Myanmar Resource Watch

28/04/2026

သယံဇာတဝန်ကြီးဖြစ်လာတဲ့ စစ်တပ်ရဲ့ စီးပွားရေး ပဲ့ကိုင်ရှင်

ယခုနှစ် ဧပြီလ (၁၀) ရက်နေ့မှာ ကျင်းပခဲ့တဲ့ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်အစည်းအဝေးမှာ သယံဇာတ နှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဝန်ကြီးအဖြစ် ဦးဆန်းဦးကို ခန့်အပ်ခဲ့ပါတယ်။
ဦးဆန်းဦးကို ဝန်ကြီးအဖြစ်ခန့်အပ်ဖို့ အမည်စာရင်းတင်သွင်းခဲ့သူကတော့ စစ်တပ်ရွေးကောက်ပွဲက တစ်ဆင့် ပေါ်ပေါက်လာတဲ့လွှတ်တော်က သမ္မတအဖြစ်ရွေးချယ်ထားတဲ့ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။
ဧပြီလ (၇) ရက်နေ့မှာ ကျင်းပခဲ့တဲ့ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်အစည်းအဝေးမှာ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးခန့်အပ်ရန် အဆိုပြုသူ (၃၀) ဦးစာရင်းကို တင်ပြခဲ့တဲ့အထဲမှာ ဦးဆန်းဦး နာမည်လည်း ပါဝင်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။

ပိုမိုဖတ်ရှုရန် 👇👇👇

https://myanmarresourcewatch.org/%e1%80%9e%e1%80%9a%e1%80%b6%e1%80%87%e1%80%ac%e1%80%90%e1%80%9d%e1%80%94%e1%80%ba%e1%80%80%e1%80%bc%e1%80%ae%e1%80%b8%e1%80%96%e1%80%bc%e1%80%85%e1%80%ba%e1%80%9c%e1%80%ac%e1%80%90%e1%80%b2%e1%80%b7/

23/04/2026

အရင်က ကြည်လင်တဲ့စမ်းချောင်းတွေ၊ လတ်ဆတ်တဲ့ ပျားလိမ္မော်နံ့တွေနဲ့ သင်းပျံ့နေခဲ့တဲ့ မိုင်းဆတ်မြို့လေးရဲ့ တောင်တန်းတွေမှာ အခုတော့ ရာဘာချက်စက်ရုံကထွက်တဲ့ အနံ့ဆိုးတွေနဲ့ ဖုန်မှုန့်တွေပဲ ကြီးစိုးနေပါတော့တယ်။

“ဝ” ဒေသရဲ့ တောင်တက်လမ်းတစ်လျှောက်မှာ ရွှေ၊ ခဲမဖြူနဲ့ မြေရှားသတ္တုတွေကို အဆက်မပြတ် တူးဖော်နေကြတာဟာ ဒေသခံတွေအတွက်တော့ ရေရှည်မှာ ဘေးဒုက္ခတွေပဲ ကြွင်းကျန်ခဲ့စေပါတယ်။

ပိုမိုဖတ်ရှုရန်👇👇👇

https://myanmarresourcewatch.org/မြန်မာ့သယံဇာတများ

17/12/2025

ဆူးခင်းလမ်းပေါ်က ရွှေအိမ်စံဘဝ
တာချီလိတ်ခရိုင်၊ တာလေမြို့နယ်အတွင်းမှာရှိတဲ့ နားအွန်ကျေးရွာမှာတော့ တရုတ်-လားဟူ သွေးနှော ကပြားကလေးငယ်တွေကို တစ်ယောက်စနှစ်ယောက်စကနေအများအပြားတွေ့မြင်လာရပါတယ်။
အဲဒီကလေးငယ်တွေဟာ ဒေသခံကလေးငယ်တွေနဲ့ ယှဉ်ပြီးကြည့်မယ်ဆိုရင်တော့ပုံပန်းသွင်ပြင်ကွဲပြား နေတာကိုလည်း တွေ့မြင်နိုင်ပါတယ်။ ဒီလို ကပြားကလေးငယ်တွေရောနှောရောက်ရှိလာရတဲ့ ဖြစ်စဉ်က တော့ တခြားတော့မဟုတ်ပါဘူး။လွန်ခဲ့တဲ့ ၂၀၁၆ ခုနှစ်က တရုတ်လူမျိုးပိုင် သတ္တုတူးဖော်ရေးကုမ္ပဏီတွေဟာနားအွန်ကျေးရွာဆီကို ရောက်ရှိလာပြီး ရွှေနဲ့ မဂ္ဂနီ(စ်)ဒိုင်အောက်ဆိုဒ်တွေကိုစတင်တူးဖော်လုပ်ကိုင်လာရာကနေ ဇာတ်လမ်းကို အစပြုလာခဲ့ပါတယ်။ နားအွန်ကျေးရွာအနီးပတ်ဝန်းကျင်မှာတော့ တရုတ်လူမျိုးလုပ်ငန်းရှင်တွေဟာရွှေတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်း ကို လုပ်ကိုင်လာကြတာ ဆယ်စုနှစ်တစ်စုနီးပါးကြာမြင့်လာပြီပဲဖြစ်ပါတယ်။

