15/06/2026
𝗗𝗔𝗛𝗜𝗟 𝗔𝗡𝗚 𝗜𝗕𝗜𝗚𝗜𝗡 𝗞𝗔 𝗔𝗬 𝗣𝗔𝗞𝗜𝗞𝗜𝗕𝗔𝗞𝗔
Kaakibat ng pagsapit ng buwan ng hunyo ay ang selebrasyon ng Pride Month, aakalain mong nasa paraiso ka sa kalat na kulay sa bawat sulok ng mundo. Ngunit sa bawat kulay na makikita sa mga bandera ng ating LGBTQIA+ community ay mga kwento ng mga labang nagdala sa kilusan kung saan ito naririto ngayon.
Nagsimula ang selebrasyon ng pride month mula sa isang uprising sa Manhattan noong 1969, tinatawag na Stonewall Uprising. Ayon sa Library of Congress ng Amerika, ito ay isang makabuluhang pangyayari na naging sanhi sa paglaban ng rights ng kabaklaan. Mula noon, ang pag-aalsang ito ay taun-taong ipinagdiriwang sa pamamagitan ng pagmamartsa at pamomrotesta upang alalahanin ang naging laban at para ipakita sa mundo ang kanilang tunay na kulay.
Mahalaga ring matukoy na sa ugat ng ating kultura’t kasaysayan ay mayroon na tayong konsepto ng pangatlong kasarian. Bago pa man sakupin ng mga Kastila ang Pilipinas, ang kababaihan sa mga katutubong komunidad ay maaaring maging babaylan, mga spiritual leader na inaasahan sa paggagamot at pagpapanatili ng koneksyon sa mga espiritu. Kaugnay rin nito ay ang mga binabae (tinatawag ring asog o bayog). Sila ay pinanganak na lalaki ngunit namumuhay at nagdadamit bilang babae at ginagampanan ang mga tungkulin ng kababaihan at may kakayahan ring maging mga babaylan. Ang mga taong ito ay binibigyan ng malaking kahalagahan at lubhang tinitingala ng kanilang lipunan.
Marahil ay narinig na ng marami saatin na “ang Pride ay Protesta,” dahil isang protesta nga talaga ito. Sa loob ng maraming taon ay isinasailalim sa pang-aabuso at pang-aapi ang mga non-heteronormative relationships at ang self-expression. Ang mga taong ipinepresenta ang sarili nila bilang kahit anong taliwas sa itinuturing “normal” ng patriyarkal na lipunan ay magiging puntirya ng pangaabuso. Ang mga paniniwalang ito ay mapanganib na mga buto na itinanim at tumubo bilang mga mapanakit na paniniwala na hanggang ngayon ay nararanasan ng mga parte ng komunidad na ito.
Ang pagdiriwang ng Pride ay pakikibaka sa kabuhayan. Sa mga pride flag nakatahi ang pagmamahal, kalayaan, at ang karapatang mamuhay nang hindi tinatago ang ating pagkatao. Mahalaga ring paulit-ulit nating marinig na hindi kasalanan ang iyong pagkatao. 𝗞𝗮𝗶𝘀𝗮 𝗮𝗻𝗴 𝗨𝗣 𝗠𝘂𝗻𝗦𝗰𝗶 𝗔𝗹𝘂𝗺𝗻𝗶 𝗦𝗼𝗰𝗶𝗲𝘁𝘆 𝘀𝗮 𝗹𝗮𝗯𝗮𝗻 𝗽𝗮𝗿𝗮 𝘀𝗮 𝗸𝗮𝗽𝗮𝗸𝗮𝗻𝗮𝗻 𝗻𝗴 𝘀𝗮𝗻𝗴𝗸𝗮𝗯𝗮𝗸𝗹𝗮𝗮𝗻 𝗮𝘁 𝗶𝗻𝗮𝗮𝗻𝘆𝗮𝘆𝗮𝗵𝗮𝗻 𝗻𝗮𝗺𝗶𝗻 𝗸𝗮𝘆𝗼 𝗻𝗮 𝗯𝗮𝘀𝗮𝗴𝗶𝗻 𝗻𝗮 𝗮𝗻𝗴 𝗻𝗲𝗴𝗮𝘁𝗶𝗯𝗼𝗻𝗴 𝗽𝗮𝗻𝗶𝗻𝗴𝗶𝗻 𝗮𝘁 𝗺𝗴𝗮 𝘀𝘁𝗶𝗴𝗺𝗮 𝘀𝗮 𝗮𝘁𝗶𝗻𝗴 𝗸𝗼𝗺𝘂𝗻𝗶𝗱𝗮𝗱.
References
https://www.loc.gov/lgbt-pride-month/about/
https://www.jstor.org/stable/48656850