The Library Project - Kosova

30/09/2026

Rruga për në bibliotekën e fëmijëve.😍😍😍

24/09/2026

📚🇽🇰 Për herë të parë, Kosova bëhet pjesë e Ditës Evropiane të Autorëve! 🇪🇺📚

Me shumë kënaqësi ju njoftojmë se Prishtina është pjesë e rrjetit të Ditës Evropiane të Autorëve “Read for Real”, në gjuhën shqipe “Lexo, me të vërtetë!”, një nismë që sjell autorët, librat dhe fëmijët e të rinjtë më afër njëri-tjetrit.

Kjo nismë vjen nga një ëndërr e përbashkët: një Evropë ku librat janë të pranishëm në çdo shtëpi, ku leximi promovohet në hapësirat publike dhe ku takimet me autorë i bashkojnë njerëzit përmes dashurisë për librin dhe letërsinë.

Dita Evropiane e Autorëve - “Lexo, me të vërtetë!” nuk synon vetëm të festojë letërsinë, por edhe të krijojë ngjarje, hapësira dhe komunitete ku shkrimtarët, ilustruesit, përkthyesit dhe artistët grafikë bëhen zëra të dashur dhe figura frymëzuese për fëmijët dhe të rinjtë.

📖 Në kuadër të kësaj nisme, The Library Project Kosova do të zhvillojë aktivitete në Bibliotekën e Fëmijëve në Pallatin e Rinisë, duke krijuar mundësi që fëmijët dhe të rinjtë të takojnë një autore nga një shtet evropian, të njihen më nga afër me krijimtarinë e tyre, dhe ta pyesin direkt për librat që i kanë lexuar.

Mezi presim t’ju tregojmë më shumë për aktivitetet që do të zhvillohen në Prishtinë, dhe për autoren që do ta vizitoj Kosovën.

Lexo, me të vërtetë!❤️

Prishtina Kosova TheLibraryProjectKosova

15/09/2026

Rezultatet e PISA-s në lexim nuk harrohen. Dhe nuk i kemi harruar asnjëherë!

Së pari, besojmë se është e rëndësishme të theksojmë se çdo organizatë dhe institucion që punon në këtë drejtim sjell kontributin, përvojën dhe perspektivën e saj. E vlerësojmë dhe e respektojmë maksimalisht punën e secilit që kontribuon në përmirësimin e arsimit në Kosovë. Nuk besojmë se ky problem mund të zgjidhet përmes një qasjeje të vetme; kërkon përpjekje të përbashkëta, nga aktorë të ndryshëm dhe në nivele të ndryshme.

Por, pasi që misioni ynë është zhvillimi i aftësive të të kuptuarit të leximit te fëmijët, na lejoni t’ju tregojmë për udhëtimin tonë ndër vite, ku secila prej objektivave tona lidhet në mënyrë të drejtpërdrejtë dhe zinxhirore me një qëllim të përbashkët: te zhvillojme të kuptuarit te leximit dhe të nxisim te fëmijët dashurinë për librin dhe leximin.

Që nga rezultatet e para të PISA-s në vitin 2015, shqetësimi për gjendjen e të kuptuarit të leximit në Kosovë ka qenë i pranishëm dhe problemi u kuptua. Për ne në The Library Project Kosova, ky shqetësim u shndërrua në veprim konkret që nga viti 2017.

Misioni ynë ka qenë i qartë dhe shumë specifik: zhvillimi i të kuptuarit të leximit te fëmijët dhe të rinjtë në Kosovë dhe motivimi i tyre për t’u bërë lexues gjatë gjithë jetës.

The Library Project Kosova është themeluar në vitin 2017 në Stockholm të Suedisë nga bashkatdhetarë tanë që jetojnë atje dhe, që nga themelimi, ka vepruar edhe në Kosovë. Përvoja e tyre në një sistem arsimor si ai suedez, së bashku me kujtesën dhe reflektimin mbi mënyrën se si fëmijët lexonin në Kosovë, u shndërrua në dëshirën për të bërë diçka konkrete për vendin e tyre.

Programi ynë është ndërtuar mbi hulumtime shkencore dhe përvojë ndërkombëtare dhe është përshtatur për kontekstin e Kosovës. Modele të tilla të punës me të kuptuarit e leximit përdoren edhe në vende si Suedia dhe Estonia, prej të cilave kemi marrë frymëzim dhe përvojë.