အပြည့်အစုံကို - Link- https://shorturl.at/uwPWu

21/11/2025

"မင်းကင်းမြို့နယ်နှင့် ဆားလင်းကြီးမြို့နယ်က ရွှေတူးဖော်ရေးလုပ်ကွက်များ၏ အခြေအနေ"

ထပ်ဆင့်ကန်ထရိုက်ယူရသည့် ရွှေလုပ်ငန်းရှင်များရဲ့ ဘဝ

မြစ်ကြမ်းပြင်အောက်က မြစ်ကြီးကို စုတ်ယူပြီး မျှောစင်များဖြင့် အဆင့်ဆင့်
ရွှေကျင်ယူရသည့်လုပ် ငန်းဟာ သဘာဝတရားကြီးကိုမှီခိုတာမို့ အမြတ်ကျန်ဖို့ဆိုတာ
မသေချာသည့် အလုပ်ဟု ဦးမောင်အေး( အမည်လွှဲ) ကဆိုသည်။
သို့သော်လည်း ပေးဆောင်ရသည့် ငွေကြေးနှင့် ကုန်ကျရသည့် စရိတ်အကြားက
တွတ်ချေကိုက်အောင် ကံတရားကို ဆူးပုံနင်းပြီး အလုပ်လုပ်ရသည်ဟု ဦးမောင်အေးကဆိုသည်။
ဦးမောင်အေးဟာ မင်းကင်းမြို့နယ် ချင်းတွင်းမြစ်ကမ်းဘေးက ရွှေမှော်တစ်ခုတွင်
ရွှေကျင်ခြင်းကိုလုပ် ကိုင်နေသူထဲက တစ်ဦးဖြစ်ပါသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် လေလံ
အောင်သူထံကနေ အခကြေးငွေ ပေး ဆောင်ပြီး ရွှေကျင်ခြင်း လုပ်ကိုင်နေသူလည်း ဖြစ်သည်။

အပြည့်အစုံကို - Link- https://shorturl.at/Qd72Y ဖတ်ရှုနိုင်ပါတယ်။

08/10/2025

ပ.အ.ဖ/ပ.က.ဖ အဖွဲ့ လက်နက်ကိုင်ပြီး စီးပွားရေးလုပ်တော့မှာလား???
မန္တလေးတိုင်း၊ စဉ်းကူးမြို့နယ် ဝါးပိုးလေး ရွှေလုပ်ကွက်များတွင် ပြည်သူ့အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ (ပ.အ.ဖ) နှင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (ပ.က.ဖ) တို့မှ ပါဝင်လုပ်ကိုင်နေကြခြင်းအပေါ် ဒေသခံပြည်သူလူထုတို့က မကျေနပ်၍ ယခုနှစ် ဇူလိုင်လအတွင်း၌ ကန့်ကွက်ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။
ဒေသခံများက စဉ်းကူးမြို့နယ် ပ.အ.ဖ၊ ပ.က.ဖ တို့ကို အလိုမရှိ၊ စဉ်းကူးမြို့နယ် ခရိုနီလေလံအလိုမရှိ ဟု ရေးသားထားသည့် ဆိုင်းဘုတ်များ စွဲကိုင်ကာ ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။
စဉ်းကူး ပ.က.ဖ အဖွဲ့မှ ဝါးပိုးလေး ရွှေလုပ်ကွက်နှင့် ပတ်သက်ပြီး သုံးအချိုးတစ် ပုံစံဖြင့် အခွန်ကောက်ခံရန် စီစဉ်နေခြင်းဖြစ်သည်။ ရွှေတူးသူက ရွှေလေးပိသာ ရရှိပါက ပ.က.ဖ အဖွဲ့ကို သုံးပိသာ အခွန်ပေးရကာ တူးဖော်သူမှ တစ်ပိသာ ရရှိမည့် အခွန်ပုံစံဖြစ်သည်။
ရွှေတူးဖော်သူများကို သုံးအချိုးတစ် စနစ်ဖြင့် အခွန်ကောက်ရခြင်းမှာ စဉ့်ကူး တော်လှန်ရေးအင်အားစုများအတွက် လက်နက်ခဲယမ်း လိုအပ်ချက်အရ တောင်းခံရခြင်း ဖြစ်ကြောင်း ရွှေတူးဖော်သူများကို ပ.က.ဖ က အကြောင်းပြသည်။ ထို့အပြင် ရွှေတူးဖော်သူများကို သီးသန့် အလှူခံခြင်းများလည်း ရှိကြောင်း ဒေသခံများထံမှ သိရှိရသည်။
ဒေသခံများနှင့် သုံးအချိုးတစ် အခွန်စနစ် ညှိနှိုင်းမှု အဆင်မပြေသည့်အတွက် ပ.က.ဖ အဖွဲ့က ဝါးပိုးလေး ရွှေလုပ်ကွက်ကို ယခုနှစ် ဇွန်လတွင် ကုမ္ပဏီတစ်ခုအား စီမံခန့်ခွဲခွင့် ပေးခဲ့ပြီး ထိုကုမ္ပဏီက ရွှေတူးဖော်လိုသူများကို တဆင့် ပြန်လည်၍ အခွန် ၃၀ ရာခိုင်နှုန်း ကောက်ကာ subcontract စနစ်ဖြင့် ထပ်ဆင့် လုပ်ကိုင်ခွင့် ပြန်ပေးခဲ့သည်။
အပြည့်အစုံကို Link- https://rb.gy/xv6esa

