06/09/2026
💻TÂM SỰ CỦA MENTOR VŨ TRƯỜNG GIANG | LỚP LẬP TRÌNH PYTHON CƠ BẢN
Trước khi dạy Python, mình đã hình dung nó là một việc dễ dàng.
Python vốn là thứ mình khá đỗi quen thuộc với mình. Viết một đoạn code, tìm lỗi, sửa lỗi, rồi chạy lại. Nhưng đến khi đứng trước một lớp học và phải giải thích cho một bạn tại sao một danh sách Python bắt đầu bằng i = 0 mà không phải i = 1, hay tại sao chương trình cứ chạy mãi không dừng dù nhìn qua chẳng thấy có gì sai, mình mới nhận ra: biết và dạy lập trình là trên trời và dưới biển.
Những buổi đầu diễn ra khá suôn sẻ, phần lớn vì kiến thức nền vững chắc của các bạn học sinh. Nhưng, có những lúc mình giải thích một vấn đề mà bản thân thấy rất rõ, nhưng nhìn sang mấy bạn thì vẫn gãi đầu, nheo mặt. Có những bài tập tưởng chừng đơn giản lại khiến các bạn mắc ở một chỗ rất lâu. Đôi khi mình cũng mất khá nhiều thời gian để nghĩ xem nên giải thích thế nào cho dễ hiểu hơn, thay vì chỉ đưa ra đáp án.
Đặc biệt, khi bắt đầu đến kiến thức nâng cao, mình càng cảm nhận rõ điều đó. Với mình, một vòng lặp chỉ là một vòng lặp. Nhưng với mấy bạn, việc hiểu chương trình đang làm gì ở từng lần lặp lại là cả một câu chuyện. Một dấu : thiếu, một khoảng thụt dòng sai, hay một biến được đặt ở sai vị trí cũng đủ khiến cả chương trình không chạy như mong muốn.
Có những lúc nhìn mấy bạn sửa code, mình cũng sốt ruột. Nhưng rồi mình nhận ra rằng nếu mình cứ sửa hộ, các bạn sẽ có một chương trình chạy được, nhưng chưa chắc đã biết tại sao nó chạy. Vì vậy, mình bắt đầu tập kiên nhẫn hơn, hỏi ngược lại: “Tại sao em lại dùng cái này?”, “Biến này đang có giá trị bao nhiêu?”, “Nếu anh xóa cái này thì sao?”. Nhiều khi chỉ cần một câu hỏi đúng lúc, chính các bạn lại tự tìm được lỗi của mình, Cảm giác bản thân như Nguyễn Bỉnh Khiêm.
Và có lẽ đó là điều mình học được nhiều nhất trong quá trình này: dạy lập trình không chỉ là dạy cách viết code. Nó còn là dạy cách chia một vấn đề lớn thành những phần nhỏ, thử, sai, kiểm tra và thử lại. Giống như debugging vậy. Không phải lúc nào cũng tìm ra lỗi ngay từ đầu, nhưng mỗi lần xóa và thử lại cho bản thân thêm manh mối.
Hơn nữa, bản thân việc đi dạy cần một kĩ năng đặc biệt: Đặt bản thân vào suy nghĩ người khác. Không phải anh Giang hiểu là cả đám hiểu. Ngay cả đối với những lập trình viên kì cựu, khi nhìn vào mấy project vài chục nghìn dòng (chuyện thường) thì họ cũng cần Documentation, hay tài liệu tham khảo, để hiểu được cái của nợ mà họ đang đọc là gì.
Sau những buổi học ấy, mình nhận ra mình không chỉ đang dạy các bạn Python. Các bạn cũng đang dạy mình cách kiên nhẫn hơn, cách lắng nghe hơn và quan trọng nhất là cách biến một thứ mình tưởng rằng “dễ hiểu” thành một thứ thực sự dễ hiểu đối với người khác.
Sau cùng, nếu lập trình là quá trình liên tục debug, thì có lẽ việc dạy học cũng vậy. Mỗi buổi học là một phiên bản mới, có những chỗ cần sửa, có những chỗ chưa tốt, rồi lại run và thử tiếp, và mình vẫn đang trong quá trình đó. Công nghệ và giáo dục là không ngừng tiến bộ.
Đá qua bên lề, sau khóa học Python, mình có tổ chức một buổi làm bánh Pizza cho mấy bạn học sinh. Học online lúc nào cũng im như hến, alo mỏi miệng mới chịu bật mic, nhưng gặp ở ngoài thì bạn nào cũng nhiệt tình, sôi nổi, quậy nát cả bếp. Hơi tiếc là chỉ mới có dịp được gặp trực tiếp Khôi, Hoàng, và Phước có một lần. Anh chúc mấy đứa luôn luôn tâm huyết với việc học và sau này là đam mê của mình. Còn với lập trình, thì nếu thích thì hẵn học tiếp, nếu không thì né nha. Anh học nghành này oải lắm 🤣.
________________________
Các kênh truyền thông và liên lạc:
📕FanPage: iClass
📗Website: https:/www.iclassvn.info