Trajnimi dhe mbështetja e mësimdhënësve, sigurimi i librave, zbatimi i orës së leximit, krijimi i bibliotekave qarkulluese përmes bibliotkeave publike dhe shkollave, krijimi i këndeve të leximit, rigjallërimi i hapësirave të pashfrytëzuara - rikthimi i tyre në biblioteka si dhe përfshirja e fëmijëve në dizajnimin e këtyre hapësirave, janë hallka të një zinxhiri të vetëm që synon ta bëjë leximin pjesë të përditshmërisë së tyre.

Prandaj, praktikat dhe programet ekzistojnë. Ato janë zhvilluar, zbatuar dhe dëshmuar në kontekste të ndryshme ndërkombëtare, ndërsa ne kemi filluar t’i sjellim, përshtatim dhe zbatojmë në kontekstin tonë prej vitesh.

Sot, ne jemi të gatshëm, dhe kemi qenë gjithmonë, ta vendosim këtë përvojë në shërbim të një qëllimi më të madh: të kontribuojmë në përmirësimin e arsimit në mbarë Kosovën dhe në krijimin e një kulture më të fortë të leximit.

Por, për të bërë ndryshime në sistem, duhet të bëhemi bashkë. Gjërat e mëdha nuk bëhen vetëm. Ne si organizata të shoqërisë civile, mundemi të nisim një ndryshim. Por që ai ndryshim të arrijë te çdo fëmijë dhe të zgjasë në kohë, duhet të bëhet pjesë e sistemit.

Ndryshimi në arsim kërkon kohë për të dhënë rezultate. Por kjo nuk do të thotë të presim. Do të thotë të veprojmë, të zbatojmë, të masim, të analizojmë, të vlerësojmë dhe të përmirësojmë vazhdimisht atë që bëjmë, derisa rezultatet e punës sonë të fillojnë të shihen te fëmijët.

Fëmijët e Kosovës nuk kanë nevojë vetëm për projekte të mira.
Kanë nevojë për një sistem që i mbështet ato.
Bashkë për fëmijët!📚

15/09/2026

ROSCAP: Arsimi të shpallet urgjencë kombëtare dhe rezultatet e PISA 2025 të kthehen në veprim

Prishtinë, 11.09.2026

Rrjeti i Organizatave të Shoqërisë Civile për Arsimin Parauniversitar (ROSCAP) organizoi më 10.09.2026, në zyrat e ETEA-s në Prishtinë, një tryezë diskutimi kushtuar rezultateve të Kosovës në PISA 2025.
Në tryezë morën pjesë ministri i Arsimit, Hajrulla Çeku; Muhamet Gjoka, kryetar i Kolegjiumit për Arsim në Asociacionin e Komunave të Kosovës; Arianit Elshani, drejtor i Arsimit në Komunën e Prishtinës; Blerim Saqipi, dekan i Fakultetit të Edukimit në Universitetin e Prishtinës; Selim Mehmeti, hulumtues në Institutin Pedagogjik të Kosovës; Vjollca Shala, nënkryetare e Sindikatës së Bashkuar të Arsimit, Shkencës dhe Kulturës (SBASHK); Besnik Dragusha, kryetar i Këshillit të Prindërve të Kosovës si dhe përfaqësues të Ministrisë së Arsimit, Institutit Pedagogjik të Kosovës, Fakultetit të Edukimit, SBASHK-ut, komunave, shkollave dhe Këshillit të Prindërve, si dhe profesorë universitarë, studiues, ekspertë të arsimit dhe përfaqësues të organizatave të shoqërisë civile.

Takimi filloi me një prezantim interpretues të gjetjeve kryesore të rezultateve të PISA 2025, të përgatitur nga eksperti i arsimit, Xhavit Rexhaj, i cili u përcoll me diskutime më të thelluara nga ana e pjesëmarrësve.

Pjesëmarrësit u pajtuan se rezultatet e reja nuk duhet të prodhojnë edhe një cikël diskutimesh pa veprim, por të shërbejnë për një mobilizim më të gjerë institucional dhe shoqëror. Në këtë frymë, u shpreh gatishmëria që palët e përfshira në tryezë të kontribuojnë edhe në grupet punuese të Ministrisë së Arsimit, në kuadër të procesit strategjik Arsimi 2035+.