06/10/2025

03/10/2025

"ရှမ်းပြည်နယ်(အရှေ့ပိုင်း) တာလေမြို့နယ်ရှိ ရွှေတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းများကြောင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် လူမှုရေးဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှုများ"

ရှမ်းပြည်နယ်(အရှေ့ပိုင်း) သည် ပထဝီအရ အရေးပါသော နေရာဒေသတစ်ခုဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး (၁၃၅)မျိုးရှိသည့်အနက် ၎င်းပြည်နယ်တွင် တိုင်းရင်းသား (၈)မျိုးထက်မနည်း နေထိုင်ကြသည်။ အဓိကအားဖြင့် ရှမ်း၊ လားဟူ (Lahu)၊ အာခါ (Akha)၊ ပအိုဝ်း (Pa-O)၊ ဝ (Wa)၊ ကိုးကန့် (Kokang)၊ ကချင် (Kachin)၊ ဗမာ နှင့် လီဆူ (Lisu) စသည့် တိုင်းရင်းသားများ နေထိုင်ကြသည်။
တာချီလိတ်ခရိုင်တွင် (၂၀၁၄)ခုနှစ် သန်းခေါင်စာရင်းအရ စုစုပေါင်း လူဦးရေ (၁၄၀၀၀၀)ကျော်ရှိပြီး အမျိုးသား (၅၀.၆) ရာခိုင်နှုန်း နှင့် အမျိုးသမီး (၄၉.၄) ရာခိုင်နှုန်း တို့နေထိုင်ကြသည်။ ထိုအပြင် တာချီလိတ်မြို့သည် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ မယ်ဆိုင်မြို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသည့် နယ်စပ်မြို့တစ်မြို့ဖြစ်ပြီး ထိုင်း-မြန်မာ ကုန်သွယ်ရေးပြုလုပ်နေသည့် တရားဝင် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးဂိတ် (၇) ခုအနက် တစ်ခုအပါအဝင်ဖြစ်သည်။ ယင်းမြို့နှင့် ကျိုင်းတုံမြို့ကို အာရှအဝေးပြေးလမ်းမကြီးနှင့် ဆက်သွယ်ထားပြီး တရုတ်နိုင်ငံ ယူနန်ပြည်နယ်သို့ လည်း သွားရောက်နိုင်သည်။
ထိုအပြင် နယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးနှင့် ခရီးသွားလုပ်ငန်းအတွက် အလွန်အရေးပါသော နေရာဒေသတစ်ခုဖြစ်ပြီး ထိုင်:ငွေကြေးကို အဓိက သုံးစွဲကြကာ ဒေသတွင်း စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများမှာ စိုက်ပျိုးရေးနှင့် သတ္တုတူးဖော်ရေးတို့ဖြစ်သည်။ စိုက်ပျိုးရေး နှင့် သတ္တုတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းတို့မှာ ဒေသတွင်းစီးပွားရေးအတွက် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှပါဝင်နေပြီး အဓိကအားဖြင့် တရုတ်နှင့် ထိုင်းသို့ တင်ပို့ရောင်းချကြသည်။
တာချီလိတ်ခရိုင်အတွင်း ရွှေလုပ်ငန်းများရှိရာ တာလေမြို့ နားအွန်ရွာသည် အိမ်ခြေ(၂၀၀)ဝန်းကျင်ခန့်ရှိသည်။ ယခင်က ဒေသခံများသည် မီးသွေးဖုတ်ခြင်းနှင့် ရာသီအလိုက် လယ်ယာလုပ်ငန်းများကို အဓိက လုပ်ကိုင်ခဲ့သော်လည်း ယခုအခါ တရုတ်ကုမ္ပဏီများမှ ရွှေတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းများ လုပ်ကိုင်လာခြင်းကြောင့် ဒေသ၏ စီးပွားရေး၊ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် လူမှုဘဝအပေါ် သိသာထင်ရှားစွာ ပြောင်းလဲမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။
ရှမ်းပြည်နယ်(အရှေ့ပိုင်း)သည် "ရွှေတြိဂံ" ဒေသအစိတ်အပိုင်း တွင်ပါဝင်နေပြီး မူးယစ်ဆေးဝါးနှင့် လူကုန်ကူးမှု စသည့် စီးပွားရေးကွန်ရက်များ၏ လွှမ်းမိုးမှုဒဏ်ကို ခံစားနေကြရသည်။ ၎င်းပြဿနာများကြောင့် ဒေသတွင်း လူမှုရေးအခြေအနေကို ရှုပ်ထွေးစေပြီး လူငယ်များ၏ အနာဂတ်အပေါ် ဆိုးရွားသော သက်ရောက်မှုများ ရှိစေသည်။
Link - https://shorturl.at/bfAVE

