09/15/2026
Cần khung pháp lý riêng cho tài xế công nghệ
TS Đinh Thị Chiến, giảng viên Trường Đại học Luật TP HCM, cho rằng Việt Nam có thể nghiên cứu một khung pháp lý riêng cho lao động nền tảng, thay vì buộc họ chỉ thuộc một trong hai nhóm "người lao động" hoặc "người tự làm việc".
Khung này có thể quy định các quyền tối thiểu như bảo đảm thu nhập hợp lý, giới hạn thời gian làm việc an toàn, bảo hiểm tai nạn và an sinh bắt buộc; đồng thời yêu cầu nền tảng minh bạch thuật toán, giải thích quyết định xử lý tài khoản và tạo cơ chế thương lượng tập thể.
Một yêu cầu khác là nền tảng cần theo dõi thời gian hoạt động liên tục, cảnh báo khi tài xế có dấu hiệu mệt mỏi và không thiết kế cơ chế thưởng hoặc thuật toán khuyến khích làm việc vượt ngưỡng an toàn. Với tài xế vận tải, giao hàng, có thể nghiên cứu giới hạn thời gian hoạt động hoặc quy định thời gian nghỉ bắt buộc.
PGS.TS Nguyễn Đức Lộc đề xuất quy định trần thời gian trực tuyến trong ngày, đồng thời có cơ chế đối soát giữa các nền tảng do một tài xế có thể cùng lúc sử dụng nhiều ứng dụng. Ông cũng kiến nghị đưa nhóm cung ứng vận chuyển, giao nhận qua nền tảng vào diện BHXH bắt buộc, nhưng cần có quy định riêng về mức đóng, phương thức đóng và ngưỡng thu nhập làm căn cứ đóng.
Một phương án khác là đóng góp an sinh theo từng chuyến hoặc khoản thu nhập phát sinh, thay vì yêu cầu tài xế tự đóng một khoản cố định. Khi đó, nền tảng có thể cùng thực hiện nghĩa vụ đóng góp theo từng chuyến đi, vốn là cách một số nước đang áp dụng để bảo vệ lao động nền tảng.
Từ phía doanh nghiệp, ông Hoàng Công Huấn, Giám đốc Phát triển kinh doanh và Dự án chiến lược Be Group, cho biết hãng đồng tình với việc xây dựng chính sách an sinh, đóng BHXH bắt buộc cho tài xế. Tuy nhiên, theo ông, chính sách cần có lộ trình và cách thức phù hợp để bảo đảm tính bền vững.
Ông Phùng Thái Quang cho biết Trung tâm Tư vấn và hỗ trợ người lao động Công đoàn TP HCM sẽ cùng các bên liên quan kiến nghị các nền tảng minh bạch thuật toán, thúc đẩy cơ chế thương lượng về tỷ lệ chiết khấu và mở rộng BHXH bắt buộc đối với tài xế công nghệ.
"Người lao động cần được bảo vệ tương xứng với những đóng góp của mình cho kinh tế nền tảng", ông Quang nói.
Theo Vnexpress
____
🌈RISE - Tổ chức tiên phong tại Việt Nam trong đào tạo, thúc đẩy và liên kết các phong trào dựa vào người dân để mang lại thay đổi xã hội.
