17/05/2026
π¨ DAPAT ALAM MO: Ano ang CFA o βCertification to File Actionβ sa Katarungang Pambarangay?
βοΈ By JMCarp
Maraming nagtataka kung ano ang tinatawag na CFA (Certification to File Action) na iniisyu ng Lupon Tagapamayapa sa barangay. Ito ang isa sa pinakamahalagang dokumento bago makapagsampa ng kaso sa korte o piskalya sa ilang sitwasyon.
π ANO ANG CFA?
Ang Certification to File Action (CFA) ay isang opisyal na sertipikasyon mula sa barangay na nagpapatunay na:
β
Nagdaan na sa barangay mediation o conciliation ang reklamo
β
Nabigong magkaayos ang mga partido
β
Maaari nang magsampa ng kaso sa korte o tamang ahensya
Ibig sabihin, ito ang βgo signalβ para maituloy ang legal na aksyon kapag hindi nagkasundo sa barangay.
βοΈ PARA SAAN ITO?
Ginagamit ang CFA upang:
βοΈ Patunayan na sinunod muna ang Katarungang Pambarangay
βοΈ Maiwasan ang dagsa ng kaso sa korte
βοΈ Bigyan ng pagkakataon ang pag-aayos sa barangay level
βοΈ Requirement bago makapag-file ng ilang civil at criminal cases
π Kapag walang CFA sa mga kasong sakop ng barangay conciliation, maaaring:
β Ma-dismiss ang kaso
β Ibalik muna sa barangay
β Hindi tanggapin ng korte o piskalya
π₯ SINO ANG NAG-IISYU NITO?
Karaniwang iniisyu ito ng:
π’ Punong Barangay
o
π’ Lupon Secretary na may pahintulot ng Punong Barangay o Pangkat Chairman
π KAILAN NAGLALABAS NG CFA?
Maaaring maglabas ng CFA kapag:
βοΈ Hindi nagkaayos matapos ang mediation/conciliation
βοΈ Hindi sumipot ang kabilang panig matapos maipatawag nang tama
βοΈ Nabigo ang kasunduan
βοΈ Natapos ang proseso sa Pangkat ngunit walang settlement
β οΈ HINDI LAHAT NG KASO AY DUMADAAN SA BARANGAY!
May mga kasong exempted gaya ng:
β Kapag government ang isang partido
β Walang personal na pagkakakilanlan ang respondent
β Magkaibang lungsod o munisipyo ang parties
β Mabigat na kasong may higit sa 1 taong kulong o lampas β±5,000 multa
β May urgent legal action
π ANO ANG BATAS DITO?
βοΈ Republic Act No. 7160
π Local Government Code of 1991
β‘οΈ Chapter 7 β Katarungang Pambarangay
β‘οΈ Sections 399β422
βοΈ Section 412, RA 7160
β‘οΈ Nagsasaad na kailangan munang dumaan sa barangay conciliation bago makapagsampa ng kaso sa korte para sa mga sakop na alitan.
βοΈ Katarungang Pambarangay Rules
π₯ IMPORTANTENG PAALALA:
Hindi βautomaticβ na may kaso agad kapag may reklamo. Sa batas, mas inuuna muna ang pagkakasundo sa barangay bago dalhin sa korte ang usapin.
π’ Ang CFA ay hindi simpleng papel lang β isa itong legal na requirement sa maraming kaso.