𝗦 𝗕𝗢𝗨 '𝗡 𝗡𝗨𝗪𝗘 𝗗𝗔𝗧𝗔𝗕𝗔𝗦𝗜𝗦 |

Indien jy voortaan inligting van die GHA wil ontvang, stuur dan asb. jou naam, van en e-posadres asook/of WhatsApp-nommer aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮 óf per WhatsApp aan 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬

Ons bou saam met jou aan 'n nuwe, beter toekoms!

Die GHA is en die van die Afrikaanse , en .

■□

| 𝗪𝗢𝗥𝗗 '𝗡 𝗟𝗜𝗗 𝗢𝗙 𝗩𝗥𝗜𝗘𝗡𝗗(𝗜𝗡) 𝗩𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |
| 𝗗𝗢𝗡𝗔𝗦𝗜𝗘𝗦 𝗔𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |

Verslind jy Afrikaans met ywer en oormaat? Sou jy dit beskryf as ‘n passie met uitermatige obsessie?

Ons het goeie nuus vir jou; jy is nie alleen nie! Die GHA is mense wat dieselfde alles-of-niks sielsliefde, in (en vir) Afrikaans voluit leef.

Hoekom dan nie aansluit by die GHA nie?

Kontak/WhatsApp 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬 vir ál die besonderhede. Alternatief, stuur gerus ‘n e-pos aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮

Ons jeuk om van jou te hoor!

■□

𝗗𝗶𝗲 𝗚𝗲𝗻𝗼𝗼𝘁𝘀𝗸𝗮𝗽 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗛𝗮𝗻𝗱𝗵𝗮𝘄𝗶𝗻𝗴 𝘃𝗮𝗻 𝗔𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀 (𝗚𝗛𝗔) 𝗶𝘀 ‘𝗻 𝗕𝗲𝘆𝘄𝗲𝗿𝗮𝗮𝗿 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗔𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀𝗲 𝗪𝗶𝗸𝗶𝗽𝗲𝗱𝗶𝗮.

Die Beyweraars se hoofdoel is om ondersteuning te gee en om toe te sien dat die somtotaal van mensekennis op ‘n vrye Afrikaanse digitale ensiklopedie beskikbaar sal wees as nalatenskap vir Afrikaanssprekendes nou en in die toekoms.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Die woord “wiki” is afkomstig van “wiki wiki”, die Hawaiise term vir "flink" of "uiters vinnig", uitgespreek as "whiekie" of "wiekie".

■□

BRON — Maroela Media

18/06/2025

| 𝗩𝗢𝗟𝗞𝗦𝗕𝗘𝗦𝗜𝗧 |

Tobie Cronjé lees Jan Spies se verhaal “’𝗻 𝗣𝗼𝗼𝗿𝘁 𝗱𝗲𝘂𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗸𝗼𝘂𝗲” voor. Die verhaal het oorspronklik in 𝑷𝒐𝒐𝒓𝒕 𝒅𝒆𝒖𝒓 𝒅𝒊𝒆 𝒌𝒐𝒖𝒆, in 1984 deur Tafelberg uitgegee, verskyn

𝗟𝘂𝗶𝘀𝘁𝗲𝗿 𝗴𝗿𝗮𝘁𝗶𝘀 𝗻𝗮 𝗵𝗶𝗲𝗿𝗱𝗶𝗲 𝘃𝗼𝗼𝗿𝗹𝗲𝘀𝗶𝗻𝗴 - 𝗸𝗹𝗶𝗸 𝗼𝗽 𝗱𝗶𝗲 𝘀𝗸𝗮𝗸𝗲𝗹: https://www.litnet.co.za/luisterverhale-n-poort-deur-die-koue-deur-jan-spies-voorgelees-deur-tobie-cronje/

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

𝗝𝗼𝗵𝗮𝗻𝗻𝗲𝘀 𝗣𝗲𝘁𝗿𝘂𝘀 𝗦𝗽𝗶𝗲𝘀 (30 Junie 1936 – 4 Januarie 1996) was 'n besonder gewilde storieverteller en skrywer. Hy was saam met PG du Plessis die aanbieder van die gewilde televisieprogram 𝑺𝒑𝒊𝒆𝒔 𝒆𝒏 𝑷𝒍𝒆𝒔𝒔𝒊𝒆 – 𝒎𝒆𝒕 𝒑𝒆𝒓𝒎𝒊𝒔𝒔𝒊𝒆, waardeur hy nie net self volksbesit geword het nie, maar ook persoonlikhede soos Tolla van der Merwe, Koos Meyer, Danny Pretorius, Nico Nel en Pyp de Villiers landwye bekendheid verwerf het.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Spies is op 30 Junie 1936 op die plaas Sekretarispan in die distrik Mariental in Suidwes-Afrika as die oudste van drie kinders gebore.

Hy het twee jonger susters. Sy pa is oorspronklik van Standerton en sy ma van Willowmore in Suid-Afrika. Sy ouers emigreer na Suidwes-Afrika na die Eerste Wêreldoorlog en nadat Suid-Afrika die administrasie van Suidwes-Afrika oorgeneem het. Hier kry hulle volgens die destydse skema goedkoop grond van die regering om te boer.

Tot en met standerd vier gaan hy skool op die plaasskool by Stampriet, wat hoofsaaklik daarop gemik was om die kinders landbou-opleiding te gee. Hy voltooi sy laerskoolloopbaan in Windhoek en matrikuleer in 1955 aan die Hoërskool Windhoek. Daarna studeer hy eers Teologie maar later Letterkunde aan die Universiteit van Pretoria, waar hy in 1959 redakteur is van die studenteblad 𝑫𝒊𝒆 𝑷𝒆𝒓𝒅𝒆𝒃𝒚 en ook op die studenteraad dien.

Op 'n Afrikaanse Studentebond Kunsfees behaal hy 'n eerste prys as landskapskilder en in 1961 verower hy die Wolnit-trofee as redenaar. Hy behaal 'n B.A.-graad en 'n B.A. Honneurs-graad. Na sy honneursgraad registreer hy by die Transvaalse Onderwysdepartement as onderwyser.

