16/10/2024
Ohin,Dia 16 Outubro mak hanesan Loron Mundial Aihan, Hodi Festeja selebrasaun Loron Mundial Aihan iha tinan ne’e,Departamento Escola Superior Tecnologia de Saude, Liu husi Associação Estudantil -Escola Superior de Tecnologia de Saúde ho Estudante Kursu Nutrisaun Dietétika kontinua realiza atividade hodi kontribui ba kombate malnutrisaun ho nia tema Mundial iha Tinan 2024 “DIREITOS AOS ALIMENTOS PARA UMA VIDA E UM FUTURO MELHOR."Ho Sub-Tema mak hanesan “NUTRISAUN BA EMA HOTU HODI HARI FUTURO NE’EBÉ SAUDAVEL.”
Hodi Selebra loron Importante ne'e mak komisaun Organizadora Kursu Nutrisaun dietétika, Hala'o Tipo Atividade rua mak hanesan;
1. Edukasaun Nutrisional hamutuk ho Komunidade Idoso, (Inan isin rua sira iha Sentro Saude Becora no Sentro Saude Vera Cruz), no koperativu entre Grupo NGO (CRS) Maneger Program STRONG ba Estudante, Eskola Secundario Publiku Amigos de Jesus.
2. Seminariu Sientifiku, Orador relevante sira mak hanesan (MAPPF, AIFAESA.I.P, MS, USAID Avansa SAN)
Orador I. EXmo;Ministro Agricultura Pecuaria Pescas e Florestas Interino dr. Domingos da Conceição dos Santos, LCG
Oradora II. EXma; Dra. Odete da Silva Viegas, Dermatologista, Inspetora Jeral AIFAESA.I.P.
Oradora III. EXma; dra. Florencia Grifit Joiner da C. Hornay M. Gizi.
Orador IV. EXmo; Prof. Crispin da Costa Araujo, Nutrition and SBC, Spesialist.
Iha ámbitu komemorasaun loron mundial ai-han🥗🍒
Problema nutrisaun sai hanesan fenomenu ida ne’ebé mundu tomak preokupa inklui Timor-Leste. Bazeia ba relatóriu husi Organizasaun Mundial Saúde iha tinan 2021, total ema ne’ebé hamlaha hamutuk millaun 828 ka mais ou menus ema nain 1 husi ema nain 9 husi populasaun global maka mate tamba hamlaha. Adisionalmente, labarik millaun 200 kontinua sofre malnutrisaun ra’es badak no krekas, no 60% husi numeru ne’e maka labarik feto ne’ebé hamlaha. Tuir Relatoriu ONU temi katak millaun 40 husi labarik menus husi tinan 5 maka bokur liu. Numeru labarik adolesente iha idade eskolar ho problema bokur liu hamutuk millaun 339, no adultu sira ne’ebé maka bokur liu hamutuk millaun 6.721. Enkuantu relatoriu Ministériu Saúde iha tinan 2022 aprezenta 47% husi total populasaun Timor maka ho malnutrisaun no 42% husi sidadaun Timor maka moris kiak.
Ho nune’e, bazeia ba faktus ne’ebé relata tiha ona, ita konsiente katak ai-han sai hanesan problema ida seriu ne’ebé involve fatores oi-oin. No presiza tebes Envolvimento/ intervensaun Expesifika hosi entidade hotu-hotu, Universidade, Parte Kompetente (Interministerial e Grupo NGO) sira.
Objetivu
_Objetivu atu promove avansu koñesimentu iha área ai-han/nutrisaun nian.
_Objetivu halo sensibilizasaun no fó edukasaun ba sosiedade kona-ba importánsia kuidadu de saúde no estilu moris ne’ebé saudável, prátika alimentasaun saudavel no adekuadu, hodi Minimiza prioridade ba produto industria, No hasa'e konsiensia Sosiedade sira nian konaba kualidade, produto lokal ou natura ne'ebe moris iha ita Le'et.
No atu atinji moris ida ne’ebé saudável la sees husi ai-han ne’ebé ita konsumu loro-loron. Tanba ne’e importante mai ita atu iha koñesimentu ida diak relasiona Nutrisaun.
Atividade ne'e hetan fundos hosi
• Ir. Francisca Lay Kalçona
• Corpos Docentes ESTeS
• Asosiasaun Estudantil ESTeS
• Komisaun Organizadora
• Bilhete ou Tiket
Responsavel
. Nutrisaun AABG.
(2020-2024)
🎉🥳🥗🍒 e
Feliz dia da Nutricionista a Todos🙏🏻✨❤️