19/08/2025

ပြည်တွင်းစစ် နှင့် တော်လှန်ရေးကာလ တူးဖော်ထုတ်လုပ်မှု သယံဇာတ

နိုင်ငံဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး နှင့် ပြည်သူများစားဝတ်နေရေး ဖူလုံဖို့အတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်နေသည့်မှာသယံဇာတ ပေါ ကြွယ်ဝခြင်းနှင့် နိုင်ငံအတွင်ပြည်တွင်းစစ်များ ကင်းဝေးပြီး တည်ငြိမ်သောနိုင်ငံရေး ၊လူမှုရေး နှင့် စီးပွား ရေးအခြေအနေတို့ ပါဝင်သည်။ကမ္ဘာမြေကြီးက ပေးထားသည့် သဘာဝသယံဇာတများသည် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု၊ချမ်းသာကြွယ် ဝမှုနှင့် သာယာဝပြောမှုအတွက် အဓိကသော့ချက်များ ဖြစ်ကြသည်။ ရေနံ၊
သဘာဝဓာတ်ငွေ့၊ ကျောက်မျက်ရ တနာ၊ သတ္တုအမျိုးမျိုးနှင့် သစ်တောသယံဇာတများက နိုင်ငံ့ဝင်ငွေကိုတိုးပွားစေပြီး ပြည်သူတို့၏ လူနေမှုဘဝ ကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်သည့် အဖိုးတန်အရင်းအမြစ်များဖြစ်ကြသည်။
ဤသယံဇာတများသည် ပဋိပက္ခ၊ မတည် ငြိမ်မှုနှင့် အကြမ်းဖက်မှုတို့၏ မျိုးစေ့များ ဖြစ်လာနိုင်သောအန္တရာယ် လည်း ရှိနေပြန်သည်။ ဤဆောင်းပါးတွင် သယံဇာတနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးကြားရှိရှုပ်ထွေးနက်နဲသော ဆက်နွယ်မှု ကို လေ့လာတင်ပြသွားမည် ဖြစ်ပါသည်။

အပြည့်အစုံးကို - https://shorturl.at/usgKI

10/08/2025

"မင်းကင်းနှင့် ဆားလင်းကြီးမြို့နယ်များရှိ ရွှေတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းများ၏
စိန်ခေါ်မှုများနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်သက်ရောက်မှု"
_____________________________________________