Ministri Hajrulla Çeku theksoi se debati për arsimin është përqendruar për një kohë të gjatë te pyetja se kush e ka fajin, ndërsa tani fokusi duhet të kalojë te pyetja “çka bëjmë tash?”. Ai tha se Kosova investon mjete të konsiderueshme në arsim, por duhet të analizohet më mirë struktura e buxhetit dhe mënyra se si përdoren këto mjete. Ministri ngriti gjithashtu çështjen e problemeve të sistemit të decentralizuar, nevojën për mbrojtjen e punësimit në shkolla nga ndërhyrjet partiake, provimin shtetëror për hyrjen në profesionin e mësimdhënësit dhe fuqizimin e këtij profesioni.

Ai theksoi se gjendja e sistemit pasqyrohet përfundimisht në klasë, ku kurrikula vazhdon të jetë e ngarkuar, nxënësit mësojnë përmendësh dhe koha cilësore për të nxënë mbetet e pamjaftueshme. Ministri foli edhe për kalimin gradual drejt mësimit tërëditor, përmirësimin e kurrikulës dhe nevojën për një marrëveshje shoqërore për arsimin që shkon përtej një partie dhe një mandati qeverisës.

Edhe pjesëmarrësit e tjerë theksuan se PISA nuk duhet të trajtohet si qëllim në vetvete, por si pasqyrë e problemeve më të thella të sistemit. Në diskutim u theksua nevoja për ndërhyrje sistemike, që përfshijnë rishikimin e kurrikulës dhe mënyrës së vlerësimit të nxënësve; përmirësimin e vijueshmërisë; zhvillimin e programeve për forcimin e leximit si kompetencë bazë; zhvillimin e vazhdueshëm profesional të mësimdhënësve, avancimin e mëtutjeshëm të infrastrukturës shkollore si dhe përdorimin e të dhënave shkencore për të orientuar ndërhyrjet konkrete. Po ashtu, u theksua se ndryshimet duhet të përfshijnë njëkohësisht institucionet e nivelit qendror, komunat, shkollat dhe vetë procesin mësimor.

Në anën tjetër përfaqësuesit e ROSCAP theksuan se, krahas masave të tjera që do të diskutohen në kuadër të politikave të reja arsimore, institucionet duhet t’i trajtojnë edhe kërkesat e 12,526 qytetarëve që nënshkruan Peticionit për Shpëtimin e Arsimit, i cili është dorëzuar nga ROSCAP në Kuvendin e Kosovës më 7 mars 2024. Përfaqësuesit e ROSCAP-it ritheksuan se rezultatet e PISA 2025 duhet të shërbejnë si pikënisje për vendime konkrete dhe të matshme, ndërsa përmirësimi i arsimit kërkon përgjegjësi të përbashkët dhe veprim që tejkalon një institucion, një qeveri apo një mandat.

Tryeza e thirrur nga ROSCAP kishte për qëllim të mblidhte dhe të bashkonte të gjitha palët relevante të arsimit, të mundësonte një reflektim objektiv mbi rezultatet e PISA 2025 dhe të krijonte bazën për hartimin e një dokumenti me konkluzione dhe rekomandime të mbështetura në diskutimet e zhvilluara. Ky dokument synon t’u shërbejë institucioneve përgjegjëse për qeverisjen e arsimit në nivel qendror dhe lokal, si dhe të gjitha shkollave të Kosovës, në orientimin e veprimeve për përmirësimin e cilësisë së arsimit. Dokumenti do të publikohet së shpejti dhe do të jetë i qasshëm për të gjithë qytetarët e Kosovës.

09/09/2026

08/09/2026

PISA - alarmi që nuk po na zgjon nga gjumi tash e sa vjet!

Rezultatet e PISA 2025 e vendosin Kosovën, për të katërtën herë radhazi, dukshëm prapa vendeve të rajonit dhe ndër vendet me performancën më të ulët në këtë vlerësim ndërkombëtar.

