03/06/2026
📄 Ekologia na papierze, przemysłowy smród w rzeczywistości!
🛑 Kronika 12 miesięcy walki o przyszłość Grajewa i prawda o Green Genius
Czy Grajewo ma stać się stolicą odoru i niebezpiecznym poligonem doświadczalnym dla technologii chemicznych omijających rygorystyczne przepisy bezpieczeństwa? Za fasadą „zielonej energii” i „rolniczej biogazowni” kryje się potężna, wielkoskalowa fabryka przemysłowo-chemiczna.
Oto pełna, 12-miesięczna analiza faktów, działań prawnych, protestów mieszkańców oraz druzgocących dowodów, które obnażyły prawdziwe zamiary inwestora – z uwzględnieniem najnowszych wydarzeń z kwietnia i maja 2026 roku.
🎭 Wstęp: Gra pozorów i uśpiona czujność
Od wiosny 2025 roku nad Grajewem wisi widmo inwestycji planowanej przez spółkę GGPL Biogas 4 Sp. z o.o. (część koncernu Green Genius) na działce nr 3439 przy ul. Piłsudskiego. Inwestor od początku posługuje się zręczną manipulacją językową, nazywając swój projekt „biogazownią rolniczą o mocy do 1 MW”.
Jednak wnikliwa analiza dokumentów – w tym pełnego, 599-stronicowego Raportu o Oddziaływaniu na Środowisko (ROŚ) oraz kolejnych jego uzupełnień przedkładanych wiosną 2026 roku – ujawnia zatrważający obraz. To nie jest lokalna, rolnicza instalacja wspierająca sąsiednich gospodarzy. To potężny kombinat przemysłowy, który pod maską rolnictwa próbuje utylizować dziesiątki tysięcy ton osadów i odpadów rocznie.
Dzięki determinacji mieszkańców Grajewa, radnych miasta oraz nowo powstałego Stowarzyszenia „Czyste Grajewo – Zdrowa Przyszłość”, ten „papierowy raj” inwestora pęka w szwach, a kolejne rundy urzędowych wezwań obnażają kolejne kłamstwa w projekcie.
📅 Kalendarium walki: Chronologia wydarzeń i przełomów
Lokalna społeczność pokazała, że nie da się oszukać gładkim słówkom z prospektów reklamowych. Oto jak krok po kroku wyglądała obrona miasta przed odorowym i ekologicznym paraliżem:
Czerwiec 2025:
3 czerwca: Pierwsze konsultacje mieszkańców z inwestorem w obecności Burmistrza Miasta Grajewa.
11 czerwca: Petycja radnych poparta podpisami ponad 1000 mieszkańców.
25 czerwca: Jednogłośna uchwała Rady Miasta przeciwko budowie.
☀️ Lipiec / Sierpień 2025:
10 lipca: Zebranie założycielskie Stowarzyszenia.
13 sierpnia: Oficjalne włączenie Stowarzyszenia do postępowania na prawach strony.
Sierpień: Uruchomienie głośnej inicjatywy „Czysta Studnia”.
🍂 Wrzesień / Październik 2025:
Szeroko zakrojona kampania ulotkowa „GRAJEWO STOP”.
15 września: Bierne opinie RDOŚ i Wód Polskich (uznające brak potrzeby raportu).
27–29 października: Złożenie formalnych uwag przez Stowarzyszenie.
🚨 Listopad 2025 (PRZEŁOM):
28 listopada: Postanowienie Burmistrza o nakazie sporządzenia pełnego raportu środowiskowego (ROŚ).
❄️ Luty 2026:
9 lutego: Inwestor przedkłada potężny, 599-stronicowy raport ROŚ.
Luty: Stowarzyszenie nawiązuje współpracę z wybitnym prawnikiem, mec. Jędrzejem Klatką.
🌱 Kwiecień 2026 (SUKCES):
3 kwietnia: I ostre wezwanie Sanepidu do uzupełnienia braków.
21 kwietnia: Inwestor pod presją oficjalnie wycofuje się z e-metanolu i bioLNG!
🌿 Maj 2026:
6 maja: II wezwanie Sanepidu (pierwsze poprawki uznane za niewystarczające).
12 maja: Burmistrz oficjalnie przekazuje inwestorowi drugie wezwanie.