ထပ်ဆင့်ကန်ထရိုက်ယူရသည့် ရွှေလုပ်ငန်းရှင်များ၏ ဘဝ

မင်းကင်းမြို့နယ်နှင့် ဆားလင်းကြီးမြို့နယ်ရှိ ချင်းတွင်းမြစ်ကမ်းဘေးတစ်လျှောက်တွငရွှေတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်း များသည် ဒေသခံများအတွက် အဓိကဝင်ငွေအရင်းအမြစ်တစ်ခုဖြစ်သော်လည်း၊နိုင်ငံရေးမတည်ငြိမ်မှုများ၊ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ပျက်စီးမှုများနှင့် လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခများကြောင့်ရွှေလုပ်ငန်းရှင်များသည် စိန်ခေါ်မှုများစွာကို ရင်ဆိုင်နေရသည်။ စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး၊ ချင်းတွင်းမြစ်အထက်ပိုင်းသည် ရွှေထွက်ရှိရာ ဒေသတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊
ယခင်ကတည်းက ရွှေတူးဖော်ရေးလုပ်ငန်းများ ရှိခဲ့သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်မတိုင်မီ ဗဟိုအစိုးရ၏တိုက်ရိုက်စီမံခန့်ခွဲမှုအောက်တွင် လုပ်ကိုင်ခဲ့ရသော်လည်း၊ ၂၀၂၁ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းနိုင်ငံရေးပဋိပက္ခများကြောင့် အာဏာသိမ်းစစ်တပ်၏ ထိန်းချုပ်မှုမှ ကင်းလွတ်ခဲ့သည်။
အပြည့်အစုံကို - https://shorturl.at/Nhzj6 ဖတ်လို့ရပါတယ်။

08/07/2025

"လက်ပံတောင်းကြေးနီစီမံကိန်းနှင့် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသခံလူထု၏ ခံနိုင်ရည်ရှိမှုကိုလေ့လာခြင်း"

အနှစ်ချုပ်

လက်ပံတောင်းကြေးနီစီမံကိန်းကြောင့် လယ်ယာမြေနှင့် အလုပ်အကိုင်အခွင့်အလမ်း ဆုံးရှုံးမှု၊ လူမှုဘဝပြိုကွဲမှုနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ယိုယွင်းမှုများကို စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသခံများ ခါးစည်းခံခဲ့ရသည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်တပ်အာဏာ သိမ်းမှုသည် ထိုပြဿနာများကို ပိုမိုဆိုးရွားစေခဲ့ပါသည်။ စစ်တပ်နှင့် ဝမ်ပေါင်ကုမ္ပဏီတို့၏ ဖိအားပေးမှုများ ယခင် ကထက်ပိုမိုဆိုးရွားခဲ့သော်လည်း ဒေသခံပြည်သူများသည် ရပ်ရွာစည်းလုံးမှုအားဖြင့် ကြံ့ကြံ့ခိုင်ကျော်လွှားနိုင်ခဲ့ သည်။
လက်ပံတောင်းကြေးနီစီမံကိန်းတွင် အာဏာသိမ်းစစ်တပ်၏ အကျိုးစီးပွားအမြတ်ထုတ်မှုများကို ဖယ်ရှားကာ စီမံ ကိန်းစာချုပ်များ ပြန်လည်ပြင်ဆင်ရန် လိုအပ်သည်။ ဒေသခံပြည်သူများအတွက်လည်း ခေတ်ကာလပေါက်စျေးနှင့် ကိုက်ညီသည့် လျော်ကြေးငွေ၊ ပွင့်လင်းမြင်သာသည့် စာချုပ်များ၊ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ပြန်လည်ထိန်းသိမ်းမှု စသည့် စီမံကိန်းနှင့်ပတ်သက်သော ရသင့်ရထိုက်သည့် အခွင့်အရေးများကို အပြည့်အဝရရန် လိုအပ်ပါသည်။

အသေးစိတ်ဖတ်ရှု့လိုပါက- https://shorturl.at/yYvsL

Myanmar Resource Watch (MRW) မှ တွေ့ရှိချက်အသေးစိတ်များနှင့် ပြည်သူတွေသိသင့်တဲ့အသိပညာပေးလေးတွေကို နေ့တိုင်း တင်ပြပေးနေပါတယ်နော်။
တယ်လီဂရမ် -https://t.me/+isWlIBVhSz9iZjBl
တစ်တော့ - https://www.tiktok.com/.resource?_t=ZS-8xnSFHsQ0r2&_r=1
YouTube ချန်နယ်- https://youtube.com/?si=84wsemao2ESc3DoA မှာဝင်ကြည့်လို့ရနေပါပြီဗျာ။