10/09/2026
War Zone နှင့်အကျင့်ပျက် SRPS များ
စက်တင်ဘာ ၁၀၊၂၀၂၆၊MSSN
အခုတလော Middle East ဒေသအတွင်း လုံခြုံရေးအခြေအနေတွေကြောင့် သင်္ဘောသားတွေအတွက် စိုးရိမ်စရာတွေ ပိုများလာပါတယ်။အထူးသဖြင့် အီရန်၊ Strait of Hormuz၊Gulf of Oman နဲ့ အနီးတဝိုက်ဒေသတွေကို ဖြတ်သန်းသွားလာရမယ့် သင်္ဘောသားတွေအတွက် ဒီကိစ္စဟာ လစာနဲ့ ဘောနပ် ဘယ်လောက်ရမလဲဆိုတာထက် ပိုပြီးအရေးကြီးတဲ့ အသက်အန္တရာယ်နဲ့ လုံခြုံရေးကိစ္စ ဖြစ်လာပါတယ်။
MSSN ကို ဆက်သွယ်လာတဲ့ သင်္ဘောသားတွေရဲ့ ပြောကြားချက်အရ ရန်ကုန်ကနေ သင်္ဘောတက်လာတဲ့ လူသစ်သင်္ဘောသားအချို့ဟာ အလုပ်ရရှိဖို့အတွက် Recruitment/Joining ကုန်ကျစရိတ်အဖြစ် ငွေအမြောက်အများ ပေးထားရတယ်လို့ သိရပါတယ်။သူတို့ပြောပြချက်ထဲမှာ “၃၅ ရွက်” လောက် ပေးခဲ့ရပြီး လစဉ်လစာက USD 100 ဝန်းကျင်သာ ရရှိတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
ဒီလိုအခြေအနေမှာ သင်္ဘောဟာ War Zone နဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ဒေသကို သွားရမယ်ဆိုရင် သင်္ဘောသားတစ်ယောက်အနေနဲ့ ရွေးချယ်ခွင့်က ဘယ်လောက်ရှိတော့မလဲဆိုတာ စဉ်းစားဖို့လိုပါတယ်။
အလုပ်ရဖို့အတွက် အရင်ကတည်းက ငွေအများကြီးပေးထားရတယ်။
အလုပ်မဆင်းဘဲ ပြန်ချင်ရင်လည်း ပေးထားတဲ့ငွေတွေ ဆုံးရှုံးမှာကို စိုးရိမ်ရတယ်။
အဲဒီအပေါ်မှာ War Zone ထဲကို သွားရမယ့် အခြေအနေ ထပ်ရောက်လာတယ်။
ဒီလိုအခြေအနေမျိုးမှာ သင်္ဘောသားတစ်ယောက်ရဲ့
“မသွားချင်ဘူး” ဆိုတဲ့ ဆန္ဒဟာ တကယ်တမ်းမှာ လွတ်လပ်တဲ့ရွေးချယ်မှု ဖြစ်နိုင်ပါသေးရဲ့လား။
MSSN လက်ခံရရှိထားတဲ့ Commitment Letter တစ်စောင်မှာလည်း သင်္ဘောသားက Middle East ဒေသအတွင်း Iran၊ Strait of Hormuz၊Gulf of Oman၊Red Sea၊Gulf of Aden နဲ့ Bab-el-Mandeb စတဲ့ နေရာတွေကို သွားရောက်နိုင်ကြောင်း၊Company ရဲ့ arrangement အတိုင်း လုပ်ဆောင်မယ်ဆိုကြောင်း လက်မှတ်ထိုးထားတာ တွေ့ရပါတယ်။