15 maja: Inwestor pospiesznie składa drugie uzupełnienie i zmienia nazwę inwestycji.
25 maja: Stowarzyszenie składa oficjalne PONAGLENIE na bezczynność RDOŚ w Łomży.
🏛️ Szczegółowa kronika działań prawno-społecznych
1. Przebebudzenie i stanowczy głos samorządu (Czerwiec 2025)
11 czerwca 2025 r.: Radni Miasta Grajewo składają do Burmistrza petycję sprzeciwiającą się budowie biogazowni w granicach administracyjnych miasta, popartą podpisami ponad 1000 mieszkańców. Mieszkańcy wprost wskazują na zagrożenia: emisję odoru, hałas, spadek wartości nieruchomości oraz wzrost presji sanitarnej.
25 czerwca 2025 r.: Rada Miasta Grajewo podejmuje przełomową Uchwałę Nr XIV/100/25, oficjalnie sprzeciwiając się budowie prywatnej biogazowni. Radni jednogłośnie stwierdzają, że uciążliwy przemysł już funkcjonuje w mieście (np. przy ul. Elewatorskiej i ul. Ekologicznej), a nowe inwestycje tego typu muszą być lokalizowane z dala od skupisk ludzkich.
2. Narodziny Stowarzyszenia i mobilizacja społeczna (Lipiec – Sierpień 2025)
* **10 lipca 2025 r.:** Odbywa się zebranie założycielskie **Stowarzyszenia „Czyste Grajewo – Zdrowa Przyszłość”** pod przewodnictwem Jacka Zaparta. Cel jest jasny: ochrona interesów społeczności lokalnej i przeciwdziałanie degradacji środowiska.
* **13 sierpnia 2025 r.:** Burmistrz Miasta dopuszcza Stowarzyszenie do udziału w postępowaniu na prawach strony. Jednocześnie mieszkańcy osiedli im. Marii Konopnickiej oraz Szkolnej wnoszą głośne protesty, obawiając się skażenia wód gruntowych i studni głębinowych (inicjatywa **„Czysta Studnia”**).
# # # 3. Pierwsze starcie urzędowe i wymóg pełnego raportu (Wrzesień – Listopad 2025)
* **15 września 2025 r.:** Następuje głębokie rozczarowanie decyzjami instytucji państwowych. RDOŚ w Białymstoku oraz Wody Polskie w Augustowie uznają, że inwestycja... *nie wymaga* przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (OOŚ)! Wywołuje to ogromne oburzenie. Tylko Sanepid w Grajewie wykazuje czujność i żąda pełnego raportu.
* **28 listopada 2025 r.:** **Pierwsze wielkie zwycięstwo!** Burmistrz Miasta Grajewo, opierając się na protestach mieszkańców, działaniach Stowarzyszenia oraz opinii Sanepidu, wydaje postanowienie nakładające na inwestora **obowiązek przeprowadzenia pełnej oceny oddziaływania na środowisko (OOŚ) i sporządzenia raportu (ROŚ)**.
4. Ofensywa prawna i zderzenie z 599-stronicową dokumentacją (Luty – Marzec 2026)
* **9 lutego 2026 r.:** Inwestor składa potężny dokument – *Raport o Oddziaływaniu na Środowisko* liczący aż 599 stron (w tym 228 stron samego raportu i 371 stron załączników).
* **4 marca 2026 r.:** Stowarzyszenie nawiązuje współpracę z **mec. Jędrzejem Klatką**, wybitnym radcą prawnym i ekspertem Polskiej Izby Ekologii w dziedzinie prawa ochrony środowiska, rozpoczynając merytoryczną walkę z twierdzeniami inwestora.
5. Kwiecień 2026: Pierwszy triumf mieszkańców – Inwestor się ugina!
* **3 kwietnia 2026 r.:** Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny (PPIS/Sanepid) w Grajewie wydaje pierwsze, niezwykle ostre postanowienie (znak: ZNS.7040.15.2026), żądając od inwestora natychmiastowych uzupełnień w 14 obszarach (m.in. w zakresie uciążliwości odorowych, skali IPPC, transportu oraz części chemicznej).