In 1962 verwerf hy dan die M.A.-graad in die Afrikaanse letterkunde met 'n verhandeling oor 'n 𝑺𝒕𝒊𝒍𝒊𝒔𝒕𝒊𝒆𝒔𝒆 𝒂𝒏𝒂𝒍𝒊𝒔𝒆 𝒗𝒂𝒏 ‘𝑹𝒊𝒏𝒈𝒅𝒂𝒏𝒔 𝒗𝒂𝒏 𝒅𝒊𝒆 𝒉𝒂𝒎𝒆𝒓𝒌𝒐𝒑𝒑𝒆’ 𝒗𝒂𝒏 𝑫.𝑱. 𝑶𝒑𝒑𝒆𝒓𝒎𝒂𝒏. Hy is in 1961 getroud met Beatrice, wie hy reeds in standerd agt op hoërskool ontmoet het, en hulle het twee seuns, Barend en Willem.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Terwyl hy nog studeer werk hy eers by die studentekafee vir sakgeld en word dan aangestel as studente-assistent. Daarna werk hy vir anderhalfjaar by die Departement van Mynwese. Van April 1963 af is hy dosent in Afrikaans aan die 𝑻𝒓𝒂𝒏𝒔𝒗𝒂𝒂𝒍 𝑻𝒓𝒂𝒊𝒏𝒊𝒏𝒈 𝑰𝒏𝒔𝒕𝒊𝒕𝒖𝒕𝒆 𝒇𝒐𝒓 𝑰𝒏𝒅𝒊𝒂𝒏 𝑻𝒆𝒂𝒄𝒉𝒆𝒓𝒔 in Fordsburg en hy behaal in hierdie tydperk sy Hoër Onderwysdiploma aan die 𝑱𝒐𝒉𝒂𝒏𝒏𝒆𝒔𝒃𝒖𝒓𝒈 𝑪𝒐𝒍𝒍𝒆𝒈𝒆 𝒐𝒇 𝑬𝒅𝒖𝒄𝒂𝒕𝒊𝒐𝒏.

Van Januarie 1970 tot Junie 1977 is hy betrokke as dosent by die Randse Afrikaanse Universiteit. Hier behaal hy in 1974 sy doktorsgraad onder leiding van professor F.I.J. van Rensburg met 'n proefskrif oor 𝑫𝒊𝒆 𝒎𝒐𝒕𝒊𝒆𝒘𝒆 𝒗𝒂𝒏 𝒐𝒏𝒅𝒆𝒓𝒈𝒂𝒏𝒈 𝒆𝒏 𝒗𝒆𝒓𝒍𝒐𝒔𝒔𝒊𝒏𝒈 𝒊𝒏 𝒅𝒊𝒆 𝒑𝒐ë𝒔𝒊𝒆 𝒗𝒂𝒏 𝑫.𝑱. 𝑶𝒑𝒑𝒆𝒓𝒎𝒂𝒏. In 1974 word hy bevorder tot senior lektor. Hy word sedert 1974 landswyd bekend met sy donkie-stories en later algemene stories wat oor die oggendprogram 𝑴𝒐𝒏𝒊𝒕𝒐𝒓 van die Afrikaanse Radiodiens van die SAUK uitgesaai word. Later neem hy saam met P.G. du Plessis ook deel aan die gewilde televisieprogram 𝑺𝒑𝒊𝒆𝒔 𝒆𝒏 𝑷𝒍𝒆𝒔𝒔𝒊𝒆.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Van sy studentejare af is hy 'n uitgesproke teenstander van apartheid en wanneer die grondwetlike onderhandelings vir onafhanklikheid in Namibië momentum kry, verhuis hy in 1977 weer terug na sy geboorteland, waar hy deeltyds boer op sy plaas Swartberg naby Usakos. Hy word dan redakteur van die nuwe koerant 𝑫𝒊𝒆 𝑹𝒆𝒑𝒖𝒃𝒍𝒊𝒌𝒆𝒊𝒏, wat die politieke party die Demokratiese Turnhalle-Alliansie met Dirk Mudge as leier steun. In 1986 tree hy af as redakteur, maar is tot sy dood steeds betrokke by die koerant as beleidsredakteur, terwyl hy ook as direkteur op die raad van die Republikeinse Pers in Windhoek dien.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Spies is 'n denker wat kontak behou met die grond en handewerk. Sy hande staan vir niks verkeerds nie en hy doen feitlik alles self op die plaas waar die gesin bly: verf, bou, pleister, dakke opsit, sweis, noem maar op. Ook sy kop staan vir niks verkeerds nie: Hy is 'n suksesvolle dosent, boer, storieverteller, letterkundige, radio- en televisiepersoonlikheid en koerantredakteur. Hy het 'n intense belangstelling in verskeie vakgebiede, waaroor hy op insiggewende wyse vir sy koerant skryf: sterrekunde, paleontologie, mitologie en teologie.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

In die jare kort voor sy dood is hy in 'n aantal ongelukke betrokke. In 1994 is hy in 'n motorongeluk betrokke toe hy naby die plaas 'n koedoe raakry. Kort daarna is hy op die plaas besig om bokke te dip, toe hy sy balans verloor en kop onderstebo bo-oor die dipgat val en erg gekneus is en 'n breuk aan sy ysbeen opdoen. In April 1995 breek die stellasie waarmee hy volstruise op 'n bakkie laai en hy breek sy arm wanneer hy saam met 'n volstruis daar afval.

Spies is op 4 Januarie 1996 in Windhoek oorlede aan veelvuldige orgaanversaking, drie weke nadat hy baie ernstig in 'n motorongeluk beseer is.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Hy maak sy debuut as skrywer met die digbundel 𝑽𝒐𝒆𝒕𝒗𝒐𝒍𝒌. Die bundel word opgedra aan Mervyn Kahn, sy grootste vriend aan die Indiërkollege. In die titel word 'n skare gewone mense asook 'n leër gesuggereer, maar dan een wat nie moet skiet nie, maar skryf. Die gedigte in hierdie bundel is verwant aan volksverse, maar ten spyte van raakpunte aan hierdie vorm in die spel met woorde en skryfwyse, die erotiese boertigheid en neologismes, word hier met 'n eie stem gepraat en 'n eie boodskap gebring.

Sosiale en politieke kritiek word gelewer en daar word besin oor die kunsteorie, terwyl die meer aardse soos donkies, die barre wêreld van Suidwes-Afrika en sy mense ook aan die bod kom. Ook die religieuse word betrek, met besinning oor die reddingskrag van die evangelie wat geperverteer geraak het en so sy krag verloor het.