အဲဒီစာထဲမှာ “There is no element of coercion involved” လို့ ဖော်ပြထားသလို၊အဆိုပါဒေသတွေကို မိမိအကြောင်းပြချက်နဲ့ မသွားခဲ့လို့ ဆုံးရှုံးမှုဖြစ်ရင် တာဝန်ယူမယ်ဆိုတဲ့ အချက်နဲ့ War-Risk Bonus ကို မိမိဆန္ဒအလျောက် စွန့်လွှတ်ကြောင်းပါ ထည့်သွင်းထားပါတယ်။
ဒီလိုစာရွက်စာတမ်းတွေ ရှိနေခြင်းကို MSSN အနေနဲ့ ပေါ့ပေါ့တန်တန် မမြင်ပါဘူး။
သင်္ဘောသားတစ်ယောက်က အလုပ်မဝင်ခင် ဘာကို လက်မှတ်ထိုးခဲ့သလဲဆိုတာ အရေးကြီးသလို၊လက်မှတ်ထိုးတဲ့အချိန်မှာ သူ့မှာ တကယ်လွတ်လပ်တဲ့ရွေးချယ်ခွင့် ရှိခဲ့သလားဆိုတာလည်း equally အရေးကြီးပါတယ်။
အထူးသဖြင့် လူသစ်သင်္ဘောသားတွေဟာ အလုပ်ရဖို့အတွက် အကြွေးတင်ပြီး၊မိသားစုဆီက ငွေချေးပြီး၊Recruitment/Joining ကုန်ကျစရိတ်တွေ ပေးထားရတဲ့အခြေအနေမျိုးဆိုရင် သင်္ဘောပေါ်ရောက်ပြီးမှ “မသွားချင်ရင် မသွားနဲ့” လို့
ပြောလိုက်ရုံနဲ့ ပြဿနာက မပြီးပါဘူး။
ILO ရဲ့ Maritime Labour Convention (MLC, 2006) မှာလည်း သင်္ဘောသား Recruitment and Placement services တွေအတွက် သင်္ဘောသားကို Recruitment/Placement အခကြေးငွေတွေ တိုက်ရိုက်ဖြစ်စေ၊ သွယ်ဝိုက်၍ဖြစ်စေ ခံစေခြင်းမပြုရဘူးဆိုတဲ့ စံနှုန်းတွေ သတ်မှတ်ထားပါတယ်။
International Labour Organization +1
ဒါကြောင့် “ရန်ကုန်ရုံးမှာ ဘောနပ်ကို မညှိနိုင်ဘူး၊ သင်္ဘောပေါ်ရောက်မှ ညှိကြ” ဆိုတဲ့ပုံစံမျိုးနဲ့ လူသစ်သင်္ဘောသားတွေရဲ့ War Zone ဆိုင်ရာ အန္တရာယ်ကို ဖြေရှင်းဖို့ မသင့်တော်ပါဘူး။
War Risk Bonus ဆိုတာ လူ့အသက်တန်ဖိုးကို သတ်မှတ်ပေးတဲ့ ငွေကြေးမဟုတ်ပါဘူး။
တစ်လ USD 120 ပေးလိုက်ရုံနဲ့ သင်္ဘောသားတစ်ယောက်ရဲ့ အသက်အန္တရာယ်ကို “အဆင်ပြေပြီ” လို့ မပြောနိုင်ပါဘူး။
လစာ USD 100 ရတဲ့ လူသစ်သင်္ဘောသားတစ်ယောက်အတွက် War Risk Bonus USD 120 ဆိုတာ ကြီးမားတဲ့ငွေပမာဏလို ထင်ရနိုင်ပါတယ်။ဒါပေမယ့် မိသားစုကနေ ငွေချေးပြီး သင်္ဘောတက်လာရတဲ့သူတစ်ယောက်အနေနဲ့ အဲဒီငွေကြောင့် အသက်အန္တရာယ်ရှိတဲ့ voyage ကို မဖြစ်မနေ လက်ခံရမယ်ဆိုတဲ့ အခြေအနေမျိုး ဖြစ်လာခဲ့ရင် ဒါဟာ ငွေကြေးကိစ္စတစ်ခုတည်းနဲ့ မပြီးတော့ပါဘူး။