* **21 kwietnia 2026 r.:** 🔥 **OGROMNY SUKCES SPOŁECZNY!** W odpowiedzi na wezwanie Sanepidu inwestor (GGPL Biogas 4) oficjalnie składa pierwsze uzupełnienie raportu, w którym... **całkowicie wycofuje się z budowy instalacji chemicznej – tj. ze skraplania biometanu do bioLNG pod wysokim ciśnieniem (250 barów) oraz z zagospodarowania biogennego CO₂ na produkcję wysoce niebezpiecznego e-metanolu!** Inwestor przyznaje wprost, że te procesy chemiczne nie mają uzasadnienia ekonomicznego. To ostateczny dowód na to, że wcześniejsze alarmy Stowarzyszenia o próbie przemycenia niebezpiecznej „rafinerii i fabryki chemicznej” pod płaszczykiem rolnictwa były w 100% słuszne i zmusiły giganta do kapitulacji!
6. Maj 2026: Druga runda starcia – Sanepid nie odpuszcza, a RDOŚ milczy
* **6 maja 2026 r.:** Pomimo wycofania się inwestora z e-metanolu i bioLNG, Sanepid w Grajewie wykazuje się ogromną czujnością. Uznając pierwsze uzupełnienia za niewystarczające, PPIS wydaje **drugie wezwanie do uzupełnienia braków** w raporcie, uderzając w ukrywaną skalę przemysłową i problem odpadów.
* **12 maja 2026 r.:** Burmistrz Miasta Grajewo oficjalnie przekazuje inwestorowi drugie wezwanie Sanepidu.
* **15 maja 2026 r.:** Inwestor pospiesznie składa drugie uzupełnienie raportu, w którym próbuje zamieść pod dywan kluczowe problemy (w tym rzekomą bezwonność i iluzoryczne warianty alternatywne). Nazwa inwestycji zostaje oficjalnie zmieniona – usunięto z niej człony dotyczące bioLNG i e-metanolu.
* **22 i 25 maja 2026 r.:** ⚡ **STOWARZYSZENIE UDERZA W MILCZENIE RDOŚ!** Podczas gdy Sanepid walczy i obnaża kłamstwa inwestora, Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska (RDOŚ) w Łomży zachowuje się niezwykle biernie, bezrefleksyjnie i milcząco akceptując wadliwy raport oraz jego poprawki. W związku z tym 25 maja 2026 r. Stowarzyszenie „Czyste Grajewo – Zdrowa Przyszłość” kieruje do **Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku oficjalne PONAGLENIE** na bezczynność i nienależyte prowadzenie postępowania przez oddział w Łomży. Stowarzyszenie żąda natychmiastowej reakcji i wstrzymania jakichkolwiek pozytywnych opinii.
☣️ Nowa Anatomia Zagrożeń: Fabryka Chemiczna zamiast biogazowni
Choć inwestor wycofał się z niebezpiecznej syntezy e-metanolu i skraplania gazu do bioLNG, najnowsze dokumenty z kwietnia i maja 2026 r. ujawniają kolejne zatrważające fakty, które dyskwalifikują tę inwestycję jako „rolniczą”:
1. 📈 Zadeklarowane 195 ton na dobę – twardy dowód na skalę IPPC!
W punkcie *Ad. 5* odpowiedzi z 21 kwietnia 2026 r. inwestor oficjalnie przyznał, że instalacja będzie przetwarzać maksymalnie **do 195 ton surowca na dobę** (blisko 71 tysięcy ton rocznie!).
Zgodnie z polskim prawem ochrony środowiska oraz unijną dyrektywą IED, instalacje biologicznego przetwarzania odpadów o przepustowości przekraczającej **100 ton na dobę** są kwalifikowane jako wielkie instalacje przemysłowe. Wymają one uzyskania niezwykle rygorystycznego *Pozwolenia Zintegrowanego* (IPPC) oraz stosowania Najlepszych Dostępnych Technik (BAT) do redukcji odoru. Inwestor wciąż próbuje utrzymać procedurę w ramach „uproszczonej biogazowni do 1 MW”, dopuszczając się klasycznego omijania prawa.
2. 🛢️ Biogazownia jako utylizator przemysłowych osadów ściekowych
Inwestor przedstawił w dokumentach tabelę zawierającą aż **39 kodów odpadów**, które zamierza sprowadzać do Grajewa. Znalazły się wśród nich:
* **Poprzemysłowe osady ściekowe z zakładów przetwórczych** (kody mleczarskie, mięsne, cukrownicze itp., np. 02 02 04, 02 05 02). Przetwarzanie osadów pościekowych to domena komunalnych zakładów utylizacji odpadów, a nie „biogazowni rolniczej”!