𝑩𝒆𝒈𝒓𝒂𝒇𝒏𝒊𝒔 𝒐𝒑 𝑺𝒂𝒕𝒆𝒓𝒅𝒂𝒈 beeld die parallelle gebeurtenisse van 'n begrafnis en 'n rugbywedstryd uit, waar strafskop ook op die dood dui.

Van sy gedigte verskyn in die letterkundige tydskrif 𝑺𝒕𝒂𝒏𝒅𝒑𝒖𝒏𝒕𝒆. Die sangeres Arina de Witt, toonset van sy gedigte en gee dit uit op die CD 𝑨𝒓𝒊𝒏𝒂 𝒅𝒆 𝑾𝒊𝒕𝒕 𝒔𝒊𝒏𝒈 𝑱𝒂𝒏 𝑺𝒑𝒊𝒆𝒔, wat in 2005 uitgereik word.

Sy gedigte word in verskeie versamelbundels opgeneem, insluitende 𝑮𝒓𝒐𝒐𝒕 𝒗𝒆𝒓𝒔𝒆𝒃𝒐𝒆𝒌, 𝑫𝒊𝒆 𝑨𝒇𝒓𝒊𝒌𝒂𝒂𝒏𝒔𝒆 𝒑𝒐ë𝒔𝒊𝒆 𝒊𝒏 '𝒏 𝒅𝒖𝒊𝒔𝒆𝒏𝒅 𝒆𝒏 𝒆𝒏𝒌𝒆𝒍𝒆 𝒈𝒆𝒅𝒊𝒈𝒕𝒆, 𝑽𝒐𝒐𝒓𝒔𝒑𝒓𝒂𝒂𝒌 en 𝑴𝒊𝒔𝒌𝒊𝒆𝒏 𝒔𝒂𝒍 𝒆𝒌 𝒅𝒊𝒆 𝒘𝒊𝒏𝒈𝒆𝒓𝒅 𝒑𝒓𝒚𝒔.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

In 2008 word 'n 𝑰𝒏𝒌𝒔𝒑𝒐𝒐𝒓 𝒅𝒆𝒖𝒓 𝒅𝒊𝒆 𝒍𝒆𝒘𝒆, 'n gedenkprogram oor hom en sy lewe, saamgestel en by die Innibos Kunstefees op Nelspruit opgevoer en in 2010 word die program 𝑫𝒊𝒆 𝒅𝒊𝒏𝒈𝒆𝒔 𝒊𝒔 '𝒏 𝒘𝒂𝒕𝒔𝒆𝒎 – 𝑱𝒂𝒏 𝑺𝒑𝒊𝒆𝒔 𝒌𝒐𝒎 𝒕𝒐𝒕 𝒗𝒆𝒓𝒉𝒂𝒂𝒍 met Lizz Meiring, Deon Coetzee en Johan Engelbrecht by die Woordfees op Stellenbosch opgevoer.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

𝗧𝗼𝗯𝗶𝗲 𝗖𝗿𝗼𝗻𝗷é (gebore 3 November 1948) is 'n gewilde Afrikaanse akteur op verhoog, TV en in rolprente. Hy het drama aan die Universiteit van Pretoria studeer. Daarna het hy vir 'n motorversekeringmaatskappy gewerk en musieklesse gegee.

Cronjé is veral bekend vir sy spel in klugte soos 𝑴𝒚 𝒗𝒓𝒐𝒖 𝒔𝒆 𝒎𝒂𝒏 𝒔𝒆 𝒗𝒓𝒐𝒖 en 𝑴𝒚 𝒗𝒓𝒐𝒖 𝒔𝒆 𝒎𝒂𝒏 𝒔𝒆 𝒍𝒚𝒌 𝒔𝒆 𝒕𝒂𝒔, en sy jaarlikse vertolkings van "dames" in Janice Honeyman se pantomimes vir die Nelson Mandela-teater in Johannesburg. Hy is egter ook ’n sterk dramatiese speler, soos hy bewys in die titelrol van Chris Barnard se 𝑴𝒂𝒏 𝒎𝒆𝒕 𝒗𝒂𝒌𝒂𝒏𝒔𝒊𝒆 en in ander rolle in onder meer 𝑫𝒊𝒆 𝒓𝒆𝒃𝒆𝒍𝒍𝒊𝒆 𝒗𝒂𝒏 𝑳𝒂𝒇𝒓𝒂𝒔 𝑽𝒆𝒓𝒘𝒆𝒚 en 𝑰 𝑳𝒐𝒗𝒆 𝑴𝒚 𝑾𝒊𝒇𝒆.

Hy maak sy debuut in die rolprent 𝑫𝒊𝒆 𝒔𝒆𝒓𝒔𝒂𝒏𝒕 𝒆𝒏 𝒅𝒊𝒆 𝑻𝒊𝒈𝒆𝒓 𝑴𝒐𝒕𝒉. Ander snaakse flieks, soos 𝑩𝒂𝒃𝒃𝒆𝒍𝒌𝒐𝒖𝒔 𝒆𝒏 𝑩𝒓𝒖𝒊𝒅𝒆𝒈𝒐𝒎 (1974) en 𝑲𝒐𝒐𝒕𝒋𝒊𝒆 𝑬𝒎𝒎𝒆𝒓 (1977), het sy gewildheid verder laat toeneem.[1]

Cronjé het reeds in die beginjare van plaaslike televisie ’n huishoudelike naam geword, as Willem in ’n gelyknamige komiese speurreeks. Daarna het hy in talle TV-produksies, soos 𝑩𝒊𝒏𝒏𝒆𝒍𝒂𝒏𝒅𝒆𝒓𝒔 en 𝑶𝒏𝒅𝒆𝒓 𝒅𝒓𝒂𝒂𝒊 𝒅𝒊𝒆 𝒅𝒖𝒊𝒘𝒆𝒍 𝒓𝒐𝒏𝒅.

■□

| 𝗢𝗡𝗦 𝗕𝗢𝗨 '𝗡 𝗡𝗨𝗪𝗘 𝗗𝗔𝗧𝗔𝗕𝗔𝗦𝗜𝗦 |

Indien jy voortaan inligting van die GHA wil ontvang, stuur dan asb. jou naam, van en e-posadres asook/of WhatsApp-nommer aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮 óf per WhatsApp aan 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬

Ons bou saam met jou aan 'n nuwe, beter toekoms!