Sipas të dhënave të publikuara nga OECD, në testimin e zhvilluar gjatë majit 2025 morën pjesë 6,632 nxënës 15 vjeçarë nga 213 shkolla. Rezultatet mesatare të Kosovës janë:
➡ 357 pikë në shkencë, njësoj si në vitin 2022;
➡ 340 pikë në lexim, krahasuar me 342 pikë në vitin 2022;
➡ 350 pikë në matematikë, pesë pikë më pak se në vitin 2022;
➡ 359 pikë në zgjidhjen kompjuterike të problemeve, rezultati më i lartë në këtë cikël.

Në të katër treguesit, rezultatet e Kosovës mbeten nën mesataren e vendeve të OECD-së. Por edhe më shqetësuese është ajo që fshihet prapa pikëve: vetëm rreth 21% e nxënësve arritën të paktën Nivelin 2 në shkencë, 15% në matematikë dhe 16% në lexim. Pra, shumica dërrmuese e 15 vjeçarëve në Kosovë nuk po arrijnë nivelin bazë të aftësive që u nevojiten për të kuptuar, për të zgjidhur probleme dhe për të zbatuar njohuritë në jetën e përditshme.

Të dhënat tregojnë edhe dallime të theksuara ndërmjet vajzave dhe djemve. Vajzat arritën 366 pikë në shkencë, kundrejt 347 pikëve të djemve, dhe 358 pikë në lexim, kundrejt 322 pikëve. Në matematikë rezultatet janë pothuajse të njëjta: 351 pikë për vajzat dhe 350 për djemtë.

Alarmuese janë edhe të dhënat për vijueshmërinë: 54% e nxënësve raportuan se kishin munguar të paktën një ditë, ndërsa 56% të paktën një orë mësimore, gjatë dy javëve para testimit.

Këto të dhëna nuk janë vetëm statistika, mirëpo janë fakte që dëshmojnë për probleme të thella në cilësinë e mësimit, motivimin e nxënësve, mbështetjen familjare dhe përgjegjësinë institucionale.

Pas katër cikleve të PISA-s, kjo nuk mund të trajtohet më si befasi. Problemi nuk është se nuk e dimë ku qëndrojmë. Problemi është se ende nuk kemi krijuar vazhdimësi në reforma, përgjegjësi institucionale dhe një vizion të përbashkët për arsimin.

Në vitin 2023, pas publikimit të rezultateve të PISA të ciklit të kaluar, organizatat e shoqërisë civile për arsimin parauniversitar, të bashkuara në ROSCAP, nisën një peticion për ndryshime duke dhënë propozime konkrete në arsimin parauniversitar. Mbi 12,526 qytetarë iu bashkuan thirrjes që arsimi të trajtohet si prioritet kombëtar, jo vetëm si temë që rikthehet sa herë publikohen rezultatet e PISA-s.

Që atëherë, Kosova ka kaluar një periudhë pa Kuvend dhe Qeveri funksionale, ndërsa reformat që kërkojnë vendimmarrje politike, bashkëpunim dhe vazhdimësi kanë mbetur në pritje. Por fëmijët tanë nuk mund të presin derisa politika të gjejë kohën e duhur për arsimin.

Ministria ka paralajmëruar se rezultatet do të analizohen dhe do të shërbejnë si referencë për Strategjinë e re të Arsimit 2035+. Megjithatë, Kosovës nuk i duhet vetëm një analizë tjetër por i duhen objektiva të matshme, përgjegjësi të qarta, afate konkrete dhe raportim publik për zbatimin e reformave. Përveç kësaj, nevojiten marrëveshje politike dhe shoqërore për sistemin arsimor që duam të ndërtojmë dhe gatishmëri për ta ndjekur atë vizion për vite, pavarësisht se kush është në pushtet.

PISA 2025 duhet të jetë momenti kur Kosova ndalon së pyeturi pse po renditet kaq dobët dhe fillon të veprojë seriozisht për t’i ndryshuar rezultatet e fëmijëve tanë dhe mundësitë e tyre për të ardhmen.

08/09/2026

Rezultatet e fundit të PISA-s na bëjnë të reflektojmë.

Na shqetësojnë, por mbi të gjitha na rikujtojnë edhe një herë se sa i nevojshëm është investimi i vazhdueshëm në të kuptuarit e leximit.