* **Odpady niesprecyzowane (tzw. kody z końcówką 99):** Inwestor chce uzyskać zgodę *in blanco* na przyjmowanie bliżej nieokreślonych mas (np. 02 01 99, 02 02 99), co stworzy niekontrolowaną furtkę do zwożenia do Grajewa niemal wszystkiego.
* **Przeterminowana żywność (kod 16 03 80):** Wymaga ona rozpakowywania z foliowych opakowań na wolnym placu, co generuje gigantyczne hałdy plastiku i potworny fetor podczas składowania.
3. ⚖️ Fikcyjna wariantowość (Zabieg manipulacyjny)
W punkcie *Ad. 9* drugiego uzupełnienia inwestor przedstawił jako wariant alternatywny produkcję samej energii elektrycznej (bez sprężania bioCNG). Celowo wykazał, że ten wariant byłby o 0,3 dB głośniejszy i emitowałby więcej spalin z komina, aby zmusić urzędników do uznania podstawowego wariantu (z bioCNG) za jedyny „proekologiczny”. Sądy administracyjne (np. WSA w Rzeszowie w 2024 r.) wielokrotnie uchylały decyzje środowiskowe za taką **pozorną wariantowość**, uznając ją za rażące naruszenie prawa.
4. 💨 Awaryjne zrzuty surowego gazu prosto w niebo!
Inwestor w punkcie *Ad. 8* przyznał, że procedury bezpieczeństwa zakładają awaryjne zrzuty surowego biogazu bezpośrednio do atmosfery – w ilości **do 100 m³ na godzinę, łącznie przez 50 godzin w roku!** Surowy biogaz to bomba zapachowa bogata w siarkowodór (zapach zgniłych jaj). Epizod takiego zrzutu nad głowami mieszkańców Grajewa to gwarancja natychmiastowych mdłości i paraliżu życia w promieniu kilometrów, co inwestor całkowicie zataił w obliczeniach rozprzestrzeniania zapachów.
🥊 14 Ciosów Sanepidu kontra milczenie RDOŚ
Pismo Sanepidu w Grajewie z 3 kwietnia 2026 r. oraz drugie wezwanie z 6 maja 2026 r. to fundamentalny dowód na to, jak dziurawy jest raport Green Genius:
* **❌ Zignorowanie róży wiatrów:** Sanepid wprost wskazał, że biogazownia zlokalizowana na południowy zachód od Grajewa, przy przeważających wiatrach zachodnich i południowo-zachodnich, będzie znosić odory bezpośrednio na osiedla Konopnickiej, Szkolna oraz całe centrum miasta.
* **❌ Papierowe modelowanie zapachów:** Sanepid uznał za całkowicie niewiarygodne twierdzenia inwestora, jakoby odory amoniaku i siarkowodoru miały nie przekroczyć płotu zakładu.
* **❌ Brak planu na tysiące ton pofermentu:** Sanepid wyciągnął na światło dzienne brak jakichkolwiek podpisanych umów z rolnikami na odbiór pofermentu oraz brak awaryjnego planu postępowania w przypadku złej pogody, gdy wywóz płynnej mazi na pola jest prawnie zakazany.
**🚨 Dlaczego RDOŚ w Łomży milczy?** Zachowanie urzędników z RDOŚ w Łomży budzi uzasadnione podejrzenie o skrajną opieszałość lub celowe przymykanie oka na wady projektu. Podczas gdy Sanepid punkt po punkcie rozbija kłamstwa dewelopera, RDOŚ Łomża nie zgłosił żadnych zastrzeżeń. Oficjalne PONAGLENIE skierowane przez Stowarzyszenie do Białegostoku ma na celu zmuszenie tej instytucji do rzetelnej pracy i stanięcia po stronie prawa oraz obywateli, a nie interesu koncernu GGPL.
✊ Co dalej? Prawna batalia i Twój głos mają znaczenie!
Bądźmy czujni! To walka o czyste powietrze, zdrowie naszych dzieci i przyszłość Grajewa. Nie odpuścimy! Nie pozwólmy zamienić naszego miasta w przemysłowe szambo!