Die GHA is en die van die Afrikaanse , en .

■□

| 𝗪𝗢𝗥𝗗 '𝗡 𝗟𝗜𝗗 𝗢𝗙 𝗩𝗥𝗜𝗘𝗡𝗗(𝗜𝗡) 𝗩𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |
| 𝗗𝗢𝗡𝗔𝗦𝗜𝗘𝗦 𝗔𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |

Verslind jy Afrikaans met ywer en oormaat? Sou jy dit beskryf as ‘n passie met uitermatige obsessie?

Ons het goeie nuus vir jou; jy is nie alleen nie! Die GHA is mense wat dieselfde alles-of-niks sielsliefde, in (en vir) Afrikaans voluit leef.

Hoekom dan nie aansluit by die GHA nie?

Kontak/WhatsApp 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬 vir ál die besonderhede. Alternatief, stuur gerus ‘n e-pos aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮

Ons jeuk om van jou te hoor!

■□

𝗗𝗶𝗲 𝗚𝗲𝗻𝗼𝗼𝘁𝘀𝗸𝗮𝗽 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗛𝗮𝗻𝗱𝗵𝗮𝘄𝗶𝗻𝗴 𝘃𝗮𝗻 𝗔𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀 (𝗚𝗛𝗔) 𝗶𝘀 ‘𝗻 𝗕𝗲𝘆𝘄𝗲𝗿𝗮𝗮𝗿 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗔𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀𝗲 𝗪𝗶𝗸𝗶𝗽𝗲𝗱𝗶𝗮.

Die Beyweraars se hoofdoel is om ondersteuning te gee en om toe te sien dat die somtotaal van mensekennis op ‘n vrye Afrikaanse digitale ensiklopedie beskikbaar sal wees as nalatenskap vir Afrikaanssprekendes nou en in die toekoms.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Die woord “wiki” is afkomstig van “wiki wiki”, die Hawaiise term vir "flink" of "uiters vinnig", uitgespreek as "whiekie" of "wiekie".

■□

BRON — Afrikaanse Wikipedia/Afrikaanse Wikipedia (https://af.wikipedia.org/wiki/Tuisblad)

17/06/2025

| 𝗦𝗧𝗘𝗠𝗠𝗘 𝗨𝗜𝗧 𝗗𝗜𝗘 𝗦𝗨𝗜𝗗𝗘𝗥𝗟𝗔𝗡𝗗 | 𝗫𝗜𝗫 |

Hierdie gedig deur MARLENE ERASMUS, getiteld VERGANKLIKHEID, is saam met honderde ander keurgedigte, saamgevat in die negentiende volume van die 𝗦𝘁𝗲𝗺𝗺𝗲 𝘂𝗶𝘁 𝗱𝗶𝗲 𝗦𝘂𝗶𝗱𝗲𝗿𝗹𝗮𝗻𝗱 digbundel.

Die bundel word jaarliks gepubliseer deur die Genootskap vir die Handhawing van Afrikaans (𝗚𝗛𝗔) en bied ‘n platform aan aspirantdigters en meer gekonfyte woordmeesters.

Indien jy ‘n kopie wil aanskaf, skakel gerus 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬 of stuur ‘n e-pos aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

| 𝗚𝗛𝗔 𝗗𝗜𝗚𝗞𝗢𝗠𝗣𝗘𝗧𝗜𝗦𝗜𝗘 | 𝟮𝟬𝟮𝟱 | 𝗦𝗧𝗘𝗠𝗠𝗘 𝗨𝗜𝗧 𝗗𝗜𝗘 𝗦𝗨𝗜𝗗𝗘𝗥𝗟𝗔𝗡𝗗 𝗫𝗫 |

Goeiedag Vriende van die Digkuns

In die eerste deel van die nuwe jaar, heet ons jou welkom by vanjaar se Digkompetisie. Ons gaan vroeg wegspring met ons aktiwiteite. Ons vertrou dat 2025 groot vreugdes vir jou gaan inhou.

2025 is ’n besondere jaar, want Afrikaans vier onderskeidelik haar 100- en 150ste verjaarsdag — vir ons as Suid-Afrikaners, ’n hoogtepunt van dankbaarheid.

Het julle al daaroor naged**k dat ons reeds vir ’n kwart van hierdie eeu totsiens gesê het. ’n Paar van julle sal onthou hoe vreesbevange ons die draai van die eeu 25 jaar gelede beleef het. Daar was sprake dat alles tot stilstand sou kom: geen kommunikasie, geen internet, te korte aan voorrade en wat nie alles nie. En tog, alles het voortgegaan sonder enige groot drama. Daarin sien ons die sterk hand van ’n bewarende God en hemelse Vader.

D**k net hoe reëlmatig alles is. ’n Voorwerp of ’n aspek kan in vier gedeel word en die een deel word ’n kwart genoem. Daar is talle kwartverdelings, wat ons nie eers agterkom nie: in ’n jaar, ’n eeu, ’n horlosie, vier windrigtings, vier seisoene, die agterkwart van ’n bees, kwarteindronde, kwartlyn, vier evangelies en meer. Dit beteken balans en harmonie, stabiliteit en orde.

By die GHA gaan ons poog om met ons Digkompetisie klem te lê op ontwikkeling en die bou van ’n meer professionele fondament vir die toekoms van ons trotse en spogdigbundel Stemme uit die Suiderland.

Soos verlede jaar, is daar twee fasette van ons kompetisie, dié vir die volwassenes en dié vir ons leerders. Ons wil in die besonder ons jeug aanmoedig om deel te neem. Spoor gerus die jongelinge langs en oor jou pad aan om in te skryf.

Aangeheg is die riglyne of Reëls van die Digkompetisie. Dit sluit die prosedures, reëlings, sowel as die reëls van die kompetisie in. Ons doen ’n beroep op julle om asseblief die reëls baie deeglik te bestudeer. Dit is hersien en heelwat nuwe aspekte word aangespreek.

Verder is ook die temas vir 2025 ingesluit. Jy sal merk dat ’n paar van die ou bekende temas weer vanjaar gebruik kan word, maar dat daar ook heerlike nuwe temas is.

Ons het besluit om vanjaar onder elke tema ’n paar subtemas te gee. Die doel daarmee is om jou gedagtes te stimuleer en min of meer vir jou ’n koers aan te dui. Jy mag van die voorstelle gebruik maak, maar jy hoef glad nie jouself aan bande daarmee te lê nie.