ဒီလိုလုပ်ဆောင်နေတဲ့ SRPSတွေကို မေးချင်ပါတယ်။
“ဒီသင်္ဘောပေါ်မှာ ကိုယ့်သား၊ကိုယ့်ညီ၊ကိုယ့်အစ်ကို၊ကိုယ့်ခင်ပွန်း၊ကိုယ့်အဖေ ဖြစ်နေခဲ့ရင် ဒီလိုအခြေအနေကို လက်ခံနိုင်မလား”
ရန်ကုန်က Recruitment Agency တွေကိုလည်း MSSN အနေနဲ့ တစ်ခုတည်း ပြောချင်ပါတယ်။
သင်တို့ရုံးကနေ သင်္ဘောပေါ်တက်သွားတဲ့သူဟာ နံပါတ်တစ်ခု မဟုတ်ပါဘူး။Salary တစ်ခုရဖို့အတွက် ပို့လိုက်တဲ့ လူတစ်ယောက်လည်း မဟုတ်ပါဘူး။
သူ့နောက်မှာ မိသားစုရှိပါတယ်။
သူ့ကို ပြန်လာမယ်လို့ စောင့်နေတဲ့ မိဘရှိပါတယ်။
သူ့လစာနဲ့ စားဝတ်နေရေးကို မှီခိုနေတဲ့ မိဘ၊ဇနီး၊သားသမီးတွေ ရှိပါတယ်။
အဲဒီလူဟာ သင်တို့ကိုယ်တိုင်ရဲ့ ဆွေမျိုးသွေးသားတစ်ယောက်ဆိုရင် ဘယ်လိုဆုံးဖြတ်ပေးမလဲဆိုတာ ကိုယ်ချင်းစာပြီး စဉ်းစားပေးကြပါ။
သင်္ဘောသားတစ်ယောက်ကို War Zone ထဲ ပို့ဖို့အတွက် Bonus တစ်ခုနဲ့ပဲ ဆုံးဖြတ်လို့ မရပါဘူး။
လူ့အသက်ဟာ ဘောနပ်နဲ့ တန်ဖိုးဖြတ်လို့မရပါဘူး။
အလုပ်အကိုင်ပေးတဲ့အဖွဲ့အစည်းတွေရဲ့ ပထမဆုံးတာဝန်က သင်္ဘောသားတွေကို အလုပ်ရအောင် ပို့ပေးရုံမဟုတ်ပါဘူး။
သူတို့အလုပ်လုပ်နေတဲ့နေရာမှာ လုံခြုံစွာ ရှင်သန်နိုင်ရေးကိုလည်း အလေးထားရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
MSSN အနေနဲ့ သင်္ဘောသားတွေရဲ့ အခွင့်အရေးနဲ့ လုံခြုံရေးကို ဆက်လက်စောင့်ကြည့်ပြီး အထောက်အထားရှိတဲ့ ကိစ္စတွေကို သက်ဆိုင်ရာအဖွဲ့အစည်းတွေဆီ တင်ပြသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
သင်္ဘောသားတွေဟာ ကုန်ပစ္စည်းမဟုတ်ပါဘူး။
သူတို့မှာ အသက်ရှိတယ်။
မိသားစုရှိတယ်။
ပြန်လာဖို့ စောင့်နေတဲ့သူတွေရှိတယ်။
လူ့အသက်ကို အမြတ်အစွန်းနဲ့ မချိန်ပါနဲ့။
War Zone ကို Bonus တစ်ခုနဲ့ မဖုံးကွယ်ပါနဲ့။
သင်္ဘောသားတွေရဲ့ အသက်ကို တန်ဖိုးထားပေးကြပါ။
အယ်ဒီတာ
Myanmar Seafarers Support Network (MSSN)
One Voice.One Network.One Maritime Community.
