Instituti i Kosovës për Studime Ndërkombëtare

21/06/2026

Reagim lidhur me protestën e zhvilluar në Tiranë dhe heqjen e flamurit të Shtetit të Izraelit nga Ambasada e Izraelit

Instituti i Kosovës për Studime Ndërkombëtare ndjek me vëmendje zhvillimet e fundit në Tiranë, përfshirë protestën e organizuar kundër projekteve investuese të lidhura me sipërmarrësin amerikan Jared Kushner, si dhe incidentin e heqjes së flamurit të Shtetit të Izraelit nga ambientet e Ambasadës së Izraelit.

Ne besojmë se e drejta për protestë është një nga shtyllat themelore të një shoqërie demokratike. Qytetarët kanë të drejtë të kërkojnë transparencë, llogaridhënie dhe informacion të plotë për çdo investim strategjik që prek interesin publik, pasuritë natyrore apo zhvillimin afatgjatë të vendit. Kërkesa për transparencë nuk duhet parë si pengesë për zhvillimin, por si një garanci që zhvillimi të jetë i drejtë, i qëndrueshëm dhe në interes të qytetarëve.

Megjithatë, kjo e drejtë demokratike nuk duhet të shndërrohet në veprime që cenojnë misionet diplomatike apo simbolet shtetërore të vendeve mike. Heqja e flamurit të një shteti nga një përfaqësi diplomatike nuk kontribuon në debatin publik dhe as nuk ndihmon kauzën e transparencës. Përkundrazi, rrezikon të dërgojë mesazhe të gabuara për kulturën demokratike dhe respektin ndaj marrëdhënieve ndërkombëtare.

Populli shqiptar dhe populli hebre janë të lidhur nga një histori e rrallë miqësie dhe solidariteti. Shqiptarët shpëtuan dhe strehuan hebrenjtë gjatë Luftës së Dytë Botërore, duke mbrojtur me dinjitet vlerat e Besës shqiptare. Kjo trashëgimi e veçantë përbën një nga kapitujt më të ndritur të historisë sonë kombëtare.

Po ashtu, shqiptarët e Kosovës nuk harrojnë mbështetjen që shumë personalitete amerikane, përfshirë figura me prejardhje hebreje, i dhanë çështjes së Kosovës gjatë viteve të luftës dhe përpjekjeve për liri. Në këtë kontekst, kontributi i Madeleine Albright mbetet i paharrueshëm për popullin e Kosovës, ndërsa shumë kongresistë dhe senatorë amerikanë mbështetën ndërhyrjen ndërkombëtare që ndaloi spastrimin etnik dhe krimet kundër popullsisë civile.

Në të njëjtën kohë, Shqipëria, Kosova dhe mbarë rajoni kanë nevojë për investime të huaja serioze që krijojnë vende pune, zhvillim ekonomik dhe perspektivë për të rinjtë. Investitorët e huaj duhet të ndihen të mirëpritur, por njëkohësisht projektet e tyre duhet të zhvillohen me transparencë të plotë, në përputhje me ligjin dhe me respekt për interesin publik. Këto dy parime nuk përjashtojnë njëri-tjetrin; përkundrazi, ato janë themeli i një ekonomie moderne dhe demokratike.

Instituti i Kosovës për Studime Ndërkombëtare mbështet të drejtën e qytetarëve për të kërkuar transparencë dhe llogaridhënie, por dënon çdo veprim që cenon simbolet shtetërore, përfaqësitë diplomatike dhe marrëdhëniet tradicionale të miqësisë ndërmjet popujve.

Miqësia shqiptaro-hebraike, partneriteti strategjik me Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe nevoja për zhvillim ekonomik përmes investimeve të huaja janë vlera që duhet të mbrohen njëkohësisht. Shqipëria dhe Kosova kanë treguar historikisht se mund të jenë shembull i respektit, tolerancës dhe dialogut, dhe pikërisht në këtë frymë duhet të trajtohen edhe debatet e sotme publike.

Instituti i Kosovës për Studime Ndërkombëtare (IKSN)
Prishtinë, Kosovë
21 qershor 2026

22/03/2026

Deklarimet e ambasadorit gjerman për respektimin e vendimit të Gjykatës Speciale në Hagë, apo pranimin pa kushte të çdo vendimi ndaj krerëve të UÇK-së, nuk janë vetëm të papranueshme por ato janë të thellësisht të njëanshme.

Nuk mund të kërkohet nga një popull që ka kaluar spastrimin etnik, masakrat dhe dhunën sistematike, që të heshtë përballë një narrative që tenton të relativizojë luftën për liri. UÇK-ja nuk ishte një organizatë kriminale – ishte një domosdoshmëri historike për mbijetesë dhe çlirim.

Qëndrime të tilla nga përfaqësues diplomatikë nuk mund të shihen si neutrale. Ato ngjajnë më shumë si presion politik i maskuar si respekt për drejtësinë. Drejtësia nuk kërkon nënshtrim të verbër – kërkon të vërtetë dhe barazi.

Është hipokrizi që kërkohet “pranim i vendimeve”, ndërkohë që:
Krimet serbe ende nuk janë trajtuar në mënyrë të barabartë
Serbia vazhdon të glorifikojë figura përgjegjëse për krime lufte
Në rajon vazhdon një politikë e dy standardeve

Nëse Gjermania dëshiron të jetë faktor serioz stabiliteti në Ballkan, atëherë duhet të heqë dorë nga qasjet selektive dhe të mos luajë rol që, me apo pa dashje, i shërben narrativave që e shtrembërojnë historinë.

Kosova nuk ka nevojë për leksione të njëanshme mbi drejtësinë. Kosova ka nevojë për drejtësi të plotë, ku viktima dhe agresori nuk barazohen, dhe ku historia nuk rishkruhet sipas interesave politike të ditës.

03/01/2026