Die kompetisie 𝗼𝗽𝗲𝗻 𝘃𝗶𝗿 𝗶𝗻𝘀𝗸𝗿𝘆𝘄𝗶𝗻𝗴𝘀 𝗼𝗽 𝗠𝗮𝗮𝗻𝗱𝗮𝗴, 𝟮𝟳 𝗝𝗮𝗻𝘂𝗮𝗿𝗶𝗲. Skakel gerus ons sekretaresse by 𝟬𝟴𝟭 𝟮𝟱𝟬 𝟱𝟬𝟲𝟬 of stuur ’n epos na 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮 vir meer inligting. Vanjaar gaan die inskrywings weer aanlyn gedoen word by 𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮 of per e-pos, wat ook vir jou die maklikste mag wees. Terloops, die reëls kan ook op die webwerf gelees word.

Die 𝘀𝗹𝘂𝗶𝘁𝗶𝗻𝗴𝘀𝗱𝗮𝘁𝘂𝗺 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗶𝗻𝗱𝗶𝗲𝗻𝗶𝗻𝗴 𝘃𝗮𝗻 𝘂 𝗴𝗲𝗱𝗶𝗴𝘁𝗲 𝗶𝘀 𝟮𝟳 𝗝𝘂𝗹𝗶𝗲 𝗼𝗺 𝗺𝗶𝗱𝗱𝗲𝗿𝗻𝗮𝗴. Begin dus betyds om jou muses op te roep, te mediteer en kontempleer oor die temas.

Ons wens jou ’n vrugbare eerste kwart van 2025 toe. Mag jou verbeelding jou op die vier windrigtings dra en jou gedagtes jou op reis neem saam met die vier seisoen na ’n onbekende en seëvierende hoogte.

Vriendelike GHA-groete

𝗟𝗼𝘂𝗶𝘀𝗲 𝗟𝗮𝗰𝗵𝗲𝗻𝗶𝗰𝗵𝘁
𝗞𝗼ö𝗿𝗱𝗶𝗻𝗲𝗲𝗿𝗱𝗲𝗿

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

𝗚𝗛𝗔 𝗧𝗘𝗠𝗔𝗦 — 𝟮𝟬𝟮𝟱 𝗩𝗢𝗟𝗪𝗔𝗦𝗦𝗘𝗡𝗘𝗦

1. AFRIKAANS 100/150

• “Afrikaans, die taal van my hart,” Stef Bosch
• Afrikaans, “ek is wat ek is,” Amanda Strydom
• “Afrikaans, vat my soos ek is,” Amanda Strydom
• “O, moedertaal, o, soetste taal,” Boerneef
• Afrikaans, my taal, my trots
• Die mooiste moedertaal, Afrikaans

2. ERFENIS: (Taal uitgesluit)

• Paul Kruger 200
• Kruger is die personifikasie van die Afrikanerdom (Wikipedia)
• Die Krugermiljoene
• Kruger, die tragiese volksheld
• Die Wildtuin – die Nasionale Krugerpark
• Oom Paul, sy nalatenskap
• Paul Kruger, held in eie reg
• Erfgoedere “’n Trotse Afrikanerhart word aan die brand gesteek,” René Krüger
• Musiek: Die strelende note sing in my ore
• Letterkunde: “... die aarde is deur ’n digter gemaak,” T.T. Cloete
• Geskiedenis
• Monumente
• Tradisies

3. LIEFDE

• Seisoene van die liefde
• ’n Liefde wat nooit ophou nie
• Ware liefde ken nie ’n horlosie nie
• “Dit kring om jou, dit kring om my,” D.J. Opperman
• “Kom in die aand en geniet van haar geure,” A.G. Visser

4. GEESTELIK

• “ ... wanneer ek dieper kyk en d**k / as wat ’n sondaar pas,” Totius
• Wapenrusting
• Gebed en genade
• Geestelike bewuswording/verwondering
• Gestroop van jou masker
• Geestelike lig en lewe
• “ ... weerloos wordend,” Elisabeth Eybers
• Belydenis

5. KOMIES EN HUMORISTIES

• “ ... maak jou reg vir die spokewals,” Boerneef
• Tong-in-die-kies
• Lag en jy lag saam, huil en jy huil alleen
• Skaterlag
• Ek wil nie nou snaaks wees nie
• Ai, toggie! Moet ek lag of huil
• Daar’s ’n tyd om te lag
• Lag maar lekker!
• “’n Druppel gal in die soetste wyn,” Eugene Marais
• Wie die laaste lag ...
• Lag en wees vrolik
• Ons lag te min

6. ARBEID ADEL

• Die arbeid van ons hande
• Geseënde hande
• Rol jou moue op
• Pluk vrugte uit jou arbeid
• Die moeitevolle arbeid van ons hande
• Die arbeider is sy loon werd
• Werk, werk, werk ...
• Waaksaam oor jou wingerd
• Werk is veredelend

7. RITME

• “Ritme hang saam met emosie,” J. Coetzee
• “Die ritmiese geluide van diep slaap” Glosbe.com
• Die klik-klak van die kastanjette
• Die ritme van tyd
• Die hoewe maak musiek
• Patrone
• “Die man het so min ritme hy sukkel om aan 'n deur te klop.” (Uitdrukking)
• Polsslag
• Hartsnare

8. “ ... AS DIE SON OOR MY VLOER IN DIE MÔRE KOM LOER,”
(Die vlakte, Jan F.E. Celliers)

• Verrukking in/oor die natuur
• Asemrowende uitsig
• Die ... laat my in vervoering ...
• ’n Betowerende woud
• Entoesiasme om berg te klim
• In ekstase oor die see
• In vervoering oor ’n jaargety
• Vervulling

9. “ ... MOOI IS DIE LEWE EN DIE DOOD IS MOOI,”
(Nog in my laaste woorde, N.P. van Wyk Louw)

• Die eietydse verlore seun
• Vergete verlede
• Herontmoeting
• Vertroue
• Wins en verlies
• Die mooi van lag
• “Die lewe is te kort vir nagemaakte kaas, botter en mense,” Olka Polka
• “Nou weet ek is ons lewens soos ’n lied,” Ek het ged**k, Ingrid Jonker

