17/07/2026
Wielka Kobieta! Cześć Jej pamięci. Wiele się od Niej dowiedziałem o moim miejscu urodzenia.
◼ Z ogromnym bólem przyjęliśmy informację, że wczoraj wieczorem w wieku 104 lat odeszła na wieczną wartę major Wanda Kiałka, żołnierka, łączniczka i sanitariuszka Armii Krajowej (m.in. w 5. Wileńskiej Brygadzie AK), więźniarka Workuty, a po powrocie z zesłania – mieszkanka Wrocławia. To właśnie Ona odsłaniała 8 maja 2024 r. wrocławski Pomnik Żołnierzy Niezłomnych, poświęcony żołnierzom pierwszej i drugiej konspiracji, swoim towarzyszom broni z młodości.
◼ Jej życiorys jest pięknym świadectwem walki o niepodległość i pracy na rzecz kraju. Przyszła na świat jako Wanda Cejko 15 grudnia 1922 roku w Wilnie. W tym ukochanym przez Józefa Piłsudskiego mieście spędziła młodość. W czasie II wojny światowej od 1941 roku była związana z konspiracją (Okręg Wileński Armii Krajowej). W ramach 5. Wileńskiej Brygady Armii Krajowej służyła jako łączniczka na terenie rodzinnego miasta. W 1944 roku brała udział w operacji „Ostra Brama”, która miała na celu wyzwolenie Wilna przez Armię Krajową spod okupacji niemieckiej i wystąpienia wobec Armii Czerwonej w roli gospodarza terenu.
◼ Wraz z innymi żołnierzami Armii Krajowej Wanda Kiałka została 17 lipca 1944 roku rozbrojona i aresztowana przez sowietów. Przeszła przez obóz w Miednikach i trafiła na zesłanie do Kaługi. Po uwolnieniu wróciła do Wilna i związała się z powojenną partyzantką niepodległościową, zostając sanitariuszką oddziału Sergiusza Kościałkowskiego „Fakira”. Ponownie została aresztowana przez NKWD w lutym 1945 roku. Razem z innymi została przewieziona do Moskwy, skazana na 20 lat katorgi i zesłana do Workuty. Pracowała niewolniczo w kopalni, w kamieniołomach, w cegielni oraz w warsztacie krawieckim. Zwolniona została 7 września 1956 roku, do Polski wróciła 17 listopada 1956 roku i ostatecznie zamieszkała we Wrocławiu.
◼ We Wrocławiu wyszła za mąż za Stanisława Kiałkę, oficera AK, kawalera Orderu Virtuti Militari. Z mężem współtworzyła archiwum AK.
◼ Wanda Kiałka była odznaczona Krzyżem AK, Brązowym Krzyżem Zasługi, Krzyżem Walecznych, Krzyżem Partyzanckim i Złotą Odznaką Honorową „Zasłużony dla Województwa Dolnośląskiego”.
◼ 8 maja 2024 r. major Wanda Kiałka odsłoniła we Wrocławiu Pomnik Żołnierzy Niezłomnych, poświęcony żołnierzom pierwszej i drugiej konspiracji. Jej życiorys wielokrotnie był głównym motywem wydarzeń opowiadających dramatyczne losy jej pokolenia, które organizowaliśmy przy tym pomniku i na wystawie „Golgota Wschodu”.
◼ Dyrekcja i zespół Centrum Historii Zajezdnia składa Najbliższym mjr Wandy Kiałki najszczersze kondolencje.
Cześć Jej pamięci!
◼ Gdy tylko będziemy znali datę pogrzebu, poinformujemy tutaj o niej.
Wroclaw.pl | Wroclaw [Wroclove] | Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej | Związek Sybiraków Wrocław | Dolny Śląsk | Sejmik Województwa Dolnośląskiego