20/10/2025
Zdrowie psychiczne dzieci i młodzieży - temat, o którym musimy mówić głośno.
W ostatnich latach obserwujemy niepokojący wzrost problemów ze zdrowiem psychicznym wśród młodych osób, zarówno w Polsce, jak i na świecie. Coraz więcej młodych osób zmaga się z lękiem, depresją, obniżonym nastrojem czy poczuciem osamotnienia. Według badań fundacji UNAWEZA „Młode Głowy” , ponad 36 % młodych osób w Polsce zgłasza pogorszone samopoczucie psychiczne, 39 % myślało o samobójstwie, a 8,8 % podjęło próbę samobójczą. To nie tylko procenty, to alarm który pokazuje, że trudności emocjonalne to realna, powszechna rzeczywistość w życiu dzieci i młodzieży.
Jak zatem wspierać zdrowie psychiczne?
• Budujmy poczucie bezpieczeństwa i więzi. Relacja z dorosłym to fundament odporności psychicznej.
•Rozwijajmy swoje kompetencje rodzicielskie poprzez warsztaty dla rodziców.
•Korzystajmy z pomocy specjalistów, by wspierać siebie w trudności. Szczęśliwy rodzic, to szczęśliwe dziecko.
• Uczmy dzieci rozpoznawania i wyrażania emocji. Określone programy edukacyjne pomagają w profilaktyce.
• Wspierajmy aktywność fizyczną i czas offline. Ruch i odpoczynek mają udowodniony wpływ na samopoczucie.
• Dbajmy o równowagę w korzystaniu z mediów społecznościowych. Rozmowa o emocjach, które pojawiają się online, jest kluczowa.
Jak reagować, gdy coś nas niepokoi?
Jeśli dziecko lub nastolatek nagle się wycofuje, staje się drażliwy, ma problemy ze snem, traci zainteresowanie pasjami lub mówi o beznadziei, reagujmy z empatią i spokojem.
• Rozmawiajmy, nie oceniajmy.
• Słuchajmy więcej niż mówimy.
• W razie potrzeby skorzystajmy ze wsparcia specjalistów np. terapeuty, psychologa, pedagoga szkolnego lub poradni.
Kilka kroków, które możemy podjąć, by wspierać w trudnej sytuacji:
• Rozmowa z szacunkiem i otwartością
-Zapytaj: „Co się u Ciebie dzieje?”, „Jak się czujesz?”
-Słuchaj bez oceniania, nie przerywaj, nie bagatelizuj.
-Nawet jeśli dziecko nie chce mówić dużo teraz — nie naciskaj, daj znać, że jesteś gotów/czekasz.
• Potwierdzenie emocji i empatia
-„Widzę, że jesteś przygnębiony/przygnębiona — to musi być trudne.”
- Unikaj stwierdzeń typu „nie przesadzaj, to nie problem”, „nie dramatyzuj”.
• Stopniowe wspólne poszukiwanie pomocy
-Zaproponuj wizytę u psychologa/psychoterapeuty, odwiedzenie pedagoga szkolnego.
-Można zacząć od mniejszych kroków: rozmowa z pedagogiem, zajęcia grupowe wsparcia, terapię.
-W przypadku kryzysu (myśli samobójcze, samookaleczenia) nie należy zwlekać. Koniecznie powinniśmy się skontaktować się z pomocą specjalistyczną lub numerami alarmowymi.
• Współpraca z instytucjami (szkoła, poradnie)
-Informuj nauczycieli, wychowawców, aby byli świadomi sytuacji i mogli lepiej wspierać.
-Szukaj programów profilaktycznej interwencji w szkole (programy promocji zdrowia psychicznego).
-Nie izoluj. Im większa sieć wsparcia, tym lepiej.
• Utrzymuj zdrowe nawyki rodzinne
-Regularna struktura dnia, sen, posiłki, czas na relaks, styl życia wspierający zdrowie psychiczne.
-Czas razem, rozmowy, wspólne aktywności, bycie obecnym.
-Zadbanie o swoje własne zdrowie psychiczne: jeśli dorosły ma trudności, jego zasoby będą słabsze w pomaganiu dziecku.
Dlaczego warto działać szybko?
Wczesna interwencja często zapobiega pogłębianiu się problemów. Ignorowanie sygnałów może prowadzić do izolacji, pogorszenia relacji i dramatycznych konsekwencji psychicznych. Jednak badania pokazują, że programy profilaktyczne i wsparcie emocjonalne znacząco redukują objawy depresji i lęku.
Każde dziecko i nastolatek zasługuje na zrozumienie, wsparcie i szansę na zdrowe życie psychiczne. Razem możemy tworzyć środowiska, w których młodzi czują się bezpiecznie i odważnie mówią o swoich uczuciach.
☎ TELEFONY POMOCOWE – DZIECI I MŁODZIEŻ
Dzieci i młodzież w kryzysie
📞 116 111 – Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży
• Całodobowy, bezpłatny, anonimowy
• Czynny 24 h/7 dni
• Prowadzony przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę
🌐 116111.pl
💬 Dostępny również czat i wiadomości online.
Pomoc dla rodziców i opiekunów
📞 800 100 100 – Telefon dla rodziców i nauczycieli w sprawie bezpieczeństwa dzieci
• Bezpłatny, anonimowy
• Pomoc w sytuacjach wychowawczych, przemocowych, emocjonalnych
🌐 800100100.pl
Wsparcie emocjonalne i kryzysowe
📞 116 123 – Telefon zaufania dla osób dorosłych w kryzysie emocjonalnym
• Bezpłatny, anonimowy, całodobowy
• Dla dorosłych, rodziców, opiekunów, nauczycieli
🌐 116123.pl
📞 800 70 2222 – Centrum Wsparcia dla Osób w Kryzysie Psychicznym
• Całodobowa pomoc psychologiczna, możliwość czatu i wideorozmowy
• Udziela wsparcia dzieciom, młodzieży, rodzicom i specjalistom
🌐 centrumwsparcia.pl
W sytuacji zagrożenia życia lub zdrowia psychicznego
📞 112 – numer alarmowy
👉 Jeśli istnieje ryzyko samookaleczenia lub samobójstwa, wezwij pomoc natychmiast (pogotowie, policja, SOR).
Pomoc online
💬 Czat 116 111 – 116111.pl/napisz
💬 Czat Centrum Wsparcia – liniawsparcia.pl
💬 Telefon Pogadania (dla młodzieży) – telefonpogadania.pl
Autor: Katarzyna Porembska
Zdjecie: pixabay
Artykuł został stworzony w ramach projektu "Pod skrzydłami Jastrzębia" i powstał dzięki finansowaniu z Unii Europejskiej w ramach Funduszu Sprawiedliwej Transformacji
, , ,