10. SELFVERWESENLIKING

• Talente
• Ek is ek
• Ek skilder myself
• "Die enigste beperking tot ons verwesenliking van môre, sal ons twyfel van vandag wees," Franklin D. Roosevelt
• Vrede en vryheid
• Niemand leef sonder twyfel nie

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

𝗚𝗛𝗔 𝗧𝗘𝗠𝗔𝗦 — 𝟮𝟬𝟮𝟱 𝗟𝗘𝗘𝗥𝗗𝗘𝗥𝗦

1. AFRIKAANS 100/150

• Ek praat in my hartstaal
• My taal is my trots
• Ek wil Afrikaans uitleef
• Die mooiste moedertaal
• Afrikaans sing in my ore

2. ERFENIS (Taal uitgesluit)
• Paul Kruger 200
• Oom Paul se standbeeld op Kerkplein
• Die keil van oom Paul
• Ek wens ek kan tyd terugdraai
• Kaalvoet oor die Drakensberge
• Die Aga-stoof of die buiteoond
• “Eendag kom daar langes ’n ossewa verby,” Totius
• Die Voortrekkermonument
• Erfenisdag
• Braaivleis
• Familiebande

3. LIEFDE

• Liefde is inspirerend
• Lied van die liefde
• Ek hou van jou
• Verhoudings
• My asem slaan uit
• “My nooi is in ’n nartjie,” D.J. Opperman

4. GEESTELIK

• Ek is ’n kindjie klein en teer
• Gebede en genade
• Ek staan voor keuses
• Die hoop beskaam nie
• Dankbaarheid

5. KOMIES EN HUMORITIES

• Ek kan dit nie glo nie
• Waar het jy daardie hoed gekry?
• Die kat kom weer (Volkswysie)
• Ek is ’n dapper muis (tradisionele kinderliedjie)
• Ons dekselse motor wil nie loop nie
• Oupa/Ouma se valstande
• Oupa/Ouma is ’n bietjie doof
• Ons papegaai
• Die vervlakste kriek
• My verjaarsdag

6. DIE NATUUR

• “Dis die blond / dis die blou / dis die veld / dis die lug F.E. Celliers
• Vakansietyd
• Kleurvolle omgewing
• Staptoer

7. TEGNOLOGIE

• Tegnologie, deel van my bestaan
• Verslawing
• Metodes en prosesse
• “Tegnologie is waardevol indien dit beheer word,” Wilna van Rooyen
• Wat het van die vetkers geword?

8. WINKELS

• Snuffelgids
• Verkooptegnieke
• Handvaardighede
• Ons hang uit
• “Besittings bepaal nie jou geluk of skoonheid nie,“ Janie Monsieur

9. BOU en BREEK

• Oomblik vir oomblik
• Meesterplan
• Ideologieë
• Selfbeeld
• Sekuriteit

10. ROLMODELLE

• Tieners word meegesleur deur rolmodelle
• Wat maak van iemand ’n rolmodel?
• Gesonde lewenstylkeuses
• Inspirasie
• Selfbeeld
• ”Onder rolmodelle is daar legendes,” Riekert Botha

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Dr. Dirk Hermann, bestuurshoof van die vakbond Solidariteit, is die beskermheer van hierdie kompetisie.

■□

| 𝗢𝗡𝗦 𝗕𝗢𝗨 '𝗡 𝗡𝗨𝗪𝗘 𝗗𝗔𝗧𝗔𝗕𝗔𝗦𝗜𝗦 |

Indien jy voortaan inligting van die GHA wil ontvang, stuur dan asb. jou naam, van en e-posadres asook/of WhatsApp-nommer aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮 óf per WhatsApp aan 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬

Ons bou saam met jou aan 'n nuwe, beter toekoms!

Die GHA is en die van die Afrikaanse , en .

■□

| 𝗪𝗢𝗥𝗗 '𝗡 𝗟𝗜𝗗 𝗢𝗙 𝗩𝗥𝗜𝗘𝗡𝗗(𝗜𝗡) 𝗩𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |
| 𝗗𝗢𝗡𝗔𝗦𝗜𝗘𝗦 𝗔𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |

Verslind jy Afrikaans met ywer en oormaat? Sou jy dit beskryf as ‘n passie met uitermatige obsessie?

Ons het goeie nuus vir jou; jy is nie alleen nie! Die GHA is mense wat dieselfde alles-of-niks sielsliefde, in (en vir) Afrikaans voluit leef.

Hoekom dan nie aansluit by die GHA nie?

Kontak/WhatsApp 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬 vir ál die besonderhede. Alternatief, stuur gerus ‘n e-pos aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮

Ons jeuk om van jou te hoor!

■□

𝗗𝗶𝗲 𝗚𝗲𝗻𝗼𝗼𝘁𝘀𝗸𝗮𝗽 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗛𝗮𝗻𝗱𝗵𝗮𝘄𝗶𝗻𝗴 𝘃𝗮𝗻 𝗔𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀 (𝗚𝗛𝗔) 𝗶𝘀 ‘𝗻 𝗕𝗲𝘆𝘄𝗲𝗿𝗮𝗮𝗿 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗔𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀𝗲 𝗪𝗶𝗸𝗶𝗽𝗲𝗱𝗶𝗮.

Die Beyweraars se hoofdoel is om ondersteuning te gee en om toe te sien dat die somtotaal van mensekennis op ‘n vrye Afrikaanse digitale ensiklopedie beskikbaar sal wees as nalatenskap vir Afrikaanssprekendes nou en in die toekoms.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Die woord “wiki” is afkomstig van “wiki wiki”, die Hawaiise term vir "flink" of "uiters vinnig", uitgespreek as "whiekie" of "wiekie".

■□

16/06/2025

| 𝗞𝗢𝗡𝗦𝗘𝗡𝗧𝗥𝗔𝗦𝗜𝗘𝗞𝗔𝗠𝗣𝗗𝗔𝗚 | 𝟮𝟬𝟮𝟱 |

𝗕𝗘𝗟𝗘𝗪𝗘𝗡𝗜𝗦𝗩𝗘𝗥𝗧𝗘𝗟𝗟𝗜𝗡𝗚𝗦 𝗨𝗜𝗧 𝗗𝗜𝗘 𝗧𝗬𝗗 𝗩𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗧𝗘𝗡𝗧𝗘 - geskryf deur Ben Raubenheimer

Dot Serfontein skryf in haar essay “Ongekroonde Victoria“ oor Hannie Odendaal (getroud met Sewes Wolmarans) van die Bo-Valsrivier in die Kroonstad-omgewing die volgende:

“Tant Hannie het inderdaad ook gevlug van die plaas af en haar by ‘n groep vroue aangesluit. Duskant Bethlehem is sy gevang en na die konsentrasiekamp op Kroonstad gestuur. Dit word deur my oom Bouwer Serfontein, wat as seuntjie in die kamp was en nog die lewendigste herinneringe daaruit oorgehou het, bevestig.”