Ky nuk është një problem i ri. PISA po na e rikujton një çështje për të cilën të gjithë kemi folur dhe punuar prej vitesh. Dhe ndoshta ky rezultat është një mundësi që ta shohim edhe një herë më qartë se ku duhet të fokusohemi dhe çfarë mund të bëjmë më mirë.

Sepse të kuptuarit e leximit nuk zhvillohet brenda një dite dhe as përmes një ndërhyrjeje të vetme. Kërkon punë të vazhdueshme, mbështetje dhe bashkëpunim - në shkolla, me mësimdhënësit, në biblioteka, në familje dhe përmes politikave arsimore.

Fëmijët tanë kanë nevojë për libra, por jo vetëm për libra. Kanë nevojë për të rritur që lexojnë me ta, për mësimdhënës të mbështetur, për kohë dhe hapësirë për lexim, për biblioteka të gjalla dhe për mundësi që leximi të bëhet pjesë e natyrshme e jetës së tyre.

Dhe mbi të gjitha, kemi nevojë ta shohim të kuptuarit e leximit jo si një objektiv që duhet ta arrijmë vetëm për një test, por si një kompetencë themelore që i ndihmon fëmijët të kuptojnë botën, të bëjnë pyetje, të mendojnë në mënyrë kritike dhe të mësojnë gjatë gjithë jetës.

Prandaj, ndoshta ky rezultat nuk duhet të jetë vetëm një arsye për t’u shqetësuar.

Le të jetë një rikujtim se ndërhyrja është e nevojshme.
Një shtysë për të vazhduar atë që po bëhet mirë.
Një mundësi për të bashkuar përpjekjet.

Dëshpërimi nuk na duhet. Na duhet zgjimi.
Dhe mbi të gjitha, na duhet veprimi.

03/09/2026

Një takim, dy vepra arti dhe një dëshirë e përbashkët për të krijuar më shumë mundësi për fëmijët. 💛📚

Sot patëm kënaqësinë të mirëpresim në Bibliotekën e Fëmijëve znj. Liridona Zogaj, Drejtore Ekzekutive, dhe znj. Shukrije Bytyqi, Menaxhere e Programit në Qendrën e Kujdesit Ditor PEMA, si dhe znj. Albana Kusari, Menaxhere e Projekteve në Trust Circle Foundation.

Ne besojmë se një bibliotekë nuk është vetëm një hapësirë për libra. Është një hapësirë ku secili fëmijë duhet të ndihet i mirëpritur, i përfshirë dhe i lirë të ëndërrojë. Takimi ynë ishte më shumë se një vizitë. Ishte një mundësi për të biseduar gjatë dhe hapur për rëndësinë e krijimit të mundësive të barabarta për fëmijët, për mbështetjen e fëmijëve me aftësi të kufizuara dhe për mënyrat se si mund të bashkojmë përvojën, idetë dhe energjinë tonë për të ndërtuar iniciativa me ndikim dhe të qëndrueshme.

Gjatë këtij takimi, patëm nderin të pranojmë në Bibliotekën e Fëmijëve dy piktura të realizuara nga Shpejtim Syla, një i ri me aftësi të kufizuar, i cili tashmë nuk është më mes nesh. Shpejtimi ishte pjesë e familjes PEMA dhe tani veprat e tij do të jenë pjesë e Bibliotekës së Fëmijëve duke qëndruar aty si një simbol i talentit, dinjitetit, përfshirjes dhe fuqisë së çdo individi për të lënë gjurmë përmes asaj që krijon. 🎨💛

Prandaj, biseda jonë sot u përqendrua edhe te ajo që mund të ndërtojmë së bashku në të ardhmen: projekte të përbashkëta, të qëndrueshme dhe gjithëpërfshirëse, që u japin fëmijëve më shumë mundësi për të mësuar, krijuar, shprehur veten dhe për të qenë pjesë aktive e komunitetit.
Le të jetë ky vetëm fillimi i një rruge të përbashkët, ku përmes bashkëpunimit, kreativitetit dhe përkushtimit, të krijojmë mundësi të reja dhe hapësira ku çdo fëmijë mund të ndihet i parë, i dëgjuar dhe i përfshirë. 💛

17/06/2026