“Ek sal Hannie Wolmarans nooit vergeet nie,” vertel hy. “Dit was hier aan die einde van die oorlog. Bitter koud. Daardie April voor die Vrede het dit vreeslik gereent.”

“Die Engelse wou die vroue nie verlof gee om te gaan mis optel en vuurmaakhout te soek nie . Toestande was treurig. Dis toe dat Hannie Wolmarans op ‘n dag die vroue bymekaar gemaak en ‘n optog na die hek gelei het. Onder hulle rokke het hulle byle en ysters en goed weggesteek gehad. Hulle vra om te gaan hout optel, en natuurlik sê die wagte nee.

Voor die hekke staan daar toe ‘n konvooi van by die vyftig waens – “joiners” se waens wat die Engelse by hulle geleen het om karweiwerk te doen: vervoer van vroue van die plase af en so meer, en wat na die oorlog aan hulle terugbesorg sou word.

En voor die wagte weet waar hulle is, storm die vroue hierdie waens en begin hulle aan stukke kap.

Heel voor aan is Hannie Wolmarans. En dis sy wat die eerste op ‘n wa spring en begin kap. Die groot, sterk ou vrou, pikswart aangetrek. Dit het so fynweg gereën. En die spaanders vlieg, en die Engelse skreeu en keer, maar die vroue kap! Binne twintig minute is daar nie ‘n wiel, ‘n heel speek of ‘n ding te sien nie. Ek sal dit nooit vergeet nie. Dit was Hannie Wolmarans, sê ek jou. Geen ander mens sou dit reggekry het nie.”

So hou ek self ook daarvan om Hannie Wolmarans te onthou.

Volksvertellings as tema van die vakgebied Volkskunde met hier as subtema belewenisvertellings - dit spreek vanself duidelik: selfervaring of gesien ïs wat gebeur het.

Volkskunde is die vakwetenskap wat hom besig hou met ‘n studie van die volksmens en die volledige volkslewe van ‘n volk.

𝗔𝗮𝗻 𝗱𝗶𝗲 𝘄𝗼𝗼𝗿𝗱 𝗶𝘀 𝗼𝗻𝘀 𝗲𝗶𝗲 𝘃𝗼𝗹𝗸𝘀𝗺𝗲𝗻𝘀𝗲 𝘂𝗶𝘁 𝗱𝗶𝗲 𝘁𝘆𝗱 𝘃𝗮𝗻 𝗱𝗶𝗲 𝗞𝗼𝗻𝘀𝗲𝗻𝘁𝗿𝗮𝘀𝗶𝗲𝗸𝗮𝗺𝗽𝗲:
𝗨𝗶𝘁 𝗧𝗮𝗻𝘁 𝗠𝗶𝗲𝗺 𝗙𝗶𝘀𝗵𝗲𝗿 𝘀𝗲 𝗸𝗮𝗺𝗽𝗱𝗮𝗴𝗯𝗼𝗲𝗸 𝗠𝗲𝗶 𝟭𝟵𝟬𝟭 – 𝗔𝘂𝗴𝘂𝘀𝘁𝘂𝘀 𝟭𝟵𝟬𝟮

𝟮𝟭 𝗝𝗮𝗻𝘂𝗮𝗿𝗶𝗲 𝟭𝟵𝟬𝟮

Dit is my kind, Karel, se verjaardag. Ek moet, glo ek, dankbaar wees dat hy nog nie soos duisende van sy leeftyd geroep is om vir Engeland se hebsug met sy lewe te betaal nie. Maar wat die lewe in latere tyd vir hom sal wees onder die vervloekte juk, kan ek nie aan d**k nie. Alles is so treurig wat ons van ons burgers te h**e kry. Hulle sê daar is geen hoop nie, en tog klou ek soos ‘n rasende aan die hoop vas. Alleen - die gedagte dat alles verniet is. My kind, my enigste, sal ‘n slaaf word saam met soveel duisende wat dood en ellende trotseer om vry te bly. Dit is om van gek te word. Dan is die dood verkiesliker. Suster Rachel sê dat ek vir laster moet oppas. Daar is oomblikke dat die gruwelikste marteling vir my nie te veel sou wees; as ek kon weet dat die vuil Engelse beskaamd (as daar vir hulle so iets bestaan) sou moes teruggaan nie.

𝟬𝟭 𝗝𝘂𝗻𝗶𝗲 𝟭𝟵𝟬𝟮

Vanoggend om sewe-uur is ons deur kommandant Bousfield gesê dat dit vrede is. Vrede, vrede! Maar hoe, wat ‘n vrede? Vrede, oorwinning vir Engeland, stryd en slawerny vir ons en ons kinders? So ‘n vrede? O, dan nog liewer die kamp – ellende, met al sy verskrikking. Sou die lyke in die uitgestrekte kerkhowe nie nou gelukkiger wees as ons nie? Met so ‘n vrede – hoe, wat sal ons bestaan hierna wees, sonder hoop, sonder vertroue of geloof of gevoel? O, dit is onmoontlik …

𝗞𝗮𝗺𝗽𝗸𝗶𝗻𝗱𝗲𝗿𝘀 𝟭𝟵𝟬𝟬 -𝟭𝟵𝟬𝟮 ‘𝗻 𝗚𝗲𝗱𝗲𝗻𝗸𝗯𝗼𝗲𝗸 𝗱𝗲𝘂𝗿 𝗖.𝗚. 𝗖𝗼𝗲𝘁𝘇𝗲𝗲 𝗲𝗻 𝗠.𝗖.𝗘. 𝗩𝗮𝗻 𝗦𝗰𝗵𝗼𝗼𝗿

𝗗𝗶𝗲 𝗟𝘂𝗶𝘀𝗿𝗲𝘀𝗶𝗲𝘀

En daar was die luise. Die Engelse het luise gehad en daarmee het hulle teen mekaar resies gejaag. Ek het eendag toevallig op ‘n luis getrap terwyl daar so ‘n resies aan die gang was, en een van die “joiners” het my daarvoor met ‘n donkiesweep geslaan. – Mev S.C. Janse van Vuuren

𝗪𝗮𝘁 𝗶𝘀 𝗱𝗶𝗲 𝗴𝗿𝗮𝗽?

“Ons is gehuisves in ‘n klein ronde tentjie. Nadat ons so ‘n rukkie daar was, hoor ek my ma en die buurvrou in die tent vreeslik lag. Ek was baie nuuskierig en gaan kyk toe waaroor hulle so lag. Wat sou ek sien? My ma het ‘n wit voorskoot teen die tentpaal opgehang. Daar loop toe drie rye luise teen die voorskoot op. Netjies, die een agter die ander. Die vrouens lag toe so omdat die luise net so marsjeer soos die Engelse soldate as hulle gaan oorlog maak.”

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

BRONNE –

1. Kampkinders 1900 -1902. ‘n Gedenkboek deur C.G. Coetzee en M.C.E. van Schoor 1982.

2. Tant Miem Fischer se kampdagboek. Mei 1901 – Augustus 1902. Protea Boekhuis Pretoria.

3. Systap onder die jeuk deur Dot Serfontein . Human en Rousseau Uitgewers 1969.

■□

𝗕𝗲𝗻 𝗥𝗮𝘂𝗯𝗲𝗻𝗵𝗲𝗶𝗺𝗲𝗿 vertel meer oor homself:

My passie is Volkskunde. My biblioteek wat oor 40 jaar versamel is, bevat boeke oor al die aspekte van Afrikaner Volkskunde. As jy ’n volk wil leer ken, moet jy sy geskiedenis en volkskunde (laasgenoemde ook genoem die studie van ‘n volk se geestelike en stoflike kultuur) ken.

■□

| 𝗪𝗢𝗥𝗗 '𝗡 𝗟𝗜𝗗 𝗢𝗙 𝗩𝗥𝗜𝗘𝗡𝗗(𝗜𝗡) 𝗩𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |
| 𝗗𝗢𝗡𝗔𝗦𝗜𝗘𝗦 𝗔𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |

Verslind jy Afrikaans met ywer en oormaat? Sou jy dit beskryf as ‘n passie met uitermatige obsessie?

Ons het goeie nuus vir jou; jy is nie alleen nie! Die GHA is mense wat dieselfde alles-of-niks sielsliefde, in (en vir) Afrikaans voluit leef. Hoekom dan nie aansluit by die GHA nie?

Kontak/WhatsApp 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬 vir ál die besonderhede. Alternatief, stuur gerus ‘n e-pos aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮

Ons jeuk om van jou te hoor!

■□

| 𝗢𝗡𝗦 𝗕𝗢𝗨 '𝗡 𝗡𝗨𝗪𝗘 𝗗𝗔𝗧𝗔𝗕𝗔𝗦𝗜𝗦 |

Indien jy voortaan inligting van die GHA wil ontvang, stuur dan asb. jou naam, van en e-posadres asook/of WhatsApp-nommer aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮 óf per WhatsApp aan 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬

Ons bou saam met jou aan 'n nuwe, beter toekoms!

Die GHA is en die van die Afrikaanse , en .

■□

| 𝗪𝗢𝗥𝗗 '𝗡 𝗟𝗜𝗗 𝗢𝗙 𝗩𝗥𝗜𝗘𝗡𝗗(𝗜𝗡) 𝗩𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |
| 𝗗𝗢𝗡𝗔𝗦𝗜𝗘𝗦 𝗔𝗔𝗡 𝗗𝗜𝗘 𝗚𝗛𝗔 |

Verslind jy Afrikaans met ywer en oormaat? Sou jy dit beskryf as ‘n passie met uitermatige obsessie?

Ons het goeie nuus vir jou; jy is nie alleen nie! Die GHA is mense wat dieselfde alles-of-niks sielsliefde, in (en vir) Afrikaans voluit leef.

Hoekom dan nie aansluit by die GHA nie?

Kontak/WhatsApp 𝟬𝟴𝟭-𝟮𝟱𝟬𝟱-𝟬𝟲𝟬 vir ál die besonderhede. Alternatief, stuur gerus ‘n e-pos aan 𝗴𝗵𝗮@𝗮𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀.𝗼𝗿𝗴.𝘇𝗮

Ons jeuk om van jou te hoor!

■□

𝗗𝗶𝗲 𝗚𝗲𝗻𝗼𝗼𝘁𝘀𝗸𝗮𝗽 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗛𝗮𝗻𝗱𝗵𝗮𝘄𝗶𝗻𝗴 𝘃𝗮𝗻 𝗔𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀 (𝗚𝗛𝗔) 𝗶𝘀 ‘𝗻 𝗕𝗲𝘆𝘄𝗲𝗿𝗮𝗮𝗿 𝘃𝗶𝗿 𝗱𝗶𝗲 𝗔𝗳𝗿𝗶𝗸𝗮𝗮𝗻𝘀𝗲 𝗪𝗶𝗸𝗶𝗽𝗲𝗱𝗶𝗮.

Die Beyweraars se hoofdoel is om ondersteuning te gee en om toe te sien dat die somtotaal van mensekennis op ‘n vrye Afrikaanse digitale ensiklopedie beskikbaar sal wees as nalatenskap vir Afrikaanssprekendes nou en in die toekoms.

⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞⁞

Die woord “wiki” is afkomstig van “wiki wiki”, die Hawaiise term vir "flink" of "uiters vinnig", uitgespreek as "whiekie" of "wiekie".

■□

GRAFIKA – Klerksdorp Konsentrasiekamp

Address

Pretoria

Opening Hours

Monday	08:00 - 16:00
Tuesday	08:00 - 16:00
Wednesday	08:00 - 16:00
Thursday	08:00 - 16:00
Friday	08:00 - 16:00

Telephone

+27812505060

Website

http://afrikaans.org.za/

Alerts

Be the first to know and let us send you an email when Genootskap vir die Handhawing van Afrikaans posts news and promotions. Your email address will not be used for any other purpose, and you can unsubscribe at any time.

Contact The Organization

Send a message to Genootskap vir die Handhawing van Afrikaans:

Genootskap vir die Handhawing van Afrikaans